កិតាប អាល់-ជីហាត (គោលការណ៍ជីហាតក្នុងឥស្លាម)
កិតាប អាល់-ជីហាត (គោលការណ៍ជីហាតក្នុងឥស្លាម)
"អត្ថបទច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិក) បុរាណពីប្រភព Turath/OpenITI ដែលមានអត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ពេញលេញ និងការបកប្រែជាភាសាខ្មែរ ចំនួន 125 ជំពូក។"
ជំពូក៖ អំពីការខូចខាតដែលបង្កឡើងដោយសត្វនៅពេលយប់ ឬពេលថ្ងៃ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាំរូ ប៊ីន អ៊ូស្មាន បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់វ៉ាលីដ ប៊ីន មូស្លីម ពីអាល់អូហ្សៃ ពីអ៊ីបនូ ស៊ីហាប ពីហារ៉ាម ប៊ីន មូហៃហ៊ីស្វះ ថា បារ៉ា ប៊ីន អាហ្សេប បានប្រាប់គាត់ថា លោកមានអូដ្ឋញីមួយក្បាលដែលចេះតែដើររំលោភចូលក្នុងចម្ការគេ ហើយបង្កការខូចខាតនៅទីនោះ។ លោកក៏បានជម្រាបរឿងនេះទៅកាន់ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ (ស.ល.វ)។ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ (ស.ល.វ) ក៏បានកាត់សេចក្តីថា៖ «ម្ចាស់ចម្ការមានកាតព្វកិច្ចថែរក្សាចម្ការរបស់ខ្លួននៅពេលថ្ងៃ ហើយម្ចាស់សត្វមានកាតព្វកិច្ចថែរក្សាសត្វរបស់ខ្លួននៅពេលយប់។ ដូច្នេះ អ្វីដែលសត្វបានបង្កការខូចខាតនៅពេលយប់ ម្ចាស់សត្វត្រូវទទួលខុសត្រូវ»។ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ បាករ ប៊ីន អាប់ប៊ី សៃបះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ មូអាវីយ៉ះ ប៊ីន ហ៊ីស្វាម ពីស៊ូហ្វយ៉ាន ពីអាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន អ៊ីសា ពីអាល់ហ្ស៊ូហរី ពីហារ៉ាម ប៊ីន មូហៃហ៊ីស្វះ ពីអាល់បារ៉ា ថាអូដ្ឋញីរបស់អាល់បារ៉ា (បានបង្កការខូចខាត) ហើយលោកបានរៀបរាប់ស្រដៀងគ្នានេះ។ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ សាឡាមះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ ពីម៉ាំម៉ារ ពីអាល់ហ្ស៊ូហរី ពីហារ៉ាម ប៊ីន មូហៃហ៊ីស្វះ ពីឪពុករបស់គាត់ ថាអូដ្ឋញីរបស់អាល់បារ៉ា (បានបង្កការខូចខាត) ហើយលោកបានរៀបរាប់ស្រដៀងគ្នានេះ។ ជំពូក៖ ការបង្ករបួសស្នាមដោយសត្វ (ដែលមិនមានម្ចាស់ត្រួតត្រា) គឺមិនមានការសងសំណងឡើយ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ស៊ូហ្វៃអ៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ស៊ូហ្វយ៉ាន ពីអាល់ហ្ស៊ូហរី ពីសាអ៊ីដ និងអាប់ប៊ូ សាឡាមះ ពីអាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះគាត់) បានមានប្រសាសន៍ថា រ៉សូល របស់អល់ឡោះ (ស.ល.វ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការបង្ករបួសស្នាមដោយសត្វ (ដែលមិនមានម្ចាស់ត្រួតត្រា) គឺមិនមានការសងសំណងឡើយ»។ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ស៊ូ សាល់ត៍ ប៊ីន ម៉ាសអ៊ូដ អាល់ហ្សាហ៍ដារី និង អាល់ហាសាន់ ប៊ីន អាលី អាល់ហុលវ៉ានី ពួកគេទាំងពីរបាននិយាយថា បានរាយការណ៍មកយើងដោយ យ៉ាក៊ូ ប៊ីន អ៊ីប្រាហ៊ីម បានរាយការណ៍មកយើងដោយឪពុករបស់គាត់ ពីអាល់ហ្ស៊ូហរី ពីសាឡឹម ពីអ៊ីបនូ អ៊ូម៉ារ ពីអាមៀរ ប៊ីន រ៉ាប៊ីអះ ពីព្យាការី (ស.ល.វ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការបង្ករបួសស្នាមដោយសត្វ (ដែលមិនមានម្ចាស់ត្រួតត្រា) គឺមិនមានការសងសំណងឡើយ»។ ហើយរឿងនេះត្រូវបានរាយការណ៍ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ ដោយ អ៊ីបនូ ស៊ីរីន, មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ីន ហ្ស៊ីយ៉ាដ និង អាល់អាអេរ៉ាច។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب العجماء جرحها جبار
ជំពូក៖ រ៉ែគឺជាការខាតបង់ (ដែលមិនមានសំណង)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب المعدن جبار
ជំពូក៖ អំពីអណ្តូងទឹក (ការទទួលខុសត្រូវចំពោះគ្រោះថ្នាក់ដែលបណ្តាលមកពីអណ្តូង)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب البئر جبار
ជំពូកស្តីពីនរក (ជហាន់ណាំ) ដែលជាកន្លែងដ៏គួរឱ្យខ្លាច។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب النار جبار
បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ អាប់ប៊ូ បាករ៍ ប៊ិន អាប៊ី សៃបះ បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ អាប់ឌុល អះឡា ពី ម៉ាំម៉ារ ពី អហ្សូហរី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ម្ចាស់សត្វពាហនៈមិនចាំបាច់ទទួលខុសត្រូវ (សងសំណង) ចំពោះអ្វីដែលសត្វរបស់ខ្លួនបានសម្លាប់នោះឡើយ»។ ជំពូក៖ រ៉ែគឺជាការខាតបង់ដោយឥតសំណង (មិនមានការទទួលខុសត្រូវ) បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ អស្សាហ្វីអី បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ ស៊ូហ្វៀន ពី អហ្សូហរី ពី សាអីត និង អាប់ប៊ូ សាឡាម៉ះ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «រ៉ែគឺជាការខាតបង់ដោយឥតសំណង»។ ជំពូក៖ អណ្តូងទឹកគឺជាការខាតបង់ដោយឥតសំណង បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាគី ជូហ្វៃរីយ៉ះ បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ ជូហ្វៃរីយ៉ះ ពី ម៉ាលិក ពី អហ្សូហរី ពី សាអីត និង អាប់ប៊ូ សាឡាម៉ះ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អណ្តូងទឹកគឺជាការខាតបង់ដោយឥតសំណង»។ ជំពូក៖ ភ្លើងគឺជាការខាតបង់ដោយឥតសំណង បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ សាឡាម៉ះ បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ ពី ម៉ាំម៉ារ ពី ហាំម៉ាម ប៊ិន មុន៉ាប់ប៊ីហ៍ ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ភ្លើងគឺជាការខាតបង់ដោយឥតសំណង»។ ជំពូក៖ ការជាន់ជើង (ឬការធ្វើដំណើរដោយថ្មើរជើង) គឺជាការខាតបង់ដោយឥតសំណង បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ខូឡាហ្វ និង អ៊ុកបះ ប៊ិន មូក្រម ទាំងពីរបានមានប្រសាសន៍ថា៖ បានរាយការណ៍មកកាន់យើងដោយ អ៊ីប្រាហ៊ីម ប៊ិន សាដាកោះ ពី ស៊ូហ្វៀន ប៊ិន ហូសៃន ពី អហ្សូហរី ពី សាអីត ប៊ិន អាល់មូសៃយីប ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះលោក) ពីព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការជាន់ជើង (ការធ្វើដំណើរដោយថ្មើរជើង) គឺជាការខាតបង់ដោយឥតសំណង»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب الرجل جبار
បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី អ៊ូម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ស៊ូហ្វយ៉ាន ពី អាប់ប៊ី ហ្វារវ៉ាហ៍ អាល់ហាំដានីយ៍ ពី អាប់ប៊ី ស៊ែអប៊ី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «របួសដែលបណ្តាលមកពីសត្វ ឬការខូចខាតដែលកើតឡើងដោយចៃដន្យ (ជូបាន) គឺមិនមានសំណងឡើយ»។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី អ៊ូម៉ារ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ស៊ូហ្វយ៉ាន ពី អ៊ីបនូ អាប់ប៊ី លៃឡា ពី អាប់ប៊ី កៃស៍ ពី ហ៊ូហ្សៃលិ ប្នុ ស៊ូរ៉ាហ៍ប៊ីល បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «របួសដែលបណ្តាលមកពីសត្វ ឬការខូចខាតដែលកើតឡើងដោយចៃដន្យ (ជូបាន) គឺមិនមានសំណងឡើយ»។ ជំពូក៖ បុគ្គលដែលលួចមើលចូលក្នុងផ្ទះអ្នកដទៃ ហើយម្ចាស់ផ្ទះបានធ្វើឱ្យខូចភ្នែករបស់គេ។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ី មូសា បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ មូអាហ្ស ប្នុ ហ៊ីស្ហាម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ឪពុករបស់គាត់ ពី កាតាដាហ៍ ពី អាន់ណាសរ ប្នុ អាន់ណាស ពី បាស៊ីរ ប្នុ ណាហ៊ីក ពី អាប់ប៊ី ហូរ៉ៃរ៉ត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាម្នាក់ដែលលួចមើលចូលក្នុងផ្ទះរបស់ក្រុមមនុស្សដោយគ្មានការអនុញ្ញាតពីពួកគេ ហើយពួកគេបានធ្វើឱ្យខូចភ្នែករបស់គេ នោះមិនមានសំណង (ឌីយ៉ាត) ឬការសងសឹក (កីសាស់) ឡើយ»។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ យ៉ាកុប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីបនូ អ៊ូយ៉ៃណាហ៍ ពី អាប់ប៊ី ហ្ស៊ីណាត ពី អាល់អាអរ៉ាច ពី អាប់ប៊ី ហូរ៉ៃរ៉ត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) ថា ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើមានបុគ្គលម្នាក់លួចមើលអ្នកដោយគ្មានការអនុញ្ញាត ហើយអ្នកបានគប់របស់របរទៅលើភ្នែករបស់គេរហូតធ្វើឱ្យខូចភ្នែកនោះ នោះអ្នកមិនមានកំហុសអ្វីឡើយ»។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីបនូ មូសហ្វា បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ូស្មង់ ប្នុ សៃអ៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ស៊ូអៃប៍ ពី អាប់ប៊ី ហ្ស៊ីណាត ពី អាល់អាអរ៉ាច ពី អាប់ប៊ី ហូរ៉ៃរ៉ត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) ថា ព្យាការី ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើមានបុគ្គលម្នាក់លួចមើលអ្នកនៅក្នុងផ្ទះរបស់អ្នកដោយអ្នកមិនបានអនុញ្ញាតឱ្យគេ ហើយអ្នកបានគប់គេដោយគ្រួសរហូតធ្វើឱ្យខូចភ្នែករបស់គេ នោះអ្នកមិនមានកំហុសអ្វីឡើយ»។ ... និងពី អ៊ីបនូ អាច្លាន ពី ឪពុករបស់គាត់ ពី អាប់ប៊ី ហូរ៉ៃរ៉ត (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) ពី ព្យាការី ﷺ ថា៖ «អ្នកមិនមានកំហុសអ្វីឡើយចំពោះរឿងនោះ»។ ... ហើយនៅក្នុងជំពូកនេះ ក៏មានការរាយការណ៍ពី អាន់ណាស និង សាហ៍ល ប្នុ សាដ ផងដែរ។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាំរូ ប្នុ អ៊ូស្មង់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប្នុ ហាប៍ ពី សហ្វ្វាន់ ប្នុ អាំរូ ពី ហាប៊ីប ប្នុ សាលីហ៍ ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ប្នុ ស៊ូរ៉ៃហ៍ ពី អាប់ប៊ី ហូម៉ៃដ៍ អាល់មូអ័ហ្ស៊ីន ពី ថោបាន (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនអនុញ្ញាតឱ្យបុគ្គលម្នាក់ក្នុងចំណោមមូស្លីមទាំងឡាយ មើលចូលទៅក្នុងផ្ទះរបស់មូស្លីមដទៃឡើយ រហូតទាល់តែគេសុំការអនុញ្ញាតសិន។ ប្រសិនបើគេលួចមើល នោះគឺស្មើនឹងគេបានចូលទៅក្នុងផ្ទះនោះរួចទៅហើយ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب الرجل يطلع على القوم فيفقئوا عينه
