កិតាប អាល់-អាំវ៉ាល់ (សៀវភៅទ្រព្យសម្បត្តិក្នុងឥស្លាម)
កិតាប អាល់-អាំវ៉ាល់ (សៀវភៅទ្រព្យសម្បត្តិក្នុងឥស្លាម)
"អត្ថបទច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិក) បុរាណពីប្រភព Turath/OpenITI ដែលមានអត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ពេញលេញ និងការបកប្រែជាភាសាខ្មែរ ចំនួន 202 ជំពូក។"
ជំពូកទី ៧០៖ កាតព្វកិច្ចហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)លើមាសនិងប្រាក់ហាដីޘលេខ ១៣៤៤ ដល់ ១៣៥៨៖ កម្រិតនីសបនៃមាសប្រាក់៖ ពីហ្វាទីម៉ះពិនតិកាយស៍ ﵂ បានជម្រាបសួររ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ថា៖ ខ្ញុំមានមាសចំនួន ៧០ មីស្កាល់ (ប្រមាណ ៣០០ ក្រាម)។ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជាក់ថាមាសដែលគ្រប់កម្រិតនីសប (២០ មីស្កាល់ឬ ៨៥ ក្រាមឡើងទៅ) ហើយបានឆ្លងកាត់រយ៖ពេលពេញមួយឆ្នាំ (ហាវល់) គឺជាប់កាតព្វកិច្ចត្រូវបញ្ចេញហ្សាកាត់ចំនួន ២.៥% (មួយភាគសែសិប)។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: منع الصدقة
ជំពូកទី ៧១៖ កាតព្វកិច្ចលើទ្រព្យសម្បត្តិក្រៅពីហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច) ហាដីޘលេខ ១៣៥៩ ដល់ ១៣៧២៖ សិទ្ធិកាតព្វកិច្ចក្នុងទ្រព្យសម្បត្តិ៖ ពីអាប៊ូសាអ៊ីដអាល់-ឃូឌ្រី ﵁ ពីរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់នៅក្នុងទ្រព្យសម្បត្តិមានសិទ្ធិកាតព្វកិច្ចក្រៅពីហ្សាកាត់»។ អ្នកប្រាជ្ញបានបកស្រាយថាសិទ្ធិនេះរួមមាន៖ ការទទួលបដិសណ្ឋារកិច្ចភ្ញៀវការជួយសង្គ្រោះអ្នកជិតខាងដែលកំពុងដាច់បាយការទំនុកបម្រុងឪពុកម្តាយនិងសាច់ញាតិជិតស្និទ្ធនិងការជួយសង្គ្រោះអ្នកដំណើរដែលជាប់គាំង។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: ما يجب على صدقة المال من الحقوق في المال سوى الزكاة
ជំពូកទី ៧២៖ បន្ទូលរបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ «ហើយចូរផ្តល់សិទ្ធិរបស់វានៅថ្ងៃប្រមូលផល» ហាដីޘលេខ ១៣៧៣ ដល់ ១៣៧៤៖ ការបញ្ចេញទានកសិផល៖ ពីអាប៊ូសាអ៊ីដអាល់-ឃូឌ្រី ﵁ ពីរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ ﷺ អំពីបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ ﷻ ក្នុងស៊ូរ៉ាត់អាល់-អាន់អាម៖ «ហើយចូរអ្នករាល់គ្នាផ្តល់សិទ្ធិរបស់វា (ទាន) នៅថ្ងៃប្រមូលផលរបស់វា»។ នេះជាការបង្គាប់ឱ្យផ្តល់ទានដល់ជនក្រីក្រនៅពេលដែលកំពុងច្រូតកាត់និងបោកបែនកសិផល។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
قوله: وآتوا حقه يوم حصاده
ជំពូកទី ៧៣៖ ទស្សន៖ដែលយល់ថាអាយ៉ាត់នេះត្រូវបានកែសម្រួលជំនួសដោយកាតព្វកិច្ចហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច) (ចំណងជើងជំពូក)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: من قال: إن هذه الآية منسوخة
ជំពូកទី ៧៤៖ ការបកស្រាយរបស់អ៊ីពិនអាប់ពាស ﵄ អំពីសិទ្ធិនៃថ្ងៃប្រមូលផលហាដីޘលេខ ១៣៧៥ ដល់ ១៣៨៤៖ កម្រិតនៃទានកសិផល៖ ពីអ៊ីពិនអាប់ពាស ﵄ បានបញ្ជាក់ថា «សិទ្ធិនៅថ្ងៃប្រមូលផល» គឺសំដៅលើកាតព្វកិច្ចហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)កសិផល៖ មួយភាគដប់ (១០% ឬ 'Ushr) ចំពោះដំណាំដែលស្រោចស្រពដោយទឹកភ្លៀងឬទឹកស្ទឹងធម្មជាតិនិងកន្លះនៃមួយភាគដប់ (៥%) ចំពោះដំណាំដែលស្រោចស្រពដោយម៉ាស៊ីនបូមទឹកឬកម្លាំងសត្វពាហន៖។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: من قال: إن الزكاة نسخت كل صدقة في القرآن
ជំពូកទី ៧៥៖ បន្ទូលរបស់ព្យាការី ﷺ នៅពេលអាយ៉ាត់ហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)ត្រូវបានបញ្ចុះមកហាដីޘលេខ ១៣៨៥ ដល់ ១៤០៨៖ កាតព្វកិច្ចច្បាស់លាស់៖ នៅពេលដែលអាយ៉ាត់ហ្សាកាត់ត្រូវបានបញ្ចុះមករ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នេះគឺជាកាតព្វកិច្ច (ហ្វារីឌោះ) ដូច្នេះបុគ្គលណាដែលបានបំពេញវាគឺគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់រូបគេហើយបុគ្គលណាដែលស្ម័គ្រចិត្តធ្វើទានបន្ថែមនោះកាន់តែប្រសើរសម្រាប់គេ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: صدقة الإبل وما فيها من السنن
ជំពូកទី ៧៦៖ ក្បួនច្បាប់នៅពេលមន្ត្រីប្រមូលហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)ទទួលយកសត្វអូដ្ឋខុសពីអាយុកំណត់ហាដីޘលេខ ១៤០៩ ដល់ ១៤៣៩៖ ការប៉ះប៉ូវតម្លៃសត្វ៖ ប្រសិនបើម្ចាស់សត្វអូដ្ឋត្រូវជាប់កាតព្វកិច្ចចេញកូនអូដ្ឋអាយុពីរឆ្នាំ (ពិនតិម៉ាក់ខាដ) ប៉ុន្តែគាត់គ្មានទេហើយមានតែកូនអូដ្ឋអាយុបីឆ្នាំ (ពិនតិឡាប៊ូន) នោះមន្ត្រីអាចទទួលយកវាបានហើយត្រូវប្រគល់ប្រាក់អាប់ឱ្យម្ចាស់សត្វវិញចំនួន ២០ ឌៀរហាំឬចៀមពីរក្បាល។ ផ្ទុយទៅវិញប្រសិនបើគាត់មានសត្វអាយុទាបជាងគាត់ត្រូវថែមប្រាក់ ២០ ឌៀរហាំឬចៀមពីរក្បាលជូនរដ្ឋ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: الأمر في أخذ المصدق سنا فوق سن أو سنا دون سن
