ឧត្តមភាព និងគុណសម្បត្តិនៃបណ្តាសហ្វាបះ (សាវ័ក)
ឧត្តមភាព និងគុណសម្បត្តិនៃបណ្តាសហ្វាបះ (សាវ័ក)
"អត្ថបទច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិក) បុរាណពីប្រភព Turath/OpenITI ដែលមានអត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ពេញលេញ និងការបកប្រែជាភាសាខ្មែរ ចំនួន 49 ជំពូក។"
គុណធម៌របស់ អហ្ស៊ូបៃរ៍ ប៊ិន អាល់អាវ៉ាម (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ១២៦០- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហាសាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហាំម៉ាដ ប៊ិន សាឡាម៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ពី អាលី ប៊ិន ហ្សៃដ៍ ពី សាអីដ ប៊ិន អាល់មូសាយយីប បាននិយាយថា៖ «បុគ្គលដំបូងដែលបានដកដាវរបស់លោកដើម្បីការពារសាសនារបស់អល់ឡោះ គឺ អហ្ស៊ូបៃរ៍ ប៊ិន អាល់អាវ៉ាម។ នៅពេលដែល អហ្ស៊ូបៃរ៍ ប៊ិន អាល់អាវ៉ាម កំពុងសម្រាកនៅតំបន់មួយឈ្មោះថា ស៊ីអប៊ុល ម៉ាតាប៊ីខ៍ ស្រាប់តែគាត់បានឮដំណឹងថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ត្រូវបានគេសម្លាប់។ គាត់ក៏បានចេញពីផ្ទះទាំងប្រញាប់ប្រញាល់ដោយដៃកាន់ដាវដ៏មុតស្រួច។ ស្រាប់តែ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានជួបគាត់ ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ "តើមានរឿងអ្វីកើតឡើងចំពោះអ្នក អូ អហ្ស៊ូបៃរ៍?" គាត់ឆ្លើយថា៖ ខ្ញុំបានឮដំណឹងថា លោកត្រូវបានគេសម្លាប់។ លោកសួរថា៖ "តើអ្នកនឹងធ្វើអ្វីទៅ?" គាត់ឆ្លើយថា៖ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ខ្ញុំមានបំណងនឹងប្រយុទ្ធជាមួយអ្នកក្រុងម៉ាក្កាហ៍ទាំងអស់។ ពេលនោះ ណាប៊ី ﷺ ក៏បានបួងសួងសុំសេចក្តីល្អជូនគាត់»។ សាអីដ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំសង្ឃឹមថា ការបួងសួងរបស់ ណាប៊ី ﷺ នឹងមិនបាត់បង់ទៅណាឡើយនៅចំពោះមុខអល់ឡោះ។ ១២៦១- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាដ ប៊ិន អ៊ូបៃដ៍ បានរៀបរាប់ពី អ៊ីស្មៃអីល ពី អាមៀរ បាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន អៅហ្វ៍ បានប្តឹង ខាលីដ ប៊ិន អាល់វ៉ាលីដ ទៅកាន់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ក៏មានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱ ខាលីដ! តើអ្នកមានរឿងអ្វីជាមួយបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកមូហាចិរិន (អ្នកដែលធ្វើហ៊ីជរ៉ោះ)? ប្រសិនបើអ្នកចំណាយមាសស្មើនឹងភ្នំអ៊ូហូដ ក៏អ្នកមិនអាចទទួលបានផលបុណ្យស្មើនឹងការងាររបស់គាត់ដែរ»។ ១២៦២- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហាំម៉ាដ ប៊ិន អ៊ូសាម៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ថា៖ ហ៊ីស្យាម បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ ខ្ញុំបានឮ ម៉ារវ៉ាន់ ប៊ិន អាល់ហាកាំ និយាយថា៖ ថ្ងៃមួយខ្ញុំនៅជាមួយ អ៊ូស្មាន់ ខណៈពេលដែលគាត់កំពុងមានអាការៈហូរឈាមច្រមុះយ៉ាងខ្លាំងរហូតដល់គាត់បានធ្វើពាក្យបណ្តាំ និងមិនអាចទៅធ្វើហជ្ជបាន។ បុរសម្នាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធគួរ៉ៃស៍បានមកជួបគាត់ហើយនិយាយថា៖ ឱ អមៀរុលមូមិនីន! សូមលោកតែងតាំងអ្នកស្នងតំណែងចុះ។ អ៊ូស្មាន់ សួរថា៖ «តើមានគេនិយាយបែបនេះដែរឬ?» បុរសនោះក៏ស្ងៀមស្ងាត់។ បន្ទាប់មកមានបុរសម្នាក់ទៀតមកនិយាយដូចគ្នា។ បន្ទាប់មកមានបុរសម្នាក់ទៀតមកពីកុលសម្ព័ន្ធគួរ៉ៃស៍មកនិយាយថា៖ ឱ អមៀរុលមូមិនីន! តើលោកបានតែងតាំងអ្នកណាម្នាក់ឬនៅ? អ៊ូស្មាន់ សួរថា៖ «តើមានគេនិយាយបែបនេះដែរឬ?» គាត់ឆ្លើយថា៖ បាទ។ មានគេនិយាយថា អហ្ស៊ូបៃរ៍។ អ៊ូស្មាន់ បាននិយាយថា៖ «សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ពួកអ្នកដឹងច្បាស់ណាស់ថា គាត់គឺជាមនុស្សដែលល្អបំផុតក្នុងចំណោមពួកអ្នក» (គាត់និយាយបែបនេះបីដង)។ ១២៦៣- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហ៊ីស្យាម ប៊ិន អ៊ូរវ៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ពីឪពុករបស់គាត់ និង យ៉ះយ៉ា ពី ហ៊ីស្យាម បាននិយាយថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ណាប៊ីគ្រប់រូបសុទ្ធតែមានអ្នកជួយជ្រោមជ្រែង (ហាវ៉ារី) ហើយអ្នកជួយជ្រោមជ្រែងរបស់ខ្ញុំគឺ អហ្ស៊ូបៃរ៍ និងកូនប្រុសរបស់មីងខ្ញុំ»។ ១២៦៤- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ស៊ូហ្វ្យាន បានរៀបរាប់ពី អ៊ីប៊ុន អាល់មុនកាឌីរ៍ ថាគាត់បានឮ ហ្សាប៊ីរ៍ និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានអំពាវនាវរកអ្នកស្ម័គ្រចិត្តនៅថ្ងៃសង្គ្រាមខាន់ដក់ (លេណដ្ឋាន)។ អហ្ស៊ូបៃរ៍ បានស្ម័គ្រចិត្ត។ បន្ទាប់មកលោកអំពាវនាវរកអ្នកស្ម័គ្រចិត្តម្តងទៀត អហ្ស៊ូបៃរ៍ ក៏ស្ម័គ្រចិត្ត។ លោកអំពាវនាវរកអ្នកស្ម័គ្រចិត្តម្តងទៀត អហ្ស៊ូបៃរ៍ ក៏ស្ម័គ្រចិត្ត។ ពេលនោះ ណាប៊ី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ណាប៊ីគ្រប់រូបសុទ្ធតែមានអ្នកជួយជ្រោមជ្រែង ហើយអ្នកជួយជ្រោមជ្រែងរបស់ខ្ញុំគឺ អហ្ស៊ូបៃរ៍»។ ១២៦៥- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហាំម៉ាដ ប៊ិន អ៊ូសាម៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ថា៖ ហ៊ីស្យាម បាននិយាយថា៖ «អហ្ស៊ូបៃរ៍ បានចូលសាសនាឥស្លាមនៅពេលគាត់មានអាយុ ១៦ ឆ្នាំ។ គាត់មិនដែលខកខានចូលរួមសង្គ្រាមណាមួយដែល រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានដឹកនាំនោះឡើយ ហើយគាត់បានស្លាប់នៅពេលគាត់មានអាយុ ៦០ ជាងឆ្នាំ»។ ១២៦៦- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហាំម៉ាដ បានរៀបរាប់ថា៖ ហ៊ីស្យាម បានរៀបរាប់ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ បុរសដំបូងដែលបានដកដាវរបស់គាត់ដើម្បីការពារសាសនារបស់អល់ឡោះ គឺ អហ្ស៊ូបៃរ៍ ប៊ិន អាល់អាវ៉ាម។ នៅពេលមានពាក្យចចាមអារ៉ាមដែលសាតាំងបានផ្លុំបញ្ចូលថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ត្រូវបានគេចាប់ខ្លួន អហ្ស៊ូបៃរ៍ ក៏បានចេញទៅដោយកាន់ដាវកាត់ហ្វូងមនុស្ស ខណៈដែល ណាប៊ី ﷺ កំពុងនៅផ្នែកខាងលើនៃក្រុងម៉ាក្កាហ៍។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើមានរឿងអ្វី អូ អហ្ស៊ូបៃរ៍?» គាត់ឆ្លើយថា៖ ខ្ញុំទទួលបានដំណឹងថា លោកត្រូវបានគេចាប់ខ្លួន។ លោកក៏បានបួងសួងឱ្យគាត់ និងដាវរបស់គាត់។ ១២៦៧- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហ៊ីស្យាម បានរៀបរាប់ពីឪពុករបស់គាត់ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អហ្ស៊ូបៃរ៍ ពី អហ្ស៊ូបៃរ៍ បាននិយាយថា៖ «នៅថ្ងៃសង្គ្រាមអ៊ូហូដ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានប្រមូលឪពុកម្តាយរបស់លោក (ដើម្បីការពារ) ខ្ញុំ»។ ១២៦៨- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាដ ប៊ិន ប៊ីស្រ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហ៊ីស្យាម ប៊ិន អ៊ូរវ៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ពី អាប់បាត ប៊ិន ហាំហ្សាហ៍ បាននិយាយថា៖ «អហ្ស៊ូបៃរ៍ បានពាក់អាវក្រៅពណ៌លឿង ហើយនៅថ្ងៃសង្គ្រាមបាដរ៍ ពួកម៉ាឡាអ៊ីកាត់ (ទេវតា) បានចុះមកដោយពាក់ក្បាំងពណ៌លឿង»។ ១២៦៩- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់បាត ប៊ិន អាប់បាត បានរៀបរាប់ពី ហ៊ីស្យាម ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ «អហ្ស៊ូបៃរ៍ បានពាក់ក្បាំងពណ៌លឿងនៅថ្ងៃសង្គ្រាមបាដរ៍ ហើយពួកម៉ាឡាអ៊ីកាត់បានចុះមកដោយពាក់ក្បាំងពណ៌លឿង»។ ១២៧០- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាដ ប៊ិន ប៊ីស្រ៍ បានរៀបរាប់ពី មីសអ័រ ពី ស៊ុនប៊ូឡាហ៍ ពីម្ចាស់ស្រីរបស់នាង បាននិយាយថា៖ ឃាតករដែលសម្លាប់ អហ្ស៊ូបៃរ៍ បានមកសុំចូលជួប ខណៈដែលខ្ញុំកំពុងអង្គុយជាមួយ អាលី។ ក្មេងប្រុសម្នាក់បានមកប្រាប់ថា៖ នេះជាឃាតករដែលសម្លាប់ អហ្ស៊ូបៃរ៍ កំពុងសុំចូលជួប។ អាលី បាននិយាយថា៖ «ចូរឱ្យឃាតករដែលសម្លាប់ អហ្ស៊ូបៃរ៍ ចូលទៅក្នុងនរកចុះ»។ នាងនិយាយបន្តថា៖ ឃាតករដែលសម្លាប់ តាល់ហាហ៍ ក៏បានមកសុំចូលជួបដែរ។ ក្មេងប្រុសនោះបាននិយាយថា៖ នេះជាឃាតករដែលសម្លាប់ តាល់ហាហ៍ កំពុងសុំចូលជួប។ អាលី បាននិយាយថា៖ «ចូរឱ្យឃាតករដែលសម្លាប់ តាល់ហាហ៍ ចូលទៅក្នុងនរកចុះ»។ ១២៧១- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូអាវីយ៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ថា៖ ហ្សៃអ៊ីដាហ៍ បានរៀបរាប់ថា៖ អាស៊ីម ប៊ិន អាប់ប៊ី ណាចូដ បានរៀបរាប់ពីហ្ស៊ិរ ពី អាលី បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ណាប៊ីគ្រប់រូបសុទ្ធតែមានអ្នកជួយជ្រោមជ្រែង ហើយអ្នកជួយជ្រោមជ្រែងរបស់ខ្ញុំគឺ អហ្ស៊ូបៃរ៍»។ ១២៧២- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូអាវីយ៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហ្សៃអ៊ីដាហ៍ បានរៀបរាប់ពី អាស៊ីម ពី ហ្ស៊ិរ បាននិយាយថា៖ អ៊ីប៊ុន ជូម្មូហ្ស៍ បានសុំចូលជួប អាលី ខណៈដែលខ្ញុំនៅទីនោះ។ អាលី បាននិយាយថា៖ ចូរប្រាប់ដំណឹងដល់ឃាតករដែលសម្លាប់កូនប្រុសរបស់ សាហ្វ៊ីយ៉ាហ៍ ថាគាត់នឹងចូលនរក។ បន្ទាប់មក អាលី បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ណាប៊ីគ្រប់រូបសុទ្ធតែមានអ្នកជួយជ្រោមជ្រែង ហើយអ្នកជួយជ្រោមជ្រែងរបស់ខ្ញុំគឺ អហ្ស៊ូបៃរ៍»។ ១២៧៣- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហាស៊ីម ប៊ិន អាល់កាស៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វ្យាន បានរៀបរាប់ពី អាស៊ីម ពី ហ្ស៊ិរ បាននិយាយថា៖ អ៊ីប៊ុន ជូម្មូហ្ស៍ បានសុំចូលជួប អាលី។ អាលី សួរថា៖ តើនរណា? គេឆ្លើយថា៖ អ៊ីប៊ុន ជូម្មូហ្ស៍ កំពុងសុំចូលជួប។ អាលី បាននិយាយថា៖ ចូរអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូលចុះ ដើម្បីឱ្យឃាតករដែលសម្លាប់ អហ្ស៊ូបៃរ៍ ចូលទៅក្នុងនរក។ ខ្ញុំបានឮ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ណាប៊ីគ្រប់រូបសុទ្ធតែមានអ្នកជួយជ្រោមជ្រែង ហើយអ្នកជួយជ្រោមជ្រែងរបស់ខ្ញុំគឺ អហ្ស៊ូបៃរ៍»។ ១២៧៤- អាបឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីស្មៃអីល បានរៀបរាប់ថា៖ ម៉ាន់ស៊ូរ ប៊ិន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានសួរ ស៊ែប៊ី ថា៖ តើដំណឹងបានទៅដល់អ្នកដែរឬទេថា ណាប៊ី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរនៅស្ងៀមចុះ ភ្នំហ៊ីរ៉ា! ព្រោះនៅលើអ្នកមិនមាននរណាក្រៅពី ណាប៊ី, ស៊ីឌីក (អ្នកស្មោះត្រង់), ឬ សាហ៊ីដ (អ្នកស្លាប់ក្នុងផ្លូវអល់ឡោះ) នោះឡើយ»? គាត់ឆ្លើយថា៖ បាទ។ ខ្ញុំសួរថា៖ តើនរណាខ្លះដែលនៅទីនោះនៅថ្ងៃនោះ? គាត់ឆ្លើយថា៖ អាលី, អ៊ូស្មាន់, តាល់ហាហ៍, និង អហ្ស៊ូបៃរ៍។ ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ អ្នក និងមិត្តភក្តិរបស់អ្នកនិយាយថា ខ្លះនឹងបានចូលឋានសួគ៌ និងខ្លះទៀតនឹងចូលនរក។ ខ្ញុំសួរថា៖ ឱ អាប់ប៊ូ អាំរ៉ូ! តើអ្នកឮរឿងនេះពីនរណា? គាត់ឆ្លើយថា៖ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ប្រសិនបើខ្ញុំប្រាប់អ្នកថា ខ្ញុំបានឮរឿងនេះពីមនុស្សមួយពាន់នាក់ ក៏ខ្ញុំនៅតែយល់ថាខ្ញុំនិយាយការពិតដែរ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل الزبير بن العوام ﵁
គុណធម៌របស់ អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ១២៧៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ីន ហារូន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា សាអ៊ីដ ប៊ីន អាប់ប៊ី អារូបាន បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី ណាភិអ៍ ថា៖ លោក អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ បានឮបុរសម្នាក់និយាយថា៖ «ខ្ញុំគឺជាកូនចៅរបស់សាវ័ក (ហាវ៉ារី) របស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ»។ លោក អ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ ក៏បានតបថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកជាកូនចៅរបស់គ្រួសារ អហ្ស៊ូបៃរ៍ នោះទើបត្រឹមត្រូវ បើមិនដូច្នោះទេ គឺមិនមែនឡើយ»។ ១២៧៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា វ៉ាគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ស៊ូហ្វិយ៉ាន ពី អាប់ប៊ី អ៊ីស្ហាក ពី ស៊ីឡះ ប៊ីន ហ្ស៊ូហ្វារ ពី ហ៊ូហ្សៃហ្វះ ថា៖ លោក អាគីប និងលោក សៃយីដ បានមកជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយបាននិយាយថា៖ «សូមបញ្ជូនបុរសម្នាក់ដែលស្មោះត្រង់បំផុតទៅជាមួយយើងខ្ញុំ»។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ខ្ញុំនឹងបញ្ជូនបុរសម្នាក់ដែលស្មោះត្រង់បំផុតទៅជាមួយអ្នក»។ លោក ហ៊ូហ្សៃហ្វះ បានបន្តថា៖ «ពេលនោះ សហាបះ (មិត្តភក្តិ) របស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានត្រៀមខ្លួនរង់ចាំដោយក្តីរំភើប»។ លោកបានបន្តទៀតថា៖ «បន្ទាប់មក លោកក៏បានបញ្ជូន អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍ ទៅ»។ ១២៧៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា វ៉ាគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ស៊ូហ្វិយ៉ាន ពី អាប់ប៊ី អ៊ីស្ហាក ពី អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ថា៖ លោក អាប់ឌុលឡោះ (អ៊ីបនូ មាសអ៊ូដ) បាននិយាយថា៖ «មិត្តសម្លាញ់របស់ខ្ញុំក្នុងចំណោមប្រជាជាតិ (អ៊ូម្ម៉ះ) នេះមានបីនាក់គឺ៖ អប៊ូ បាករ៍, អ៊ូម៉ារ និង អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍»។ ១២៧៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហ៊ូសៃន ប៊ីន អាលី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ហ្សៃដះ ពី អាប់ឌុលម៉ាលីក ប៊ីន អ៊ូម៉ៃរ៍ ថា៖ លោក អ៊ូម៉ារ បានតែងតាំង អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍ ជាមេដឹកនាំនៅតំបន់អាស៊ាំ (ស៊ីរី) ហើយបានដកតំណែង ខាលីដ ប៊ីន អាល់វ៉ាលីដ។ លោក ខាលីដ ប៊ីន អាល់វ៉ាលីដ បាននិយាយថា៖ «លោកបានបញ្ជូនបុរសដែលស្មោះត្រង់បំផុតនៃប្រជាជាតិនេះមកកាន់ពួកអ្នក។ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានបន្ទូលថា៖ "បុរសដែលស្មោះត្រង់បំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ គឺ អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍"»។ ១២៧៩ - អប៊ូ អ៊ូបានីដះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានបន្ទូលថា៖ «ខាលីដ គឺជាដាវមួយក្នុងចំណោមដាវរបស់អល់ឡោះ ហើយគាត់គឺជាយុវជនដ៏ល្អបំផុតនៃត្រកូលរបស់គាត់»។ អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ីន ហារូន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាំម៉ាត ប៊ីន សាឡាម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ថាលីត អាល់ប៊ូណានី ពី អាន៉ាស ប៊ីន ម៉ាលីក ថា៖ នៅពេលដែលប្រជាជនយេមែនបានមកជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ពួកគេបានសុំឱ្យលោកបញ្ជូនបុរសម្នាក់ទៅជាមួយពួកគេដើម្បីបង្រៀនពួកគេ។ លោកក៏បានបញ្ជូន អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ហើយមានបន្ទូលថា៖ «គាត់គឺជាបុរសដែលស្មោះត្រង់បំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ»។ ១២៨០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហៃវ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អប៊ូ សក់រ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់គាត់ថា ហ្សៃដ ប៊ីន អាស្លាម បានរៀបរាប់ប្រាប់គាត់ពីឪពុករបស់គាត់ ពី អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់ថាប់ ថា៖ ថ្ងៃមួយលោកបាននិយាយទៅកាន់អ្នកដែលនៅជុំវិញលោកថា៖ «ចូរអ្នកទាំងឡាយប្រាថ្នាអ្វីមួយមក»។ អ្នកខ្លះនិយាយថា៖ «ខ្ញុំប្រាថ្នាចង់ឱ្យផ្ទះនេះពេញទៅដោយមាស ដើម្បីខ្ញុំនឹងចំណាយវាទៅក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ»។ លោកបាននិយាយទៀតថា៖ «ចូរប្រាថ្នាទៀតមក»។ បុរសម្នាក់និយាយថា៖ «ខ្ញុំប្រាថ្នាចង់ឱ្យវាពេញទៅដោយគុជខ្យង ឬត្បូង ដើម្បីខ្ញុំនឹងចំណាយវាទៅក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ និងធ្វើទាន»។ បន្ទាប់មក អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ «ចូរប្រាថ្នាទៀតមក»។ ពួកគេនិយាយថា៖ «យើងមិនដឹងទេ ឱមេដឹកនាំនៃអ្នកជំនឿអើយ»។ លោក អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំប្រាថ្នាចង់ឱ្យវាពេញទៅដោយបុរសដូចជា អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍, មូអាហ្ស ប៊ីន ចាបាល, សាលីម ម៉ូឡា អប៊ី ហ៊ូហ្សៃហ្វះ និង ហ៊ូហ្សៃហ្វះ ប៊ីន អាល់យ៉ាម៉ាន់»។ ១២៨១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អាប់ហ្វាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាំម៉ាត ប៊ីន សាឡាម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី សាអ៊ីដ អាល់ជូរ៉ៃរី ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ស៊ីគីក ថា៖ អាំរូ ប៊ីន អាល់អាស បានសួរថា៖ «ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ តើនរណាជាមនុស្សដែលលោកស្រឡាញ់ជាងគេ?» លោកមានបន្ទូលថា៖ «អាអ៊ីសះ»។ គាត់សួរថា៖ «ចុះក្នុងចំណោមបុរសវិញ?» លោកមានបន្ទូលថា៖ «ឪពុករបស់នាង»។ គាត់សួរថា៖ «បន្ទាប់មកនរណាទៀត?» លោកមានបន្ទូលថា៖ «អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍»។ ១២៨២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ហាសាន់ ប៊ីន មូសា បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាំម៉ាត ប៊ីន សាឡាម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ថាលីត, យូណុស ប៊ីន អ៊ូបានីដ និង ហូម៉ៃដ ពី អាល់ហាសាន់ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ពិតណាស់ មូអាហ្ស មានឋានៈខ្ពង់ខ្ពស់នៅចំពោះមុខអ្នកប្រាជ្ញទាំងឡាយ»។ ១២៨៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ហាសាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ហាំម៉ាត ប៊ីន សាឡាម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ហូម៉ៃដ និង ហ្ស៊ីយ៉ាត អាល់អាឡាម ពី អាល់ហាសាន់ ថា៖ ណាប៊ី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមសហាបះរបស់ខ្ញុំឡើយ ដែលខ្ញុំអាចកែតម្រូវចរិតលក្ខណៈរបស់គាត់បាន ប្រសិនបើខ្ញុំចង់ លើកលែងតែ អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍»។ ១២៨៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហ្វូដៃល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អ៊ីស្មាអីល ប៊ីន ស៊ូមៃអ៍ ពី មូស្លីម អាល់បាតីន ពី អប៊ូ អាល់បាក់ថារី ថា៖ លោក អ៊ូម៉ារ បាននិយាយទៅកាន់ អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍ ថា៖ «សូមលូកដៃរបស់អ្នកមក ដើម្បីខ្ញុំធ្វើសច្ចាប្រណិធាន (បៃអា) ដល់អ្នក ព្រោះខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានបន្ទូលថា៖ "អ្នកគឺជាបុរសដែលស្មោះត្រង់បំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ"»។ អប៊ូ អ៊ូបានីដះ បានតបថា៖ «ខ្ញុំមិនអាចឈានមុខបុរសម្នាក់ដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជាឱ្យគាត់ដឹកនាំការសឡាតរបស់យើង ហើយគាត់បានដឹកនាំយើងរហូតដល់គាត់ទទួលមរណភាពនោះឡើយ»។ ១២៨៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា កាស៊ីរ ប៊ីន ហ៊ីសាម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ចាអ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ថាលីត ប៊ីន អាល់ហាចាច បាននិយាយថា៖ ដំណឹងបានមកដល់ខ្ញុំថា លោក អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់ថាប់ បាននិយាយថា៖ «ប្រសិនបើខ្ញុំបានជួប អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍ ហើយខ្ញុំបានតែងតាំងគាត់ជាអ្នកស្នងតំណែងដោយមិនចាំបាច់ពិភាក្សាជាមួយអ្នកណាឡើយ បើខ្ញុំត្រូវបានសួរអំពីគាត់ ខ្ញុំនឹងឆ្លើយថា៖ ខ្ញុំបានតែងតាំងបុរសដែលស្មោះត្រង់របស់អល់ឡោះ និងជាបុរសដែលស្មោះត្រង់របស់រ៉សូលរបស់ទ្រង់»។ ១២៨៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ចាអ្វារ ប៊ីន អោន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អប៊ូ អ៊ូម៉ៃស៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី មូឡៃកះ ថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាអ៊ីសះ ត្រូវបានគេសួរថា តើនរណាដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នឹងតែងតាំងជាអ្នកស្នងតំណែង ប្រសិនបើលោកត្រូវតែងតាំង? នាងបានឆ្លើយថា៖ «អប៊ូ បាករ៍»។ គេសួរនាងថា៖ «បន្ទាប់ពី អប៊ូ បាករ៍ គឺនរណា?» នាងឆ្លើយថា៖ «អ៊ូម៉ារ»។ គេសួរនាងទៀតថា៖ «បន្ទាប់ពី អ៊ូម៉ារ គឺនរណា?» នាងឆ្លើយថា៖ «អប៊ូ អ៊ូបានីដះ»។ ១២៨៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ខ្ញុំបានអានហាឌីសនេះជូនឪពុករបស់ខ្ញុំស្តាប់ ម៉ារវ៉ាន់ ប៊ីន មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា សាអ៊ីដ ប៊ីន អាប់ប៊ី អារូបាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា ខ្ញុំបានឮ ស៊ីហរ ប៊ីន ហាវសាប និយាយថា៖ លោក អ៊ូម៉ារ ប៊ីន អាល់ខាត់ថាប់ បាននិយាយថា៖ «ប្រសិនបើខ្ញុំតែងតាំង អប៊ូ អ៊ូបានីដះ ប៊ីន អាល់ចារ៉ាហ៍ ហើយម្ចាស់របស់ខ្ញុំ (អល់ឡោះ) សួរខ្ញុំថា តើអ្វីដែលជំរុញឱ្យអ្នកធ្វើបែបនេះ? ខ្ញុំនឹងឆ្លើយថា៖ ឱម្ចាស់របស់ខ្ញុំអើយ ខ្ញុំបានឮណាប៊ីរបស់ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ គាត់គឺជាបុរសដែលស្មោះត្រង់បំផុតនៃប្រជាជាតិនេះ។ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំតែងតាំង សាលីម ម៉ូឡា ហ៊ូហ្សៃហ្វះ ហើយម្ចាស់របស់ខ្ញុំសួរខ្ញុំថា តើអ្វីដែលជំរុញឱ្យអ្នកធ្វើបែបនេះ? ខ្ញុំនឹងឆ្លើយថា៖ ឱម្ចាស់របស់ខ្ញុំអើយ ខ្ញុំបានឮណាប៊ីរបស់ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ គាត់ស្រឡាញ់អល់ឡោះដោយស្មោះចេញពីបេះដូងរបស់គាត់។ ហើយប្រសិនបើខ្ញុំតែងតាំង មូអាហ្ស ប៊ីន ចាបាល ហើយម្ចាស់របស់ខ្ញុំសួរខ្ញុំថា តើអ្វីដែលជំរុញឱ្យអ្នកធ្វើបែបនេះ? ខ្ញុំនឹងឆ្លើយថា៖ ឱម្ចាស់របស់ខ្ញុំអើយ ខ្ញុំបានឮណាប៊ីរបស់ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ ពិតណាស់ អ្នកប្រាជ្ញទាំងឡាយនៅពេលដែលពួកគេមកដល់ចំពោះមុខម្ចាស់របស់ពួកគេ ពួកគេនឹងមានឋានៈខ្ពង់ខ្ពស់នៅចំពោះមុខទ្រង់»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل أبي عبيدة بن الجراح ﵁