ជំពូក៖ បុរសម្នាក់ខាំដៃបុរសម្នាក់ទៀត រួចគេដកដៃចេញបណ្តាលឱ្យធ្មេញមុខរបស់បុរសនោះរបូតចេញ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب الرجل يعض يد الرجل فينزع يده فتسقط ثنيته
បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ យ៉ាកូប ប៊ិន ហ៊ូមៃដ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីប៊ុន អាប់ប៊ី ហាហ្ស៊ីម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ស៊ូហៃល៍ ពីឪពុករបស់គាត់ ពីអាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) ថា ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើបុរសម្នាក់លួចមើលក្រុមមនុស្សម្នាក់ដោយគ្មានការអនុញ្ញាតពីពួកគេនោះ វាជាការអនុញ្ញាតសម្រាប់ពួកគេក្នុងការចាក់ភ្នែករបស់គេឱ្យបែក»។ ជំពូក៖ បុរសម្នាក់ខាំដៃបុរសម្នាក់ទៀត ហើយអ្នកដែលត្រូវខាំបានទាញដៃរបស់ខ្លួនចេញ បណ្តាលឱ្យធ្មេញមុខរបស់អ្នកខាំនោះរបូតចេញ។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ហ៊ូដបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ហាំម៉ាម បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អះតូអ៊ូ ពី សហ្វ្វាន់ ប៊ិន យ៉ាឡា ប៊ិន អ៊ូម៉ៃយ៉ះ ពីឪពុករបស់គាត់ថា មានបុរសម្នាក់បានខាំបុរសម្នាក់ទៀត ហើយអ្នកដែលត្រូវខាំបានទាញដៃរបស់ខ្លួនចេញ បណ្តាលឱ្យធ្មេញមុខរបស់អ្នកខាំនោះរបូតចេញ។ រ៉សូល (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានសម្រេចថាវាជាការបាត់បង់ដោយឥតសំណង។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប៊ូ បាក់រ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប៊ូ អ៊ូសាម៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីប៊ុន ជូរ៉ៃជ៍ បានដំណឹងដល់ខ្ញុំដោយ អះតូអ៊ូ បានដំណឹងដល់ខ្ញុំដោយ សហ្វ្វាន់ ប៊ិន យ៉ាឡា ប៊ិន អ៊ូម៉ៃយ៉ះ ពីឪពុករបស់គាត់បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំមានកម្មករម្នាក់ ហើយគេបានឈ្លោះប្រកែកជាមួយមនុស្សម្នាក់ រួចម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេបានខាំម្នាក់ទៀត។ លោកបាននិយាយថា៖ សហ្វ្វាន់ បានដំណឹងដល់ខ្ញុំថា នរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេបានខាំម្នាក់ទៀត រួចអ្នកដែលត្រូវខាំបានទាញដៃរបស់ខ្លួនចេញពីមាត់របស់អ្នកខាំ បណ្តាលឱ្យធ្មេញមុខមួយរបស់គេរបូតចេញ។ គេបានទៅជួបព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ហើយលោកបានសម្រេចថាធ្មេញមុខនោះមិនមានសំណងឡើយ។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ យ៉ាកូប ប៊ិន ហ៊ូមៃដ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីប៊ុន អ៊ូយ៉ៃណះ ពី អ៊ីប៊ុន ជូរ៉ៃជ៍ ដូចគ្នានេះដែរ។ រ៉សូល (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើឱ្យគេទុកដៃក្នុងមាត់អ្នក ដើម្បីឱ្យអ្នកទំពារវាដូចសត្វអូដ្ឋឈ្មោលឬ?» រួចរ៉សូល (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានសម្រេចថាវាជាការបាត់បង់ដោយឥតសំណង។ ជំពូក៖ បុរសម្នាក់ជួលបុរសម្នាក់ឱ្យធ្វើការឱ្យខ្លួន រួចមានគ្រោះថ្នាក់ធ្លាក់លើគេបណ្តាលឱ្យស្លាប់។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីប៊ុន មូសហ្វ្វា បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ បាក់យ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ស៊ូឡៃម៉ាន់ អាល់អាន់ស្វារី ពី សោះលិហ៍ ប៊ិន កៃសាន ពី អហ្សូហរី ពី សាអីដ ប៊ិន អាល់មូសៃយីប ពី អាប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បាននិយាយថា៖ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសម្នាក់ដែលជួលបុរសម្នាក់ទៀតឱ្យជីកអណ្តូងឱ្យខ្លួន រួចដីបានបាក់សង្កត់លើគេបណ្តាលឱ្យស្លាប់។ រ៉សូល (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការជួលមិនមែនជាការធានា (សំណង) ឡើយ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب الرجل يستأجر الرجل يعمل له فيقع عليه فيقتله
ជំពូកស្តីពីសំណងឈាម (ឌីយ៉ះ) របស់ជនមិនមូស្លីមដែលស្ថិតក្រោមការការពាររបស់រដ្ឋឥស្លាម (ហ្ស៊ីមមី)។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب دية الذمي
ជំពូកស្តីពីការហាមឃាត់ការសម្លាប់អ្នកដែលស្ថិតក្រោមការការពារ (ហ្ស៊ីមមី)។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب تحريم قتل الذمي