ជំពូកទី ៧៧៖ ក្បួនច្បាប់ស្តីពីសត្វអូដ្ឋដែលប្រើប្រាស់សម្រាប់ធ្វើការងារ (អាល់-អាវ៉ាមិល) ហាដីޘលេខ ១៤៤០ ដល់ ១៤៥៣៖ ការលើកលែងសត្វពាហន៖ធ្វើការ៖ ខាលីហ្វះអ៊ូមើរពិនអាប់ឌុល-អាហ្ស៊ីសនិងបណ្តាអ្នកប្រាជ្ញភាគច្រើនបានសម្រេចថា៖ សត្វអូដ្ឋនិងសត្វពាហន៖ដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់ភ្ជួររាស់ដឹករទេះឬបម្រើការងារកសិកម្មប្រចាំថ្ងៃគឺត្រូវបានលើកលែងពីកាតព្វកិច្ចហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច) ព្រោះហ្សាកាត់ត្រូវបានកំណត់យកតែពីសត្វដែលចិញ្ចឹមយកកូនឬយកទឹកដោះនៅតាមវាលស្មៅធម្មជាតិ (អាល់-សާއިម៉ះ) ប៉ុណ្ណោះ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: اختلاف الناس في عوامل الإبل
ជំពូកទី ៧៨៖ ហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)លើសត្វគោនិងស៊ុណ្ណះរបស់រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ហាដីޘលេខ ១៤៥៤ ដល់ ១៤៥៧៖ បេសកកម្មរបស់មូអាហrecord ﵁៖ ពីមូអាហrecord ពិនជ៖ពល់ ﵁៖ រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជាឱ្យលោកទៅកាន់ប្រទេសយេម៉ែនហើយបានកំណត់កម្រិតហ្សាកាត់គោ៖ ក្នុងគោ ៣០ ក្បាលត្រូវយកកូនគោអាយុមួយឆ្នាំ (តាប៊ីអ៍) ឈ្មោលឬញីហើយក្នុងគោ ៤០ ក្បាលត្រូវយកកូនគោញីអាយុពីរឆ្នាំ (មូស៊ីនណះ)។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: صدقة البقر وما فيها من السنن
ជំពូកទី ៧៩៖ ចន្លោះរវាងកម្រិតនីសប (អាល់-អ៊ូវកាស) និងអាយុរបស់សត្វ (ចំណងជើងជំពូក)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: الأوقاص والأسنان
ជំពូកទី ៨០៖ ការគណនាហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)គោតាមចំនួនកើនឡើងហាដីޘលេខ ១៤៥៨ ដល់ ១៤៩២៖ ក្បួនគណនាជាប្រព័ន្ធ៖ រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានកំណត់ថា៖ ចំពោះចំនួនគោដែលស្ថិតនៅចន្លោះពី ៣០ ដល់ ៤០ (ហៅថាអ៊ូវកាស) គឺត្រូវបានលើកលែងមិនគិតពន្ធឡើយ។ ហើយនៅពេលចំនួនគោលើសពី ៤០ ត្រូវគណនារៀងរាល់ ៣០ ក្បាលចេញតាប៊ីអ៍មួយនិងរៀងរាល់ ៤០ ក្បាលចេញមូស៊ីនណះមួយ (ឧទាហរណ៍៖ ៦០ ក្បាលចេញតាប៊ីអ៍ពីរ, ៧០ ក្បាលចេញតាប៊ីអ៍មួយនិងមូស៊ីនណះមួយ, ៨០ ក្បាលចេញមូស៊ីនណះពីរ)។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: السنة في عوامل البقر أنه لا صدقة فيها
ជំពូកទី ៨១៖ ហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)លើសត្វក្របី (អាល់-ចាវ៉ាមីស) (ចំណងជើងជំពូក)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: صدقة الجواميس