គុណធម៌របស់ តាល់ហ៍ហ៍ ប៊ីន អ៊ូបៃឌីលឡាហ៍ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ១២៨៨ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អបាន ប៊ីន អាប់ឌុលឡាហ៍ អាល់បាជេលី បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ បាក្រ ប៊ីន ហ្វស៍ ថា៖ នៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានពាក់អាវក្រោះពីរជាន់។ លោកបានឡើងទៅលើភ្នំ រហូតដល់ផ្ទាំងថ្មមួយ ប៉ុន្តែលោកមិនអាចឡើងទៅលើនោះបាន។ តាល់ហ៍ហ៍ ក៏បានមកដល់ ហើយបានឱនខ្លួនចុះដើម្បីឱ្យរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ជាន់ខ្នងលោកឡើងទៅ។ បន្ទាប់មក មានបុរសម្នាក់បានមកដល់ដោយបំណងចង់វាយប្រហាររ៉សូល ﷺ ដោយដាវ តាល់ហ៍ហ៍ ក៏បានយកដៃរបស់លោកទៅការពាររ៉សូល ﷺ រហូតដល់ដៃរបស់លោកពិការ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «តាល់ហ៍ហ៍ បានធ្វើឱ្យខ្លួនគាត់ទទួលបានឋានសួគ៌ហើយ»។ ១២៨៩ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ ម៉ាលីក អាល់អាស្ហ៍ជ័យ បានរៀបរាប់ពី អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី មូឡៃកាហ៍ ថា៖ នៅថ្ងៃនោះ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលទៅកាន់គាត់ថា៖ «ឱ តាល់ហ៍ហ៍ អើយ! ចូរទទួលដំណឹងដ៏រីករាយអំពីឋានសួគ៌នៅថ្ងៃនេះចុះ»។ ១២៩០ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ាកូប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់គាត់បានរៀបរាប់ពី អ៊ីបនូ អ៊ីស្ហាក ថា៖ យ៉ាយ៉ា ប៊ីន អាប់បាត ប៊ីន អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ីន អហ្ស៊ូបៃរ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពីឪពុករបស់គាត់ ពី អាប់ឌុលឡាហ៍ ប៊ីន អហ្ស៊ូបៃរ ពី អហ្ស៊ូបៃរ ថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានបន្ទូលនៅថ្ងៃនោះថា៖ «តាល់ហ៍ហ៍ បានធ្វើឱ្យខ្លួនគាត់ទទួលបានឋានសួគ៌ហើយ នៅពេលដែលគាត់បានធ្វើកិច្ចការនោះចំពោះរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ» (មានន័យថា៖ នៅពេលដែលគាត់ឱនខ្លួនឱ្យរ៉សូល ﷺ ជាន់ខ្នងឡើងទៅលើថ្ម)។ ១២៩១ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ចារីរ បានរៀបរាប់ពី ម៉ាន់ស៊ូរ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម ថា៖ អ៊ីបនូ ជូម្មូហ្ស ដែលជាអ្នកសម្លាប់ អហ្ស៊ូបៃរ ឬជាអ្នកចូលរួមក្នុងការសម្លាប់គាត់ បានសុំការអនុញ្ញាតចូលជួប អាលី។ គាត់បានឃើញអាលីបង្ហាញទឹកមុខមិនពេញចិត្តចំពោះការសុំចូលជួបនោះ។ នៅពេលដែលគាត់បានចូលទៅជួប អាលី គាត់បាននិយាយថា៖ «ហេតុអ្វីបានជាបុគ្គលនោះ បុគ្គលនោះ ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យចូលជួប ចំណែកឯខ្ញុំដែលជាអ្នកសម្លាប់ អហ្ស៊ូបៃរ មិនត្រូវបានអនុញ្ញាត?»។ អាលី បានតបទៅគាត់ថា៖ «សូមឱ្យមាត់របស់ឯងពោរពេញដោយធូលីដី! សូមឱ្យមាត់របស់ឯងពោរពេញដោយធូលីដី! ខ្ញុំពិតជាសង្ឃឹមថា ខ្ញុំ អហ្ស៊ូបៃរ និង តាល់ហ៍ហ៍ នឹងស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលអល់ឡោះ (ដ៏មហាកិត្តិយស) បានមានបន្ទូលថា៖ {ហើយយើងបានដកយកនូវអ្វីដែលនៅក្នុងទ្រូងរបស់ពួកគេចេញពីការច្រណែនឈ្នានីស ដោយពួកគេជាបងប្អូននឹងគ្នា ស្ថិតនៅលើគ្រែដែលអង្គុយបែរមុខដាក់គ្នា}» (ស៊ូរ៉ាត់ អាល់ហ៊ីជរ៖ ៤៧)។ ១២៩២ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ថា៖ អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ខាលីដ បានរៀបរាប់ពី កៃស៍ ថា៖ «ខ្ញុំបានឃើញដៃរបស់ តាល់ហ៍ហ៍ ពិការ ដែលគាត់បានយកទៅការពាររ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដ»។ ១២៩៣ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ រ៉ូហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អៅហ្វ បានរៀបរាប់ពី អាល់ហាសាន់ ថា៖ «តាល់ហ៍ហ៍ ប៊ីន អ៊ូបៃឌីលឡាហ៍ បានលក់ដីរបស់គាត់ក្នុងតម្លៃប្រាំពីររយពាន់ (៧០០,០០០)។ គាត់បានដេកមិនលក់ពេញមួយយប់ដោយសារតែព្រួយបារម្ភពីទ្រព្យសម្បត្តិនោះ រហូតដល់ព្រឹកឡើង គាត់ក៏បានចែកទ្រព្យនោះអស់»។ ១២៩៤ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហូស្ហៃម បានរៀបរាប់ថា៖ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ីន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ ដែលជាអ្នកបម្រើរបស់ត្រកូល តាល់ហ៍ហ៍ បានរៀបរាប់ពី មូសា ប៊ីន តាល់ហ៍ហ៍ ថា៖ នៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដ បាតដៃរបស់ តាល់ហ៍ហ៍ ត្រូវបានគេវាយប្រហារ គាត់ក៏បានស្រែកថា៖ "ហ៊ីស" (សំឡេងឈឺចាប់)។ ព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលទៅកាន់គាត់ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកបានពោលថា៖ ប៊ីស្ម៊ីលឡាហ៍ (ដោយព្រះនាមអល់ឡោះ) នោះអ្នកនឹងឃើញគេសាងសង់ផ្ទះមួយសម្រាប់អ្នកនៅក្នុងឋានសួគ៌ ខណៈដែលអ្នកនៅមានជីវិតនៅលើលោកនេះ»។ ១២៩៥ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ីបនូ នុមៃរ បានរៀបរាប់ពី តាល់ហ៍ហ៍ (គឺអ៊ីបនូ យ៉ាយ៉ា) ថា៖ អាប់ប៊ូ ហាប៊ីបាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ីមរ៉ាន់ ប៊ីន តាល់ហ៍ហ៍ បានមកជួប អាលី។ អាលី បាននិយាយថា៖ «មកទីនេះមក ក្មួយប្រុស» រួចឱ្យគាត់អង្គុយលើកម្រាល ហើយនិយាយថា៖ «សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ខ្ញុំពិតជាសង្ឃឹមថា ខ្ញុំ និងឪពុករបស់អ្នក នឹងស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលអល់ឡោះ (ដ៏មហាកិត្តិយស) បានមានបន្ទូលថា៖ {ហើយយើងបានដកយកនូវអ្វីដែលនៅក្នុងទ្រូងរបស់ពួកគេចេញពីការច្រណែនឈ្នានីស ដោយពួកគេជាបងប្អូននឹងគ្នា ស្ថិតនៅលើគ្រែដែលអង្គុយបែរមុខដាក់គ្នា}»។ អ៊ីបនូ អាល់កាវ៉ា បាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ «អល់ឡោះ មានភាពយុត្តិធម៌ជាងនោះ!»។ អាលី ក៏បានក្រោកឡើងយកដំបងវាយគាត់ ហើយនិយាយថា៖ «គ្មានម្តាយណាបង្កើតឯងមកទេ! ឯងនិងបក្ខពួករបស់ឯង បដិសេធរឿងនេះឬ?»។ ១២៩៦ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ថា៖ មូសា ប៊ីន អាប់ឌុលឡាហ៍ ដែលជាកូនចៅរបស់ តាល់ហ៍ហ៍ បានរៀបរាប់ថា៖ ខ្ញុំបានឮ មូសា ប៊ីន តាល់ហ៍ហ៍ និយាយថា៖ «តាល់ហ៍ហ៍ បានរងរបួសជាងម្ភៃកន្លែងនៅជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ»។ ១២៩៧ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ពី តាល់ហ៍ហ៍ ប៊ីន យ៉ាយ៉ា ពី អ៊ីសា ប៊ីន តាល់ហ៍ហ៍ ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ «ព្យាការី ﷺ បានដើរកាត់ តាល់ហ៍ហ៍ ហើយមានបន្ទូលថា៖ នេះគឺជាបុគ្គលម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកដែលបានបំពេញកិច្ចសន្យារបស់គាត់រួចរាល់ហើយ»។ ១២៩៨ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ ម៉ាលីក អាល់អាស្ហ៍ជ័យ បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ ហាប៊ីបាហ៍ អ្នកបម្រើរបស់ តាល់ហ៍ហ៍ ថា៖ អ៊ីមរ៉ាន់ ប៊ីន តាល់ហ៍ហ៍ បានចូលជួប អាលី បន្ទាប់ពីបញ្ចប់សមរភូមិអាល់ចាម៉ាល់។ អាលី បានស្វាគមន៍គាត់យ៉ាងរាក់ទាក់ ហើយនិយាយថា៖ «ខ្ញុំពិតជាសង្ឃឹមថា អល់ឡោះនឹងដាក់ខ្ញុំ និងឪពុករបស់អ្នក ឱ្យស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលអល់ឡោះ (ដ៏មហាកិត្តិយស) បានមានបន្ទូលថា៖ {ដោយពួកគេជាបងប្អូននឹងគ្នា ស្ថិតនៅលើគ្រែដែលអង្គុយបែរមុខដាក់គ្នា}»។ មានបុរសពីរនាក់អង្គុយនៅមាត់កម្រាលបាននិយាយថា៖ «អល់ឡោះ (ដ៏មហាកិត្តិយស) មានយុត្តិធម៌ជាងនោះ! អ្នកសម្លាប់ពួកគេកាលពីម្សិលមិញ ហើយអ្នកនឹងក្លាយជាបងប្អូននឹងគ្នាក្នុងឋានសួគ៌ឬ?»។ អាលី បាននិយាយថា៖ «ចូរចេញទៅឱ្យឆ្ងាយពីទីនេះ! តើនឹងមានអ្នកណាទៀត បើមិនមែនជាខ្ញុំ និង តាល់ហ៍ហ៍?»។ បន្ទាប់មក គាត់បាននិយាយទៅកាន់ អ៊ីមរ៉ាន់ ថា៖ «តើអ្នកដែលនៅសេសសល់ពីក្រុមគ្រួសារឪពុករបស់អ្នករស់នៅយ៉ាងដូចម្តេច? យើងមិនបានដកហូតដីរបស់អ្នកអស់រយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំមកនេះទេ ហើយយើងចង់យកវាក៏ដោយសារតែខ្លាចអ្នកដទៃមកដណ្តើមយក។ ឱ បុគ្គលនោះ! ចូរទៅជាមួយគាត់ទៅជួប អ៊ីបនូ កូរ៉ូហ្សោះ ហើយប្រាប់គាត់ឱ្យប្រគល់ដី និងផលដំណាំប៉ុន្មានឆ្នាំមកនេះឱ្យគាត់វិញ។ ឱ ក្មួយប្រុស! ចូរមកជួបខ្ញុំនៅពេលដែលអ្នកមានតម្រូវការអ្វីមួយ»។ ១២៩៩ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ថា៖ ស៊ូហ្វ្យាន បានរៀបរាប់ពី ម៉ាន់ស៊ូរ ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម និង ហ្សាអហ្វារ ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ អ៊ីបនូ ជូម្មូហ្ស អ្នកសម្លាប់ អហ្ស៊ូបៃរ បានមកសុំការអនុញ្ញាតចូលជួប អាលី។ អាលី បានរារាំងគាត់យូរគួរសម ទើបអនុញ្ញាតឱ្យចូល។ គាត់បាននិយាយថា៖ «អ្នកដែលបានធ្វើការងារធំធេងបែរជាត្រូវបានអ្នករារាំង?»។ អាលី បានតបថា៖ «សូមឱ្យមាត់របស់ឯងពោរពេញដោយធូលីដី! ខ្ញុំពិតជាសង្ឃឹមថា ខ្ញុំ តាល់ហ៍ហ៍ និង អហ្ស៊ូបៃរ នឹងស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលអល់ឡោះ (ដ៏មហាកិត្តិយស) បានមានបន្ទូលថា៖ {ហើយយើងបានដកយកនូវអ្វីដែលនៅក្នុងទ្រូងរបស់ពួកគេចេញពីការច្រណែនឈ្នានីស ដោយពួកគេជាបងប្អូននឹងគ្នា ស្ថិតនៅលើគ្រែដែលអង្គុយបែរមុខដាក់គ្នា}»។ ១៣០០ - អាប់ឌុលឡាហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អបាន ប៊ីន អាប់ឌុលឡាហ៍ អាល់បាជេលី បានរៀបរាប់ពី នុអាអ៊ីម ប៊ីន អាប់ប៊ី ហ៊ីន ពី រីបអ៊ិ ប៊ីន ហ៊ីរ៉ាស ថា៖ អាលី បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំពិតជាសង្ឃឹមថា ខ្ញុំ អហ្ស៊ូបៃរ និង តាល់ហ៍ហ៍ នឹងស្ថិតក្នុងចំណោមអ្នកដែលអល់ឡោះ (ដ៏មហាកិត្តិយស) បានមានបន្ទូលថា៖ {ហើយយើងបានដកយកនូវអ្វីដែលនៅក្នុងទ្រូងរបស់ពួកគេចេញពីការច្រណែនឈ្នានីស ដោយពួកគេជាបងប្អូននឹងគ្នា ស្ថិតនៅលើគ្រែដែលអង្គុយបែរមុខដាក់គ្នា}»។ បុរសម្នាក់មកពីត្រកូលហាំដាន បានក្រោកឡើងនិយាយថា៖ «អល់ឡោះ មានយុត្តិធម៌ជាងនោះ ឱ មេដឹកនាំនៃអ្នកជំនឿអើយ!»។ អាលី បានស្រែកដាក់គាត់យ៉ាងខ្លាំង រហូតដល់វិមាននោះញ័ររញ្ជួយ រួចនិយាយថា៖ «តើពួកគេជានរណា បើមិនមែនជាពួកយើង?»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل طلحة بن عبيد الله ﵁
គុណធម៌របស់ សាអដ បិន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កោះ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ១៣០១ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាអាំម៉ារ បានរាយការណ៍ពី អាយូព ពី អាយ៉ិសះ បិន សាអដ នាងបាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំគឺជាកូនស្រីរបស់អ្នកធ្វើហ៊ីជរ៉ោះ (អ្នកធ្វើចំណាកស្រុក) ដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានពោលពាក្យលះបង់ជីវិតឪពុកម្តាយរបស់លោកដើម្បីគាត់ នៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដ»។ ១៣០២ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា បិន សាអីដ បានប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ សាអីដ បិន អាល់មូសៃយីប និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ សាអដ និយាយថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានពោលពាក្យលះបង់ឪពុកម្តាយរបស់លោកដើម្បីខ្ញុំ នៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដ»។ ១៣០៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់យើងថា៖ យូស៊ូហ្វ បិន យ៉ាកូប បិន អាប់ប៊ី សាឡាម៉ះ អាល់ម៉ាជិសូន បានប្រាប់យើងពីឪពុករបស់គាត់ ពី អាយ៉ិសះ បិន សាអដ បិន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កោះ នាងបាននិយាយថា៖ «ឪពុករបស់ខ្ញុំធ្លាប់រស់នៅមួយថ្ងៃរហូតដល់យប់ ហើយនៅពេលនោះលោកគឺជាមនុស្សមួយភាគបីនៃអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាម (ក្នុងចំណោមអ្នកដែលបានចូលឥស្លាមដំបូងៗ)»។ ១៣០៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ាកូប បិន អ៊ីប្រាហ៊ីម បានប្រាប់យើងពីឪពុករបស់គាត់ ពីឪពុករបស់គាត់ ពី អាប់ឌុលឡោះ បិន សាដដាដ គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី និយាយថា៖ ខ្ញុំមិនដែលឮព្យាការី ﷺ ពោលពាក្យលះបង់ឪពុកម្តាយរបស់លោកដើម្បីនរណាម្នាក់ក្រៅពី សាអដ បិន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កោះ នោះទេ។ ខ្ញុំបានឮលោកនិយាយនៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដថា៖ «ចូរអ្នកបាញ់ទៅ សាអដ! សូមឱ្យឪពុកនិងម្តាយរបស់ខ្ញុំលះបង់ដើម្បីអ្នក»។ ១៣០៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ាហ្ស៊ីដ បិន ហារូន បានប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ឌុលឡោះ បិន អាមៀរ បិន រ៉ាប៊ីអា រាយការណ៍ថា អាយ៉ិសះ ធ្លាប់រៀបរាប់ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានភ្ញាក់នៅយប់មួយ ខណៈដែលនាងនៅក្បែរលោក។ នាងនិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើមានរឿងអ្វីកើតឡើងឬលោក រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំសង្ឃឹមថាមានបុរសសុចរិតម្នាក់ក្នុងចំណោមសហាបះរបស់ខ្ញុំមកយាមខ្ញុំនៅយប់នេះ»។ នាងនិយាយថា៖ ខណៈពេលដែលខ្ញុំកំពុងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពនោះ ស្រាប់តែខ្ញុំឮសំឡេងអាវុធ។ លោកបានសួរថា៖ «តើនរណានោះ?» គាត់ឆ្លើយថា៖ សាអដ បិន ម៉ាលិក។ លោកសួរថា៖ «អ្វីដែលនាំឱ្យអ្នកមកទីនេះ?» គាត់ឆ្លើយថា៖ ខ្ញុំមកដើម្បីយាមលោក ឱ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ។ នាងនិយាយថា៖ បន្ទាប់មកខ្ញុំបានឮសំឡេងដង្ហើមរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ពេលលោកសម្រាកលក់។ ១៣០៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ីស្មាអីល បានប្រាប់យើងថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាយ៉ិសះ បិន សាអដ និយាយថា៖ «ឪពុករបស់ខ្ញុំ គឺដោយសារអល់ឡោះ ដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានពោលពាក្យលះបង់ឪពុកម្តាយរបស់លោកដើម្បីគាត់ នៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដ»។ ១៣០៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា បិន សាអីដ បានប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីស្មាអីល បានប្រាប់យើងថា៖ កៃស៍ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ សាអដ បិន ម៉ាលិក និយាយថា៖ «ខ្ញុំគឺជាជនជាតិអារ៉ាប់ដំបូងគេដែលបានបាញ់ព្រួញក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ។ យើងធ្លាប់ចេញទៅធ្វើសង្គ្រាមជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដោយគ្មានអាហារអ្វីក្រៅពីស្លឹកឈើ និងផ្លែឈើព្រៃឡើយ រហូតដល់ម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកយើងបន្ទោរបង់ដូចជាពពែអញ្ចឹង។ បន្ទាប់មកកុលសម្ព័ន្ធ បានូអាសាដ បានមកស្តីបន្ទោសខ្ញុំរឿងសាសនា បើដូច្នេះមែន ខ្ញុំពិតជាខាតបង់ ហើយការងាររបស់ខ្ញុំក៏ឥតប្រយោជន៍»។ ១៣០៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា បានប្រាប់យើងពី អ៊ីស្មាអីល ពី កៃស៍ គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំត្រូវបានគេប្រាប់ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បាននិយាយទៅកាន់ សាអដ ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! សូមឆ្លើយតបការអង្វររបស់គាត់ នៅពេលដែលគាត់អង្វរដល់ទ្រង់»។ ១៣០៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ សាអីដ បានប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលឡោះ បិន ហ្សាអ្វារ បានប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីស្មាអីល បិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បានប្រាប់យើងពី អាមៀរ បិន សាអដ ថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បាននិយាយនៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដថា៖ ចូរអ្នកបាញ់ទៅ សាអដ! ឱអល់ឡោះ! សូមជួយបាញ់ឱ្យគាត់ផង។ ចូរអ្នកបាញ់ទៅ! សូមឱ្យឪពុកនិងម្តាយរបស់ខ្ញុំលះបង់ដើម្បីអ្នក»។ ១៣១០ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ សាអីដ បានប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលឡោះ បិន ហ្សាអ្វារ បានប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីស្មាអីល បិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បានប្រាប់យើងពី អាមៀរ បិន សាអដ គាត់បាននិយាយថា៖ សាអដ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំបានចូលរួមក្នុងសមរភូមិបាដារ ខណៈដែលនៅលើមុខរបស់ខ្ញុំមានរោមតែមួយសរសៃប៉ុណ្ណោះដែលខ្ញុំអាចប៉ះបានដោយដៃរបស់ខ្ញុំ បន្ទាប់មកអល់ឡោះបានប្រទានពុកមាត់ពុកចង្ការដល់ខ្ញុំជាច្រើន»។ ១៣១១ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានប្រាប់យើងពី ស៊ូអបះ និង អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់។ គាត់បាននិយាយថា៖ ស៊ូអបះ បានប្រាប់យើងពី យ៉ះយ៉ា បិន ហូសៃន គាត់បាននិយាយថា៖ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ តារិក បិន ស៊ីហាប និយាយថា៖ មានការជជែកគ្នារវាង ខាលីដ បិន អាល់វ៉ាលីដ និង សាអដ។ គាត់បាននិយាយថា៖ មានបុរសម្នាក់បាននិយាយប៉ះពាល់ដល់ ខាលីដ។ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ បាននិយាយថា៖ នៅចំពោះមុខ សាអដ។ សាអដ បាននិយាយថា៖ «អ្វីដែលកើតឡើងរវាងពួកយើង វាមិនបានធ្វើឱ្យខូចខាតដល់សាសនារបស់យើងឡើយ»។ ១៣១២ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា បានប្រាប់យើងពី មូជាលីដ ពី អាមៀរ ពី ហ្សាប៊ីរ គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំនៅជាមួយព្យាការី ﷺ ស្រាប់តែ សាអដ បានមកដល់ លោកក៏បាននិយាយថា៖ «នេះគឺជាពូរបស់ខ្ញុំ»។ ១៣១៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានប្រាប់យើងពី អ៊ីស្មាអីល ពី កៃស៍ គាត់បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអ្នកទាំងឡាយខ្លាចការអង្វរ (បណ្តាសា) របស់ សាអដ»។ ១៣១៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានប្រាប់ខ្ញុំពី សាអដ បិន អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី អាប់ឌុលឡោះ បិន សាដដាដ ពី អាលី គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំមិនដែលឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ពោលពាក្យលះបង់ឪពុកម្តាយរបស់លោកដើម្បីនរណាម្នាក់ក្រៅពី សាអដ បិន ម៉ាលិក នោះទេ។ ខ្ញុំបានឮលោកនិយាយទៅកាន់គាត់នៅថ្ងៃសមរភូមិអ៊ូហូដថា៖ «ចូរអ្នកបាញ់ទៅ សាអដ! សូមឱ្យឪពុកនិងម្តាយរបស់ខ្ញុំលះបង់ដើម្បីអ្នក»។ ១៣១៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានប្រាប់យើងពី អ៊ីស្មាអីល ពី កៃស៍ គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ សាអដ និយាយថា៖ «ខ្ញុំគឺជាបុរសដំបូងគេក្នុងចំណោមជនជាតិអារ៉ាប់ដែលបានបាញ់ព្រួញក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ»។ ១៣១៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បិន ហ្សាអ្វារ បានប្រាប់យើងពី ស៊ូអបះ ពី អាសុីម អាល់អាហ្វវ៉ាល់ គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ប៊ូ អ៊ូសម៉ាន់ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ សាអដ និយាយថា៖ «គាត់គឺជាមនុស្សដំបូងគេដែលបានបាញ់ព្រួញក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ»។ ១៣១៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូអាវីយ៉ះ បិន អាំរ បានប្រាប់យើងពី ហ្សៃដះ ពី ស៊ូឡៃម៉ាន់ អាល់អាអាំម៉ាស ពី អាប់ប៊ូ ខាលីដ អាល់វ៉ាលីប៊ី ពី ហ្សាប៊ីរ បិន សាមូរ៉ះ គាត់បាននិយាយថា៖ «មនុស្សដំបូងគេដែលបានបាញ់ព្រួញក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ គឺ សាអដ»។ ១៣១៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូអាវីយ៉ះ បានប្រាប់យើងថា៖ ហ្សៃដះ បានប្រាប់យើងពី អាល់អាអាំម៉ាស ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី អាប់ឌុលឡោះ គាត់បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំ សាអដ និង អ៊ូម៉ៃរ បិន ម៉ាលិក បានស្ថិតនៅក្រោមខែលតែមួយ ហើយ សាអដ បានប្រយុទ្ធនៅថ្ងៃសមរភូមិបាដារ ដូចជាអ្នកចម្បាំងជិះសេះដែលប្រយុទ្ធក្នុងចំណោមទ័ពថ្មើរជើង»។ ១៣១៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានប្រាប់យើងពី អាល់អាអាំម៉ាស ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម គាត់បាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលឡោះ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំបានឃើញ សាអដ ប្រយុទ្ធនៅថ្ងៃសមរភូមិបាដារ ដូចជាអ្នកចម្បាំងជិះសេះដែលប្រយុទ្ធក្នុងចំណោមទ័ពថ្មើរជើង»។ ១៣២០ - អាប់ឌុលឡោះ បានប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មាក់គី បិន អ៊ីប្រាហ៊ីម បានប្រាប់យើងពី ហាស៊ីម ពី សាអីដ បិន អាល់មូសៃយីប ពី សាអដ បិន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កោះ គាត់បាននិយាយថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់ចូលឥស្លាមនៅថ្ងៃដែលខ្ញុំចូលឥស្លាមនោះទេ ហើយខ្ញុំបានរស់នៅរយៈពេលប្រាំពីរយប់ ខណៈដែលខ្ញុំគឺជាមនុស្សមួយភាគបីនៃអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាម»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل سعد بن أبي وقاص ﵁