ជំពូក៖ សំណងឈាម (ឌីយ៉ះ) របស់ជនមិនមូស្លីមដែលមានកិច្ចសន្យាការពារ (ហ្ស៊ិមមី) បានរាយការណ៍មកយើងដោយ យ៉ាកុប ពី អាប់ឌុលអាហ្ស៊ីហ្ស ប៊ិន មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ិន អាប់ប៊ីហ្ស៊ីប ពី សាអ៊ីដ អាល់ម៉ាក់ប៊ូរី ពី អាប់ប៊ូ ស៊ូរ៉ៃហ៍ ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱកុលសម្ព័ន្ធឃូហ្សាអាហ៍អើយ! ពិតណាស់ អ្នកទាំងឡាយបានសម្លាប់បុរសម្នាក់នេះមកពីកុលសម្ព័ន្ធហូហ្សៃល៍ ហើយខ្ញុំសូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ខ្ញុំគឺជាអ្នកទទួលខុសត្រូវសងសំណងឈាម (ឌីយ៉ះ) របស់គាត់។ ដូច្នេះ អ្នកណាដែលត្រូវបានគេសម្លាប់សាច់ញាតិរបស់គាត់បន្ទាប់ពីនេះ ក្រុមគ្រួសាររបស់ជនរងគ្រោះមានជម្រើសពីរ៖ បើពួកគេចង់ ពួកគេអាចសម្លាប់អ្នកប្រព្រឹត្តវិញបាន ឬបើពួកគេចង់ ពួកគេអាចទទួលយកសំណងឈាម (ឌីយ៉ះ) បាន»។ លោកកាឌី (ចៅក្រម) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អ្នកដែលត្រូវបានសម្លាប់ ហើយរ៉សូល ﷺ បានទទួលខុសត្រូវសងសំណងនោះ គឺជាជនមិនមូស្លីម (កាហ្វិរ)។ លោកបានផ្តល់សិទ្ធិដល់ក្រុមគ្រួសារនៃជនរងគ្រោះគ្រប់រូប ឱ្យជ្រើសរើសរវាងការទទួលយកសំណងឈាម ឬការសម្លាប់សងសឹក។ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ យូស៊ូហ្វ អាល់សៃដាឡានី ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន សាឡាម៉ះ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អ៊ីស្ហាក បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបានសួរ អައްហ្ស៊ូហ្រី ថា៖ សូមប្រាប់ខ្ញុំអំពីសំណងឈាម (ឌីយ៉ះ) របស់ជនហ្ស៊ិមមី តើវាមានចំនួនប៉ុន្មាននៅសម័យរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ? ព្រោះមានការខ្វែងគំនិតគ្នាក្នុងចំណោមពួកយើង។ លោកបានឆ្លើយថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់នៅចន្លោះទិសខាងកើត និងទិសខាងលិចដែលដឹងរឿងនេះច្បាស់ជាងខ្ញុំឡើយ។ នៅសម័យរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ សម័យអាប់ប៊ូ បាករ៍ សម័យអ៊ូម៉ារ និងសម័យអ៊ូស្មាន (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះពួកគេ) សំណងនោះគឺមួយពាន់ឌីណារ រហូតដល់សម័យមូអាវីយ៉ះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះគាត់) ដែលលោកបានផ្តល់ឱ្យក្រុមគ្រួសារជនរងគ្រោះចំនួនប្រាំរយឌីណារ ហើយដាក់ចូលក្នុងឃ្លាំងទ្រព្យសម្បត្តិរដ្ឋ (បៃតុលម៉ាល) ចំនួនប្រាំរយឌីណារ»។ មានការរាយការណ៍ពី អ៊ូស្មាន ប៊ិន អ័ហ្វ្វាន (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះគាត់) ថា សំណងឈាមរបស់ជនហ្ស៊ិមមី គឺស្មើនឹងសំណងឈាមរបស់មូស្លីម។ ដូចគ្នានេះដែរ មានការរាយការណ៍ពី អ៊ីបនូ ម៉ាសអ៊ូដ, អត្តអរ, មូហ្សាហ៊ិត, អ៊ីប្រាហ៊ីម និងអាល់ស៊ែប៊ី ថា គឺស្មើនឹងសំណងឈាមរបស់មូស្លីម។ ជំពូក៖ ការហាមឃាត់ការសម្លាប់ជនហ្ស៊ិមមី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាយយូ ប៊ិន អាល់វ៉ាហ្សាន និង យ៉ាកុប ពី ម៉ារវ៉ាន ប៊ិន មូអាវីយ៉ះ ពី អាល់ហាសាន់ ប៊ិន អាំរ ពី មូហ្សាហ៊ិត ពី ជូណាតះ ប៊ិន អាប់ប៊ី អ៊ូម៉ាយ៉ះ ពី អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន អាំរ ប៊ិន អាល់អាស (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះពួកគេ) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលសម្លាប់ជនហ្ស៊ិមមី (ជនមិនមូស្លីមដែលមានកិច្ចសន្យាការពារ) គេនឹងមិនបានក្លិននៃឋានសួគ៌ឡើយ។ ពិតណាស់ ក្លិនរបស់វាអាចត្រូវបានគេដឹងពីចម្ងាយនៃការធ្វើដំណើររយៈពេលសែសិបឆ្នាំ»។ ជំពូក៖ ជនដែលមានកិច្ចសន្យា (មូអាហាត) និងសំណងឈាមរបស់គេ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ប៊ូ បាករ៍ ពី អាប់ឌុលអាអ្លា ពី យូណុស ពី អាល់ហាកាំ ប៊ិន អាល់អាអរ៉ាច ពី អាល់អាស្ហាស ប៊ិន ស៊ូរមូឡះ ពី អាប់ប៊ូ បាករ៉ះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះគាត់) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលសម្លាប់មនុស្សដែលមានកិច្ចសន្យាការពារ (មូអាហាត) ដោយមិនមានសិទ្ធិត្រឹមត្រូវតាមផ្លូវច្បាប់ អល់ឡោះនឹងហាមឃាត់ឋានសួគ៌ចំពោះរូបគេ មិនឱ្យបានក្លិនវាឡើយ»។ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាល់មុហ្កុដដាមី ពី យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន ស៊ូរ៉ៃ ពី យូណុស ពី អាល់ហាកាំ ប៊ិន អាល់អាអរ៉ាច ពី អាល់អាស្ហាស ប៊ិន ស៊ូរមូឡះ ពី អាប់ប៊ូ បាករ៉ះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តចំពោះគាត់) ពី ព្យាការី ﷺ ដូចគ្នានេះដែរ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب المعاهد وديته
ជំពូក៖ សំណងឈាម (ឌីយ៉ះ) របស់ជនមិនមែនមូស្លីម (ដែលស្ថិតក្រោមការការពាររបស់រដ្ឋឥស្លាម) គឺពាក់កណ្តាលនៃសំណងឈាមរបស់មូស្លីម។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب دية الذمي على النصف من دية المسلم
បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ បាករ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ វ៉ាគីអ៍ ពី អ៊ូយ៉ៃណះ បិន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ពីឪពុករបស់គាត់ ពី អាប់ប៊ូ បាករ៉ះ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់គាត់) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលសម្លាប់អ្នកដែលស្ថិតក្នុងកិច្ចសន្យា (មូអាហាត) ដោយគ្មានមូលហេតុត្រឹមត្រូវ អល់ឡោះនឹងហាមឃាត់ឋានសួគ៌ចំពោះរូបគេ»។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ ខ័តតាប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ អាត់តាប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ូស្មង់ បិន អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយ អហ្សូហ្រី ថា អាលី បិន ហ៊ូសៃន បានជម្រាបគាត់ ពី អាំរ៉ូ បិន អ៊ូស្មង់ ពី អ៊ូសាមះ បិន ហ្សៃដ៍ (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់គាត់) ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) «បានកំណត់សំណង (ឌីយ៉ះ) របស់អ្នកដែលស្ថិតក្នុងកិច្ចសន្យា ស្មើនឹងសំណងរបស់អ្នកមូស្លីម គឺមួយពាន់ឌីណារ»។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ បាករ៍ បិន អាប់ប៊ី សៃបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ អ៊ូសាមះ ពី អាប់ប៊ូ អ៊ូម៉ៃស៍ ពី ហាំម៉ាត ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី អាល់កមះ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សំណងរបស់អ្នកដែលស្ថិតក្នុងកិច្ចសន្យា គឺស្មើនឹងសំណងរបស់អ្នកមូស្លីម»។ ជំពូក៖ សំណងរបស់អ្នកមិនមូស្លីមដែលរស់នៅក្រោមការការពាររបស់រដ្ឋឥស្លាម (ហ្ស៊ិមមី) គឺពាក់កណ្តាលនៃសំណងរបស់អ្នកមូស្លីម។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ បាករ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីបនុ នូម៉ៃរ៍ ពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បិន អ៊ីស្ហាក ពី អាំរ៉ូ បិន ស៊ូអៃប៍ ពីឪពុករបស់គាត់ ពីជីតារបស់គាត់ ពីព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សំណងរបស់អ្នកមិនមូស្លីម (កាហ្វារ) គឺពាក់កណ្តាលនៃសំណងរបស់អ្នកមូស្លីម ហើយមូស្លីមម្នាក់មិនត្រូវទទួលទោសប្រហារជីវិតដោយសារការសម្លាប់អ្នកមិនមូស្លីមឡើយ»។ ជំពូក៖ {ប្រសិនបើគាត់មកពីក្រុមមនុស្សដែលរវាងអ្នក និងពួកគេមានកិច្ចសន្យា} (ស៊ូរ៉ះ អាន់នីសា៖ ៩២)។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ បាករ៍ បិន អាប់ប៊ី សៃបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ មូអាវីយ៉ះ បិន ហ៊ីស្ហាម ពី អាំម៉ារ បិន រ៉ាហ្ស៊ីន ពី អះតាវ បិន អះសាយប៍ ពី អាប់ប៊ូ យ៉ះហ្យា ពី អ៊ីបនុ អាប់បាស (សូមអល់ឡោះមេត្តាដល់គាត់) អំពីអាយ៉ាត់៖ {ប្រសិនបើគាត់មកពីក្រុមមនុស្សដែលជាសត្រូវនឹងអ្នក ហើយគាត់ជាអ្នកមានជំនឿ (មូមិន)} (ស៊ូរ៉ះ អាន់នីសា៖ ៩២) លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បុរសម្នាក់ធ្លាប់មកជួបព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) រួចចូលកាន់សាសនាឥស្លាម បន្ទាប់មកគាត់ត្រឡប់ទៅរកក្រុមរបស់គាត់វិញ ហើយរស់នៅជាមួយពួកគេក្នុងចំណោមអ្នកដែលជាអ្នកគោរពបូជាព្រះដទៃ (មូស្រ៊ីគីន)។ បន្ទាប់មក ក្រុមមូស្លីមបានសម្លាប់គាត់ដោយចៃដន្យក្នុងអំឡុងពេលធ្វើសង្គ្រាម ឬការវាយឆ្មក់ ដូច្នេះអ្នកដែលបានសម្លាប់គាត់ដោយចៃដន្យនោះត្រូវលោះទាសករម្នាក់»។ ចំពោះអាយ៉ាត់៖ {ប្រសិនបើគាត់មកពីក្រុមមនុស្សដែលរវាងអ្នក និងពួកគេមានកិច្ចសន្យា} (ស៊ូរ៉ះ អាន់នីសា៖ ៩២) លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នេះគឺជាបុរសដែលស្ថិតក្នុងកិច្ចសន្យា (មូអាហាត) ហើយក្រុមរបស់គាត់ក៏ជាអ្នកដែលមានកិច្ចសន្យាដែរ ដូច្នេះសំណង (ឌីយ៉ះ) ត្រូវប្រគល់ជូនទៅក្រុមរបស់គាត់ ហើយអ្នកដែលបានសម្លាប់គាត់ដោយចៃដន្យនោះត្រូវលោះទាសករម្នាក់»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب وإن كان من قوم بينكم وبينهم ميثاق
ជំពូក៖ ការអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើទារុណកម្មតបតវិញ ចំពោះពួកកាហ្វេរ (អ្នកបដិសេធជំនឿ) ប្រសិនបើពួកគេបានធ្វើទារុណកម្មលើមូស្លីម។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب الكفار إذا مثلوا مثل بهم
បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ហ៊ូសៃន ប៊ិន អាលី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ នូអៃម បាននិយាយថា៖ អាប់ឌុលម៉ាលីក ប៊ិន អាតា អល់-អាមិរី អល់-ប៊ីនកាលី បានបង្ហាញសៀវភៅមួយដល់ពួកយើង ដែលបានមកពីព្យាការី ﷺ ហើយគាត់បាននិយាយទៅកាន់ពួកយើងថា៖ «ចូរអ្នកទាំងឡាយកត់ត្រាវាចុះ» ប៉ុន្តែគាត់មិនបានអានឱ្យពួកយើងកត់ត្រានោះទេ ដោយគាត់អះអាងថា កូនស្រីរបស់ អល់-ហ្វូជៃអ៊ី បានរៀបរាប់ប្រាប់គាត់ថា៖ នេះគឺជាលិខិតមួយពី មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ផ្ញើជូន អល់-ហ្វូជៃអ៊ី និងអ្នកដែលនៅជាមួយគាត់ រួមទាំងអ្នកដែលបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាម បានប្រតិបត្តិសឡាត បានបង់ហ្សាកាត់ បានគោរពប្រតិបត្តិអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ បានបង់ចំណែកមួយភាគប្រាំ (១/៥) នៃទ្រព្យសម្បត្តិដែលទទួលបានពីសង្គ្រាមជូនអល់ឡោះ បានជួយជ្រោមជ្រែងអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ បានធ្វើសក្ខីភាពលើការចូលកាន់សាសនាឥស្លាមរបស់ខ្លួន និងបានកាត់ផ្តាច់ទំនាក់ទំនងពីពួកមូស្រ៊ីគីន (អ្នកដែលដាក់ភាគីជាមួយអល់ឡោះ) នោះគេនឹងទទួលបានសុវត្ថិភាពក្រោមការការពាររបស់អល់ឡោះ និង មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ﷺ។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីប៊ុន កាស៊ីប បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ិន យ៉ាហ្ស៊ីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ីប៊ុន លូហៃអះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ មូហាំម៉ាត់ (ﷺ) ប៊ិន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន់ អល់-អាសាត៊ី បាននិយាយថា៖ មានការកេណ្ឌទ័ពលើប្រជាជននៅទីក្រុងម៉ាឌីណា ហើយខ្ញុំក៏បានចុះឈ្មោះចូលរួមដែរ។ បន្ទាប់មកខ្ញុំបានជួបជាមួយ អ៊ីក-រិមះ ហើយខ្ញុំបានប្រាប់គាត់ពីដំណឹងនេះ គាត់ក៏បានហាមឃាត់ខ្ញុំ រួចគាត់បាននិយាយថា៖ អ៊ីប៊ុន អាប់បាស បានប្រាប់ខ្ញុំថា មានមនុស្សមួយក្រុមពីក្នុងចំណោមមូស្លីម បាននៅជាមួយពួកមូស្រ៊ីគីនក្នុងសម័យកាលរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ។ ពេលមានព្រួញបាញ់មក វាក៏ត្រូវចំម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកគេបណ្តាលឱ្យស្លាប់។ ដូច្នេះ អល់ឡោះ បានបញ្ចុះអាយ៉ាត់គម្ពីរថា៖ ﴿ពិតប្រាកដណាស់ អ្នកដែលពួកម៉ាឡាអ៊ីកះបានដកវិញ្ញាណពួកគេ ខណៈដែលពួកគេបានធ្វើបាបខ្លួនឯង...﴾ (ស៊ូរ៉ះ អាន់-នីសា៖ ៩៧)។ ជំពូក៖ ការដាក់ទណ្ឌកម្មតបតចំពោះពួកកាហ្វេរ នៅពេលដែលពួកគេបានធ្វើទារុណកម្មលើអ្នកដទៃ។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ហ្វដល ប៊ិន សាហ្ល បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ យ៉ះយ៉ា ប៊ិន ហ្គៃឡាន់ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ យ៉ាហ្ស៊ីដ ប៊ិន ហ្ស៊ូរ៉ៃ ពី ស៊ូឡៃម៉ាន់ អត-តៃមី ពី អាន៉ាស់ ប៊ិន ម៉ាលីក (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បាននិយាយថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានចាក់ភ្នែកពួកគេ (ពួកឧក្រិដ្ឋជន) ក៏ព្រោះតែពួកគេបានចាក់ភ្នែកអ្នកគង្វាលសត្វទាំងនោះ។ ជំពូក៖ បុគ្គលដែលធ្វើសក្ខីភាពមិនពិតលើបុគ្គលម្នាក់ទៀត ដើម្បីឱ្យគេបង្ហូរឈាមអ្នកនោះ។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ បាក់រ ប៊ិន ខុលឡាដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ មូអ្តាមីរ ប៊ិន ស៊ូឡៃម៉ាន់ ពីឪពុករបស់គាត់ ពី ហាន់ណាស ពី អ៊ីក-រិមះ ពី អ៊ីប៊ុន អាប់បាស (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងពួកគេទាំងពីរ) ថា រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលធ្វើសក្ខីភាពមិនពិត ដែលជាហេតុធ្វើឱ្យគេអាចរំលោភយកទ្រព្យសម្បត្តិរបស់មូស្លីម ឬធ្វើឱ្យគេបង្ហូរឈាមរបស់គាត់ នោះគេពិតជាបានកំណត់កន្លែងរបស់ខ្លួនក្នុងនរកហើយ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب الرجل يشهد على الرجل بالشهادة ليسفك دمه بها
ជំពូកស្តីពីការអនុវត្តទោសប្រហារជីវិត (ឃីសាស)៖ ការប្រគល់ខ្លួនឃាតករទៅឱ្យក្រុមគ្រួសារនៃអ្នកដែលត្រូវបានសម្លាប់ ដើម្បីអនុវត្តទោស ឬទទួលសំណង (ឌីយ៉ាត)។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب المقاد منه يشد للقود ويدفع القاتل إلى ولي المقتول
ជំពូក៖ ការអនុវត្តទោសប្រហារជីវិតលើឃាតករ និងការប្រគល់ឃាតករទៅឱ្យអាណាព្យាបាលរបស់អ្នកស្លាប់ បានរាយការណ៍ពី អាប់ប៊ូ ហូរ៉ៃរ៉ូហ៍ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ មានបុរសម្នាក់បានសម្លាប់មនុស្សម្នាក់ក្នុងសម័យកាលរបស់ រ៉សូល (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក)។ ឃាតករនោះត្រូវបាននាំទៅកាន់ ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) ហើយលោកក៏បានប្រគល់ឃាតករនោះទៅឱ្យអាណាព្យាបាលរបស់អ្នកស្លាប់។ ឃាតករនោះបាននិយាយថា៖ «សូមស្បថដោយអល់ឡោះ ឱ រ៉សូល របស់អល់ឡោះ! ខ្ញុំមិនមានចេតនាសម្លាប់គាត់ឡើយ»។ ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់អាណាព្យាបាលនោះថា៖ «ប្រសិនបើគាត់និយាយពិត ហើយអ្នកនៅតែសម្លាប់គាត់ អ្នកនឹងត្រូវធ្លាក់ទៅក្នុងនរក»។ អាណាព្យាបាលនោះក៏បានដោះលែងឃាតករនោះ។ ឃាតករនោះត្រូវបានគេចងដៃដោយខ្សែស្បែក ហើយពេលដោះលែង គាត់ក៏ដើរអូសខ្សែនោះទៅតាមខ្លួន ទើបគេហៅគាត់ថា «ហ្ស៊ុលនីសអះ» (អ្នកដែលមានខ្សែ)។ បានរាយការណ៍ពី អាន៉ាស់ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) ថា៖ មានបុរសម្នាក់បាននាំឃាតករដែលសម្លាប់សាច់ញាតិរបស់ខ្លួនទៅកាន់ ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក)។ ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ទៅកាន់គាត់ថា៖ «ចូរលើកលែងទោសឱ្យគាត់ទៅ»។ គាត់បានបដិសេធ។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរទទួលយកសំណង (ឌីយ៉ះ) ទៅ»។ គាត់បានបដិសេធ។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរទៅសម្លាប់គាត់ចុះ ព្រោះអ្នកក៏ដូចជាគាត់ដែរ (ក្នុងន័យថា អ្នកមានសិទ្ធិសងសឹកដូចគ្នា)»។ បុរសនោះក៏បានដោះលែងឃាតករ ហើយគេឃើញគាត់ដើរអូសខ្សែដែលចងដៃគាត់នោះ។ អាល់កូឌី (អ្នកប្រាជ្ញ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អត្ថន័យនៃប្រសាសន៍របស់ ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) ដែលថា «ប្រសិនបើអ្នកសម្លាប់គាត់ អ្នកក៏ដូចជាគាត់ដែរ» គឺសំដៅទៅលើរឿងរ៉ាវដែលអល់ឡោះបានបង្ហាញដល់ ណាប៊ី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក)។ នេះបង្ហាញថា នៅពេលដែលបុរសម្នាក់ត្រូវទទួលទោសប្រហារជីវិត គេត្រូវចងគាត់ឱ្យជាប់ដើម្បីធ្វើការប្រហារជីវិត។ ហើយគួរតែធ្វើការប្រហារជីវិតដោយវិធីដែលស្រាលបំផុត និងរហ័សបំផុត លើកលែងតែក្នុងករណីដែលឃាតករបានសម្លាប់ជនរងគ្រោះដោយវិធីសាហាវ ទើបគេត្រូវសម្លាប់វិញដោយវិធីដូចគ្នា។ ហើយគួរតែឱ្យឃាតករនោះបានសម្អាតខ្លួន និងរុំសពដោយកفن។ ជំពូក៖ អ្នកដែលសម្លាប់ខ្លួនឯងដោយអចេតនា បានរាយការណ៍ពី សាឡាម៉ូហ៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ នៅថ្ងៃសមរភូមិខៃបារ៍ អាមេរ៍ ប៊ិន ស៊ីណាន (ដែលជាពូរបស់ សាឡាម៉ូហ៍ ប៊ិន អាល់អាក្វា) បានប្រើដាវរបស់គាត់វាយប្រហារទៅលើជនជាតិយូដាម្នាក់។ គាត់បានកាត់ជើងជននោះ ប៉ុន្តែចុងដាវរបស់គាត់បានត្រឡប់មកមុតជង្គង់របស់គាត់វិញ បណ្តាលឱ្យគាត់ស្លាប់។ មនុស្សមួយចំនួនបាននិយាយថា៖ «ការងារល្អរបស់ អាមេរ៍ ត្រូវបានមោឃៈហើយ»។ សាឡាម៉ូហ៍ បានទៅជួប រ៉សូល (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសន្តិភាពដល់លោក) ហើយលោកបានដឹងពីទុក្ខព្រួយនៅលើមុខរបស់គាត់។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «មានរឿងអ្វីកើតឡើងចំពោះអ្នក ឱ កូនប្រុសរបស់ អាល់អាក្វា?»។ គាត់ឆ្លើយថា៖ «ឱ ណាប៊ី របស់អល់ឡោះ! សូមឱ្យឪពុកម្តាយខ្ញុំលះបង់ដើម្បីលោកផង ពួកគេនិយាយថា អាមេរ៍ បានធ្វើឱ្យការងារល្អរបស់គាត់មោឃៈ»។ លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកដែលនិយាយបែបនោះគឺកុហក។ គាត់ទទួលបានផលបុណ្យពីរដង ព្រោះគាត់ជាអ្នកតស៊ូ និងជាអ្នកប្រយុទ្ធក្នុងផ្លូវរបស់អល់ឡោះ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب قاتل نفسه خطأ
ជំពូក៖ ស្តីពីករណីសម្លាប់ក្រុមមនុស្សដែលមិនអនុញ្ញាតឱ្យសម្លាប់។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب إذا قتل قوما ممن لا يجب قتلهم
ជំពូក៖ ប្រសិនបើបានសម្លាប់ក្រុមមនុស្សដែលមិនគួរត្រូវបានសម្លាប់ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អ៊ុម៉ារ ប៊ិន អាល់ខាត់ថប បានរាយការណ៍មកយើងដោយ យូស៊ូហ្វ ប៊ិន អះឌី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ហ្វស (គឺអ៊ីប្នុ ឃីយ៉ាស) ពី អ៊ីស្មាអីល ប៊ិន អាប់ប៊ី ខាលីដ ពី កៃស៍ ប៊ិន អាប់ប៊ី ហាហ្ស៊ីម ពី ខាលីដ ប៊ិន អាល់វ៉ាលីដ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់)៖ ថាព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានបញ្ជូនគាត់ទៅកាន់ក្រុមមនុស្សមួយក្រុមពីកុលសម្ព័ន្ធ ខាត់អាំ (Khath'am)។ ពួកគេបានការពារខ្លួនដោយការសូជូដ (សំពះក្រាប)។ ដូច្នេះ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានផ្តល់សំណងឈាម (ឌីយ៉ះ) ដល់ពួកគេពាក់កណ្តាល ហើយលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរដឹងចុះ ខ្ញុំសូមដកខ្លួនចេញពីមូស្លីមគ្រប់រូបដែលរស់នៅជាមួយអ្នកបដិសេធជំនឿ (មូស្រ៊ីក) ដែលភ្លើងរបស់ពួកគេមិនអាចមើលឃើញគ្នាទៅវិញទៅមកបាន»។ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ សាឡាម៉ះ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុល រ៉ាហ្សាក់ ពី ម៉ាំម៉ារ ពី អ៊ីហ្សូហ្រី ពី សាលីម ពី អ៊ីប្នុ អ៊ុម៉ារ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងពួកគេទាំងពីរ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានបញ្ជូន ខាលីដ ប៊ិន អាល់វ៉ាលីដ - ខ្ញុំស្មានថាទៅកាន់កុលសម្ព័ន្ធ បានី ខូហ្សៃម៉ះ - ដើម្បីអញ្ជើញពួកគេឱ្យចូលកាន់សាសនាឥស្លាម។ ប៉ុន្តែពួកគេមិនចេះនិយាយថា «យើងបានចូលកាន់សាសនាឥស្លាម» នោះទេ ពួកគេបែរជានិយាយថា «យើងបានប្តូរជំនឿ (សាប៉ាណា)»។ ដូច្នេះ ខាលីដ ក៏បានចាប់ផ្តើមសម្លាប់ និងចាប់ពួកគេជាឈ្លើយ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ លោកបានប្រគល់ឈ្លើយម្នាក់ឱ្យពួកយើងម្នាក់ៗ រហូតដល់ព្រឹកថ្ងៃមួយ លោកបានបញ្ជាឱ្យពួកយើងម្នាក់ៗសម្លាប់ឈ្លើយរបស់ខ្លួន។ អ៊ីប្នុ អ៊ុម៉ារ បាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបាននិយាយថា «សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ខ្ញុំនឹងមិនសម្លាប់ឈ្លើយរបស់ខ្ញុំឡើយ ហើយក៏គ្មាននរណាម្នាក់ក្នុងចំណោមសមមិត្តរបស់ខ្ញុំសម្លាប់ឈ្លើយរបស់គេដែរ»។ លោកបានបន្តថា៖ បន្ទាប់មកពួកយើងបានទៅជួបព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ហើយបានរៀបរាប់ប្រាប់លោកអំពីទង្វើរបស់ ខាលីដ។ ព្យាការី (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) ក៏បានលើកដៃឡើង ហើយមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឱអល់ឡោះ! ខ្ញុំសូមដកខ្លួនចេញពីទង្វើរបស់ ខាលីដ» ចំនួនបីដង។ ជំពូក៖ ការសម្លាប់អ្នកដែលមិនមែនជាឃាតករ និងការទាមទារសងសឹកដោយអយុត្តិធម៌ បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់បាស ប៊ិន អាល់វ៉ាលីដ អាន់ណាស៊ី បានរាយការណ៍មកយើងដោយ ប៊ីស្រ៍ ប៊ិន អាល់មុហ្វាត់ដល បានរាយការណ៍មកយើងដោយ អាប់ឌុល រ៉ះម៉ាន់ ប៊ិន អ៊ីស្ហាក ពី អ៊ីហ្សូហ្រី ពី អះតូ ពី អាប់ប៊ី ស៊ូរ៉ៃហ៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ (សូមអល់ឡោះប្រទានពរ និងសេចក្តីសុខដល់លោក) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មនុស្សដែលអាក្រក់បំផុតចំពោះអល់ឡោះ គឺអ្នកដែលសម្លាប់មនុស្សដែលមិនមែនជាឃាតកររបស់ខ្លួន, អ្នកដែលទាមទារសងសឹកតាមរបៀបសម័យចាហ៊ីលីយ៉ះ (សម័យល្ងង់ខ្លៅ) ក្នុងចំណោមអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាម, និងអ្នកដែលអះអាងថាបានឃើញអ្វីមួយក្នុងសុបិនទាំងដែលខ្លួនមិនបានឃើញ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب قتل غير القاتل والطلب بالزحل
បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ វ៉ះប៊ីន បាក់កីយ៉ះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ខាលីដ ពី អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ប៊ីន អ៊ីស្ហាក ពី អައްហ្សូហ្រី ពី អះតាវ ប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី អាប់ប៊ូ ស៊ូរ៉ៃហ៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មនុស្សដែលរឹងរូសបំផុតចំពោះអល់ឡោះ គឺបុរសម្នាក់ដែលសម្លាប់អ្នកដែលមិនមែនជាឃាតករសម្លាប់ខ្លួន, អ្នកដែលទាមទារសងឈាមតាមបែបសម័យចាហ៊ីលីយ៉ះ (សម័យល្ងង់ខ្លៅ) ក្នុងចំណោមអ្នកកាន់សាសនាឥស្លាម, និងអ្នកដែលអះអាងថាបានឃើញនូវអ្វីដែលភ្នែករបស់គេមិនបានឃើញ»។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាហ្មាត់ ប៊ីន អាល់ហ្វូរ៉ាត បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ឌុលឡោះ ប៊ីន សាលីហ៍ បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយ ឡៃស៍ ពី យូណុស ប៊ីន យ៉ាហ្ស៊ីដ ពី អައްហ្សូហ្រី បានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំដោយ មូស្លីម ប៊ីន សាអ៊ីដ ថា អាប់ប៊ូ ស៊ូរ៉ៃហ៍ អាល់ឃូហ្សាអី បានរាយការណ៍ថា ព្យាការី ﷺ បានក្រោកឈរឡើងក្នុងចំណោមប្រជាជន ហើយទ្រង់បានសរសើរអល់ឡោះតាមសមគួរដល់ព្រះអង្គ រួចទ្រង់មានប្រសាសន៍ថា៖ «បន្ទាប់មកទៀត គឺអល់ឡោះបានកំណត់ឱ្យទីក្រុងម៉ាកកាស់ជាទីកន្លែងដ៏ពិសិដ្ឋ (ហារ៉ាម) ហើយមិនមែនមនុស្សទេដែលកំណត់វា។ អល់ឡោះបានអនុញ្ញាតឱ្យវា (មានការប្រយុទ្ធ) តែមួយគ្រាខ្លីនៅពេលថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ រួចវាក៏ត្រឡប់មកជាទីកន្លែងដ៏ពិសិដ្ឋវិញ ដូចដែលទ្រង់បានកំណត់វានៅពេលដំបូង។ មនុស្សដែលរឹងរូសបំផុតចំពោះអល់ឡោះមានបីប្រភេទ៖ បុរសម្នាក់ដែលសម្លាប់មនុស្សនៅក្នុងទីក្រុងនោះ, បុរសម្នាក់ដែលសម្លាប់អ្នកដែលមិនមែនជាឃាតករសម្លាប់ខ្លួន, និងបុរសម្នាក់ដែលទាមទារសងឈាមតាមបែបសម័យចាហ៊ីលីយ៉ះ។ សូមស្បថនឹងអល់ឡោះ ខ្ញុំនឹងសងសំណង (ឌីយ៉ះ) ដល់បុរសម្នាក់នេះដែលអ្នកទាំងឡាយបានសម្លាប់»។ អាប់ប៊ូ ស៊ូរ៉ៃហ៍ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «បន្ទាប់មក រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ក៏បានសងសំណងនោះ»។ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាល់ហាសាន់ អាល់ហុលវ៉ានី បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ីន អាប់ឌុលម៉ាជីដ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អ៊ូបៃឌុលឡោះ ប៊ីន អាប់ឌុលរ៉ះម៉ាន ដោយរាយការណ៍ពី អាំរ៉ោះ ពី អាយ៉ិសះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងនាង) ថា នាងបាននិយាយថា៖ មានសរសេរអក្សរពីរនៅលើដងដាវរបស់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ថា៖ «ក្នុងចំណោមមនុស្សដែលរឹងរូសបំផុត គឺបុរសម្នាក់ដែលវាយអ្នកដែលមិនបានវាយខ្លួន, បុរសម្នាក់ដែលសម្លាប់អ្នកដែលមិនមែនជាឃាតករសម្លាប់ខ្លួន, និងបុរសម្នាក់ដែលបោះបង់ចោលអ្នកដែលបានផ្តល់ភាពល្អដល់ខ្លួន។ អ្នកណាដែលធ្វើបែបនោះ គឺគេបានប្រកែកនឹងអល់ឡោះ និងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ ហើយអល់ឡោះនឹងមិនទទួលយកការគោរពប្រតិបត្តិ ឬសំណងណាមួយពីគេឡើយ»។ ជំពូក៖ នៅពេលដែលឃាតករត្រូវបានប្រគល់ទៅឱ្យក្រុមគ្រួសារនៃអ្នកដែលត្រូវបានសម្លាប់ តើពួកគេមានសិទ្ធិធ្វើអ្វីខ្លះចំពោះឃាតករនោះ? បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ អាប់ប៊ូ បាក់រ និង អ៊ូស្មាន់ កូនប្រុសទាំងពីររបស់ អាប់ប៊ូ សៃបះ បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងដោយ ហ្គន់ដារ ពី ស៊ូអ៊បះ ពី មូហ្គីរ៉ះ ពី សាបបាន ពី អ៊ីប្រាហ៊ីម ពី ហូណៃ ប៊ីន នូហ្វៃរ៉ះ ពី អាល់កមះ ពី អាប់ឌុលឡោះ (សូមអល់ឡោះពេញចិត្តនឹងគាត់) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មនុស្សដែលមានការប្រុងប្រយ័ត្នបំផុតក្នុងការសម្លាប់ គឺអ្នកដែលកាន់ជំនឿ (មូស្លីម)»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب إذا دفع القاتل إلى أولياء المقتول ما لهم أن يفعلوا به