ជំពូកទី ៨២៖ ទស្សន៖ដែលយល់ថាក្បួនច្បាប់ហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)គោអនុវត្តដូចហ្សាកាត់អូដ្ឋ (ចំណងជើងជំពូក)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: من قال: إن صدقة البقر كصدقة الإبل
ជំពូកទី ៨៣៖ ក្បួនច្បាប់ហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)សត្វក្របីអនុវត្តដូចសត្វគោហាដីޘលេខ ១៤៩៣ ដល់ ១៥១៧៖ សមភាពនៃប្រភេទសត្វ៖ ខាលីហ្វះអ៊ូមើរពិនអាប់ឌុល-អាហ្ស៊ីសបានសរសេរសារលិខិតណែនាំថា៖ សត្វក្របីត្រូវគិតហ្សាកាត់ដូចគ្នានឹងសត្វគោដែរព្រោះនៅក្នុងភាសាអារ៉ាប់និងក្បួនច្បាប់ហ្វិកហ៍ (កាតព្វកិច្ចសាសនា)ហ៍សត្វក្របីត្រូវបានចាត់ទុកជាពូជមួយនៃសត្វគោដូច្នេះកម្រិតនីសបនិងអត្រាហ្សាកាត់គឺដូចគ្នាទាំងស្រុង។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: في صدقة الغنم وسنتها
ជំពូកទី ៨៤៖ ការហាមឃាត់ការបូកបញ្ចូលសត្វឬការបំបែកហ្វូងសត្វដើម្បីគេចវេះពីហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច) ហាដីޘលេខ ១៥១៨ ដល់ ១៥៣៧៖ ការព្រមានប្រឆាំងនឹងការគេចពន្ធ៖ ពីស៊ូវ៉ៃដ៍ពិនហ្កាហ្វាឡះពីរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនត្រូវប្រមូលផ្ដុំសត្វដែលនៅដាច់ដោយឡែកពីគ្នាចូលគ្នាហើយក៏មិនត្រូវបំបែកសត្វដែលនៅជុំគ្នាឱ្យដាច់ពីគ្នាឡើយដោយសារតែខ្លាចការចេញហ្សាកាត់»។ ឧទាហរណ៍៖ មនុស្សពីរនាក់មានចៀមម្នាក់ ៤០ ក្បាល (សរុប ៨០ ក្បាល) ប្រសិនបើពួកគេបំបែកគ្នាម្នាក់ៗត្រូវចេញចៀមមួយ (សរុបពីរ) ដូច្នេះពួកគេមិនត្រូវយកមកបូកបញ្ចូលគ្នាដើម្បីចេញត្រឹមតែមួយក្បាលឡើយ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: الجمع بين المفترق وتفريق الجميع، وتراجع الخليطين في صدقة المواشي
ជំពូកទី ៨៥៖ ក្បួនច្បាប់ស្តីពីការចិញ្ចឹមសត្វរួមគ្នា (អាល់-ខាលីត្វាន) ហាដីޘលេខ ១៥៣៨ ដល់ ១៥៤៤៖ ការទូទាត់គ្នារវាងម្ចាស់ទ្រព្យ៖ ពីតាវូសនិងអ៊ីពិនជូរ៉ៃជ៖ នៅពេលដែលម្ចាស់សត្វពីរនាក់បានចិញ្ចឹមសត្វរួមគ្នា (ស៊ីស្មៅជាមួយគ្នាផឹកទឹកជាមួយគ្នានៅក្នុងក្រោលជាមួយគ្នា) ហើយមន្ត្រីហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)បានដកហូតសត្វមួយក្បាលពីទ្រព្យរួមនោះនោះម្ចាស់ទាំងពីរត្រូវទូទាត់សំណងចែករំលែកការខាតបង់ស្មើៗគ្នាតាមសមាមាត្រនៃចំនួនសត្វរបស់ពួកគេ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
ما أمر المصدق من تفريق الغنم ثلاثة أثلاث، وأخذ الصدقة من الثلث الأوسط؟