១៣២១ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ បាហ្ស លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ហាំម៉ាត ពី ស៊ីម៉ាក ពី មូសអាប់ ប៊ិន សាអ៊ត លោកបាននិយាយថា៖ ក្បាលរបស់ឪពុកខ្ញុំស្ថិតនៅលើភ្លៅរបស់ខ្ញុំ ខណៈដែលគាត់កំពុងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពជិតស្លាប់ ខ្ញុំក៏យំ ហើយទឹកភ្នែករបស់ខ្ញុំបានស្រក់លើគាត់។ គាត់ក៏មើលមកខ្ញុំ ហើយនិយាយថា៖ «ឱកូនប្រុសរបស់ឪពុកអើយ! អ្វីដែលធ្វើឱ្យកូនយំ?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ ដោយសារតែស្ថានភាពរបស់លោក និងអ្វីដែលខ្ញុំកំពុងឃើញលើលោកនេះ។ គាត់និយាយថា៖ «កុំយំឱ្យឪពុកឡើយ ព្រោះអល់ឡោះ (ស៊ុបហានាហូ វ៉ាតាអាឡា) នឹងមិនដាក់ទណ្ឌកម្មឪពុកជារៀងរហូតឡើយ ហើយឪពុកគឺជាអ្នកដែលនឹងបានចូលឋានសួគ៌។ ពិតប្រាកដណាស់ អល់ឡោះ (ស៊ុបហានាហូ វ៉ាតាអាឡា) នឹងវិនិច្ឆ័យអ្នកជំនឿនៅថ្ងៃបរលោកតាមរយៈអំពើល្អរបស់ពួកគេ។ ចំណែកឯពួកកាហ្វេរវិញ ទ្រង់នឹងបន្ធូរបន្ថយទោសឱ្យពួកគេតាមរយៈអំពើល្អដែលពួកគេបានធ្វើដើម្បីអល់ឡោះ (ស៊ុបហានាហូ វ៉ាតាអាឡា)។ លុះដល់ពេលដែលអំពើល្អទាំងនោះអស់ទៅ ទ្រង់នឹងមានបន្ទូលថា៖ ចូរឱ្យអ្នកធ្វើការគ្រប់រូបស្វែងរកផលបុណ្យនៃអំពើរបស់ខ្លួនពីអ្នកដែលគេបានធ្វើការឱ្យនោះចុះ»។ គុណធម៌របស់ហ្វាត៊ីម៉ាស់ បុត្រីរបស់រ៉សូល (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) ១៣២២ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ យ៉ាកុប លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីឪពុករបស់គាត់ ថា អ៊ូរវ៉ះ ប៊ិន ហ្ស៊ូបៃរ បានរៀបរាប់ប្រាប់គាត់ ពី អាយ៉ិសះ ថា រ៉សូល (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) បានហៅហ្វាត៊ីម៉ាស់ជាបុត្រីរបស់គាត់មក ហើយខ្សឹបប្រាប់អ្វីមួយដល់នាង នាងក៏យំ។ បន្ទាប់មកគាត់បានខ្សឹបប្រាប់នាងម្តងទៀត នាងក៏សើច។ អាយ៉ិសះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរហ្វាត៊ីម៉ាស់ថា៖ តើអ្វីទៅដែលរ៉សូល (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) បានខ្សឹបប្រាប់អ្នក? ទើបអ្នកយំ បន្ទាប់មកគាត់ខ្សឹបប្រាប់អ្នកម្តងទៀត អ្នកក៏សើច? នាងឆ្លើយថា៖ «គាត់បានខ្សឹបប្រាប់ខ្ញុំអំពីការស្លាប់របស់គាត់ ខ្ញុំក៏យំ។ បន្ទាប់មកគាត់បានខ្សឹបប្រាប់ខ្ញុំថា ខ្ញុំគឺជាមនុស្សដំបូងគេក្នុងចំណោមគ្រួសាររបស់គាត់ដែលនឹងតាមគាត់ទៅ ខ្ញុំក៏សើច»។ ១៣២៣ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ហ្សាការីយ៉ា លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អះស៊ែប៊ី លោកបាននិយាយថា៖ អាលី (រ៉ឌិយាល់ឡោះហ៊ូ អាន់ហ៊ូ) បានទៅដណ្តឹងកូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់ ពីពូរបស់នាងគឺ ហារីស ប៊ិន ហ៊ីសាម។ គាត់បានពិគ្រោះជាមួយណាប៊ី (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) អំពីរឿងនេះ។ ណាប៊ីបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើអ្នកសួរខ្ញុំដោយសារតែពូជពង្សរបស់នាងឬ?» អាលី បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំដឹងពីពូជពង្សរបស់នាងហើយ ប៉ុន្តែតើលោកបញ្ជាឱ្យខ្ញុំរៀបការជាមួយនាងឬ? ណាប៊ីមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទេ ហ្វាត៊ីម៉ាស់គឺជាផ្នែកមួយនៃរូបខ្ញុំ ខ្ញុំមិនចូលចិត្តឱ្យនាងកើតទុក្ខ ឬព្រួយបារម្ភឡើយ»។ អាលី (រ៉ឌិយាល់ឡោះហ៊ូ អាន់ហ៊ូ) ក៏និយាយថា៖ ខ្ញុំនឹងមិនធ្វើអ្វីដែលលោកមិនចូលចិត្តឡើយ។ ១៣២៤ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ យ៉ាស៊ីត លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីស្មាអ៊ីល ពី អាប់ប៊ូ ហាន់ហ្សូឡះ ថាបុរសម្នាក់ពីអ្នកក្រុងមេកាបានប្រាប់គាត់ថា៖ អាលី បានទៅដណ្តឹងកូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់។ ក្រុមគ្រួសាររបស់នាងបាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ យើងនឹងមិនរៀបការនាងឱ្យអ្នក ដើម្បីឱ្យអ្នកយកទៅរួមជាមួយកូនស្រីរបស់រ៉សូល (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) ឡើយ។ រឿងនេះបានដឹងដល់រ៉សូល (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) ទើបគាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «ហ្វាត៊ីម៉ាស់គឺជាផ្នែកមួយនៃរូបខ្ញុំ អ្នកណាដែលធ្វើឱ្យនាងឈឺចាប់ គឺគេបានធ្វើឱ្យខ្ញុំឈឺចាប់ហើយ»។ ១៣២៥ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ម៉ាំម៉ារ ពី កាតាដះ ពី អាន៉ាស ថា ណាប៊ី (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតក្នុងលោកគឺ៖ ម៉ារយ៉ាម បុត្រីរបស់ អ៊ីមរ៉ន, ខតីជះ បុត្រីរបស់ ខុវៃលីត, ហ្វាត៊ីម៉ាស់ បុត្រីរបស់ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) និង អាស៊ិយ៉ះ ភរិយារបស់ហ្វារអូន»។ ១៣២៦ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ស៊ូហ្វយ៉ាន ពី អាំរ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាលី ថា អាលី (រ៉ឌិយាល់ឡោះហ៊ូ អាន់ហ៊ូ) មានបំណងរៀបការជាមួយកូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់។ រ៉សូល (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) បានមានប្រសាសន៍ខណៈដែលគាត់នៅលើវេទិកា (មីមបារ) ថា៖ «អាលី មានបំណងរៀបការជាមួយកូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់។ វាមិនសមគួរឡើយដែលគាត់នឹងត្រូវរួមរស់ជាមួយកូនស្រីរបស់សត្រូវអល់ឡោះ និងកូនស្រីរបស់រ៉សូលអល់ឡោះក្នុងពេលតែមួយ។ ហ្វាត៊ីម៉ាស់គឺជាផ្នែកមួយនៃរូបខ្ញុំ»។ ១៣២៧ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីស្មាអ៊ីល ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាយូព ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់ប៊ូ មូឡៃកះ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ហ្ស៊ូបៃរ ថា អាលី បានរំលឹកដល់កូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់ រឿងនេះបានដឹងដល់ណាប៊ី (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) ទើបគាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «ហ្វាត៊ីម៉ាស់គឺជាផ្នែកមួយនៃរូបខ្ញុំ អ្វីដែលធ្វើឱ្យនាងឈឺចាប់ គឺធ្វើឱ្យខ្ញុំឈឺចាប់ ហើយអ្វីដែលធ្វើឱ្យនាងពិបាកចិត្ត គឺធ្វើឱ្យខ្ញុំពិបាកចិត្ត»។ ១៣២៨ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ហាស៊ីម ប៊ិន អាល់កាស៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ឡៃស៍ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់ប៊ូ មូឡៃកះ ពី មីស្វារ ប៊ិន ម៉ាក់រ៉ាម៉ះ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូល (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) មានប្រសាសន៍នៅលើវេទិកាថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់ ក្រុមគ្រួសាររបស់ ហ៊ីសាម ប៊ិន អាល់មូហ៊ីរ៉ះ បានសុំការអនុញ្ញាតពីខ្ញុំដើម្បីរៀបការកូនស្រីរបស់ពួកគេជាមួយ អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តូលីប ប៉ុន្តែខ្ញុំមិនអនុញ្ញាតឱ្យពួកគេឡើយ»។ បន្ទាប់មកគាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំមិនអនុញ្ញាត ខ្ញុំមិនអនុញ្ញាត ខ្ញុំមិនអនុញ្ញាត។ កូនស្រីរបស់ខ្ញុំគឺជាផ្នែកមួយនៃរូបខ្ញុំ អ្វីដែលធ្វើឱ្យនាងមិនសប្បាយចិត្ត គឺធ្វើឱ្យខ្ញុំមិនសប្បាយចិត្ត ហើយអ្វីដែលធ្វើឱ្យនាងឈឺចាប់ គឺធ្វើឱ្យខ្ញុំឈឺចាប់»។ ១៣២៩ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ យ៉ាម៉ាន់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ស៊ូអៃប៍ ពី ស៊ូហ្រី លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយ អាលី ប៊ិន ហូសេន ថា មីស្វារ ប៊ិន ម៉ាក់រ៉ាម៉ះ បានប្រាប់គាត់ថា អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តូលីប បានទៅដណ្តឹងកូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់ ខណៈដែលហ្វាត៊ីម៉ាស់ បុត្រីរបស់ណាប៊ី (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) កំពុងនៅជាមួយគាត់។ លុះហ្វាត៊ីម៉ាស់បានឮរឿងនេះ នាងក៏ទៅជួបណាប៊ី (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) ហើយនិយាយថា៖ ក្រុមគ្រួសាររបស់លោកកំពុងនិយាយថា លោកមិនខឹងជំនួសកូនស្រីរបស់លោកឡើយ ហើយនេះ អាលី កំពុងរៀបការជាមួយកូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់។ មីស្វារ បាននិយាយថា៖ ណាប៊ី (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) ក៏ក្រោកឈរឡើង ខ្ញុំបានឮគាត់ថ្លែងសន្ទរកថាថា៖ «បន្ទាប់ពីការសរសើរអល់ឡោះហើយ ខ្ញុំបានរៀបការកូនស្រីជាមួយ អាប់ប៊ុលអាស ប៊ិន រ៉ាប៊ីអះ គាត់បាននិយាយជាមួយខ្ញុំ ហើយគាត់និយាយពិត។ ហ្វាត៊ីម៉ាស់ បុត្រីរបស់ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) គឺជាផ្នែកមួយនៃរូបខ្ញុំ ខ្ញុំមិនចូលចិត្តឱ្យពួកគេធ្វើឱ្យនាងមានបញ្ហាឡើយ។ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ កូនស្រីរបស់រ៉សូលអល់ឡោះ និងកូនស្រីរបស់សត្រូវអល់ឡោះ នឹងមិនអាចរួមរស់ជាមួយបុរសតែម្នាក់បានឡើយ»។ លោកបាននិយាយថា៖ អាលី ក៏បានលះបង់ការដណ្តឹងនោះ។ ១៣៣០ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ម៉ាំម៉ារ ពី ស៊ូហ្រី ពី អ៊ូរវ៉ះ និងពី អាយូព ពី អ៊ីប៊ិន អាប់ប៊ី មូឡៃកះ ថា អាលី ប៊ិន អាប់ប៊ី តូលីប បានទៅដណ្តឹងកូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់ រហូតដល់មានការសន្យារៀបការ។ រឿងនេះបានដឹងដល់ហ្វាត៊ីម៉ាស់ (រ៉ឌិយាល់ឡោះហ៊ូ អាន់ហា) នាងក៏និយាយទៅកាន់ឪពុករបស់នាង (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) ថា៖ មនុស្សម្នានិយាយថា លោកមិនខឹងជំនួសកូនស្រីរបស់លោកឡើយ ហើយនេះ អាប់ប៊ូ ហាសាន់ កំពុងដណ្តឹងកូនស្រីរបស់ អាប់ប៊ូ ជះល់ ហើយបានសន្យារៀបការរួចហើយ។ ណាប៊ី (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) ក៏ក្រោកឈរឡើងថ្លែងសន្ទរកថា ដោយសរសើរអល់ឡោះតាមសមគួរដល់ទ្រង់ បន្ទាប់មកគាត់បានរំលឹកដល់ អាប់ប៊ុលអាស ប៊ិន រ៉ាប៊ីអះ និងសរសើរគាត់ពីការធ្វើជាកូនប្រសារ។ បន្ទាប់មកគាត់មានប្រសាសន៍ថា៖ «ហ្វាត៊ីម៉ាស់គឺជាផ្នែកមួយនៃរូបខ្ញុំ ខ្ញុំខ្លាចពួកគេធ្វើឱ្យនាងមានបញ្ហា។ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ កូនស្រីរបស់រ៉សូលអល់ឡោះ និងកូនស្រីរបស់សត្រូវអល់ឡោះ នឹងមិនអាចរួមរស់ជាមួយបុរសតែម្នាក់បានឡើយ»។ លោកបាននិយាយថា៖ អាលី ក៏បានស្ងៀមស្ងាត់ពីការរៀបការនោះ ហើយក៏បោះបង់វាចោល។ ១៣៣១ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អូស្មាន ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ហើយខ្ញុំបានឮវាដោយផ្ទាល់ពី អូស្មាន លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ចារីរ ពី យ៉ាស៊ីត ពី អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន អាប់ប៊ី ណាំ ពី អាប់ប៊ូ សាអីត លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូល (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហ្វាត៊ីម៉ាស់ គឺជាមេដឹកនាំនៃស្ត្រីក្នុងឋានសួគ៌ ក្រៅពី ម៉ារយ៉ាម បុត្រីរបស់ អ៊ីមរ៉ន»។ ១៣៣២ - បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ ពី ម៉ាំម៉ារ ពី ស៊ូហ្រី ពី អាន៉ាស ប៊ិន ម៉ាលិក ថា ណាប៊ី (សលឡាល់ឡោះ អាឡៃហិ វ៉ាសាឡាម) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតក្នុងលោកគឺ៖ ម៉ារយ៉ាម បុត្រីរបស់ អ៊ីមរ៉ន, ខតីជះ បុត្រីរបស់ ខុវៃលីត, ហ្វាត៊ី
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل فاطمة بنت رسول الله ﷺ
គុណធម៌របស់ អាល់ហាសាន់ និង អាល់ហ៊ូសៃន (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់អ្នកទាំងពីរ) ១៣៤៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគីអ៍ បានរៀបរាប់ពី អ៊ីស្មាអីល ដែលគាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ វ៉ាហ៍ប អាប់ប៊ូ ហ្សូហៃហ្វាហ៍ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយ អាល់ហាសាន់ ប៊ិន អាលី មានរូបរាងស្រដៀងនឹងលោក។ ១៣៤៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពី អ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់ប៊ី យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី ណាភិអ៍ ប៊ិន ជូហ្សៃរ៍ ពី អាប់ប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ហ៍ ពី ណាប៊ី ﷺ ថា លោកបានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ អាល់ហាសាន់ ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! ទូលបង្គំស្រឡាញ់គាត់ ដូច្នេះសូមព្រះអង្គស្រឡាញ់គាត់ ហើយសូមស្រឡាញ់អ្នកណាដែលស្រឡាញ់គាត់ផងដែរ»។ ១៣៥០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ តាលីដ ប៊ិន ស៊ូឡៃម៉ាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អាប់ប៊ូ អាល់ជ៉ាហ៍ហ្វ ពី អាប់ប៊ូ ហាហ្ស៊ីម ពី អាប់ប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ហ៍ បាននិយាយថា៖ ណាប៊ី ﷺ បានសម្លឹងមើលទៅ អាលី, អាល់ហាសាន់, អាល់ហ៊ូសៃន និងហ្វាត៊ីម៉ហ៍ រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំជាសត្រូវនឹងអ្នកណាដែលធ្វើសង្គ្រាមជាមួយអ្នក ហើយខ្ញុំជាមិត្តនឹងអ្នកណាដែលចងមិត្តជាមួយអ្នក»។ ១៣៥១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាដ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ីហ្ស៊ូបៃរ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី អ៊ូម៉ារ ប៊ិន សាអីដ ពី អ៊ីប៊ិន អាប់ប៊ី មូឡៃកាហ៍ បាននិយាយថា៖ អ៊ូកបាហ៍ ប៊ិន អាល់ហារីស បានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ខ្ញុំបានចេញទៅជាមួយ អាប់ប៊ូ បាករ៍ បន្ទាប់ពីការសឡាតអាស្រ (Asr) ក្រោយពេលដែល ណាប៊ី ﷺ បានទទួលមរណភាពបានប៉ុន្មានថ្ងៃ។ អាលី កំពុងដើរនៅក្បែរគាត់ ហើយពួកគេបានដើរកាត់ អាល់ហាសាន់ ប៊ិន អាលី ដែលកំពុងលេងជាមួយក្មេងៗ។ អាប់ប៊ូ បាករ៍ បានបីគាត់ដាក់លើស្មា ហើយនិយាយថា៖ «សូមស្បថនឹងឪពុកខ្ញុំ! គាត់មានរូបរាងដូច ណាប៊ី មិនមែនដូច អាលី នោះទេ»។ គាត់និយាយថា៖ ហើយ អាលី ក៏សើច។ ១៣៥២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអីដ ពី អាត់តៃមី ពី អាប់ប៊ូ អ៊ូសម៉ាន់ ពី អ៊ូសាម៉ាហ៍ ប៊ិន ហ្សៃដ បាននិយាយថា៖ ណាប៊ី ﷺ តែងតែបីខ្ញុំ និង អាល់ហាសាន់ រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! ទូលបង្គំស្រឡាញ់អ្នកទាំងពីរ ដូច្នេះសូមព្រះអង្គស្រឡាញ់អ្នកទាំងពីរផងដែរ»។ ១៣៥៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាដ ប៊ិន ហ្សាហ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ស៊ូអ៍បាហ៍ ពី អះឌី ប៊ិន សាប៊ីត ពី អាល់បារ៉ា បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ដាក់ អាល់ហាសាន់ ប៊ិន អាលី នៅលើស្មារបស់លោក ហើយលោកនិយាយថា៖ «ឱអល់ឡោះ! ទូលបង្គំស្រឡាញ់គាត់ ដូច្នេះសូមព្រះអង្គស្រឡាញ់គាត់ផងដែរ»។ ១៣៥៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ មូសា បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាល់ហាសាន់ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ប៊ូ បាករ៉ហ៍ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ នៅលើវេទិកា (មីនបារ) ហើយ អាល់ហាសាន់ នៅជាមួយលោក។ លោកងាកទៅរកមនុស្សម្នាម្ដង ហើយងាកទៅរកគាត់ម្ដង រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «កូនប្រុសរបស់ខ្ញុំម្នាក់នេះ គឺជាអ្នកដឹកនាំ (សៃយីដ) ហើយសង្ឃឹមថា អល់ឡោះ នឹងធ្វើឱ្យមានការផ្សះផ្សាររវាងក្រុមពីរនៃអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាមតាមរយៈគាត់»។ ១៣៥៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាដ ប៊ិន អាប់ប៊ី អះឌី ពី អ៊ីប៊ិន អោន ពី អាន៉ាស (គឺ អ៊ីប៊ិន ស៊ីរីន) បាននិយាយថា៖ អាល់ហាសាន់ ប៊ិន អាលី បាននិយាយនៅថ្ងៃដែលគាត់ចរចាជាមួយ មូអាវីយ៉ាហ៍ រវាងតំបន់ ជ៉ាប៊ីស និង ជ៉ាប៊ីលក៍ ថា៖ «បុរសម្នាក់ដែលមានជីតារបស់គាត់ជា ណាប៊ី គឺមិនមែនជាខ្ញុំទេ ហើយខ្ញុំបានយល់ឃើញថា គួរតែធ្វើការផ្សះផ្សាររវាងប្រជាជាតិរបស់ មូហាំម៉ាដ ﷺ ហើយខ្ញុំគឺជាអ្នកដែលស័ក្តិសមបំផុតក្នុងការធ្វើរឿងនេះ។ សូមដឹងចុះថា យើងបានធ្វើសច្ចាប្រណិធាន (បៃអះ) ជូន មូអាវីយ៉ាហ៍ ហើយខ្ញុំមិនដឹងទេ ប្រហែលជានេះជាការសាកល្បងសម្រាប់អ្នករាល់គ្នា និងជាការរីករាយមួយរយៈខ្លីប៉ុណ្ណោះ»។ ១៣៥៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហៃវ៉ាហ៍ បាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ូ សក់រ៍ បានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន កូសៃត៍ បានប្រាប់គាត់ថា៖ អ៊ូរវ៉ាហ៍ ប៊ិន អ៊ីហ្ស៊ូបៃរ៍ បាននិយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានថើប ហ៊ូសៃន ហើយឱបគាត់ជាប់នឹងទ្រូង រួចក៏ហិតគាត់។ នៅទីនោះមានបុរសម្នាក់មកពីក្រុម អាន់ស័រ។ បុរសជាអ្នក អាន់ស័រ នោះបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំមានកូនប្រុសម្នាក់ដែលធំហើយ ប៉ុន្តែខ្ញុំមិនដែលថើបគាត់ឡើយ។ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើអ្នកយល់យ៉ាងណា បើអល់ឡោះ បានដកសេចក្តីមេត្តាករុណាចេញពីបេះដូងរបស់អ្នក តើវាជាកំហុសរបស់ខ្ញុំឬ?»។ ១៣៥៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគីអ៍ បាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន សាអីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពី ឪពុករបស់គាត់ ពី អាអ៊ីសាហ៍ ឬ អ៊ុំមូ សាឡាម៉ាហ៍ (វ៉ាគីអ៍ មានការសង្ស័យ) ថា ណាប៊ី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេទាំងពីរថា៖ «មានទេវតា (ម៉ាឡាក) ម្នាក់បានចូលមកក្នុងផ្ទះរបស់ខ្ញុំ ដែលមិនធ្លាប់ចូលមកពីមុនមក ហើយបាននិយាយប្រាប់ខ្ញុំថា៖ កូនប្រុសរបស់អ្នកម្នាក់នេះ គឺ ហ៊ូសៃន នឹងត្រូវគេសម្លាប់។ ប្រសិនបើអ្នកចង់ ខ្ញុំនឹងយកដីពីកន្លែងដែលគាត់នឹងត្រូវគេសម្លាប់មកឱ្យអ្នក»។ គាត់និយាយថា៖ រួចទេវតានោះក៏បានយកដីពណ៌ក្រហមមកឱ្យខ្ញុំ។ ១៣៥៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហ្សៃដ ប៊ិន អាល់ហ៊ូបាប បាននិយាយថា៖ ហូសៃន ប៊ិន វ៉ាគីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ប៊ូរ៉ៃដាហ៍ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮឪពុករបស់ខ្ញុំ ប៊ូរ៉ៃដាហ៍ និយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ កំពុងថ្លែងធម្មទេសនា (ឃុតបាហ៍) ដល់ពួកយើង ស្រាប់តែ អាល់ហាសាន់ និង អាល់ហ៊ូសៃន បានដើរមកដោយស្លៀកអាវពណ៌ក្រហមទាំងពីរនាក់ ពួកគេដើរហើយក៏ដួល។ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ក៏ចុះពីលើវេទិកា (មីនបារ) មកបីពួកគេទាំងពីរដាក់នៅចំពោះមុខលោក រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «អល់ឡោះ និង រ៉សូល របស់ទ្រង់បានមានប្រសាសន៍ត្រឹមត្រូវហើយថា៖ ﴿ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ពួកអ្នក និងកូនចៅរបស់ពួកអ្នក គឺជាការសាកល្បង﴾ [ស៊ូរ៉ហ៍ អាត់តាហ្គាប៊ូន៖ ១៥]។ ខ្ញុំបានឃើញក្មេងទាំងពីរនាក់នេះដើរហើយដួល ខ្ញុំមិនអាចទ្រាំបាន ក៏ឈប់ថ្លែងធម្មទេសនា ហើយបីពួកគេឡើងមក»។ ១៣៥៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ អះម៉ាដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ស៊ូហ្វយ៉ាន ពី អាប់ប៊ូ អាល់ជ៉ាហ៍ហ្វ ពី អាប់ប៊ូ ហាហ្ស៊ីម ពី អាប់ប៊ូ ហ៊ូរ៉ៃរ៉ហ៍ បាននិយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលស្រឡាញ់អ្នកទាំងពីរ គឺគេបានស្រឡាញ់ខ្ញុំ ហើយអ្នកណាដែលស្អប់អ្នកទាំងពីរ គឺគេបានស្អប់ខ្ញុំ» (មានន័យថា អាល់ហាសាន់ និង អាល់ហ៊ូសៃន)។ ១៣៦០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ហ្វាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី ខាលីដ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ បាននិយាយថា៖ យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន អាប់ប៊ី ហ្ស៊ីយ៉ាដ បានរៀបរាប់ពី អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន អាប់ប៊ី នូអ៍ម ពី អាប់ប៊ូ សាអីដ បាននិយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អាល់ហាសាន់ និង អាល់ហ៊ូសៃន គឺជាអ្នកដឹកនាំនៃយុវជននៅឋានសួគ៌ (ជណ្ណាហ៍) ហើយ ហ្វាត៊ីម៉ហ៍ គឺជាអ្នកដឹកនាំនៃស្ត្រីនៅទីនោះ លើកលែងតែ ម៉ារយ៉ាម ប៊ីនត៍ អ៊ីមរ៉ាន់»។ ១៣៦១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ហ្វាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី វូហៃប៍ បានរៀបរាប់ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូសម៉ាន់ ប៊ិន ខូសៃម ពី សាអីដ ប៊ិន អាប់ប៊ី រ៉ាស៊ីដ ពី យ៉ាអ៍ឡា អាល់អាមិរី ថា គាត់បានចេញទៅជាមួយ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ដើម្បីទៅទទួលទានអាហារដែលគេបានអញ្ជើញលោក។ គាត់និយាយថា៖ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានដើរទៅមុខក្រុមមនុស្ស ហើយ ហ៊ូសៃន កំពុងលេងជាមួយក្មេងៗ។ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ ចង់បីគាត់ ប៉ុន្តែក្មេងនោះរត់គេចទៅមក។ ណាប៊ី ﷺ ក៏ធ្វើឱ្យក្មេងនោះសើចរហូតដល់លោកចាប់បានគាត់។ គាត់និយាយថា៖ លោកបានដាក់ដៃម្ខាងនៅក្រោមท้ายទោយរបស់គាត់ និងដៃម្ខាងទៀតនៅក្រោមចង្ការបស់គាត់ រួចលោកដាក់មាត់របស់លោកលើមាត់របស់គាត់ ហើយថើបគាត់ រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «ហ៊ូសៃន គឺមកពីខ្ញុំ ហើយខ្ញុំគឺមកពី ហ៊ូសៃន។ ឱអល់ឡោះ! សូមស្រឡាញ់អ្នកណាដែលស្រឡាញ់ ហ៊ូសៃន។ ហ៊ូសៃន គឺជាចៅម្នាក់ក្នុងចំណោមចៅៗទាំងឡាយ»។ ១៣៦២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ហ្វាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពី វូហៃប៍ បានរៀបរាប់ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូសម៉ាន់ ប៊ិន ខូសៃម ពី សាអីដ ប៊ិន អាប់ប៊ី រ៉ាស៊ីដ ពី យ៉ាអ៍ឡា ថា អាល់ហាសាន់ និង ហ៊ូសៃន បានមកដល់ដោយប្រណាំងគ្នាមកកាន់ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ។ លោកក៏ឱបពួកគេទាំងពីរជាប់នឹងទ្រូង ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «កូនចៅគឺជាមូលហេតុដែលធ្វើឱ្យមនុស្សក្លាយជាមនុស្សកំសាក និងជាមនុស្សកំណាញ់»។ ១៣៦៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន ម៉ៃសារ៉ហ៍ ពី អ៊ីប៊ិន អាប់ប៊ី ស៊ូវៃដ ពី អ៊ូម៉ារ ប៊ិន អាប់ឌុល អាហ្ស៊ីហ្ស បាននិយាយថា៖ ស្ត្រីដ៏សុចរិតម្នាក់ឈ្មោះ ខោលាហ៍ ប៊ីនត៍ ហាក៊ីម បានអះអាងថា រ៉សូល របស់អល់ឡោះ ﷺ បានចេញមកដោយបីកូនប្រុសម្នាក់របស់កូនស្រីលោក ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ! ពួកគេធ្វើឱ្យពួកអ្នកក្លាយជាមនុស្សកំសាក និងជាមនុស្សកំណាញ់ ហើយពួកគេគឺជាផ្កាដ៏ក្រអូបរបស់ អល់ឡោះ ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់»។ ស៊ូហ្វយ៉ាន បាននិយាយម្តងទៀតថា៖ «ពួកគេធ្វើឱ្យពួកអ្នកក្លាយជាមនុស្សកំណាញ់ និងជាមនុស្សកំសាក»។ ១៣៦៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអីដ ពី សាដាកាហ៍ ប៊ិន អាល់មូសាន់ណា បាននិយាយថា៖ ជីតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មនុស្សម្នាបានជួបជុំគ្នានៅឯ អាល់ហាសាន់ ប៊ិន អាលី នៅឯទីក្រុង ម៉ាដាអ៊ីន បន្ទាប់ពីការសម្លាប់ អាលី (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់)។ គាត់បានថ្លែងធម្មទេសនាទៅកាន់ពួកគេ ដោយសរសើរដល់ អល់ឡោះ។ បន្ទាប់មកគាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បន្ទាប់ពីនោះមក អ្វីដែលត្រូវតែកើតឡើង វានឹងមកដល់ឆាប់ៗ ហើយបញ្ជារបស់ អ
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل الحسن، والحسين ﵄
១៤០៨ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អ៊ីប្រាហ៊ីម, ពី ស៊ូឡៃម៉ាន ប៊ិន ហ័រប៍, ពី ស៊ូអៃប៍, ពី អះដ៊ី ប៊ិន ថាប៊ីត, ពី អាល់បារ៉ា ប៊ិន អាហ្ស៊ីប បានមានប្រសាសន៍ថា៖ នៅពេលដែល អ៊ីប្រាហ៊ីម (កូនប្រុសរបស់រ៉សូលុលឡោះ ﷺ) បានទទួលមរណភាព រ៉សូលុលឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតណាស់ គេមានអ្នកបំបៅដោះនៅក្នុងឋានសួគ៌»។ ១៤០៩ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អ៊ីប្រាហ៊ីម, ពី ស៊ូឡៃម៉ាន ប៊ិន ដាវូដ, ពី អ៊ីសា ប៊ិន យូណុស, ពី អ៊ីស្មាអីល ប៊ិន អាប់ប៊ី ខាលីដ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានសួរទៅកាន់ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់ប៊ី អូហ្វា ថា៖ តើលោកធ្លាប់ឃើញ អ៊ីប្រាហ៊ីម កូនប្រុសរបស់ណាប៊ី ﷺ ដែរឬទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «គេបានស្លាប់តាំងពីនៅតូច ហើយប្រសិនបើមានការកំណត់ឱ្យមានណាប៊ីម្នាក់ទៀតបន្ទាប់ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ﷺ នោះ គេប្រាកដជាបានក្លាយជាណាប៊ី»។ គុណធម៌របស់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះពួកគេ) ១៤១០ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា៖ ពី អាប់ប៊ូ សៃអីដ ម៉ូឡា បានី ហាស្ហ៊ីម, ពី ហ្សាត់ដាត អាប់ប៊ូ តាល់ហា, ពី អ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់ប៊ី បាក់រ ប៊ិន អាន៉ាស, ពីឪពុករបស់គាត់, ពីជីតារបស់គាត់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ក្រុមអាល់អាន់ស័របានមកជួបណាប៊ី ﷺ ហើយពួកគេបាននិយាយថា (រៀបរាប់ពីដំណើររឿង)៖ សូមលោកអង្វរអល់ឡោះឱ្យយើង ដើម្បីឱ្យទ្រង់អភ័យទោសឱ្យយើង។ ណាប៊ី ﷺ ក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមទ្រង់អភ័យទោសដល់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ, កូនចៅរបស់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ, និងចៅៗរបស់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ»។ ពួកគេបានសួរថា៖ ឱរ៉សូលុលឡោះ ចុះកូនចៅរបស់យើងដែលមិនមែនជាក្រុមអាល់អាន់ស័រវិញ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «និងកូនចៅរបស់ក្រុមអាល់អាន់ស័រផងដែរ»។ ពួកគេសួរទៀតថា៖ ឱរ៉សូលុលឡោះ ចុះអ្នកដែលស្ថិតក្រោមការឧបត្ថម្ភរបស់យើង (ម៉ាវ៉ាលី) វិញ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «និងអ្នកដែលស្ថិតក្រោមការឧបត្ថម្ភរបស់ក្រុមអាល់អាន់ស័រផងដែរ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ម្តាយរបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ ពី អ៊ុំមុល ហាកាំ កូនស្រីរបស់ អាន់នុអ៍ម៉ាន ប៊ិន ស៊ូហ៍បាន ថា៖ នាងបានឮ អាន៉ាស និយាយអំពីណាប៊ី ﷺ ដូចគ្នានេះដែរ ប៉ុន្តែគាត់បានបន្ថែមថា៖ «និងកូនប្រសារស្រីៗរបស់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ»។ ១៤១១ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី ស៊ូជូអ៍ ប៊ិន អាល់វ៉ាលីដ, ពី ហ៊ីស្ហាម, ពី អាល់ហាសាន់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលុលឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ក្រុមអាល់អាន់ស័រគឺជាការសាកល្បងមួយ ដូច្នេះអ្នកណាដែលស្រឡាញ់ពួកគេ គឺគេស្រឡាញ់ពួកគេដោយសារតែស្រឡាញ់ខ្ញុំ ហើយអ្នកណាដែលស្អប់ពួកគេ គឺគេស្អប់ពួកគេដោយសារតែស្អប់ខ្ញុំ។ គ្មាននរណាម្នាក់ស្រឡាញ់ពួកគេឡើយ លើកលែងតែអ្នកមានជំនឿ (មូមិន) ហើយគ្មាននរណាម្នាក់ស្អប់ពួកគេឡើយ លើកលែងតែអ្នកមានចិត្តពីរមុខ (មូណាហ្វិកហ៍)»។ ១៤១២ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី អាប់ប៊ូ អាល់យ៉ាម៉ាន់ អាល់ហាកាំ ប៊ិន ណាភីអ៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ពី ស៊ូអៃប៍, ពី អައްហ្ស៊ូហ៍រី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន កាអ៍ប ប៊ិន ម៉ាលីក អាល់អាន់ស័ររី (ដែលជាម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សបីនាក់ដែលអល់ឡោះបានទទួលការសារភាពបាបរបស់ពួកគេ) បានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ សមមិត្តខ្លះរបស់ណាប៊ី ﷺ បានប្រាប់គាត់ថា ថ្ងៃមួយណាប៊ី ﷺ បានចេញមកដោយមានបង់ក្រណាត់នៅក្បាល ហើយលោកបានមានប្រសាសន៍នៅក្នុងសុន្ទរកថារបស់លោកថា៖ «បន្ទាប់ពីនេះ ឱក្រុមអ្នកធ្វើហ៊ីជរ៉ោះ (មូហាជីរ៉ូន) អើយ! ពិតណាស់ ពួកអ្នកកាន់តែមានចំនួនកើនឡើង ខណៈដែលក្រុមអាល់អាន់ស័រមិនមានចំនួនកើនឡើងលើសពីស្ថានភាពដែលពួកគេមាននៅថ្ងៃនេះឡើយ។ ក្រុមអាល់អាន់ស័រគឺជាទីពឹងរបស់ខ្ញុំដែលខ្ញុំបានជ្រកកោន។ ដូច្នេះ ចូរពួកអ្នកគោរពដល់អ្នកដែលមានគុណធម៌ក្នុងចំណោមពួកគេ ហើយចូរអភ័យទោសដល់អ្នកដែលធ្វើខុសក្នុងចំណោមពួកគេ»។ ១៤១៣ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ពី ស៊ូហ្វ្យាន, ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សៃអីដ, ពីបុរសម្នាក់ដែលគេហៅថា អាន់នុអ៍ម៉ាន ប៊ិន មូއްរ៉ោះ ឬអ្នកផ្សេងទៀត, ពីណាប៊ី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ណាប៊ីម្នាក់ៗសុទ្ធតែមានអ្នកស្នងមរតក និងអ្នកថែរក្សា ហើយអ្នកស្នងមរតក ឬអ្នកថែរក្សារបស់ខ្ញុំគឺក្រុមអាល់អាន់ស័រ។ ចូរដឹងថា មនុស្សនឹងមានការកើនឡើង និងការថយចុះ ដូច្នេះចូរទទួលយកពីអ្នកដែលធ្វើល្អក្នុងចំណោមពួកគេ ហើយចូរអភ័យទោសដល់អ្នកដែលធ្វើខុសក្នុងចំណោមពួកគេ»។ ១៤១៤ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី ស៊ូហ្វ្យាន, ពី អាល់អាអ៍ម៉ាស, ពី ហ្សាក់វ៉ាន់, ពី អាប់ប៊ូ សៃអីដ អាល់ឃូដរី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលុលឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានបុរសណាដែលជឿលើអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ នឹងស្អប់ក្រុមអាល់អាន់ស័រឡើយ»។ ១៤១៥ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ពី ស៊ូហ្វ្យាន, ពី ហ្សាប៊ីរ, ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន នុជ័យ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាលី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានមូមិនណាម្នាក់ឡើយ លើកលែងតែក្រុមអាល់អាន់ស័រមានសិទ្ធិលើរូបគេ»។ ១៤១៦ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ពី ស៊ូហ្វ្យាន, ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សៃអីដ, ពីបុរសម្នាក់មកពីប្រទេសអេហ្ស៊ីបដែលគេហៅថា អាល់ហារីត បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលុលឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលស្រឡាញ់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ គឺគេស្រឡាញ់ពួកគេដោយសារតែស្រឡាញ់ខ្ញុំ ហើយអ្នកណាដែលស្អប់ពួកគេ គឺគេស្អប់ពួកគេដោយសារតែស្អប់ខ្ញុំ»។ ១៤១៧ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី ហាសាន់ ប៊ិន មូសា, ពី ហាំម៉ាត ប៊ិន សាឡាម៉ា, ពី អាហ្វ្លះ អាល់អាន់ស័ររី, ពី អាប់ប៊ូ សៃអីដ អាល់ឃូដរី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលុលឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការស្រឡាញ់ក្រុមអាល់អាន់ស័រគឺជាជំនឿ (អ៊ីម៉ាន់) ហើយការស្អប់ពួកគេគឺជាការមានចិត្តពីរមុខ (នីហ្វាក់)»។ ១៤១៨ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី ហាសាន់, ពី ហាំម៉ាត, ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាំរ៉ូ, ពី អាប់ប៊ូ សាឡាម៉ា, ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលុលឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលស្រឡាញ់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ អល់ឡោះនឹងស្រឡាញ់គេ ហើយអ្នកណាដែលស្អប់ពួកគេ អល់ឡោះនឹងស្អប់គេ»។ ១៤១៩ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី ហាសាន់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ពី ហាំម៉ាត ប៊ិន សាឡាម៉ា, ពី អាលី ប៊ិន ហ្សៃដ, ពី អាន់ណ័ដរ ប៊ិន អាន៉ាស ប៊ិន ម៉ាលីក ថា៖ ហ្សៃដ ប៊ិន អារ៍កាំ បានសរសេរសារទៅកាន់ អាន៉ាស ប៊ិន ម៉ាលីក ក្នុងសម័យកាលនៃព្រឹត្តិការណ៍អាល់ហ័ររ៉ោះ ដើម្បីរំលែកទុក្ខចំពោះការបាត់បង់កូនចៅ និងក្រុមគ្រួសាររបស់គាត់ ហើយគាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំសូមផ្តល់ដំណឹងល្អដល់អ្នកនូវដំណឹងល្អមួយពីអល់ឡោះ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលុលឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមទ្រង់អភ័យទោសដល់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ និងកូនចៅរបស់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ ហើយសូមអភ័យទោសដល់ស្ត្រីៗនៃក្រុមអាល់អាន់ស័រ, ស្ត្រីៗនៃកូនចៅក្រុមអាល់អាន់ស័រ, និងស្ត្រីៗនៃចៅៗរបស់ក្រុមអាល់អាន់ស័រ»។ ១៤២០ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី បាហ៍ហ្ស៍, ពី ហាំម៉ាត បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ពី អ៊ីស្ហាក់ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ និង ថាប៊ីត, ពី អាន៉ាស បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលុលឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើគ្មានការធ្វើហ៊ីជរ៉ោះទេ ខ្ញុំប្រាកដជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមក្រុមអាល់អាន់ស័រ»។ ១៤២១ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ុនណៃស៍ អាប់ប៊ូ ហ្សាការីយ៉ា អាល់អាន់ស័ររី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាំរ៉ូ អាល់អាន់ស័ររី បានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពីឪពុករបស់គាត់ ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំសូមធ្វើសាក្សីចំពោះរ៉សូលុលឡោះ ﷺ ថា៖ «អ្នកណាដែលធ្វើឱ្យក្រុមអាល់អាន់ស័រនេះភ័យខ្លាច គឺគេបានធ្វើឱ្យអ្វីដែលស្ថិតនៅចន្លោះនេះភ័យខ្លាច» (លោកបានដាក់បាតដៃទាំងពីររបស់លោកនៅលើចំហៀងខ្លួនរបស់លោក)។ ១៤២២ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ, ពីឪពុករបស់ខ្ញុំ, ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាក់ហ្វារ, ពី ស៊ូអៃប៍, ពី ស៊ូឡៃម៉ាន, ពី ហ្សាក់វ៉ាន់, ពី អាប់ប៊ូ សៃអីដ អាល់ឃូដរី, ពីណាប៊ី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានបុរសណាដែលជឿលើអល់ឡោះ និងថ្ងៃបរលោក នឹងស្អប់ក្រុមអាល់អាន់ស័រឡើយ»។ ១៤២៣ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី ហ្សៃដ ប៊ិន អាល់ហ៊ូបាប, ពី មូអាវីយ៉ា ប៊ិន សាលីហ៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាប់ប៊ូ ម៉ារយ៉ាម បានរាយការណ៍មកខ្ញុំថា គាត់បានឮ អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ និយាយថា៖ រ៉សូលុលឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អំណាចស្ថិតនៅក្នុងកុលសម្ព័ន្ធគួរ៉ៃស៍, ការកាត់ក្តីស្ថិតនៅក្នុងក្រុមអាល់អាន់ស័រ, ការអំពាវនាវអ៊ូហ្សាន់ស្ថិតនៅក្នុងក្រុមជនជាតិហាបាស៊ី (អេត្យូពី), និងភាពរហ័សរហួនស្ថិតនៅក្នុងក្រុមជនជាតិយេមែន»។ ១៤២៤ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពីបុរសម្នាក់, ពី មូអាវីយ៉ា ប៊ិន សាលីហ៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាប់ប៊ូ ហ្សាហ៊ីរីយ៉ា បានប្រាប់ខ្ញុំ, ពីណាប៊ី ﷺ ដូចគ្នានេះដែរ ប៉ុន្តែគាត់បានបន្ថែមថា៖ «និងភាពស្មោះត្រង់ស្ថិតនៅក្នុងកុលសម្ព័ន្ធអាល់អាហ្ស៍ដ»។ ១៤២៥ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរាយការណ៍មកខ្ញុំ, ពី បាហ៍ហ្ស៍ ប៊ិន អាសាត, ពី ស៊ូឡៃម៉ាន ប៊ិន អាល់មុហ៊ីរ៉ោះ, ពី ថាប៊ីត, ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន រីយ៉ាហ៍, ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ (គាត់បានរៀបរាប់ពីការដណ្តើមយកទីក្រុងម៉ាកកាស់) លោកបានមើលមកខ្ញុំ ហើយឃើញខ្ញុំ រួចមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ!» ខ្ញុំបានឆ្លើយថា៖ ខ្ញុំនៅទីនេះ ឱរ៉សូលុលឡោះ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរហៅក្រុមអាល់អាន់ស័រ ហើយកុំឱ្យនរណាម្នាក់មកជួបខ្ញុំក្រៅពីក្រុមអាល់អាន់ស័រ»។ ខ្ញុំក៏បានហៅពួកគេ ហើយពួកគេក៏មកជុំវិញរ៉សូលុលឡោះ ﷺ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើពួកអ្នកឃើញក្រុមមនុស្សអនាថា និង
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل الأنصار ﵃
គុណធម៌របស់ ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ១៤៧៤ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាលី ប៊ិន ហ្វស៍ ពី វ៉កអរ ពី អាប់ប៊ូហ្ស៊ីណាត ពី អាល់អាអរ៉ាច ពី អាប់ប៊ូហូរ៉ៃរ៉ូហ៍ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមស្បថដោយព្រះអង្គដែលព្រលឹងរបស់ខ្ញុំស្ថិតនៅក្នុងព្រះហស្តរបស់ទ្រង់ ពិតជាកុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម, ហ្គីហ្វារ, ជូហៃណាស់ និងអ្នកដែលមកពីមូហ្សៃណាស់ គឺពួកគេមានភាពប្រសើរជាងនៅចំពោះអល់ឡោះនៅថ្ងៃបរលោក ជាងកុលសម្ព័ន្ធអាសាត, តូអី និងហ្គតូហ្វាន»។ ១៤៧៥ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ហ្សាការីយ៉ា ប៊ិន អាប់ប៊ូហ្សៃដាស់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អ៊ីស្មាអែល ប៊ិន អាប់ប៊ូខាលីដ ពី កៃស៍ (និង អ៊ីបនុ នុមៃរ៍ បានរាយការណ៍ពី អ៊ីស្មាអែល ប៊ិន អាប់ប៊ូខាលីដ ពី កៃស៍) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ និយាយទៅកាន់ក្រុមមនុស្សនៅឯទីក្រុងហ៊ីរ៉ាស់ថា៖ «ពិតណាស់ ខ្ញុំបានឃើញខ្លួនឯងនៅថ្ងៃសមរភូមិមូអតាស់ ដែលដាវចំនួនប្រាំបួនដើមបានបាក់នៅក្នុងដៃរបស់ខ្ញុំ ហើយអ្វីដែលនៅសេសសល់ក្នុងដៃខ្ញុំគឺមានតែដាវមួយដើមដែលធ្វើពីដែកយ៉ាម៉ានប៉ុណ្ណោះ»។ ១៤៧៦ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ហ្សាការីយ៉ា លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អ៊ីស្មាអែល ប៊ិន អាប់ប៊ូខាលីដ ពី កៃស៍ ប៊ិន អាប់ប៊ូហាហ្ស៊ីម បាននិយាយថា៖ ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ បាននិយាយថា៖ «គ្មានរាត្រីណាដែលគេនាំកូនក្រមុំមកឱ្យខ្ញុំ ដែលខ្ញុំស្រឡាញ់នាង ឬរាត្រីដែលគេផ្តល់ដំណឹងល្អដល់ខ្ញុំអំពីការប្រសូតកូនប្រុស ដែលខ្ញុំពេញចិត្តជាងរាត្រីដែលមានអាកាសធាតុត្រជាក់ខ្លាំង ក្នុងពេលដែលខ្ញុំស្ថិតក្នុងកងទ័ពនៃក្រុមមូហាចិរិន ដើម្បីវាយប្រហារសត្រូវនៅពេលព្រឹកព្រលឹមនោះឡើយ»។ ១៤៧៧ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ហ្សាការីយ៉ា លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អ៊ីស្មាអែល និង អ៊ីបនុ នុមៃរ៍ ពី អ៊ីស្មាអែល ពី កៃស៍ (អ៊ីបនុ នុមៃរ៍ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ និយាយថា)៖ «ពិតណាស់ ការងារជីហាតក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ បានរារាំងខ្ញុំពីការអានគម្ពីរគួរអានជាច្រើន»។ ១៤៧៨ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ហ្សាការីយ៉ា លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ យូណុស ប៊ិន អាប់ប៊ូអ៊ីស្ហាក ពី អាប់ប៊ូសហ្វារ បាននិយាយថា៖ ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ បានចុះចតនៅទីក្រុងហ៊ីរ៉ាស់ ក្នុងផ្ទះរបស់ពួកមរ៉ាហ្ស៊ីបាស់ (ពួកមេដឹកនាំពែរ្ស)។ ពួកគេបាននិយាយទៅកាន់លោកថា៖ «សូមប្រយ័ត្នចំពោះថ្នាំពុល កុំឱ្យពួកបរទេសបម្រើវាឱ្យលោកផឹក»។ លោកបាននិយាយថា៖ «ចូរយកវាមកឱ្យខ្ញុំ»។ គេក៏បានយកថ្នាំពុលនោះមកឱ្យលោក លោកក៏បានយកវាក្នុងដៃ រួចក៏លេបវាចូលទៅ ហើយនិយាយថា៖ «ប៊ីសមិលឡាហ៍ (ដោយព្រះនាមអល់ឡោះ)» ហើយវាមិនបានធ្វើឱ្យលោកមានគ្រោះថ្នាក់អ្វីឡើយ។ ១៤៧៩ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ហ្សាការីយ៉ា ពី អ៊ីស្មាអែល ពី កៃស៍ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំត្រូវបានគេប្រាប់ថា ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំជេរប្រមាថ ខាលីដ ឱ្យសោះ ព្រោះគាត់គឺជាដាវមួយក្នុងចំណោមដាវរបស់អល់ឡោះ ដែលព្រះអង្គបានដកវាចេញដើម្បីប្រឆាំងនឹងពួកកាហ្វារ»។ ១៤៨០ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាលី ប៊ិន អាយ៉ាស់ ពី អាល់វ៉ាលីដ ប៊ិន មូស្លីម លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ វ៉ះស៊ីយ៍ ប៊ិន ហាប ប៊ិន វ៉ះស៊ីយ៍ ប៊ិន ហាប ពីឪពុករបស់គាត់ ពីជីតារបស់គាត់គឺ វ៉ះស៊ីយ៍ ប៊ិន ហាប ថា៖ លោក អាប់ប៊ូ បាករ៍ បានតែងតាំង ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ ឱ្យដឹកនាំការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងពួកដែលក្បត់សាសនា (រីដដាស់) ហើយបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ គឺជាបាវបម្រើដ៏ល្អរបស់អល់ឡោះ និងជាបងប្អូនដ៏ល្អក្នុងសហគមន៍ ហើយគាត់គឺជាដាវមួយក្នុងចំណោមដាវរបស់អល់ឡោះ ដែលព្រះអង្គបានដកវាចេញដើម្បីប្រឆាំងនឹងពួកកាហ្វារ និងពួកមូណាហ្វិកហ៍»។ ១៤៨១ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី ស៊ូហ្វយ៉ាន ពី អ៊ីស្មាអែល ពី កៃស៍ (គេបានសួរ ស៊ូហ្វយ៉ានថា៖ តើលោកបានឮ ខាលីដ និយាយដែរឬទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ «ពិតណាស់ ដាវចំនួនប្រាំបួនដើមបានបាក់នៅក្នុងដៃរបស់ខ្ញុំនៅថ្ងៃសមរភូមិមូអតាស់ ហើយមិនមានសល់អ្វីក្នុងដៃខ្ញុំក្រៅពីដាវដែកយ៉ាម៉ានមួយដើមប៉ុណ្ណោះ។ ហើយគេបានយកថ្នាំពុលមកឱ្យលោក លោកបានសួរថា៖ តើនេះជាអ្វី? ពួកគេឆ្លើយថា៖ វាជាថ្នាំពុល។ លោកបាននិយាយថា៖ ប៊ីសមិលឡាហ៍ រួចលោកក៏ផឹកវាទៅ»)។ ១៤៨២ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី ស៊ូហ្វយ៉ាន ពី អ៊ីស្មាអែល ពី កៃស៍ ថា៖ គេបានយកថ្នាំពុលមកឱ្យ ខាលីដ លោកបានសួរថា៖ «តើនេះជាអ្វី?» គេឆ្លើយថា៖ វាជាថ្នាំពុល។ «រួចលោកក៏ផឹកវាទៅ»។ ១៤៨៣ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី ម៉ាក់គី ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម លោកបាននិយាយថា៖ ពី ហាស៊ីម ប៊ិន ហាស៊ីម ពី អ៊ីស្ហាក ប៊ិន អាល់ហារីស ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន គីណានាស់ ពី អាប់ប៊ូហូរ៉ៃរ៉ូហ៍ បាននិយាយថា៖ យើងបានចេញដំណើរជាមួយ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ រហូតដល់ពេលយើងទៅដល់ក្រោមជម្រាលភ្នំលីហ្វត ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ ក៏បានបង្ហាញខ្លួនពីលើភ្នំ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ អាប់ប៊ូហូរ៉ៃរ៉ូហ៍ ថា៖ «ចូរមើលតើអ្នកណាទៅនោះ?» អាប់ប៊ូហូរ៉ៃរ៉ូហ៍ បានឆ្លើយថា៖ គឺ ខាលីដ ប៊ិន វ៉ាលីដ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គាត់គឺជាបាវបម្រើដ៏ល្អរបស់អល់ឡោះ»។ ១៤៨៤ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អ៊ូបៃដ៍ ពី អ៊ីស្មាអែល ពី អាមៀរ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំធ្វើឱ្យ ខាលីដ ឈឺចាប់ឱ្យសោះ ព្រោះគាត់គឺជាដាវមួយក្នុងចំណោមដាវរបស់អល់ឡោះ ដែលព្រះអង្គបានដកវាចេញដើម្បីប្រឆាំងនឹងសត្រូវរបស់ព្រះអង្គ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل خالد بن الوليد ﵀
គុណធម៌របស់ សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់គាត់) ១៤៨៥- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ ពី អាល់អាំម៉ាស់ ពី អាប់ប៊ូ ស៊ូហ្វ្យាន ពី ហ្សាប៊ីរ គាត់បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតជាបល្ល័ង្ករបស់អល់ឡោះ បានញ័រដោយសារតែការស្លាប់របស់ សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍»។ ១៤៨៦- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអីត ពី អៅហ្វ ពី អាប់ប៊ូ ណ័ដរ៉ះ គាត់និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ប៊ូ សាអីត រាយការណ៍ពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «បល្ល័ង្កបានញ័រដោយសារតែការស្លាប់របស់ សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍»។ ១៤៨៧- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ពី ស៊ូហ្វ្យាន គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក គាត់និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ បារ៉ាអ៍ ថា៖ គេបានយកក្រណាត់សូត្រមួយមកថ្វាយព្យាការី ﷺ ហើយអ្នកទាំងឡាយក៏មានការងឿងឆ្ងល់ចំពោះភាពស្រស់ស្អាត និងភាពទន់ល្មើយរបស់វា។ ពេលនោះលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កន្សែងរបស់ សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ នៅឯឋានសួគ៌ គឺប្រសើរជាង ឬល្អជាងនេះទៅទៀត»។ ១៤៨៨- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាំរូ ប៊ិន អាល់កូម៉ះ (គាត់បានរៀបរាប់ពីហាឌីសនៃសង្គ្រាមខាន់ដក់) គាត់និយាយថា៖ អាប់ប៊ូ សាអីត អាល់ឃូទ្រី បាននិយាយថា៖ នៅពេលដែលគាត់ (សាអដ) បានមកដល់ចំពោះមុខរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរក្រោកឡើងទៅទទួលមេដឹកនាំរបស់ពួកអ្នក ហើយជួយលើកគាត់ចុះ»។ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយថា៖ មេដឹកនាំរបស់យើងគឺអល់ឡោះ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរលើកគាត់ចុះ»។ ពួកគេក៏បានលើកគាត់ចុះ ហើយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់គាត់ថា៖ «ចូរអ្នកកាត់សេចក្តីលើពួកគេចុះ»។ ១៤៨៩- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាំរូ ពី អាស៊ីម ប៊ិន អ៊ូម៉ារ ប៊ិន កាតាដះ អាល់អាន់ស្វារី ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានសម្រាកនៅពេលល្ងាច ហើយនៅពេលលោកភ្ញាក់ឡើង ជីព្រីល (ឬទេវតា) បានមកជួបលោក ហើយនិយាយថា៖ តើបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមអ៊ុំម៉ាត់របស់អ្នកដែលស្លាប់នៅយប់នេះ ជាអ្នកណា ដែលអ្នកស្រុកនៃមេឃបានអបអរសាទរចំពោះការស្លាប់របស់គាត់? រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំមិនដឹងទេ ក្រៅពីដឹងថា សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ បានចូលគេងទាំងមានជំងឺធ្ងន់ តើមានអ្វីកើតឡើងចំពោះ សាអដ?»។ ពួកគេបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! គាត់បានទទួលមរណភាពហើយ។ ក្រុមគ្រួសាររបស់គាត់បានមកដល់ ហើយបានសែងគាត់ទៅកាន់ផ្ទះរបស់ពួកគេ។ គាត់និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានដឹកនាំមនុស្សធ្វើសឡាតស៊ូប៊ុហ៍ បន្ទាប់មកលោកក៏ចេញទៅ ហើយមនុស្សម្នាក៏ចេញទៅដោយថ្មើរជើង រហូតដល់ខ្សែស្បែកជើងរបស់ពួកគេដាច់ ហើយអាវក្រៅរបស់ពួកគេធ្លាក់ពីលើស្មា។ មានអ្នកម្នាក់បាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! លោកបានធ្វើឱ្យមនុស្សម្នាដើរយ៉ាងលំបាក។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំខ្លាចក្រែងពួកទេវតាដណ្តើមមុខយើងទៅកាន់គាត់ ដូចដែលពួកគេបានដណ្តើមមុខយើងទៅកាន់ ហាន់ហ្សឡះ»។ ១៤៩០- មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ អាល់អាស្អាស ប៊ិន អ៊ីស្ហាក ប៊ិន សាអដ ប៊ិន អាប់ប៊ី វ៉ាក់កោះ គាត់និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចូលរួមនៅពេលដែលគាត់ (សាអដ) កំពុងត្រូវបានគេងូតទឹកសព។ គាត់និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ បានកន្ធែកជង្គង់របស់លោក ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទេវតាម្នាក់បានចូលមក ហើយមិនឃើញមានកន្លែងអង្គុយ ដូច្នេះខ្ញុំក៏បានរំកិលខ្លួនឱ្យគាត់អង្គុយ»។ គាត់និយាយថា៖ ម្តាយរបស់គាត់កំពុងយំ ហើយនិយាយថា៖ «វេទនាដល់ម្តាយរបស់ សាអដ ចំពោះ សាអដ... ដែលមានភាពក្លាហាន និងភាពមុតមាំ បន្ទាប់ពី អ៊ីយ៉ាដ ឱ! ភាពរុងរឿងរបស់គាត់... ការមកដល់ដែលបានបំពេញចន្លោះខ្វះខាត»។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកយំទាំងអស់សុទ្ធតែនិយាយកុហក លើកលែងតែម្តាយរបស់ សាអដ»។ ១៤៩១- មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បាននិយាយថា៖ មិត្តភក្តិរបស់យើងមួយចំនួនបាននិយាយថា៖ នៅពេលដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានដង្ហែសពរបស់ សាអដ ពួកមូណាហ្វិកហ៍ (ជនក្បត់) បាននិយាយថា៖ តើគ្រែសពរបស់ សាអដ ស្រាលម្ល៉េះ! គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ សាអដ ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន អៅហ្វ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃដែល សាអដ ស្លាប់ថា៖ «ពិតជាមានទេវតា ៧០,០០០ អង្គបានចុះមកចូលរួមដង្ហែសពរបស់ សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ ដែលពួកគេមិនដែលបានជាន់លើផែនដីនេះពីមុនមកឡើយ»។ ១៤៩២- មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អ៊ីស្មាអីល ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន សាអដ និយាយនៅពេលដែលគាត់ចូលមកជួបយើងនៅឯជំរុំ ខណៈពេលដែលយើងកំពុងកប់សព វ៉ាគីដ ប៊ិន អាំរូ ប៊ិន សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ ថា៖ តើខ្ញុំមិនប្រាប់ពួកអ្នកនូវអ្វីដែលខ្ញុំបានឮចាស់ទុំរបស់យើងនិយាយទេឬ? រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃដែល សាអដ ស្លាប់ថា៖ «ពិតជាមានទេវតា ៧០,០០០ អង្គបានចុះមកចូលរួមក្នុងពិធីបុណ្យសពរបស់ សាអដ ដែលពួកគេមិនដែលបានជាន់លើផែនដីនេះពីមុនមកឡើយ»។ ១៤៩៣- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពី ឪពុករបស់គាត់ ពី អាល់កូម៉ះ ពី អាយ៉ិសះ នាងបាននិយាយថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់ដែលបាត់បង់ទៅហើយធ្វើឱ្យមូស្លីមមានការសោកស្តាយខ្លាំងបំផុត បន្ទាប់ពីរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ និងសមមិត្តទាំងពីររបស់លោក (អាប៊ូ បាករ និង អ៊ូម៉ារ) ដូចជាការបាត់បង់ សាអដ នោះឡើយ»។ ១៤៩៤- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាំរូ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាល់មុនកាឌីរ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ស៊ូរ៉ះប៊ីល ថា៖ «មានបុរសម្នាក់បានយកដីពីផ្នូររបស់ សាអដ មួយក្តាប់នៅថ្ងៃដែលគេកប់គាត់ បន្ទាប់មកនៅពេលគាត់បើកដៃមើល ស្រាប់តែវាបានក្លាយជាទឹកអប់មូស្ក៍»។ ១៤៩៥- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាំរូ ពី វ៉ាគីដ ប៊ិន អាំរូ ប៊ិន សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ គាត់និយាយថា៖ ខ្ញុំបានចូលទៅជួប អាន៉ាស់ ប៊ិន ម៉ាលីក គាត់បានសួរខ្ញុំថា៖ តើអ្នកជានរណា? ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ ខ្ញុំគឺ វ៉ាគីដ ប៊ិន អាំរូ ប៊ិន សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ (វ៉ាគីដ គឺជាមនុស្សម្នាក់ដែលមានរូបរាងស្អាត សង្ហា និងខ្ពស់ជាងគេ)។ គាត់និយាយថា៖ អ្នកពិតជាមានមុខមាត់ដូច សាអដ មែន! បន្ទាប់មកគាត់ក៏យំយ៉ាងខ្លាំង ហើយនិយាយថា៖ សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់ សាអដ គាត់គឺជាមនុស្សម្នាក់ដែលមានរូបរាងធំដុំ និងខ្ពស់ជាងគេ។ បន្ទាប់មកគាត់និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជូនកងទ័ពទៅកាន់ អ៊ូកៃឌីរ ដូម៉ះ ហើយគេបានផ្ញើអាវក្រៅធ្វើពីសូត្រដែលមានត្បាញមាសមកថ្វាយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ។ លោកបានពាក់វា ហើយឈរនៅលើវេទិកា (មីមបារ) ឬអង្គុយដោយមិនបាននិយាយអ្វី រួចក៏ចុះមកវិញ។ មនុស្សម្នាក៏នាំគ្នាស្ទាបអាវនោះ និងមើលវា។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កន្សែងរបស់ សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ នៅឯឋានសួគ៌ គឺល្អជាងអ្វីដែលពួកអ្នកកំពុងឃើញនេះទៅទៀត»។ ១៤៩៦- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ប៊ីស្រ៍ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាំរូ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូសាម៉ះ អាល់ឡៃស៊ី និង យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអីត ពី មូអាហ្ស៍ ប៊ិន រីហ្វាអះ អាល់ហ្ស៊ូរ៉ូគី ពី ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នេះគឺជាបាវបម្រើដ៏សុចរិត ដែលបល្ល័ង្កបានញ័រដោយសារតែគាត់ ហើយទ្វារមេឃត្រូវបានបើកសម្រាប់គាត់ គាត់ត្រូវបានសាកល្បងយ៉ាងខ្លាំង (ក្នុងផ្នូរ) បន្ទាប់មកអល់ឡោះក៏បានដោះទុក្ខឱ្យគាត់»។ ១៤៩៧- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ប៊ីស្រ៍ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាំរូ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន អ៊ូសាម៉ះ អាល់ឡៃស៊ី ពី មូអាហ្ស៍ ប៊ិន រីហ្វាអះ អាល់ហ្ស៊ូរ៉ូគី ពី ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ សាអដ នៅថ្ងៃដែលគាត់ស្លាប់ ខណៈពេលដែលគេកំពុងកប់គាត់ថា៖ «នេះគឺជាបាវបម្រើដ៏សុចរិត ដែលបល្ល័ង្កបានញ័រដោយសារតែគាត់ ហើយទ្វារមេឃត្រូវបានបើកសម្រាប់គាត់ គាត់ត្រូវបានសាកល្បងយ៉ាងខ្លាំង បន្ទាប់មកអល់ឡោះក៏បានដោះទុក្ខឱ្យគាត់»។ ១៤៩៨- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី ស៊ូហ្វ្យាន ពី អ៊ីប៊ិន ជូដអាន ពី អាន៉ាស់ ថា៖ អ៊ូកៃឌីរ ដូម៉ះ បានជូនកាដូជាឈុតសម្លៀកបំពាក់ដល់ព្យាការី ﷺ ហើយមនុស្សម្នាក៏មានការងឿងឆ្ងល់ចំពោះភាពស្រស់ស្អាតរបស់វា។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កន្សែងរបស់ សាអដ នៅឯឋានសួគ៌ គឺប្រសើរជាង ឬល្អជាងនេះទៅទៀត»។ ១៤៩៩- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី អ៊ីស្មាអីល ពីបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកអាន់ស្វារ គាត់និយាយថា៖ នៅពេលដែល សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ បានកាត់សេចក្តីលើកុលសម្ព័ន្ធ បានី កូរ៉ៃហ្សះ គាត់បានត្រឡប់មកវិញ ហើយមុខរបួសរបស់គាត់ក៏ហូរឈាម។ រឿងនេះបានដឹងដល់ព្យាការី ﷺ លោកក៏បានមកជាមួយក្រុមមនុស្ស ហើយចូលទៅជួបគាត់ រួចដាក់ក្បាលរបស់គាត់នៅលើភ្លៅរបស់លោក ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! ពិតជា សាអដ បានតស៊ូក្នុងផ្លូវរបស់ទ្រង់ ហើយបានជឿជាក់លើរ៉សូលរបស់ទ្រង់ និងបានបំពេញកាតព្វកិច្ចរបស់គាត់រួចរាល់ហើយ ដូច្នេះសូមទ្រង់ទទួលយកវិញ្ញាណរបស់គាត់ដោយភាពល្អប្រសើរដូចដែលទ្រង់ទទួលយកវិញ្ញាណទាំងឡាយ»។ ១៥០០- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី អ៊ីស្មាអីល ពី អ៊ីស្ហាក ប៊ិន រ៉ាស៊ីដ ពីស្ត្រីម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកអាន់ស្វារ ដែលគេហៅថា៖ អាស្មា ប៊ិនត៍ យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន សាកាន់ នាងនិយាយថា៖ នៅពេលដែល សាអដ ប៊ិន មូអាហ្ស៍ បានទទួលមរណភាព ម្តាយរបស់គាត់បានស្រែកយំ។ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើទឹកភ្នែករបស់អ្នកមិនឈប់ ហើយទុក្ខសោករបស់អ្នកមិនរលាយបាត់ទៅឬ? ដោយសារតែបុត្ររបស់អ្នកគឺជាមនុស្សដំបូងគេដែលអល់ឡោះបានញញឹមដាក់គាត់ ហើយបល្ល័ង្កបានញ័រដោយសារតែគាត់»។ ១៥០១- បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ គាត់និយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអីត ពី ស៊ូអបះ ពី សាអដ ប៊ិន អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី ណាភិអ៍ ពី អាយ៉ិសះ ពីព្យាការី ﷺ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតជាផ្នូរមានការសង្កត់ ហើយប្រសិនបើមាននរ
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل سعد بن معاذ ﵀
គុណធម៌របស់ហាណិសះ ប៊ិន អាន់នុអ្មាន់ រ៉ឌីយល់ឡូហូ អាន់ហ៊ូ ១៥០៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាំអ័រ បានរៀបរាប់ពី អ៊ីហ្ស៊ូហ្រី ពី អាំរ៉ោះ ពី អាយ៉ិសះ (រ៉ឌីយល់ឡូហូ អាន់ហា) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សលឡល់ឡូហូ អាលៃហិ វ៉ាសលឡាម) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំបានដេកលក់ ហើយខ្ញុំបានឃើញខ្លួនឯងនៅក្នុងឋានសួគ៌ ស្រាប់តែខ្ញុំបានឮសំឡេងអ្នកអានគម្ពីរម្នាក់កំពុងអាន។ ខ្ញុំក៏សួរថា៖ តើនរណាគេនេះ? ពួកគេបានឆ្លើយថា៖ នេះគឺ ហាណិសះ ប៊ិន អាន់នុអ្មាន់។» រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សលឡល់ឡូហូ អាលៃហិ វ៉ាសលឡាម) ក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បែបនេះហើយគឺការធ្វើល្អ (ចំពោះឪពុកម្តាយ) បែបនេះហើយគឺការធ្វើល្អ។ ហើយគាត់គឺជាមនុស្សដែលធ្វើល្អបំផុតចំពោះម្តាយរបស់គាត់។» ១៥០៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាំអ័រ បានរៀបរាប់ពី អ៊ីហ្ស៊ូហ្រី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាមៀរ ប៊ិន រ៉ប៊ីអះ បានប្រាប់ខ្ញុំ ពី ហាណិសះ ប៊ិន អាន់នុអ្មាន់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានដើរកាត់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សលឡល់ឡូហូ អាលៃហិ វ៉ាសលឡាម) ខណៈដែលទ្រង់កំពុងគង់នៅកន្លែងអង្គុយ ហើយមាន ជីព្រីល (អាលៃហិស សាឡាម) នៅជាមួយទ្រង់។ ខ្ញុំក៏បានផ្តល់សួស្តី (សាលាម) ដល់ទ្រង់ រួចខ្ញុំក៏ដើរហួសទៅ។ លុះពេលខ្ញុំត្រឡប់មកវិញ ហើយណាប៊ី (សលឡល់ឡូហូ អាលៃហិ វ៉ាសលឡាម) បានយាងចេញ ទ្រង់ក៏មានប្រសាសន៍ទៅកាន់ខ្ញុំថា៖ «តើអ្នកបានឃើញអ្នកដែលនៅជាមួយខ្ញុំដែរឬទេ?» ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ បាទ។ ទ្រង់មានប្រសាសន៍ថា៖ «តាមពិតទៅ គាត់គឺ ជីព្រីល ហើយគាត់បានឆ្លើយតបសាលាមចំពោះអ្នក។»
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل حارثة بن النعمان ﵁
គុណធម៌របស់ ស៊ូហៃប៍ រ៉ឌីយល់ឡូហ៍ អាន់ហ៊ូ
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل صهيب ﵁
គុណធម៌របស់ស៊ូហៃប៍ (រ.ដ) ១៥០៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាអ្វ៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ្វ៉ូហ្វ បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ អ៊ូស្មង់ ថា៖ នៅពេលដែលស៊ូហៃប៍ មានបំណងធ្វើហ៊ីជរ៉ោះ (ធ្វើដំណើរចាកចេញពីមេកាទៅម៉ាឌីណា) ពួកកាហ្វេរ (អ្នកមិនជឿ) នៃកុលសម្ព័ន្ធគួរ៉ៃស៍ បាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ «អ្នកបានមកកាន់យើងក្នុងស្ថានភាពជាមនុស្សក្រីក្រ និងគ្មានអ្វីសោះ ប៉ុន្តែក្រោយមកអ្នកបានរកទ្រព្យសម្បត្តិបាននៅកណ្តាលពួកយើង ហើយអ្នកក៏បានឈានដល់កម្រិតមួយដែលអ្នកមានសព្វថ្ងៃនេះ។ តើពេលនេះអ្នកចង់ចាកចេញទៅទាំងខ្លួនអ្នក និងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់អ្នកឬ? សូមស្បថដោយអល់ឡោះ វានឹងមិនកើតឡើងជាដាច់ខាត!»។ ស៊ូហៃប៍ បានឆ្លើយតបថា៖ «តើអ្នកយល់យ៉ាងណាដែរ ប្រសិនបើខ្ញុំប្រគល់ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ខ្ញុំទាំងអស់ឱ្យអ្នក តើអ្នកនឹងបើកផ្លូវឱ្យខ្ញុំចាកចេញដែរឬទេ?»។ ពួកគេឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ ដូច្នេះគាត់ក៏បានប្រគល់ទ្រព្យសម្បត្តិទាំងអស់ឱ្យពួកគេ។ រឿងនេះបានជ្រាបដល់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយទ្រង់ក៏បានមានបន្ទូលថា៖ «ស៊ូហៃប៍ បានចំណេញហើយ! ស៊ូហៃប៍ បានចំណេញហើយ!»។ គុណធម៌របស់ជនជាតិអារ៉ាប់ ១៥១០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាំម៉ារ បានរៀបរាប់ពី កាតាដោះ ថា៖ «នៅពេលដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានទទួលមរណភាព ជនជាតិអារ៉ាប់ភាគច្រើនបានធ្លាក់ទៅក្នុងភាពកាហ្វេរ (បោះបង់សាសនា) លើកលែងតែវិហារចំនួនបីប៉ុណ្ណោះគឺ៖ វិហារអាល់ហារ៉ាម (នៅមេកា), វិហារនៅម៉ាឌីណា និងវិហារនៅបារ៉ែន»។ ១៥១១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហ៊ូសៃម៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាល់អាវ៉ាម បានរៀបរាប់ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម អាត់តៃមី ថា៖ នៅថ្ងៃនៃសមរភូមិ ហ្ស៊ីកូរ (Zi Qar) កុលសម្ព័ន្ធបាក់រ ប៊ិន វ៉ាអិល បានទទួលជ័យជម្នះលើពួកពែរ្ស។ រឿងនេះបានជ្រាបដល់ណាប៊ី ﷺ ទ្រង់ក៏បានមានបន្ទូលថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធបាក់រ ប៊ិន វ៉ាអិល បានទទួលជ័យជម្នះលើពួកពែរ្ស និងអ្នកដែលគាំទ្រពួកគេ។ នេះគឺជាថ្ងៃដំបូងដែលអល់ឡោះបានកម្ទេចកងទ័ពពែរ្ស ដោយសារក្រុមទ័ពសេះពីកុលសម្ព័ន្ធ បានី ហ្ស៊ុល ប៊ិន សៃបាន»។ ១៥១២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហ៊ូសៃម៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មានចាស់ទុំម្នាក់ពីកុលសម្ព័ន្ធកៃស៍ ឈ្មោះថា ហ្វស ប៊ិន មូហ្សាហ៊ីត ដែលជាអ្នកចេះដឹងអំពីប្រវត្តិសាស្ត្រ បានប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ខ្ញុំបានទទួលដំណឹងថា ណាប៊ី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ពួកគេត្រូវបានទទួលជ័យជម្នះដោយសារខ្ញុំ»។ គាត់បានបន្ថែមថា៖ «រឿងនេះបានកើតឡើងនៅពេលចាប់ផ្តើមបេសកកម្មរបស់ណាប៊ី ﷺ»។ ១៥១៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ រ៉ូហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូអ៍បាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ កាតាដោះ បាននិយាយថា៖ មូអាវីយ៉ោះ បានសួរពួកសហការីរបស់គាត់ថា៖ «តើអ្នកណាជាកវីនិពន្ធដ៏ឆ្នើមបំផុតរបស់អារ៉ាប់?»។ ពួកគេឆ្លើយថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធនោះ...»។ គាត់និយាយថា៖ «កវីនិពន្ធដ៏ឆ្នើមបំផុតរបស់អារ៉ាប់ គឺក្រុមហ្ស៊ូក (អាល់-Zurq) ពីកុលសម្ព័ន្ធកៃស៍ ប៊ិន សាអ៍ឡាប៉ោះ...»។ ពួកគេសួរថា៖ «ចុះបន្ទាប់ពីនោះជានរណា?»។ គាត់ឆ្លើយថា៖ «គឺក្រុមស៊ូហ្វ (អាល់-Sufr) ពីកុលសម្ព័ន្ធបានី ណាចជារ...»។ ១៥១៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ីស្មៃល៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ្វ៉ូហ្វ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ប៊ូ អាល់កាមូស ហ្សៃដ៍ ប៊ិន អាលី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ម្នាក់ក្នុងចំណោមគណៈប្រតិភូដែលបានមកជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ពីកុលសម្ព័ន្ធ អាប់ឌុល កៃស៍ បាននិយាយថា៖ «យើងបាននាំយកអំណោយជូនទ្រង់ ក្នុងចំណោមអំណោយទាំងនោះមានកញ្ចប់ ឬថង់ស្បែកដែលផ្ទុកផ្លែតាត (ត្មាត) ប្រភេទតាក់ដូស ឬបារនី។ ទ្រង់បានសួរថា៖ "តើនេះជាអ្វី?"។ យើងឆ្លើយថា៖ "វាជាអំណោយ"។ ខ្ញុំគិតថាទ្រង់បានឃើញផ្លែតាតមួយគ្រាប់ក្នុងនោះ ទ្រង់ក៏ដាក់វានៅកន្លែងដើមវិញ ហើយមានបន្ទូលថា៖ "ចូរយកវាទៅជូនគ្រួសាររបស់មូហាំម៉ាត់ (ﷺ)ចុះ"»។ គាត់បានរៀបរាប់ហាឌីសបន្តថា៖ ទ្រង់បានសួរថា៖ «តើតំបន់ហាចារ (Hajar) មួយណាដែលមានកិត្យានុភាពជាងគេ?»។ យើងឆ្លើយថា៖ «អាល់មូសាក់ក័រ»។ ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ខ្ញុំបានចូលទៅទីនោះ ហើយបានកាន់កូនសោរបស់វា។ តើតំបន់ខាត់ (អាល់-Khatt) មួយណាដែលមានកិត្យានុភាពជាងគេ?»។ យើងឆ្លើយថា៖ «អាល់ហ្សារ៉ោះ»។ ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ខ្ញុំបានចូលទៅទីនោះ ហើយបានកាន់កូនសោរបស់វា»។ គាត់បានបន្ថែមថា៖ «ខ្ញុំបានភ្លេចរឿងខ្លះពីហាឌីសនេះ ប៉ុន្តែ អ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់ប៊ី ជារ៉វ៉ោះ បានរំលឹកខ្ញុំថា៖ "ខ្ញុំបានឈរនៅឯប្រភពទឹកអាល់ហ្សារ៉ោះ"»។ បន្ទាប់មកទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមមេត្តាប្រោសប្រណីដល់កុលសម្ព័ន្ធ អាប់ឌុល កៃស៍ ដែលពួកគេបានចូលសាសនាដោយស្ម័គ្រចិត្ត មិនមែនដោយបង្ខំ មិនមែនដោយភាពអាម៉ាស់ ឬដោយការសងសឹកឡើយ ខណៈដែលមនុស្សមួយចំនួនមិនព្រមចូលសាសនា លុះត្រាតែពួកគេត្រូវអាម៉ាស់ និងរងការសងសឹក»។ គាត់បាននិយាយថា៖ «ទ្រង់បានបែរព្រះភក្ត្រទៅកាន់ទិសគីប្ល៉ោះ (ទិសកាអូប៉ោះ) ហើយមានបន្ទូលថា៖ "ប្រជាជនដ៏ល្អបំផុតនៅតំបន់ខាងកើត គឺកុលសម្ព័ន្ធ អាប់ឌុល កៃស៍"»។ ១៥១៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាអ្វ៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ្វ៉ូហ្វ បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ អាល់កាមូស ថា៖ ម្នាក់ក្នុងចំណោមគណៈប្រតិភូដែលបានមកជួប រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ពីកុលសម្ព័ន្ធ អាប់ឌុល កៃស៍ បានរៀបរាប់រឿងដដែលនេះ។ គាត់បានបន្ថែមថា៖ «ទ្រង់បានបែរព្រះភក្ត្រទៅកាន់ទិសគីប្ល៉ោះ ហើយអង្វរករឱ្យកុលសម្ព័ន្ធ អាប់ឌុល កៃស៍ ដោយមានបន្ទូលថា៖ "ប្រជាជនដ៏ល្អបំផុតនៅតំបន់ខាងកើត គឺកុលសម្ព័ន្ធ អាប់ឌុល កៃស៍"»។ ១៥១៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ័ហ្វហ្វាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាហ៍ឌី ប៊ិន ម៉ៃមូន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ អាល់វ៉ាហ្ស៊ីអ៍ បុរសម្នាក់ពីកុលសម្ព័ន្ធ រ៉ាស៊ីប បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ប៊ូ បារហ្សោះ និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជូនអ្នកនាំសារម្នាក់ទៅកាន់កុលសម្ព័ន្ធអារ៉ាប់មួយ (ម៉ាហ៍ឌី មិនដឹងថាជាកុលសម្ព័ន្ធអ្វីទេ)។ ពួកគេបានជេរប្រមាថ និងវាយដំអ្នកនាំសារនោះ។ គាត់បានប្តឹងរឿងនេះទៅកាន់ណាប៊ី ﷺ ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកទៅជួបប្រជាជនអូម៉ង់ ពួកគេនឹងមិនជេរប្រមាថ ឬវាយដំអ្នកឡើយ»។ ១៥១៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន សាឡាម៉ោះ បានរៀបរាប់ពី អ៊ីបនូ អ៊ីស្ហាក ថា៖ ស៊ូហរី បាននិយាយថា៖ «ពួកគេគឺជាកុលសម្ព័ន្ធ បានី ហានីហ្វោះ ដែលជាអ្នកគាំទ្រ មូសៃលីមមោះ អាល់កាហ្សាប (អ្នកកុហក) ដែលសំដៅលើព្រះបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ៖ {អ្នកនឹងត្រូវអំពាវនាវឱ្យទៅជួបក្រុមមនុស្សដែលមានកម្លាំងខ្លាំងក្លា} [អាល់ហ្វាត់ហ៍៖ ១៦]»។ ១៥១៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអ៊ីត បានរៀបរាប់ពី អ៊ូបៃឌុលឡោះ ថា៖ សាអ៊ីត អាល់ម៉ាក់ប៊ូរី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពីបិតារបស់គាត់ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ត្រូវបានគេសួរថា៖ «តើនរណាជាមនុស្សដែលមានកិត្តិយសបំផុត?»។ ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «អ្នកដែលមានភាពកក់វ៉ា (កោតខ្លាចអល់ឡោះ) បំផុត»។ ពួកគេនិយាយថា៖ «យើងមិនបានសួររឿងនេះទេ»។ ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «ចុះគឺ យូស៊ូហ្វ (យ៉ូសែប) ជាណាប៊ីរបស់អល់ឡោះ ជាកូនរបស់ណាប៊ីរបស់អល់ឡោះ ជាចៅរបស់មិត្តសម្លាញ់របស់អល់ឡោះ (អ៊ីប្រាហ៊ីម)»។ ពួកគេនិយាយថា៖ «យើងមិនបានសួររឿងនេះទេ»។ ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «តើអ្នកសួរខ្ញុំអំពីពូជពង្សរបស់អារ៉ាប់មែនទេ? អ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងសម័យចាហ៊ីលីយ៉ោះ (សម័យមុនឥស្លាម) ក៏ជាអ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងសម័យឥស្លាមដែរ ប្រសិនបើពួកគេយល់ដឹងពីសាសនា»។ ១៥១៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអ៊ីត បានរៀបរាប់ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាំរ ថា៖ អាប់ប៊ូ សាឡាម៉ោះ បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ ពីណាប៊ី ﷺ ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «មនុស្សប្រៀបដូចជាលោហធាតុ (មានតម្លៃខុសៗគ្នា) អ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងសម័យចាហ៊ីលីយ៉ោះ ក៏ជាអ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងសម័យឥស្លាមដែរ ប្រសិនបើពួកគេយល់ដឹងពីសាសនា»។ ១៥២០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ រ៉ូហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាលី ប៊ិន ស៊ូអៃដ៍ បានរៀបរាប់ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ប៊ូរ៉ៃដោះ ពីបិតារបស់គាត់ថា៖ អ៊ូយ៉ៃណោះ ប៊ិន បាដ្រ៍, អាល់អាក្រោះ ប៊ិន ហាប៊ីស និងអាល់កាម៉ោះ ប៊ិន អ៊ូឡាសោះ បានជួបជុំគ្នានៅឯណាប៊ី ﷺ ហើយពួកគេបានជជែកគ្នាអំពីពូជពង្ស។ ណាប៊ី ﷺ មានបន្ទូលថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកស្ងៀមស្ងាត់ ខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នក៖ ពូជពង្សរបស់ បានី អាមៀរ គឺដូចជាអូដ្ឋក្រហម ឬពណ៌ត្នោតដែលស៊ីស្លឹកឈើ...»។ អាល់អាក្រោះ ប៊ិន ហាប៊ីស បានសួរថា៖ «ចុះពូជពង្សរបស់ បានី តាអ៊ីម វិញ?»។ ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកស្ងៀមស្ងាត់ (វាប្រសើរជាង)»។ ១៥២១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ រ៉ូហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីបនូ ជូរ៉ៃជ៍ បាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ូ ហ្ស៊ូបៃរ បានប្រាប់ខ្ញុំថា គាត់បានឮ ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮណាប៊ី ﷺ មានបន្ទូលថា៖ «អ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងសម័យចាហ៊ីលីយ៉ោះ ក៏ជាអ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងសម័យឥស្លាមដែរ ប្រសិនបើពួកគេយល់ដឹងពីសាសនា»។ ១៥២២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ រ៉ូហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីបនូ ជូរ៉ៃជ៍ បាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ូ ហ្ស៊ូបៃរ បានប្រាប់ខ្ញុំថា គាត់បានឮ ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «មនុស្សប្រៀបដូចជាលោហធាតុ អ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងសម័យចាហ៊ីលីយ៉ោះ ក៏ជាអ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងសម័យឥស្លាមដែរ ប្រសិនបើពួកគេយល់ដឹងពីសាសនា»។ ១៥២៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ប៊ូ កាមីល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហាំម៉ាត បានរៀបរាប់ពី កាតាដោះ ពី ដាហ្វាល់ អាល់សាក់ឌូស៊ី ថា៖ «មនុស្សមិនដែលខ្វែងគំនិតគ្នានោះទេ លុះត្រាតែសច្ចភាពស្ថិតនៅខាងកុលសម្ព័ន្ធ មូដារ»។ ១៥២៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ សាអ៊ីត ប៊ិន អាប់ប៊ី អាយូព បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل العرب
គុណធម៌របស់ អ៊ូសាម៉ះ ប៊ីន ហ្សៃដ៍ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់រូបលោក) ១៥២៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ស៊ូហ្វៀន លោកបាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ឌីណារ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អ៊ូម៉ារ និយាយថា៖ ពិតណាស់ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានតែងតាំង អ៊ូសាម៉ះ ឱ្យធ្វើជាមេដឹកនាំលើក្រុមមនុស្សមួយក្រុម។ លោកបានបន្តថា៖ មនុស្សម្នាបានរិះគន់លើការតែងតាំងរបស់លោក។ ដូច្នេះ រ៉សូល ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើអ្នករាល់គ្នារិះគន់លើការតែងតាំងរបស់គាត់ នោះអ្នករាល់គ្នាក៏ធ្លាប់បានរិះគន់លើការតែងតាំងឪពុករបស់គាត់ពីមុនមកដែរ។ សូមស្បថដោយព្រះនាមអល់ឡោះ! តាមពិតទៅ គាត់ (ហ្សៃដ៍) គឺជាមនុស្សដែលស័ក្តិសមបំផុតសម្រាប់ការដឹកនាំ ហើយគាត់ក៏ជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សដែលខ្ញុំស្រឡាញ់បំផុត។ ហើយកូនប្រុសរបស់គាត់ម្នាក់នេះ (អ៊ូសាម៉ះ) ក៏ជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សដែលខ្ញុំស្រឡាញ់បំផុត បន្ទាប់ពីគាត់ដែរ»។ ១៥២៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ាក់កូប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីឪពុករបស់លោក ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អ៊ីស្ហាក លោកបាននិយាយថា៖ សាអ៊ីដ ប៊ីន អ៊ូបាន ប៊ីន អាប់សាបាក បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន អ៊ូសាម៉ះ ប៊ីន ហ្សៃដ៍ ពីឪពុករបស់លោកគឺ អ៊ូសាម៉ះ ប៊ីន ហ្សៃដ៍ លោកបាននិយាយថា៖ នៅពេលដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានអាការៈធ្ងន់ធ្ងរ ខ្ញុំបានចុះមក (ពីកងទ័ព) ហើយមនុស្សម្នាក៏បានចុះមកជាមួយខ្ញុំដែរឆ្ពោះទៅកាន់ទីក្រុងម៉ាឌីណា។ ខ្ញុំបានចូលទៅជួបរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ខណៈដែលលោកកំពុងស្ងៀមស្ងាត់មិនអាចនិយាយបាន «លោកបានលើកដៃរបស់លោកឡើងទៅលើមេឃ រួចក៏ដាក់ចុះមកលើរូបខ្ញុំ ខ្ញុំដឹងថា លោកកំពុងតែសូមពរ (ឌូអា) ឱ្យខ្ញុំ»។ ១៥២៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហ៊ូសៃន ប៊ីន អាលី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ហ្សាអ៊ីដះ ពី មូហ៊ីរ៉ះ ពី អះ-ស្ហះប៊ី លោកបាននិយាយថា៖ អាយ៉ិសះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) បាននិយាយថា៖ មិនគួរឱ្យនរណាម្នាក់ស្អប់ អ៊ូសាម៉ះ ឡើយ បន្ទាប់ពីអ្វីដែលខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ និយាយថា៖ «អ្នកណាដែលស្រឡាញ់អល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ នោះចូរឱ្យគេស្រឡាញ់ អ៊ូសាម៉ះ ចុះ»។ ១៥២៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ះគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីឪពុករបស់លោក ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក លោកបាននិយាយថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មិនដែលបញ្ជូន ហ្សៃដ៍ ប៊ីន ហារីសះ ទៅក្នុងកងទ័ពតូចណាមួយឡើយ លើកលែងតែលោកជាមេដឹកនាំនៃកងទ័ពនោះ»។ ១៥២៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង លោកបាននិយាយថា៖ ម៉ាំម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ហ៊ីស្ហាម ប៊ីន អ៊ូរវ៉ះ ពីឪពុករបស់លោកថា៖ ថ្ងៃមួយ ព្យាការី ﷺ បានថ្លែងធម្មទេសនា (ឃុតបះ) ហើយបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មនុស្សម្នារិះគន់ខ្ញុំក្នុងការតែងតាំង អ៊ូសាម៉ះ ដូចដែលពួកគេធ្លាប់រិះគន់ខ្ញុំក្នុងការតែងតាំងឪពុករបស់គាត់ពីមុនមកដែរ។ ហើយតាមពិតទៅ ឪពុករបស់គាត់គឺជាមនុស្សដែលខ្ញុំស្រឡាញ់បំផុតក្នុងចំណោមពួកអ្នក ហើយគាត់ (អ៊ូសាម៉ះ) ក៏ជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សដែលខ្ញុំស្រឡាញ់បំផុតក្នុងចំណោមពួកអ្នក បន្ទាប់ពីឪពុករបស់គាត់ដែរ»។ ១៥៣០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ាស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង លោកបាននិយាយថា៖ អ៊ីស្មាអីល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី កៃស៍ លោកបាននិយាយថា៖ អ៊ូសាម៉ះ ប៊ីន ហ្សៃដ៍ បានឈរនៅចំពោះមុខព្យាការី ﷺ បន្ទាប់ពីការស្លាប់របស់ឪពុកគាត់ ធ្វើឱ្យភ្នែករបស់ព្យាការី ﷺ ស្រក់ទឹកភ្នែក។ បន្ទាប់មកនៅថ្ងៃបន្ទាប់ គាត់ក៏បានមកឈរនៅកន្លែងដដែលនោះទៀត រួចរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់គាត់ថា៖ «ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំជួបនឹងអ្នក ដូចអ្វីដែលខ្ញុំបានជួបនឹងអ្នកកាលពីម្សិលមិញដែរ»។ ១៥៣១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ាស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង លោកបាននិយាយថា៖ អ៊ីស្មាអីល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី អាប់ប៊ូ ម៉ៃសារ៉ះ លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍នៅពេលដែលដំណឹងនៃការស្លាប់របស់ ហ្សៃដ៍ មកដល់លោកថា៖ «ឱអល់ឡោះ! សូមទ្រង់មេត្តាអភ័យទោសដល់ ហ្សៃដ៍, ឱអល់ឡោះ! សូមទ្រង់មេត្តាអភ័យទោសដល់ ហ្សាក់ហ្វារ និង អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន រ៉ាវ៉ាហះ»។ ១៥៣២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ហាំម៉ាត ប៊ីន សាឡាម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អាលី ប៊ីន ហ្សៃដ៍ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំនៅជាមួយ អាប់ប៊ូ សាឡាម៉ះ ប៊ីន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ស្រាប់តែមានកូនប្រុសរបស់ អ៊ូសាម៉ះ ប៊ីន ហ្សៃដ៍ ដើរកាត់។ ដូច្នេះ អាប់ប៊ូ សាឡាម៉ះ បាននិយាយថា៖ «នេះគឺជាកូនប្រុសរបស់មនុស្សដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ស្រឡាញ់បំផុត»។ ១៥៣៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង លោកបាននិយាយថា៖ ម៉ាំម៉ារ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរ អ៊ូហ្សូរី គាត់បានឆ្លើយថា៖ «យើងមិនដឹងថាមាននរណាម្នាក់បានចូលកាន់សាសនាឥស្លាមមុន ហ្សៃដ៍ ប៊ីន ហារីសះ នោះឡើយ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل أسامة بن زيد ﵁
គុណធម៌របស់ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ម៉ាស៊ូដ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) ១៥៣៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ខាលីដ ពី អះ-ស្ហះអប៊ី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មិនដែលបញ្ជូនកងទ័ពតូចមួយណាទៅដោយមិនតែងតាំងមេដឹកនាំនោះទេ។ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានមានប្រសាសន៍ថា៖ (មេដឹកនាំនោះគឺ) ហ្សៃដ៍ ប៊ិន ហារីសះ។ ស៊ូហ្វយ៉ាន បានមានប្រសាសន៍ទៀតថា អ្នកដទៃបាននិយាយថា៖ «នៅពេលដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មិនបានចេញទៅធ្វើសង្គ្រាម លោកតែងតែប្រគល់អាវុធរបស់លោកទៅឱ្យ ហ្សៃដ៍»។ ១៥៣៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា យ៉ាក់អ៊ូប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ឪពុករបស់គាត់បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី អ៊ីបនូ អ៊ីស្ហាក បានមានប្រសាសន៍ថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន អ៊ូរវ៉ះ ប៊ិន អ៊ីហ្ស៊ូបៃរ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ ពីឪពុករបស់គាត់ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ បុគ្គលដំបូងគេដែលបានអានគម្ពីរគួរអានដោយបញ្ចេញសំឡេងខ្លាំងៗនៅទីក្រុងម៉ាកកាស់ បន្ទាប់ពីរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ គឺ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ម៉ាស៊ូដ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ថ្ងៃមួយ សហការី (សហាបះ) របស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានជួបជុំគ្នា ហើយនិយាយថា៖ "សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ពួកកូរ៉ៃស៍មិនដែលបានឮនរណាម្នាក់អានគម្ពីរគួរអាននេះដោយបញ្ចេញសំឡេងខ្លាំងៗឱ្យពួកគេឮឡើយ។ តើមានបុរសណាអាចធ្វើឱ្យពួកគេឮវាបាន?" អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ម៉ាស៊ូដ បានឆ្លើយថា៖ "ខ្ញុំនឹងធ្វើ"។ ពួកគេនិយាយថា៖ "យើងបារម្ភពីសុវត្ថិភាពរបស់អ្នក យើងចង់បានបុរសណាដែលមានកុលសម្ព័ន្ធការពារគាត់ពីក្រុមមនុស្សនោះ ប្រសិនបើពួកគេចង់ធ្វើបាបគាត់"។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ "ទុកឱ្យខ្ញុំធ្វើចុះ ព្រោះអល់ឡោះនឹងការពារខ្ញុំ"។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ លុះព្រឹកឡើង អ៊ីបនូ ម៉ាស៊ូដ បានទៅកាន់ទីតាំងម៉ាកាម (ក្បែរវិហារកាអះបះ) នៅពេលថ្ងៃត្រង់ ខណៈដែលពួកកូរ៉ៃស៍កំពុងជួបជុំគ្នានៅតាមកន្លែងអង្គុយលេងរបស់ពួកគេ។ លោកបានឈរនៅទីនោះ រួចក៏អានដោយបញ្ចេញសំឡេងខ្លាំងៗថា៖ «ប៊ីស្មិលឡាហ៊ី រ៉ះម៉ានី រ៉ះហ៊ីម» រួចអានខម្ពីរថា៖ ﴿អរ-រ៉ះម៉ានុ អល់ឡាម៉ល់ គួរអាន﴾ [ស៊ូរ៉ះ អរ-រ៉ះម៉ាន៖ ២]។ លោកបានបន្តអានខម្ពីរទាំងនោះ។ ពួកគេចាប់ផ្តើមសម្លឹងមើលហើយនិយាយថា៖ "តើកូនប្រុសរបស់ អ៊ុំមូ អាប់ឌី (អាប់ឌុលឡោះ) កំពុងនិយាយអ្វី?" បន្ទាប់មកពួកគេនិយាយថា៖ "គាត់កំពុងអានអ្វីដែល មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បាននាំមក"។ ពួកគេក៏ស្ទុះទៅរកលោក ហើយចាប់ផ្តើមវាយដំលើផ្ទៃមុខរបស់លោក ប៉ុន្តែលោកនៅតែបន្តអានរហូតដល់លោកបានអានតាមដែលអល់ឡោះចង់ឱ្យលោកអាន។ បន្ទាប់មកលោកក៏ត្រឡប់ទៅរកសហការីរបស់លោកវិញ ដោយមានស្នាមរបួសនៅលើមុខ។ ពួកគេនិយាយថា៖ "នេះហើយជាអ្វីដែលយើងបារម្ភសម្រាប់អ្នក"។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ "សត្រូវរបស់អល់ឡោះមិនដែលមើលទៅតូចតាចក្នុងភ្នែកខ្ញុំដូចពេលនេះទេ។ ប្រសិនបើអ្នកចង់ ខ្ញុំនឹងទៅអានឱ្យពួកគេឮម្តងទៀតនៅថ្ងៃស្អែក"។ ពួកគេនិយាយថា៖ "ប៉ុណ្ណឹងបានហើយ អ្នកបានធ្វើឱ្យពួកគេឮនូវអ្វីដែលពួកគេស្អប់រួចហើយ"។ ១៥៣៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា វ៉ះគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី ម៉ាន់ស៊ូរ ពី កាស៊ីម ប៊ិន អាប់ឌីរ រ៉ះហ៍ម៉ាន បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំពេញចិត្តចំពោះសហគមន៍របស់ខ្ញុំនូវអ្វីដែល អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី ពេញចិត្តចំពោះពួកគេ ហើយខ្ញុំស្អប់ចំពោះសហគមន៍របស់ខ្ញុំនូវអ្វីដែល អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី ស្អប់ចំពោះពួកគេ»។ ១៥៣៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា វ៉ះគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ចារីរ ប៊ិន អាយយូប ពី អាប់ប៊ូ ហ្ស៊ូរអះ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលចង់អានគម្ពីរគួរអានឱ្យបានស្រស់ថ្លាដូចពេលដែលវាត្រូវបានបញ្ចុះមក ចូរអានតាមរបៀបអានរបស់ អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី»។ ១៥៣៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា វ៉ះគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី ស៊ូហ្វយ៉ាន ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី អាល់ហារីស ពី អាលី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើខ្ញុំតែងតាំងអ្នកណាម្នាក់ជាអ្នកស្នងតំណែងដោយមិនចាំបាច់ពិភាក្សា ខ្ញុំនឹងតែងតាំង អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី»។ ១៥៣៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា វ៉ះគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ម៉ាលីក (គឺ អ៊ីបនូ មីងវ៉ល់) បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី អាប់ឌីរ រ៉ះហ៍ម៉ាន ប៊ិន សះអីដ ប៊ិន វ៉ះហ៍ប បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំពេញចិត្តចំពោះសហគមន៍របស់ខ្ញុំនូវអ្វីដែល អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី ពេញចិត្តចំពោះពួកគេ»។ ១៥៤០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា យ៉ះយ៉ា បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ស៊ូហ្វយ៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ស៊ូឡៃម៉ាន បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី អ៊ូម៉ារ៉ះ ពី ហូរ៉ៃស៍ ប៊ិន ហ្ស៊ូហៃរ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ដំណឹងមរណភាពរបស់ អាប់ឌុលឡោះ បានទៅដល់ អាប់ប៊ូ ដារដាអ៍ លោកក៏បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «លោកមិនបានបន្សល់ទុកអ្នកណាម្នាក់ដូចលោកឡើយ»។ ១៥៤១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា វ៉ះគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពី អ៊ីស្រាអីល ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី អាប់ឌីរ រ៉ះហ៍ម៉ាន ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ យើងបាននិយាយទៅកាន់ ហូហ្សៃហ្វះ ថា៖ "សូមប្រាប់យើងអំពីបុគ្គលដែលមានចរិតលក្ខណៈ និងកិរិយាមាយាទជិតស្និទ្ធបំផុតនឹងរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដើម្បីឱ្យយើងរៀនសូត្រពីគាត់ និងស្តាប់ពីគាត់"។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ "បុគ្គលដែលមានចរិតលក្ខណៈ កិរិយាមាយាទ និងមាគ៌ាជិតស្និទ្ធបំផុតនឹងរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ គឺ អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី"។ ១៥៤២ - ហើយ អាប់ឌីរ រ៉ះហ៍ម៉ាន បានមានប្រសាសន៍ពី ហូហ្សៃហ្វះ ថា៖ «សហការីដ៏ស្មោះត្រង់របស់ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ﷺ បានដឹងច្បាស់ថា អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី គឺជាបុគ្គលម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេដែលមានភាពជិតស្និទ្ធបំផុតទៅនឹងអល់ឡោះ»។ ១៥៤៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អ៊ូបៃដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អាល់អះម៉ាស់ បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី ស៊ីកូក បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ហូហ្សៃហ្វះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុគ្គលដែលមានមាគ៌ា កិរិយាមាយាទ និងចរិតលក្ខណៈជិតស្និទ្ធបំផុតនឹង មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) គឺ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ម៉ាស៊ូដ ចាប់តាំងពីពេលលោកចេញពីផ្ទះរហូតដល់លោកត្រឡប់មកវិញ ខ្ញុំមិនដឹងថាគាត់ធ្វើអ្វីខ្លះនៅក្នុងផ្ទះរបស់គាត់នោះទេ»។ ១៥៤៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា យ៉ះយ៉ា បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី ស៊ូអះបះ និង អ៊ីបនូ ហ្សាអហ្វារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ស៊ូអះបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី អាប់ឌីរ រ៉ះហ៍ម៉ាន ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបាននិយាយទៅកាន់ ហូហ្សៃហ្វះ ថា៖ "សូមប្រាប់យើងអំពីបុគ្គលដែលមានមាគ៌ា កិរិយាមាយាទ និងចរិតលក្ខណៈជិតស្និទ្ធបំផុតនឹងរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដើម្បីឱ្យយើងរៀនសូត្រពីគាត់"។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ "ខ្ញុំមិនស្គាល់នរណាម្នាក់ដែលមានចរិតលក្ខណៈ មាគ៌ា និងកិរិយាមាយាទជិតស្និទ្ធបំផុតនឹងរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ រហូតដល់ជញ្ជាំងផ្ទះរបស់គាត់បាំងគាត់បាត់នោះ ក្រៅពី អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី ឡើយ"។ ១៥៤៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាអហ្វារ បានមានប្រសាសន៍នៅក្នុងការរៀបរាប់របស់គាត់ថា៖ អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក បានរៀបរាប់ពី ស៊ូឡៃម៉ាន អាល់អះម៉ាស់ ពី អាប់ប៊ូ វ៉ាអិល ពី ហូហ្សៃហ្វះ ថា៖ «សហការីដ៏ស្មោះត្រង់របស់ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បានដឹងច្បាស់ថា អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី គឺជាបុគ្គលម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេដែលមានភាពជិតស្និទ្ធបំផុតទៅនឹងអល់ឡោះ»។ ១៥៤៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា អះស្វ៉ាដ ប៊ិន អាមៀរ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ស៊ូរីក បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី ហារីសះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ សំបុត្ររបស់ អ៊ូម៉ារ បានអានឱ្យពួកយើងស្តាប់ថា៖ "សូមសន្តិភាពចូរមានចំពោះអ្នកទាំងអស់គ្នា។ បន្ទាប់មក ខ្ញុំបានបញ្ជូន អាំម៉ារ ទៅឱ្យអ្នកក្នុងនាមជាមេដឹកនាំ និង អាប់ឌុលឡោះ ក្នុងនាមជាគ្រូបង្រៀន និងជាទីប្រឹក្សា។ ពួកគេទាំងពីរគឺជាបុគ្គលឆ្នើមក្នុងចំណោមសហការីរបស់ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ហើយជាអ្នកដែលបានចូលរួមក្នុងសមរភូមិបាដារ។ ចូរស្តាប់ពួកគេ និងគោរពតាមពួកគេចុះ ហើយខ្ញុំបានជ្រើសរើសពួកគេឱ្យទៅជួយអ្នកទាំងដែលខ្ញុំត្រូវការពួកគេសម្រាប់ខ្លួនខ្ញុំផ្ទាល់"។ ១៥៤៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា វ៉ះគីអ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី ស៊ូហ្វយ៉ាន ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី ហារីសះ ប៊ិន មូដារីប បានមានប្រសាសន៍ថា៖ សំបុត្ររបស់ អ៊ូម៉ារ ត្រូវបានអានឱ្យពួកយើងស្តាប់នៅទីនេះថា៖ "ខ្ញុំបានបញ្ជូន អាំម៉ារ ទៅឱ្យអ្នកក្នុងនាមជាមេដឹកនាំ និង អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ម៉ាស៊ូដ ក្នុងនាមជាគ្រូបង្រៀន និងជាទីប្រឹក្សា។ ពួកគេទាំងពីរគឺជាបុគ្គលឆ្នើមក្នុងចំណោមសហការីរបស់ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ដែលជាអ្នកចូលរួមក្នុងសមរភូមិបាដារ។ ចូរស្តាប់ពួកគេ និងគោរពតាមពួកគេចុះ។ ខ្ញុំបានជ្រើសរើស អ៊ីបនូ អ៊ុំមូ អាប់ឌី ឱ្យទៅជួយអ្នកទាំងដែលខ្ញុំត្រូវការគាត់សម្រាប់ខ្លួនខ្ញុំផ្ទាល់ ហើយខ្ញុំបានតែងតាំងគាត់ឱ្យមើលខុសត្រូវលើឃ្លាំងទ្រព្យសម្បត្តិ (បៃតុលម៉ាល) របស់អ្នក..."។ ១៥៤៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង អាល់អះម៉ាស់ បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី ស៊ីកូក ពី ហូហ្សៃហ្វះ ថា៖ «សហការីដ៏ស្មោះត្រង់របស់ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ﷺ បានដឹងច្បាស់ថា អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ម៉ាស៊ូដ គឺជាបុគ្គលម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេដែលមានភាពជិតស្និទ្ធបំផុតទៅនឹងអល់ឡោះនៅថ្ងៃបរលោក»។ ១៥៤៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា អាប់ប៊ូ មូអាវីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង អាល់អះម៉ាស់ បានរៀបរាប់ប្រាប់ពី ស៊ីកូក ពី ម៉ាស់រូក ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាំរ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរទទួលយកការអានគម្ពីរគួរអានពីមនុស្សបួននាក់៖ ពី អ៊ីបនូ ម៉ាស៊ូដ, អ៊ូបៃ ប៊ិន កះអប, មូអាហ្ស ប៊ិន ហ្សាបាល និង សាលីម ដែលជាទាសកររំដោះរបស់ អាប់ប៊ូ ហូហ្សៃហ្វះ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាំរ បាននិយាយថា៖ "ខ្ញុំនឹងស្រឡាញ់គាត់ជានិច្ច បន្ទាប់ពីខ្ញុំបានឃើញរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ចាប់ផ្តើមដោយរាប់បញ្ចូលឈ្មោះគាត់មុនគេ"។ ១៥៥០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل عبد الله بن مسعود ﵁
១៥៥៣ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ អ៊ីសា ប៊ិន ឌីណារ ពីឪពុករបស់លោក ពីអាំរូ ប៊ិន អាល់ហារីស ប៊ិន អាល់មុស្តឡក់ លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលចង់អានគម្ពីរគួរអានឱ្យបានយ៉ាងស្ទាត់ជំនាញ ដូចដែលវាត្រូវបានចុះមក (ពីអល់ឡោះ) នោះចូរគាត់អានតាមការអានរបស់ អ៊ីបនុ អ៊ុំមិ អាប់ឌី (អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន ម៉ាស៊ូដ)»។ ១៥៥៤ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប៊ូ បាក់រ ពីអាស៊ីម ពីហ្ស៊ិរ ពីអាប់ឌុលឡោះ ថា៖ ពិតជាអាប៊ូ បាក់រ និងអ៊ូម៉ារ បានផ្តល់ដំណឹងដ៏រីករាយដល់លោកថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលពេញចិត្តនឹងការអានគម្ពីរឱ្យបានយ៉ាងស្ទាត់ជំនាញ ដូចដែលវាត្រូវបានចុះមក នោះចូរគាត់អានតាមការអានរបស់ អ៊ីបនុ អ៊ុំមិ អាប់ឌី»។ គុណធម៌របស់ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់បាស (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) ១៥៥៥ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ ម៉ាំម៉ារ ពីអាល់ហ្ស៊ូហ្រី លោកបាននិយាយថា៖ ក្រុមអ្នកធ្វើហ៊ីជរ៉ោះ (មូហាចិរូន) បាននិយាយទៅកាន់អ៊ូម៉ារថា៖ តើលោកមិនហៅកូនៗរបស់យើងមកដូចដែលលោកហៅ អ៊ីបនុ អាប់បាស ដែរឬ? លោកអ៊ូម៉ារបានឆ្លើយថា៖ «គាត់គឺជាយុវជនដែលមានភាពចាស់ទុំ (ក្នុងគំនិត) គាត់មានអណ្តាតដែលចេះសួរដេញដោល និងមានបេះដូងដែលចេះត្រិះរិះយល់ដឹង»។ ១៥៥៦ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ ម៉ាលិក ប៊ិន មីងវ៉ល់ ពីសាឡាម៉ះ ប៊ិន កូហៃល លោកបាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលឡោះ (ប៊ិន ម៉ាស៊ូដ) បាននិយាយថា៖ «អាប់បាស គឺជាអ្នកបកស្រាយគម្ពីរដ៏ប្រសើរបំផុត»។ ១៥៥៧ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីអ៊ីស្រាអែល ពីស៊ីម៉ាក ពីអ៊ិក រីម៉ះ ពីអ៊ីបនុ អាប់បាស អំពីអាយ៉ាគម្ពីរដែលថា៖ ﴿គ្មានអ្នកណាម្នាក់ដឹងអំពីចំនួនរបស់ពួកគេឡើយ ក្រៅពីមនុស្សមួយចំនួនតូចប៉ុណ្ណោះ﴾ [អាល់កាហ្វហ្វ៖ ២២]។ អ៊ីបនុ អាប់បាស បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំគឺជាម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សមួយចំនួនតូចនោះ»។ ១៥៥៨ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីយ៉ះយ៉ា ពីស៊ូហ្វយ៉ាន លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ ស៊ូឡៃម៉ាន ពីអាប៊ូ ដុហ្សា លោកបាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលឡោះ បាននិយាយថា៖ «អ៊ីបនុ អាប់បាស គឺជាអ្នកបកស្រាយគម្ពីរដ៏ប្រសើរបំផុត»។ ១៥៥៩ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីយ៉ះយ៉ា ពីស៊ូហ្វយ៉ាន លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ ស៊ូឡៃម៉ាន ពីមូស្លីម ពីម៉ាសរូក ពីអាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ «ប្រសិនបើ អ៊ីបនុ អាប់បាស មានអាយុស្មើនឹងពួកយើង នោះគ្មាននរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកយើងអាចប្រៀបផ្ទឹមនឹងគាត់បានឡើយ»។ ១៥៦០ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ ពីស៊ូហ្វយ៉ាន លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយបុរសម្នាក់ពីកុលសម្ព័ន្ធ បានី ណាសរ ពីមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាលី លោកបាននិយាយថា៖ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ អ៊ីបនុ អាប់បាស ថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមទ្រង់ប្រទានឱ្យគាត់មានការយល់ដឹងជ្រៅជ្រះក្នុងសាសនា និងបង្រៀនគាត់ឱ្យចេះបកស្រាយគម្ពីរ»។ ១៥៦១ - បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ ស៊ូហ្វយ៉ាន ពីឡៃស៍ ពីអាប៊ូ ល់ចាហ៍ដាំ ថា៖ «អ៊ីបនុ អាប់បាស បានឃើញទេវតាជីព្រីលចំនួនពីរដង ហើយព្យាការី ﷺ ក៏បានសូមអល់ឡោះឱ្យគាត់ទទួលបានប្រាជ្ញាស្មារតីចំនួនពីរដងផងដែរ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل عبد الله بن عباس ﵄