ជំពូកទី ៨៦៖ របៀបនៃការជ្រើសរើសសត្វហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)ដោយយុត្តិធម៌ហាដីޘលេខ ១៥៤៥ ដល់ ១៥៤៩៖ ការចែកជាពីរចំណែកស្មើគ្នា៖ ពីអាល់-ហាកាំបានបញ្ជាក់ថា៖ វិធីសាស្ត្រយុត្តិធម៌ក្នុងការដកសត្វហ្សាកាត់គឺត្រូវបែងចែកហ្វូងសត្វជាពីរចំណែកស្មើគ្នា។ ម្ចាស់សត្វមានសិទ្ធិជ្រើសរើសយកចំណែកដែលល្អជាងទុកសម្រាប់ខ្លួនឯងបន្ទាប់មកមន្ត្រីហ្សាកាត់ជ្រើសរើសយកសត្វកម្រិតមធ្យមចេញពីចំណែកដែលនៅសល់ដើម្បីកុំឱ្យខូចខាតដល់ម្ចាស់ទ្រព្យនិងមិនឱ្យបាត់បង់សិទ្ធិអ្នកក្រីក្រ។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: ما يجب على المصدق من العدل في عمله، وما له في ذلك من الفضل
ជំពូកទី ៨៧៖ បាបកម្មធ្ងន់ធ្ងរនៃអ្នកប្រមូលហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)ដែលរំលោភបំពានហាដីޘលេខ ១៥៥០ ដល់ ១៥៥៣៖ ការព្រមានមន្ត្រីពុករលួយ៖ ពីអាន៉ាស់ពិនម៉ាលីក ﵁ ពីរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកប្រមូលហ្សាកាត់ដែលរំលោភបំពានយកលើសពីកម្រិតកំណត់គឺមានបាបកម្មស្មើគ្នានឹងអ្នកដែលគេចវេះមិនព្រមចេញហ្សាកាត់ដែរ»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: ما على المصدق في عدوانه من الإثم
ជំពូកទី ៨៨៖ ការហាមឃាត់មិនឱ្យរឹតត្បិតឬដកយកសត្វល្អបំផុតដែលជាទីស្រឡាញ់របស់គេហាដីޘលេខ ១៥៥៤ ដល់ ១៥៧៣៖ ការការពារទ្រព្យសម្បត្តិដ៏មានតម្លៃ៖ នៅពេលដែលរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានបញ្ជូនមូអាហrecord ពិនជ៖ពល់ ﵁ ទៅកាន់ប្រទេសយេម៉ែនទ្រង់បានផ្តាំផ្ញើថា៖ «ចូរអ្នកប្រយ័ត្នប្រយែងកុំដកយកសត្វល្អបំផុតដែលជាទីស្រឡាញ់របស់ពួកគេ (ការ៉ាអ៊ិមអាល់-អាមវ៉ាល់) ឱ្យសោះ! ហើយចូរប្រយ័ត្នចំពោះការបួងសួងរបស់អ្នកដែលរងអយុត្តិធម៌ព្រោះពិតប្រាកដណាស់រវាងការបួងសួងរបស់គេនិងអល់ឡោះគឺគ្មានរបាំងខាំងឡើយ!»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: في النهي عن التضييق على الناس في الصدقة وأخذ كرائم أموالهم
ជំពូកទី ៨៩៖ ការបង្គាប់ឱ្យប្រជាជនទទួលស្វាគមន៍មន្ត្រីប្រមូលហ្សាកាត់ (សប្បុរសធម៌កាតព្វកិច្ច)ដោយស្មោះត្រង់ហាដីޘលេខ ១៥៧៤ ដល់ ១៥៨៥៖ កិច្ចសហការជាមួយមន្ត្រីរដ្ឋ៖ ព្យាការី ﷺ បានណែនាំដល់ប្រជាជនឱ្យស្វាគមន៍មន្ត្រីប្រមូលហ្សាកាត់ដោយភាពរួសរាយរាក់ទាក់បង្ហាញទ្រព្យសម្បត្តិទាំងអស់ដោយស្មោះត្រង់ដោយមិនលាក់បាំងនិងជូនដំណើរពួកគេត្រឡប់ទៅវិញដោយសេចក្តីរីករាយព្រោះពួកគេជាអ្នកបំពេញភារកិច្ចពិសិដ្ឋក្នុងការជួយដល់ជនទុគ៌ត។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
باب: ما أمر به الناس من إرضاء السعاة، وأن لا يغيبوا عنهم شيئا