១៥៦២ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ ស៊ូហ្វ្យាន បានរាយការណ៍ពីអាល់អាំអ័ស្ហ ពីអាប់ឌុល ដូហា ពីម៉ាស់រូក ពីអ៊ីបនុ ម៉ាស់អ៊ូដ ថា៖ «ប្រសិនបើអ៊ីបនុ អាប់បាស់ មានអាយុស្មើនឹងយើង នោះគ្មាននរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមយើងអាចប្រៀបផ្ទឹមនឹងគាត់បានឡើយ។ អ៊ីបនុ អាប់បាស់ គឺជាអ្នកបកស្រាយគម្ពីរគួរអានដ៏ប្រសើរបំផុត»។ គុណធម៌របស់ខឌីជះ និងអ្នកដទៃ ១៥៦៣ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាដ ប្នុ ប៊ីស្រ៍ និងវ៉ាគីអ៍ ពួកគេទាំងពីរបាននិយាយថា៖ ហ៊ីស្ហាម ប្នុ អ៊ូរវ៉ះ បានរាយការណ៍ពីឪពុករបស់គាត់ថា អាប់ឌុលឡោះ ប្នុ ហ្សាអ្វ៉ារ បានរាយការណ៍ប្រាប់គាត់ថា លោកបានឮអាលី (វ៉ាគីអ៍បាននិយាយថា ពីអាលី) លោកបាននិយាយថា (អ៊ីបនុ ប៊ីស្រ៍ បាននិយាយក្នុងហាឌីសរបស់គាត់ថា)៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតនៃពិភពលោកគឺ ម៉ារយ៉ាម ប៊ីន្តុ អ៊ីមរ៉ន (វ៉ាគីអ៍មិនបាននិយាយថា ប៊ីន្តុ អ៊ីមរ៉ន ទេ) ហើយស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតនៃពិភពលោកគឺ ខឌីជះ»។ ១៥៦៤ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាដ ប្នុ ហ្សាអ្វ៉ារ និងហាចចាច លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ ស្ហូអ៍បះ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮកាតាដះ រាយការណ៍ពីអាន័ស ប្នុ ម៉ាលិក ពីអ៊ុំមូ ស៊ូឡៃម ថា៖ នាងបាននិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ អាន័ស គឺជាអ្នកបម្រើរបស់លោក សូមលោកអង្វរអល់ឡោះសម្រាប់គេផង។ នោះលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមទ្រង់ប្រទានទ្រព្យសម្បត្តិ និងកូនចៅដល់គេឱ្យបានច្រើន ហើយសូមទ្រង់ប្រទានពរជ័យដល់គេនូវអ្វីដែលទ្រង់បានប្រទានដល់គេ»។ ហាចចាច បាននិយាយក្នុងហាឌីសរបស់គាត់ថា៖ អាន័ស បាននិយាយថា កូនរបស់ខ្ញុំខ្លះបានប្រាប់ខ្ញុំថា កូនៗ និងចៅៗរបស់ខ្ញុំដែលបានកប់ (ស្លាប់) មានចំនួនជាងមួយរយនាក់។ ១៥៦៥ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាដ លោកបាននិយាយថា៖ ស្ហូអ៍បះ និងហាចចាច បាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយ ស្ហូអ៍បះ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮហ៊ីស្ហាម ប្នុ ហ្សៃដ៍ (ហាចចាចបាននិយាយថា៖ ប្នុ អាន័ស ប្នុ ម៉ាលិក) រាយការណ៍ពីអាន័ស ដូចគ្នានេះដែរ។ ១៥៦៦ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីយ៉ះយ៉ា ពីហូម៉ៃដ៍ ពីអាន័ស ពីព្យាការី ﷺ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំបានចូលទៅក្នុងឋានសួគ៌ ហើយខ្ញុំបានឮសំឡេងជំហាននៅពីមុខខ្ញុំ ខ្ញុំក៏សួរថា៖ តើនេះជាអ្វី? ពួកគេបានឆ្លើយថា៖ នោះគឺ អល់-ហ្គូម៉ៃស្ហអ៍ ប៊ីន្តុ មីលហាន»។ ១៥៦៧ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាដ ប្នុ អាប់ប៊ី អះឌីយ ពីហូម៉ៃដ៍ ពីអាន័ស លោកបាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ូ តាល់ហះ តែងតែបាញ់ព្រួញការពារនៅពីមុខរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ តែងតែងើបក្បាលមើលពីក្រោយដើម្បីមើលទីតាំងដែលព្រួញរបស់គាត់ធ្លាក់។ លោកបាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ូ តាល់ហះ បានពង្រីកទ្រូងរបស់គាត់ដើម្បីការពាររ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយគាត់បាននិយាយថា៖ «ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ សូមឱ្យទ្រូងរបស់ខ្ញុំការពារទ្រូងរបស់លោក»។ ១៥៦៨ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីហូស្ហៃម ពីហូម៉ៃដ៍ ពីអាន័ស ប្នុ ម៉ាលិក លោកបាននិយាយថា៖ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំបានចូលទៅក្នុងឋានសួគ៌ ហើយខ្ញុំបានឃើញសំឡេងជំហាននៅពីមុខខ្ញុំ ស្រាប់តែវាគឺជា អល់-ហ្គូម៉ៃស្ហអ៍ ប៊ីន្តុ មីលហាន ដែលជាម្តាយរបស់អាន័ស ប្នុ ម៉ាលិក»។ ១៥៦៩ - អាប់ឌុលឡោះ បាននិយាយថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក អាល់-អ៊ីបាឌី បាននិយាយថា៖ អល់-ហ្គូម៉ៃស្ហអ៍ គឺជានាង អ៊ុំមូ ហារ៉ាម ប៊ីន្តុ មីលហាន ហើយនាងគឺជាបងស្រីរបស់ អ៊ុំមូ ស៊ូឡៃម ហើយ អ៊ូបាដះ បានរៀបការជាមួយនាង (ដោយសំដៅលើ អ៊ុំមូ ហារ៉ាម)។ ១៥៧០ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាដ ប្នុ ហ្សាអ្វ៉ារ ពីស្ហូអ៍បះ ពីអ៊ីស្មាល (គឺអ៊ីបនុ អាប់ប៊ី ខាលីដ) ពីបុរសម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេ ពីអាប់ប៊ូ ដារដាអ៍ ថា៖ លោកបានសួរទៅបុរសម្នាក់ថា៖ «តើអ្នកមកពីត្រកូលណា?» គាត់ឆ្លើយថា៖ ពីត្រកូលអាហ៍ម៉ាស់។ លោកបាននិយាយថា៖ «គ្មានកុលសម្ព័ន្ធណាបន្ទាប់ពីគួរ៉ៃស្ហ និងអាន់ស័រ ដែលខ្ញុំស្រឡាញ់ជាងការដែលខ្ញុំជាផ្នែកមួយនៃពួកគេ ក្រៅពីត្រកូលអាហ៍ម៉ាស់នោះទេ»។ ១៥៧១ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាដ ប្នុ ហ្សាអ្វ៉ារ និងហាចចាច ពីស្ហូអ៍បះ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរ សាអ៍ដ៍ ប្នុ អ៊ីប្រាហ៊ីម អំពីត្រកូលបនី ណាច៊ីយ៉ះ គាត់បានឆ្លើយថា៖ ពួកគេគឺជាផ្នែកមួយនៃពួកយើង។ សាអ៍ដ៍ បាននិយាយថា៖ ពួកគេបានរាយការណ៍ (ហាចចាចបាននិយាយថា៖ មានរាយការណ៍ពី សាអ៊ីដ ប្នុ ហ្សៃដ៍ ពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «ពួកគេគឺជាកុលសម្ព័ន្ធមួយដែលមកពីខ្ញុំ»)។ ស្ហូអ៍បះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំគិតថាគាត់បាននិយាយថា៖ «ហើយខ្ញុំក៏ជាផ្នែកមួយនៃពួកគេដែរ»។ លោកបាននិយាយថា៖ ហើយពួកគេបានជូនកាដូដល់ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ប្នុ អៅហ្វ៍ នូវកែបសេះប្រភេទ អ៊ីឡាហ្វ៊ីយ៉ះ។ ១៥៧២ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី រ៉ូហ៍ ពីស្ហូអ៍បះ ពីអ៊ីប្រាហ៊ីម ប្នុ មូហាចៀរ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ តារិក ប្នុ ស្ហ៊ីហាប លោកបាននិយាយថា៖ ក្រុមប៊ូណានះ បានមកជួប អ៊ូម៉ារ ប្នុ អាល់-ខាត់តាប ហើយពួកគេបាននិយាយថា៖ យើងជាផ្នែកមួយនៃលោក ហើយលោកក៏ជាផ្នែកមួយនៃពួកយើង។ លោកបានឆ្លើយថា៖ «ខ្ញុំមិនដែលឮបុព្វបុរសរបស់ខ្ញុំនរណាម្នាក់និយាយបែបនោះទេ»។ ១៥៧៣ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអ៊ីបនុ នូໄមរ៍ ពីហ៊ីស្ហាម ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ «តែងតែសម្លាប់ចៀម ហើយលោកតែងតែយកសាច់នោះទៅជូនមិត្តភក្តិរបស់ខឌីជះ»។ ១៥៧៤ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ ពីម៉ាំម៉ារ ពីហ្ស៊ូហ្រី ពីអ៊ូរវ៉ះ លោកបាននិយាយថា៖ នៅពេលដែលខឌីជះ បានទទួលមរណភាព ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំត្រូវបានគេបង្ហាញឱ្យឃើញផ្ទះមួយសម្រាប់ខឌីជះ ដែលធ្វើពីគុជខ្យង (កាសាប) ដែលគ្មានសំឡេងរំខាន និងគ្មានការនឿយហត់នៅក្នុងនោះឡើយ»។ ១៥៧៥ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីហាំម៉ាដ ពីហូម៉ៃដ៍ ពីអាល់-ហាសាន់ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតនៃពិភពលោកមានបួនរូបគឺ៖ ម៉ារយ៉ាម ប៊ីន្តុ អ៊ីមរ៉ន, អាស៊ិយ៉ះ ភរិយារបស់ហ្វឺរអោន, ហ្វាត៊ីមះ ប៊ីន្តុ មូហាំម៉ាដ និងខឌីជះ ប៊ីន្តុ ខូវ៉ៃលីដ»។ ១៥៧៦ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានរកឃើញនៅក្នុងសៀវភៅរបស់ឪពុកខ្ញុំដោយស្នាដៃរបស់គាត់ផ្ទាល់ ពីសាអ៍ដ៍ ប្នុ អ៊ីប្រាហ៊ីម និងយ៉ាក់អ៊ូប ពួកគេបាននិយាយថា៖ ពីឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីសាលីហ៍ លោកបាននិយាយថា៖ មានគេនិយាយថា អាអ៊ីស្ហះ បាននិយាយទៅកាន់ ហ្វាត៊ីមះ ប៊ីន្តុ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ថា៖ តើខ្ញុំមិនអាចដំណឹងល្អដល់អ្នកទេឬ? ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតនៃឋានសួគ៌មានបួនរូបគឺ៖ ម៉ារយ៉ាម ប៊ីន្តុ អ៊ីមរ៉ន, ហ្វាត៊ីមះ ប៊ីន្តុ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ, ខឌីជះ ប៊ីន្តុ ខូវ៉ៃលីដ និងអាស៊ិយ៉ះ ប៊ីន្តុ មូហ្សាហ៊ីម ភរិយារបស់ហ្វឺរអោន»។ ១៥៧៧ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអ៊ូបៃឌុលឡោះ ប្នុ ហ្ស៊ីយ៉ាដ ពីអ៊ីស្មាល ប្នុ អាប់ប៊ី ខាលីដ ពីអាប់ឌុលឡោះ ប្នុ អាប់ប៊ី អៅហ្វា លោកបាននិយាយថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានផ្តល់ដំណឹងល្អដល់ខឌីជះ នូវផ្ទះមួយក្នុងឋានសួគ៌ដែលធ្វើពីគុជខ្យង ដែលគ្មានសំឡេងរំខាន និងគ្មានការនឿយហត់នៅក្នុងនោះឡើយ»។ ១៥៧៨ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ប៊ូ អ៊ូសាមះ ពីហ៊ីស្ហាម ពីឪពុករបស់គាត់ លោកបាននិយាយថា៖ អ្នកបម្រើរបស់ខឌីជះ ប៊ីន្តុ ខូវ៉ៃលីដ បានរាយការណ៍ប្រាប់ខ្ញុំថា គាត់បានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ទៅកាន់ខឌីជះថា៖ «ឱខឌីជះ អល់ឡោះជាសាក្សី ខ្ញុំនឹងមិនគោរពបូជា អាល់-ឡាត ជាដាច់ខាត អល់ឡោះជាសាក្សី ខ្ញុំនឹងមិនគោរពបូជា អាល់-អ៊ូហ្សា ជាដាច់ខាត»។ លោកបាននិយាយថា៖ ខឌីជះ ក៏និយាយថា៖ ចូរទុកអាល់-អ៊ូហ្សាទៅ (វាគឺជាបដិមារបស់ពួកគេដែលពួកគេធ្លាប់គោរពបូជា) បន្ទាប់មកពួកគេក៏សម្រាក។ ១៥៧៩ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីមូហាំម៉ាដ ប្នុ ប៊ីស្រ៍ ពីហ៊ីស្ហាម ប្នុ អ៊ូរវ៉ះ ពីឪពុករបស់គាត់ ថាអាប់ឌុលឡោះ ប្នុ ហ្សាអ្វ៉ារ បានរាយការណ៍ប្រាប់គាត់ថា គាត់បានឮអាលី មានប្រសាសន៍ថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតនៃពិភពលោកគឺ ម៉ារយ៉ាម ប៊ីន្តុ អ៊ីមរ៉ន ហើយស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតនៃពិភពលោកគឺ ខឌីជះ»។ ១៥៨០ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីវ៉ាគីអ៍ ពីហ៊ីស្ហាម ប្នុ អ៊ូរវ៉ះ ពីឪពុករបស់គាត់ ពីអាប់ឌុលឡោះ ប្នុ ហ្សាអ្វ៉ារ ពីអាលី លោកបាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតនៃពិភពលោកគឺ ខឌីជះ ហើយស្ត្រីដ៏ប្រសើរបំផុតនៃពិភពលោកគឺ ម៉ារយ៉ាម ប៊ីន្តុ អ៊ីមរ៉ន»។ ១៥៨១ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអ៊ីបនុ នូໄមរ៍ និងយ៉ាក់ឡា ពួកគេទាំងពីរបាននិយាយថា៖ ពីអ៊ីស្មាល ប្នុ អាប់ប៊ី ខាលីដ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរ អាប់ឌុលឡោះ ប្នុ អាប់ប៊ី អៅហ្វា ថា៖ តើរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានផ្តល់ដំណឹងល្អដល់ខឌីជះដែរឬទេ? លោកបានឆ្លើយថា៖ បាទ «លោកបានផ្តល់ដំណឹងល្អដល់នាងនូវផ្ទះមួយក្នុងឋានសួគ៌ដែលធ្វើពីគុជខ្យង ដែលគ្មានពាក្យឥតប្រយោជន៍ និងគ្មានការនឿយហត់នៅក្នុងនោះឡើយ»។ ១៥៨២ - បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពីអាប់ប៊ូ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ពីអ៊ីស្មាល ប្នុ អាប់ប៊ី ខាលីដ ពីអាប់ឌុលឡោះ ប្នុ អាប់ប៊ី អៅហ្វា លោកបាននិយាយថា៖ «រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានផ្តល់ដំណឹងល្អដល់ខឌីជះ នូវផ្ទះមួយក្នុងឋានសួគ៌ដែលធ្វើ
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل خديجة وغيرها
គុណធម៌របស់ អាំម៉ារ ប៊ិន យ៉ាស៊ីរ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់លោក) ១៥៩៦ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វៀន បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី អាប់ប៊ូ ឡៃឡា អាល់គីនឌី បាននិយាយថា៖ ខាប់បាប់ បានមកជួប អ៊ូម៉ារ ហើយ អ៊ូម៉ារ បាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ «ចូលមកជិតមក គ្មាននរណាម្នាក់សក្តិសមនឹងកន្លែងអង្គុយនេះជាងអ្នកឡើយ ក្រៅពី អាំម៉ារ»។ លោកបានបន្តថា៖ បន្ទាប់មក ខាប់បាប់ ក៏បានបង្ហាញសញ្ញាដាននៃស្នាមរបួសនៅលើខ្នងរបស់គាត់ ដែលបណ្តាលមកពីការធ្វើទារុណកម្មរបស់ពួកមូស្រ៊ីគីន (អ្នកដែលដាក់ភាគីជាមួយអល់ឡោះ)។ ១៥៩៧ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វៀន បាននិយាយថា៖ ហើយ អាប់ប៊ូ កៃស៍ បាននិយាយពី អាល់ហូហ្សៃល បាននិយាយថា៖ មានគេមកជួបព្យាការី ﷺ ហើយមានគេនិយាយថា៖ អាំម៉ារ ត្រូវបានជញ្ជាំងរលំបាក់សង្កត់លើគាត់ ហើយគាត់បានស្លាប់។ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អាំម៉ារ មិនបានស្លាប់ឡើយ»។ ១៥៩៨ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វៀន បានរៀបរាប់ពី សាឡាម៉ា ប៊ិន កូហៃល ពី មូហ្សាហ៊ិត បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើពួកគេមានរឿងអ្វីជាមួយ អាំម៉ារ? គាត់អំពាវនាវពួកគេទៅកាន់ឋានសួគ៌ ចំណែកពួកគេវិញអំពាវនាវគាត់ទៅកាន់ឋាននរក ហើយនោះគឺជាទម្លាប់របស់ពួកមនុស្សអាក្រក់ដែលប្រព្រឹត្តអំពើបាប»។ ១៥៩៩ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី និង អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន បាននិយាយថា៖ ស៊ូហ្វៀន បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក (វ៉ាគី បាននិយាយថា៖ និង អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក) ពី ហានិ ប៊ិន ហានិ ពី អាលី បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំកំពុងអង្គុយនៅក្បែរព្យាការី ﷺ ស្រាប់តែ អាំម៉ារ បានមកដល់ ហើយសុំការអនុញ្ញាតចូល។ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូលចុះ សូមស្វាគមន៍ចំពោះបុគ្គលដ៏ល្អបរិសុទ្ធ និងជាអ្នកដែលត្រូវបានធ្វើឱ្យបរិសុទ្ធ»។ ១៦០០ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វៀន បាននិយាយថា៖ ហើយ អាល់អាអាំម៉ាស បាននិយាយពី អាប់ប៊ូ អាំម៉ារ អាល់ហាំដានី ពី អាំរ៉ូ ប៊ិន ស៊ូរ៉ះប៊ីល បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អាំម៉ារ គឺពោរពេញទៅដោយជំនឿ (អ៊ីម៉ាន់) រហូតដល់ឆ្អឹងរបស់គាត់»។ ១៦០១ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូហ្វៀន បាននិយាយថា៖ ហើយ អាល់អាអាំម៉ាស បាននិយាយពី អាំរ៉ូ ប៊ិន មូއްរ៉ា ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន សាឡាម៉ា បាននិយាយថា៖ មានបុរសពីរនាក់បានមកជួប អាលី ក្នុងស្ថានភាពដែលពួកគេទើបចេញពីបន្ទប់ទឹក ដោយមានភាពរលោង និងលាបប្រេង។ អាលី បានសួរថា៖ «តើអ្នកទាំងពីរជានរណា?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ យើងជាក្រុមអ្នកធ្វើហ៊ីជរ៉ោះ (ជនចំណាកស្រុក)។ អាលី បាននិយាយថា៖ «អ្នកធ្វើហ៊ីជរ៉ោះពិតប្រាកដគឺ អាំម៉ារ ប៊ិន យ៉ាស៊ីរ»។ ១៦០២ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាល់មុតថលីប ប៊ិន ហ្ស៊ីយ៉ាត បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឡៃស៍ បានរៀបរាប់ពី មូហ្សាហ៊ិត អំពីប្រសាសន៍របស់អល់ឡោះដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់៖ ﴿តើមានរឿងអ្វីដល់យើង ដែលយើងមិនឃើញបុរសទាំងឡាយដែលយើងធ្លាប់រាប់ពួកគេថាជាមនុស្សអាក្រក់?﴾ [ស៊ូរ៉ាត់ សដ: ៦២]។ លោកបាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ូ ជះល បាននិយាយនៅក្នុងឋាននរកថា៖ តើ អាំម៉ារ នៅឯណា? តើ ប៊ីឡាល នៅឯណា? ១៦០៣ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាល់មុតថលីប ប៊ិន ហ្ស៊ីយ៉ាត បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក បាននិយាយថា៖ អាយ៉ិសោះ បាននិយាយអំពី អាំម៉ារ ថា៖ «គាត់ពោរពេញទៅដោយជំនឿ (អ៊ីម៉ាន់) ចាប់ពីកែងជើងរហូតដល់ក្បាលរបស់គាត់»។ ១៦០៤ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាអ្វ៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូអ្វ៉ាប៉ា បានរៀបរាប់ពី សាឡាម៉ា ប៊ិន កូហៃល បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន រៀបរាប់ពី អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីត ពី អាល់អាស្ហតារ បាននិយាយថា៖ មានការឈ្លោះប្រកែកគ្នារវាង អាំម៉ារ និង ខាលីត ប៊ិន វ៉ាលីត។ បន្ទាប់មក អាំម៉ារ បានប្តឹងគាត់ទៅកាន់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលធ្វើជាសត្រូវនឹង អាំម៉ារ នោះអល់ឡោះនឹងធ្វើជាសត្រូវនឹងគេ ហើយអ្នកណាដែលស្អប់ អាំម៉ារ នោះអល់ឡោះនឹងស្អប់គេ ហើយអ្នកណាដែលជេរប្រមាថ អាំម៉ារ នោះអល់ឡោះនឹងជេរប្រមាថគេ»។ សាឡាម៉ា បាននិយាយថា៖ នេះគឺជាអ្វីដែលគាត់បាននិយាយ ឬស្រដៀងគ្នានេះ។ ១៦០៥ - អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ឪពុករបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន ហ្សាអ្វ៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូអ្វ៉ាប៉ា បានរៀបរាប់ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពី ហានិ ប៊ិន ហានិ ពី អាលី ថា៖ អាំម៉ារ បានសុំការអនុញ្ញាតចូលជួបព្យាការី ﷺ។ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុគ្គលដ៏ល្អបរិសុទ្ធ និងជាអ្នកដែលត្រូវបានធ្វើឱ្យបរិសុទ្ធ ចូរអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូលចុះ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل عمار بن ياسر ﵁
១៦០៦- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ពីឪពុករបស់លោក ពីអាសហ៍រ៍ លោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អ៊ីបនូ អៅន ពី ហាសាន់ បាននិយាយថា៖ អាំរូ ប៊ីន អាល់អាស បាននិយាយថា៖ «ពួកយើងមិនដែលគិតថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ស្លាប់ទៅក្នុងខណៈដែលទ្រង់ស្រឡាញ់បុរសម្នាក់ ហើយអល់ឡោះបញ្ជូនគាត់ទៅក្នុងនរកនោះទេ»។ គេបានសួរលោកថា៖ លោក (រ៉សូល) ធ្លាប់ប្រើប្រាស់អ្នក (ឱ្យធ្វើការ)។ លោកបានឆ្លើយថា៖ «អល់ឡោះជាអ្នកដឹងច្បាស់បំផុតថា តើទ្រង់ស្រឡាញ់ខ្ញុំ ឬគ្រាន់តែចង់ឱ្យខ្ញុំស្និទ្ធស្នាលនឹងទ្រង់ ប៉ុន្តែពិតណាស់ ទ្រង់ធ្លាប់ស្រឡាញ់បុរសម្នាក់»។ ពួកគេសួរថា៖ តើគាត់ជានរណា? លោកឆ្លើយថា៖ «អាម្ការ ប៊ីន យ៉ាស៊ីរ»។ គេសួរលោកថា៖ នោះគឺជាអ្នកដែលត្រូវបានពួកអ្នកសម្លាប់នៅថ្ងៃសមរភូមិស៊ីហ្វីនមែនទេ? លោកឆ្លើយថា៖ «សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ពិតណាស់ពួកយើងបានសម្លាប់គាត់»។ គុណធម៌នៃប្រជាជនយេមែន ១៦០៧- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី ស៊ូឡៃម៉ាន ប៊ីន ដាវូដ ពី អ៊ីមរ៉ន ពី កាតាដះ ពី អាន៉ាស ពី ហ្សៃដ៍ ប៊ីន ថាប៊ីត ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានសម្លឹងទៅទិសយេមែន ហើយបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមទ្រង់ដឹកនាំចិត្តរបស់ពួកគេមកកាន់សេចក្តីល្អ»។ ហើយទ្រង់បានសម្លឹងទៅទិសមួយទៀត ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមទ្រង់ដឹកនាំចិត្តរបស់ពួកគេមកកាន់សេចក្តីល្អ ហើយសូមទ្រង់ប្រទានពរជ័យដល់ពួកយើងនៅក្នុងរង្វាស់ (សអ៍) និង (មុឌ) របស់ពួកយើង»។ ១៦០៨- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ពី អ៊ីស្មាអីល ពី កៃស៍ ពី អាប់ប៊ូ ម៉ាសអូដ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចង្អុលដៃរបស់ទ្រង់ទៅទិសយេមែន ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជំនឿ (អ៊ីម៉ាន់) គឺនៅទីនេះ ជំនឿគឺនៅទីនេះ។ ហើយពិតណាស់ ភាពរឹងរូស និងភាពរឹងនៃចិត្ត គឺស្ថិតនៅលើពួកអ្នកគង្វាលសត្វអូដ្ឋ ដែលជាកន្លែងដែលស្នែងរបស់ស្ៃតន (អារក្ស) លេចឡើង គឺនៅក្នុងកុលសម្ព័ន្ធ រ៉ាប៊ីអះ និងមុដរ»។ ១៦០៩- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ីន សាអីដ ពី អ៊ីបនូ អៅន ពី មូហាំម៉ាដ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ បាននិយាយថា៖ អាប់ប៊ុល កាស៊ីម (រ៉សូល) ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រជាជនយេមែនបានមកដល់ពួកអ្នកហើយ ពួកគេគឺជាអ្នកដែលមានចិត្តទន់ភ្លន់បំផុត។ ជំនឿគឺមកពីយេមែន ច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិកហ៍ហ៍) គឺមកពីយេមែន ហើយប្រាជ្ញាគឺមកពីយេមែន»។ ១៦១០- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អ៊ីស្មាអីល លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ ជូរ៉ៃរី ពី អាប់ប៊ូ មូសអាប់ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ ហើយទ្រង់បានចង្អុលដៃទៅទិសយេមែនថា៖ «ជំនឿគឺមកពីយេមែន ជំនឿគឺមកពីយេមែន ជំនឿគឺមកពីយេមែន។ ប្រភពនៃភាពមិនជឿ (កូហ្វរ) គឺនៅទិសខាងកើត ហើយភាពក្រអឺតក្រទម និងការអួតអាង គឺស្ថិតនៅលើពួកអ្នកគង្វាលសត្វដែលមានរោម»។ ១៦១១- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី រ៉ូហ៍ ពី អ៊ីបនូ ជូរ៉ៃជ៍ និង អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាល់ហារីស ពី អ៊ីបនូ ជូរ៉ៃជ៍ បាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ អាប់ប៊ូ ហ្ស៊ូបៃរ៍ ថាគាត់បានឮ ជ៉ាប៊ីរ ប៊ីន អាប់ឌុលឡោះ បាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលឡោះ បាននិយាយនៅក្នុងហាឌីសរបស់គាត់ថា៖ ខ្ញុំបានឮព្យាការី ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ភាពរឹងនៃចិត្ត និងភាពឃោរឃៅ គឺស្ថិតនៅលើប្រជាជនទិសខាងកើត ហើយជំនឿគឺស្ថិតនៅលើប្រជាជនហ៊ីចាហ្ស៍»។ ១៦១២- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ ម៉ាំម៉ារ ពី កាតាដះ បាននិយាយថា៖ ថ្ងៃមួយព្យាការី ﷺ កំពុងអង្គុយជាមួយសហការីរបស់ទ្រង់ ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ សូមទ្រង់ជួយសង្គ្រោះអ្នកដែលនៅលើកប៉ាល់»។ បន្ទាប់មកទ្រង់នៅស្ងៀមមួយសន្ទុះ ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពួកគេបានមកដល់ដោយសុវត្ថិភាពហើយ»។ នៅពេលពួកគេមកដល់ជិតក្រុងម៉ាឌីណា ទ្រង់មានប្រសាសន៍ថា៖ «ពួកគេបានមកដល់ហើយ ដោយមានបុរសសុចរិតម្នាក់ដឹកនាំពួកគេ»។ អ្នកដែលនៅលើកប៉ាល់នោះគឺកុលសម្ព័ន្ធ អាសអ៍រីយូន មានចំនួនសែសិបនាក់ ហើយអ្នកដែលដឹកនាំពួកគេគឺ អាំរូ ប៊ីន អាល់ហាមិក អាល់ឃូហ្សៃអី។ ១៦១៣- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ីន ហារូន លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី ហ្ស៊ីអិប ពី អាល់ហារីស ប៊ីន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ពី មូហាំម៉ាដ ប៊ីន ជូបៃរ ប៊ីន មុតអិម ពីឪពុករបស់គាត់ បាននិយាយថា៖ ខណៈពេលដែលពួកយើងនៅជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ នៅលើផ្លូវទៅកាន់ម៉ាកកាស់ ស្រាប់តែទ្រង់មានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រជាជនយេមែននឹងមកដល់ពួកអ្នក ពួកគេប្រៀបដូចជាពពក ពួកគេគឺជាមនុស្សដែលល្អបំផុតនៅលើផែនដី»។ បុរសម្នាក់ពីក្រុមអាន់ស័របានសួរថា៖ តើមិនរាប់បញ្ចូលពួកយើងទេឬ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ? ទ្រង់នៅស្ងៀម។ គាត់សួរទៀតថា៖ តើមិនរាប់បញ្ចូលពួកយើងទេឬ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ? ទ្រង់នៅស្ងៀម។ គាត់សួរទៀតថា៖ តើមិនរាប់បញ្ចូលពួកយើងទេឬ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ? នៅលើកទីបី ទ្រង់មានប្រសាសន៍ដោយសំឡេងខ្សោយថា៖ «លើកលែងតែពួកអ្នក»។ ១៦១៤- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ ហៃវ៉ះ បាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ បាក់រ ប៊ីន អាំរូ ថា មីស្រ៍រ៉ះ ប៊ីន ហាអាន បានប្រាប់គាត់ថា គាត់បានឮ អ៊ុកបះ ប៊ីន អាមិរ និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រជាជនយេមែនមានចិត្តទន់ភ្លន់បំផុត មានចិត្តសប្បុរសបំផុត និងមានការស្តាប់បង្គាប់ដ៏ល្អបំផុត»។ ១៦១៥- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី សាអីដ បាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ ស៊ូរ៉ះប៊ីល ប៊ីន ស៊ូរីក អាល់ម៉ាអាហ្វីរី បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អាលី ប៊ីន រ៉ាបាហ៍ អាល់ឡាក់មី និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតណាស់ ឧទាហរណ៍នៃកុលសម្ព័ន្ធ អាសអ៍រីយូន ក្នុងចំណោមមនុស្សលោក គឺប្រៀបដូចជាថង់ទឹកអប់មូសក៍»។ ១៦១៦- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន លូហៃអះ ប៊ីន អ៊ុកបះ អាល់ហ៍ដរ៉ាមី ពី អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ប៊ីន វ៉ាក់ឡះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮ អ៊ីបនូ អាប់បាស និយាយថា៖ បុរសម្នាក់បានសួររ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ អំពី សាបាអ៍ ថាវាជាអ្វី? តើវាជាបុរស ស្ត្រី ឬជាទឹកដី? ទ្រង់មានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនមែនទេ វាគឺជាបុរសម្នាក់ដែលមានកូនដប់នាក់។ ប្រាំមួយនាក់ក្នុងចំណោមពួកគេបានរស់នៅក្នុងយេមែន និងបួននាក់នៅសាម (ស៊ីរី)។ ចំពោះអ្នកដែលនៅយេមែនគឺ៖ ម៉ាត់ហ៍ជ៍, គីនដះ, អាសដ៍, អាសអ៍រ៉ូន, អាន់ម៉ារ និងហ៊ីមយ៉ារ ក្រៅពីអ្នកដទៃទៀត។ ចំពោះអ្នកដែលនៅសាមគឺ៖ លាក់ម៍, ជូហ្សាម, អាមិលះ និងហ្គាសសាន»។ ១៦១៧- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ ពី ម៉ាំម៉ារ ពី យ៉ះយ៉ា ប៊ីន អាប់ប៊ី កាស៊ីរ ពី អាប់ប៊ូ ហាំម៉ាម អាល់ស៊ែបាអានី បាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយបុរសម្នាក់ពី ខាសអ៍ម បាននិយាយថា៖ ពួកយើងនៅជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ក្នុងសមរភូមិតាប៊ូក។ នៅយប់មួយទ្រង់បានឈប់សម្រាក ហើយសហការីរបស់ទ្រង់បានជួបជុំគ្នាជុំវិញទ្រង់។ ទ្រង់មានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតណាស់ អល់ឡោះបានប្រទានឱ្យខ្ញុំនៅយប់នេះនូវកំណប់ទ្រព្យពីរ គឺកំណប់ទ្រព្យរបស់ពែរ្ស និងរ៉ូម ហើយទ្រង់បានជួយខ្ញុំដោយស្តេចនានា គឺស្តេចនៃហ៊ីមយ៉ារ។ គ្មានអំណាចណាមានក្រៅពីអល់ឡោះឡើយ។ ពួកគេនឹងមកយកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់អល់ឡោះ ហើយពួកគេនឹងប្រយុទ្ធក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ»។ ទ្រង់បានមានប្រសាសន៍បែបនេះបីដង។ ១៦១៨- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ ពី ម៉ាំម៉ារ ពី អាយយូ ប៊ីន ស៊ីរីន ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រជាជនយេមែនបានមកដល់ពួកអ្នកហើយ ពួកគេមានចិត្តទន់ភ្លន់បំផុត។ ជំនឿគឺមកពីយេមែន ប្រាជ្ញាគឺមកពីយេមែន ហើយច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិកហ៍ហ៍) គឺមកពីយេមែន»។ ១៦១៩- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ ម៉ាំម៉ារ ពី កាតាដះ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជំនឿគឺមកពីយេមែន មកដល់ទីនេះ» ហើយទ្រង់បានចង្អុលដៃរបស់ទ្រង់រហូតដល់កុលសម្ព័ន្ធ ជូហ្សាម។ សូមអល់ឡោះប្រទានពរដល់កុលសម្ព័ន្ធ ជូហ្សាម។ ១៦២០- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ បាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ មូហាំម៉ាដ (គឺអ៊ីបនូ អាំរូ) ពី អាប់ប៊ូ សាឡាម៉ះ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ះ បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រជាជនយេមែនបានមកដល់ពួកអ្នកហើយ ពួកគេមានចិត្តទន់ភ្លន់បំផុត។ ជំនឿគឺមកពីយេមែន ហើយប្រាជ្ញាគឺមកពីយេមែន»។ ១៦២១- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អ័ហ្វហ្វាន ពី ហាំម៉ាដ បាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ ជ៉ាបះឡះ ប៊ីន អាតីយ៉ះ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អៅហ្វ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍បែបនេះ ហើយទ្រង់បានធ្វើកាយវិការដោយដៃទាំងពីររបស់ទ្រង់ ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជំនឿគឺមកពីយេមែន រហូតដល់ ហូឌូស និង ជូហ្សាម»។ ១៦២២- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អាល់ហារីស បាននិយាយថា៖ បានប្រាប់ខ្ញុំដោយ ហាន់ហ្សូឡះ ថាគាត់បានឮ តាវូស និយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រជាជនយេមែនបានមកដល់ពួកអ្នកហើយ ពួកគេមានចិត្តទន់ភ្លន់បំផុត។ ជំនឿគឺមកពីយេមែន ហើយប្រាជ្ញាគឺមកពីយេមែន»។ ហាន់ហ្សូឡះ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ឱអាប់ប៊ូ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ តើអ្វីដែលត្រូវបានរាប់ថាជាយេមែន? លោកឆ្លើយថា៖ ក្រុងម៉ាឌីណា។ ១៦២៣- បានរាយការណ៍មកពួកយើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ លោកបាននិយាយថា៖ បានរាយការណ៍មកខ្ញុំដោយឪពុករបស់ខ្ញុំ ពី អាប់ប៊ូ កាមិល ពី អ៊ីស្រាអីល ពី អាប់ប៊ូ អ៊ីសហាក ពី កៃស៍ ប៊ីន អាប់ប៊ី ហាហ្ស៊ីម បាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន ម៉ាសអូដ បាននិយាយថា៖ «ជំនឿគឺមកពីយេមែន
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل أهل اليمن
គុណធម៌របស់មាតានៃអ្នកជំនឿទាំងឡាយ គឺអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ (សូមអល់ឡោះមេត្តាប្រោសប្រណីដល់នាង) និងរឿងរ៉ាវផ្សេងៗទៀតអំពីប្រជាជនយេមែន ១៦២៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាល់មុត្តលីប ប៊ិន ហ្ស៊ីយ៉ាដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីអាប៊ូ អ៊ីស្ហាក ថា៖ មានបុរសម្នាក់បាននិយាយរិះគន់ និងមើលងាយអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ។ ពេលនោះ អាំម៉ារ បាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ «វិនាសហើយអ្នក! តើអ្នកចង់បានអ្វីពីទីស្រឡាញ់របស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ? តើអ្នកចង់បានអ្វីពីមាតានៃអ្នកជំនឿទាំងឡាយ? ខ្ញុំសូមធ្វើសក្ខីភាពថា នាងគឺជាភរិយារបស់លោកនៅក្នុងឋានសួគ៌»។ ហេតុការណ៍នេះកើតឡើងនៅចំពោះមុខអាលី ហើយអាលីក៏នៅស្ងៀម។ ១៦២៦- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ុំមូ អ៊ូម៉ារ កូនស្រីរបស់ហាស់សាន ប៊ិន ហ្សៃដ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង នាងនិយាយថា៖ សាអ៊ីដ ប៊ិន យ៉ះយ៉ា ប៊ិន កៃស៍ ប៊ិន អាប់ស៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ ពីបិតារបស់គាត់ថា៖ អ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ តែងតែនិយាយថា៖ «គ្មានមនុស្សណាម្នាក់នៅក្នុងលោកនេះដែលមើលងាយខ្ញុំឡើយ ក្រៅពីខ្ញុំនឹងដកខ្លួនចេញពីគេនៅថ្ងៃបរលោក»។ ១៦២៧- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាំម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីអាហ្សូហ្រី ពីអ៊ូរវ៉ះ ពីអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ ថា៖ ព្យាការី ﷺ បាននិយាយទៅកាន់នាងថា៖ «នេះគឺជីព្រីល គាត់កំពុងផ្ញើសួរសុខទុក្ខដល់អ្នក»។ នាងក៏ឆ្លើយថា៖ «សូមសន្តិភាព និងសេចក្តីមេត្តាព្រមទាំងពរជ័យពីអល់ឡោះមានដល់គាត់»។ នាងមើលឃើញអ្វីដែលយើងមើលមិនឃើញ។ ១៦២៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អ៊ូស្មង់ ប៊ិន អ៊ូម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីប៊ុន អាប់ប៊ី ហ្ស៊ីអ៊ិប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីអាល់ហារីស ពីអាប៊ូ សាឡាម៉ះ ពីអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គុណធម៌របស់អាអ៊ីសះលើស្ត្រីទាំងឡាយ គឺប្រៀបដូចជាគុណធម៌នៃម្ហូបថារីដ (ម្ហូបពិសេស) លើម្ហូបអាហារដទៃទៀតដែរ»។ ១៦២៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាំម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីអាហ្សូហ្រី ពីយ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអ៊ីដ ប៊ិន អាល់អាស ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានសុំឱ្យអាប៊ូ បាករ យោគយល់ចំពោះអាអ៊ីសះ ហើយព្យាការី ﷺ មិនបានព្រួយបារម្ភថាអាប៊ូ បាករ នឹងធ្វើអ្វីដល់នាងដូចដែលគាត់បានធ្វើនោះទេ។ អាប៊ូ បាករ បានលើកដៃឡើងហើយទះទៅលើទ្រូងរបស់អាអ៊ីសះ។ ព្យាការី ﷺ មានការមិនសប្បាយចិត្តនឹងទង្វើនោះ ហើយបានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អាប៊ូ បាករ ថា៖ «ខ្ញុំនឹងមិនសុំឱ្យអ្នកយោគយល់ចំពោះនាងទៀតឡើយ បន្ទាប់ពីទង្វើរបស់អ្នកនេះ»។ ១៦៣០- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាំម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីអាហ្សូហ្រី គាត់និយាយថា៖ ខ្ញុំនៅជាមួយអាល់វ៉ាលីដ ហើយគាត់ស្ទើរតែនឹងនិយាយប៉ះពាល់ដល់អាអ៊ីសះ ខ្ញុំក៏និយាយទៅកាន់គាត់ថា៖ ឱមេដឹកនាំនៃអ្នកជំនឿទាំងឡាយ! តើខ្ញុំមិនគួររៀបរាប់ប្រាប់អ្នកអំពីបុរសម្នាក់ពីប្រជាជនសាំ (ស៊ីរី) ដែលត្រូវបានផ្តល់ឱ្យនូវប្រាជ្ញាឈ្លាសវៃទេឬ? គាត់សួរថា៖ តើគាត់ជានរណា? ខ្ញុំឆ្លើយថា៖ គាត់គឺអាប៊ូ មូស្លីម អាល់ខូឡានី។ គាត់បានឮប្រជាជនសាំស្ទើរតែនឹងនិយាយប៉ះពាល់ដល់អាអ៊ីសះ គាត់ក៏និយាយថា៖ «តើខ្ញុំមិនប្រាប់អ្នកអំពីឧទាហរណ៍របស់អ្នក និងមាតារបស់អ្នកនេះទេឬ? គឺប្រៀបដូចជាភ្នែកពីរនៅក្នុងក្បាល ដែលធ្វើឱ្យម្ចាស់របស់វាឈឺចាប់ ប៉ុន្តែគាត់មិនអាចដាក់ទោសវាបានឡើយ ក្រៅពីធ្វើអ្វីដែលល្អបំផុតសម្រាប់វា»។ គាត់និយាយថា៖ ពេលនោះគាត់ក៏ស្ងៀមស្ងាត់។ ១៦៣១- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីបិតារបស់គាត់ ពីអាប៊ូ អ៊ីស្ហាក ពីអារីប ប៊ិន ហូម៉ៃដ៍ គាត់និយាយថា៖ មានបុរសម្នាក់បានមកជួបអាលី ហើយបាននិយាយរិះគន់អាអ៊ីសះ។ អាំម៉ារ បានក្រោកឈរឡើងហើយនិយាយថា៖ «ចូរចេញទៅដោយភាពអាម៉ាស់ និងភាពស្អប់ខ្ពើមចុះ! សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ នាងគឺជាភរិយារបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះទាំងនៅក្នុងលោកនេះ និងលោកខាងមុខ»។ ១៦៣២- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ស៊ូអ៊ិប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង គាត់និយាយថា៖ អាំរូ ប៊ិន មូއްរ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំ ពីមូއްរ៉ះ ពីអាប៊ូ មូសា គាត់និយាយថា៖ ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុរសដែលសម្រេចបាននូវភាពល្អឥតខ្ចោះមានច្រើន ប៉ុន្តែស្ត្រីដែលសម្រេចបាននូវភាពល្អឥតខ្ចោះមានតែអាស៊ិយ៉ះ (ភរិយារបស់ហ្វឺរអោន) និងម៉ារយ៉ាំ កូនស្រីរបស់អ៊ិមរ៉ន ប៉ុណ្ណោះ។ ហើយគុណធម៌របស់អាអ៊ីសះលើស្ត្រីទាំងឡាយ គឺប្រៀបដូចជាគុណធម៌នៃម្ហូបថារីដលើម្ហូបអាហារដទៃទៀតដែរ»។ ១៦៣៣- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីអ៊ីស្មាអីល ប៊ិន អាប់ប៊ី ខាលីដ ពីមូសអាប់ ប៊ិន អ៊ីស្ហាក ប៊ិន តាល់ហះ (វ៉ាគី បាននិយាយម្តងទៀតថា៖ ពីអាអ៊ីសះ) នាងនិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំពិតជាបានឃើញអាអ៊ីសះនៅក្នុងឋានសួគ៌ ហាក់ដូចជាខ្ញុំកំពុងសម្លឹងមើលភាពសនៃបាតដៃរបស់នាង នោះជាអ្វីដែលធ្វើឱ្យខ្ញុំមានភាពធូរស្រាលនៅពេលខ្ញុំស្លាប់»។ ១៦៣៤- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន សាអ៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីហ្សាការីយ៉ា ពីអាមៀរ ពីអាប៊ូ សាឡាម៉ះ ពីអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជីព្រីល កំពុងផ្ញើសួរសុខទុក្ខដល់អ្នក»។ នាងឆ្លើយថា៖ «សូមសន្តិភាព និងសេចក្តីមេត្តាពីអល់ឡោះមានដល់គាត់»។ ១៦៣៥- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ ស៊ូហ្វ្យាន បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីមូជាលីដ ពីអាស្សះអប៊ី ពីអាប៊ូ សាឡាម៉ះ ប៊ិន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន ពីអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ នាងនិយាយថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ខ្ញុំបានឃើញលោកដាក់ដៃលើកញ្ចឹងកសេះ ខណៈពេលដែលលោកកំពុងនិយាយជាមួយបុរសម្នាក់។ (នាងនិយាយម្តងទៀតថា៖ ខ្ញុំបានឃើញរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ដាក់ដៃលើកញ្ចឹងកសេះ ខណៈដែលលោកកំពុងនិយាយជាមួយឌីហ្យះ អាល់កាល់ប៊ី)។ នាងនិយាយថា៖ ខ្ញុំបានឃើញលោកដាក់ដៃលើកញ្ចឹងកសេះរបស់ឌីហ្យះ អាល់កាល់ប៊ី ខណៈដែលលោកកំពុងនិយាយជាមួយគាត់។ លោកសួរថា៖ «តើអ្នកបានឃើញគាត់ដែរឬ?» នាងឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «នោះគឺជីព្រីល គាត់កំពុងផ្ញើសួរសុខទុក្ខដល់អ្នក»។ នាងឆ្លើយថា៖ «សូមសន្តិភាព និងសេចក្តីមេត្តាព្រមទាំងពរជ័យពីអល់ឡោះមានដល់គាត់។ សូមអល់ឡោះប្រទានរង្វាន់ដ៏ល្អដល់គាត់ក្នុងនាមជាមិត្ត និងជាភ្ញៀវ គាត់គឺជាមិត្តដ៏ល្អ និងជាភ្ញៀវដ៏ល្អ»។ ស៊ូហ្វ្យាន បាននិយាយថា៖ ដាក់ខីល (ភ្ញៀវ) មានន័យថា ភ្ញៀវដែលមកស្នាក់នៅ។ ១៦៣៦- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ហារូន ប៊ិន អាប់ប៊ី អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីអាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ូបៃដ៍ គាត់និយាយថា៖ អ៊ីប៊ុន អាប់បាស បានសុំការអនុញ្ញាតចូលជួបអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះក្នុងពេលដែលនាងឈឺធ្ងន់រហូតដល់ស្លាប់។ ដំបូងនាងមិនព្រមអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូលទេ ប៉ុន្តែគាត់នៅតែទទូចរហូតដល់នាងអនុញ្ញាត។ គាត់បានឮនាងនិយាយថា៖ «ខ្ញុំសូមជ្រកកោននឹងអល់ឡោះពីភ្លើងនរក»។ គាត់និយាយថា៖ ឱមាតានៃអ្នកជំនឿទាំងឡាយ! «អល់ឡោះ (សូមឱ្យទ្រង់បានទទួលការលើកតម្កើង) បានការពារអ្នកពីភ្លើងនរកហើយ អ្នកគឺជាស្ត្រីដំបូងដែលការដោះសាររបស់នាងត្រូវបានបញ្ចុះមកពីស្ថានសួគ៌»។ ១៦៣៧- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ វ៉ាគី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ អ៊ីប៊ុន អាប់ប៊ី ខាលីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីកៃស៍ គាត់និយាយថា៖ ព្យាការី ﷺ បានបញ្ជូនអាំរូ ប៊ិន អាល់អាស ទៅក្នុងសង្គ្រាមហ្សាត៊ី សាឡាស៊ីល។ អាំរូ ប៊ិន អាល់អាស និយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! តើនរណាជាមនុស្សដែលលោកស្រឡាញ់ជាងគេ? លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «អាអ៊ីសះ»។ ខ្ញុំសួរថា៖ ខ្ញុំចង់សួរអំពីបុរស? លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «បិតារបស់នាង»។ ១៦៣៨- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អ៊ីដ្រីស បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង គាត់និយាយថា៖ ខ្ញុំបានឮហ៊ីសាម ពីបិតារបស់គាត់ ពីអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ នាងនិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ខ្ញុំថា៖ «ខ្ញុំបានឃើញអ្នកនៅក្នុងសុបិនពីរដង មានបុរសម្នាក់បីអ្នកនៅក្នុងក្រណាត់សូត្រ ហើយនិយាយថា៖ នេះគឺជាភរិយារបស់អ្នក។ ខ្ញុំក៏និយាយថា៖ ប្រសិនបើរឿងនេះមកពីអល់ឡោះ នោះទ្រង់នឹងធ្វើឱ្យវាកើតឡើង»។ ១៦៣៩- អាប់ឌុលឡោះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ បិតារបស់ខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថា៖ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថា៖ ម៉ាំម៉ារ និងអ៊ីប៊ុន ខូសៃម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើង ពីអ៊ីប៊ុន អាប់ប៊ី មូឡៃកះ ពីហ្សាក់វ៉ាន់ អ្នកបម្រើរបស់អ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ ថា៖ គាត់បានសុំការអនុញ្ញាតឱ្យអ៊ីប៊ុន អាប់បាស ចូលជួបអ្នកម្នាងអាអ៊ីសះ ខណៈដែលនាងកំពុងជិតស្លាប់ ហើយនៅទីនោះមានក្មួយប្រុសរបស់នាងគឺ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន។ គាត់និយាយថា៖ នេះគឺជាអ៊ីប៊ុន អាប់បាស កំពុងសុំការអនុញ្ញាតចូលជួបអ្នក ហើយគាត់គឺជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សល្អបំផុតក្នុងចំណោមកូនចៅរបស់អ្នក។ នាងនិយាយថា៖ ចូរទុកខ្ញុំឱ្យនៅម្នាក់ឯងពីអ៊ីប៊ុន អាប់បាស និងការសរសើររបស់គាត់។ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន បាននិយាយទៅកាន់នាងថា៖ គាត់គឺជាអ្នកអានគម្ពីររបស់អល់ឡោះ និងជាអ្នកយល់ដឹងក្នុងសាសនារបស់អល់ឡោះ សូមអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូលមកដើម្បីផ្តល់សួរស្តីដល់អ្នក និងលាអ្នក។ នាងនិយាយថា៖ បើអ្នកចង់ នោះចូរអនុញ្ញាតឱ្យគាត់ចូលមក។ គាត់និយាយថា៖ គាត់ក៏អនុញ្ញាតឱ្យចូល។ អ៊ីប៊ុន អាប់បាស បានចូលមក សួរស្តី ហើយអង្គុយចុះ រួចនិយាយថា៖ «សូមឱ្យមានដំណឹងល្អ ឱមាតានៃអ្នកជំនឿទាំងឡាយ! សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ គ្មានអ្វីរវាងអ្នក និងការបាត់បង់នូវរាល់ការឈឺចាប់ និងទុក្ខលំបាក ហើយការជួបជាមួយទីស្រឡាញ់គឺមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) និងក្រុមរបស់គាត់ ឬសមមិត្តរបស់គាត់ ក្រៅពីការដែលវិញ្ញាណរបស់អ្នកចាកចេញពីរាងកាយរបស់អ្នកប៉ុណ្ណោះ»។ នាងនិយាយថា៖ ហើយអ្វីទៀត? អ៊ីប៊ុន អាប់បាស និយាយថា៖ «អ្នកគឺជាភរិយាដែលរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ស្រឡាញ់ជាងគេ ហើយលោកមិនស្រឡាញ់នរណាក្រៅពីមនុស្សល្អនោះទេ។ អល់ឡោះ (សូមឱ្យទ្រង់បានទទួលការលើកតម្កើង) បានបញ្ចុះការដោះសាររបស់អ្នកពីលើមេឃទាំងប្រាំពីរជាន់ ដូច្នេះគ្មានវិហារណាមួយនៅលើផែនដីនេះទេ ក្រៅពីមានការអានរឿងរ៉ាវរបស់អ្នកនៅក្នុងនោះទាំងយប់ទាំងថ្ងៃ។ ហើយខ្សែករបស់អ្នកបានធ្លាក់នៅយប់អាល់អាប្វា ព្យាការី ﷺ បានស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះ ហើយមនុស្សម្នាក
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل عائشة أم المؤمنين ﵂، وغير ذلك في أهل اليمن
១៦៦១- អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រជាជនយេមែនបានមកជួបអ្នករាល់គ្នា ពួកគេជាអ្នកដែលមានចិត្តទន់ភ្លន់ និងមានបេះដូងទន់ជ្រាយបំផុត។ ជំនឿ (អ៊ីម៉ាន់) គឺមកពីយេមែន ហើយប្រាជ្ញា (ហ៊ីកម៉ាស់) ក៏មកពីយេមែនដែរ។ ចំណែកឯប្រភពនៃភាពមិនជឿ (កូហ្វរ) គឺស្ថិតនៅទិសខាងកើត»។ គុណធម៌នៃកុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ (Ghifar) និងអាស្លាម (Aslam) និងអ្នកដទៃទៀត ១៦៦២- ខូហ្វាហ្វ ប៊ិន អ៊ីម៉ាអា បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានដឹកនាំពួកយើងធ្វើសឡាតហ្វាចរ។ នៅពេលដែលលោកងើបក្បាលឡើងពីការស៊ូជូដក្នុងរ៉ក់អាទីពីរ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សូមអល់ឡោះដាក់បណ្តាសាដល់កុលសម្ព័ន្ធលីហ្យាន (Lihyan), រីអ៊ិល (Ri'l), និងហ្សាក់វ៉ាន់ (Dhakwan)។ ចំណែកកុលសម្ព័ន្ធអ៊ូសៃយ៉ាស់ (Usayyah) បានប្រឆាំងនឹងអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់។ រីឯកុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ ហើយកុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ»។ បន្ទាប់មកលោកក៏បានស៊ូជូដ។ នៅពេលបញ្ចប់សឡាត លោកបានបែរមកកាន់មនុស្សម្នាហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនមែនខ្ញុំទេដែលនិយាយពាក្យនេះ ប៉ុន្តែអល់ឡោះ (ដ៏មហិមា) ជាអ្នកមានប្រសាសន៍វា»។ ១៦៦៣- អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បានរាយការណ៍ពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ ហើយកុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ»។ ១៦៦៤- អ៊ីប៊ុន អ៊ូម៉ារ បានរាយការណ៍ពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ, កុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ, ហើយកុលសម្ព័ន្ធអ៊ូសៃយ៉ាស់ បានប្រឆាំងនឹងអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់»។ ១៦៦៥- អាប៊ូ ហ្សារ បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ ហើយកុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ»។ ១៦៦៦- អាល់មូហ្គីរ៉ោះ ប៊ិន អ៊ីប៊ី បារហ្ស៉ោះ បានរាយការណ៍ពីឪពុករបស់លោកថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ ហើយកុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ។ មិនមែនខ្ញុំទេដែលនិយាយពាក្យនេះ ប៉ុន្តែអល់ឡោះជាអ្នកមានប្រសាសន៍វា»។ ១៦៦៧- ស៊ូអបះ បានសួរទៅកាន់ សាអ៊ីដ ប៊ិន អាំរ៉ូ ថា៖ តើអ្នកបានឮ អ៊ីប៊ុន អ៊ូម៉ារ និយាយថា «កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ ហើយកុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ» មែនឬ? គាត់ឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ ១៦៦៨- កៃស៍ បានរាយការណ៍ថា ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ ប៊ីឡាល ថា៖ «តើអ្នកបានរៀបចំក្បួនដំណើររបស់កុលសម្ព័ន្ធបាចាលី (Bajali) ហើយឬនៅ? ចូរចាប់ផ្តើមជាមួយកុលសម្ព័ន្ធអាហ៍ម៉ាស៊ី (Ahmasi) មុននឹងកុលសម្ព័ន្ធកាស៊ីរី (Qasri)»។ ១៦៦៩- អ៊ីមរ៉ន ប៊ិន ហូសៃន បានរាយការណ៍ថា មានបុរសពីរនាក់មកពីកុលសម្ព័ន្ធថាក់ហ្វីហ្វ (Thaqif) បានមកជួបលោក។ លោកបានសួរថា៖ «តើអ្នកទាំងពីរមកពីណា?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ «ពួកយើងជាជនជាតិថាក់ហ្វីហ្វ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ថាក់ហ្វីហ្វ គឺមកពី អ៊ីយ៉ាដ (Iyad) ហើយ អ៊ីយ៉ាដ គឺមកពី សាមូដ (Thamud)»។ បុរសទាំងពីរហាក់ដូចជាមិនសប្បាយចិត្តនឹងពាក្យនេះ។ នៅពេលលោកឃើញពួកគេមិនសប្បាយចិត្ត លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើមានអ្វីដែលធ្វើឱ្យអ្នកទាំងពីរមិនសប្បាយចិត្ត? តាមពិតអ្នកដែលបានរួចផុតពីសាមូដ គឺមានតែ សាលីហ៍ (Saleh) និងអ្នកដែលបានជំនឿជាមួយគាត់តែប៉ុណ្ណោះ ដូច្នេះអ្នកទាំងពីរគឺជាកូនចៅនៃក្រុមមនុស្សរបស់សាលីហ៍»។ ១៦៧០- ហ្សូរ៉ារ៉ោះ បានរាយការណ៍ថា អ៊ីមរ៉ន ប៊ិន ហូសៃន បានសួរទៅកាន់បុរសម្នាក់ថា៖ «តើអ្នកមកពីណា?» គាត់ឆ្លើយថា៖ «មកពីថាក់ហ្វីហ្វ»។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ថាក់ហ្វីហ្វ គឺមកពី អ៊ីយ៉ាដ ហើយ អ៊ីយ៉ាដ គឺមកពី សាមូដ»។ បុរសនោះហាក់ដូចជាមិនសប្បាយចិត្ត។ អ៊ីមរ៉ន បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុំឱ្យវាធ្វើឱ្យអ្នកមិនសប្បាយចិត្តឡើយ ព្រោះថាអ្នកដែលបានរួចផុតពីពួកគេ គឺមានតែអ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងចំណោមពួកគេប៉ុណ្ណោះ»។ ១៦៧១- អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បានរាយការណ៍ថា តូហ្វៃល ប៊ិន អាំរ៉ូ ដាវស៊ី បានមកជួបរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយនិយាយថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធដាវស៍ (Daws) បានប្រឆាំង និងបដិសេធ ដូច្នេះសូមលោកអង្វរអល់ឡោះឱ្យដាក់ទោសពួកគេ»។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបែរមុខទៅរកទិសគីប្លះ ហើយលើកដៃឡើង។ មនុស្សម្នាបាននិយាយថា៖ «ពួកគេនឹងវិនាសហើយ»។ ប៉ុន្តែលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! សូមផ្តល់ការណែនាំដល់កុលសម្ព័ន្ធដាវស៍ ហើយនាំពួកគេមកកាន់សច្ចធម៌» (បីដង)។ ១៦៧២- អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បានរាយការណ៍ថា តូហ្វៃល ប៊ិន អាំរ៉ូ ដាវស៊ី និងបក្សពួករបស់គាត់បានមកជួបរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ហើយនិយាយថា៖ «ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! កុលសម្ព័ន្ធដាវស៍បានប្រឆាំង និងបដិសេធ ដូច្នេះសូមលោកអង្វរអល់ឡោះឱ្យដាក់ទោសពួកគេ»។ អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បាននិយាយថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានលើកដៃឡើង ហើយខ្ញុំក៏បាននិយាយថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធដាវស៍វិនាសហើយ»។ ប៉ុន្តែលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! សូមផ្តល់ការណែនាំដល់កុលសម្ព័ន្ធដាវស៍ ហើយនាំពួកគេមកកាន់សច្ចធម៌»។ ១៦៧៣- អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មនុស្សលោកប្រៀបដូចជាលោហធាតុ (មានតម្លៃខុសៗគ្នា)។ អ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងចំណោមពួកគេនៅសម័យចាហ៊ីលីយ៉ាស់ (សម័យមិនជឿ) គឺពួកគេក៏នឹងក្លាយជាអ្នកដែលល្អបំផុតក្នុងចំណោមពួកគេនៅក្នុងឥស្លាមដែរ ប្រសិនបើពួកគេយល់ដឹងពីសាសនា»។ ១៦៧៤- អ៊ីប៊ុន អាក់ហ៊ី អាប៊ី រូហាំ បានរាយការណ៍ថា អាប៊ូ រូហាំ អាល់ហ្គីហ្វារី ដែលជាសហការីម្នាក់របស់ព្យាការី ﷺ ក្នុងសមរភូមិតាប៊ូក បានប្រាប់ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់គាត់ថា៖ «ឱ! តាមពិតអ្នកដែលជាទីស្រឡាញ់បំផុតរបស់ខ្ញុំ គឺអ្នកដែលមិនបានខកខានពីខ្ញុំ គឺក្រុមមូហាចិរ៉ូន (អ្នកចំណាកស្រុក) មកពីកូរ៉ៃស៍, អាន់ស័រ, អាស្លាម និងហ្គីហ្វារ»។ ១៦៧៥- អាន៉ាស់ បានរាយការណ៍ថា ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ អ៊ូបាន ប៊ិន កាអាប់ ថា៖ «អល់ឡោះ (ដ៏មហិមា) បានបង្គាប់ឱ្យខ្ញុំអានគម្ពីរគួរអានឱ្យអ្នកស្តាប់»។ អ៊ូបាន បានសួរថា៖ «តើទ្រង់បានបញ្ចេញឈ្មោះខ្ញុំឱ្យលោកដឹងឬ?» លោកឆ្លើយថា៖ «ទ្រង់បានបញ្ចេញឈ្មោះអ្នកឱ្យខ្ញុំដឹង»។ អ៊ូបាន ក៏បានយំ។ ១៦៧៦- អ៊ីប៊ុន អ៊ីប៊ី អូហ្វា បានរាយការណ៍ថា៖ «នៅថ្ងៃនោះ (ថ្ងៃនៃដើមឈើ/បៃអាត រីដ្វាន់) កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម មានចំនួនស្មើនឹងមួយភាគប្រាំបីនៃក្រុមមូហាចិរ៉ូន»។ ១៦៧៧- អាប៊ូ អាយយូបាន អាល់អាន់ស័ររី បានរាយការណ៍ពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម, ហ្គីហ្វារ, មូហ្សៃណាស់, អាស្យាច, ជូហៃណាស់ និងអ្នកដែលមកពីកុលសម្ព័ន្ធកាអាប់ គឺជាអ្នកការពារ (ម៉ាវ៉ាលី) លើសពីមនុស្សដទៃទៀត ហើយអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ គឺជាអ្នកការពាររបស់ពួកគេ»។ ១៦៧៨- អ៊ីប៊ុន អ៊ូម៉ារ បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ, កុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ, ហើយកុលសម្ព័ន្ធអ៊ូសៃយ៉ាស់ បានប្រឆាំងនឹងអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់»។ ១៦៧៩- ហ្សាប៊ីរ ប៊ិន អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍ថា ខ្ញុំបានឮព្យាការី ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ ហើយកុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ»។ ១៦៨០- អាន៉ាស់ បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់ អ៊ូបាន ប៊ិន កាអាប់ ថា៖ «អល់ឡោះ (ដ៏មហិមា) បានបង្គាប់ឱ្យខ្ញុំអានស៊ូរ៉ាត់ (លឹម យ៉ាកុន) ឱ្យអ្នកស្តាប់»។ គាត់សួរថា៖ «តើទ្រង់បានបញ្ចេញឈ្មោះខ្ញុំឬ?» លោកឆ្លើយថា៖ «បាទ»។ គាត់ក៏បានយំ។ ១៦៨១- អាប់ឌុលឡោះ បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍នៅលើវេទិកា (មីមបារ) ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ, កុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ, ហើយកុលសម្ព័ន្ធអ៊ូសៃយ៉ាស់ បានប្រឆាំងនឹងអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់»។ ១៦៨២- អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ បានរាយការណ៍ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «កុលសម្ព័ន្ធហ្គីហ្វារ សូមអល់ឡោះប្រទានការអភ័យទោសដល់ពួកគេ ហើយកុលសម្ព័ន្ធអាស្លាម សូមអល់ឡោះប្រទានសេចក្តីសុខសាន្តដល់ពួកគេ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
فضائل بني غفار، وأسلم وغيرهم