អ៊ុមដាតុល អាហ៍កាម (សសរស្តម្ភនៃច្បាប់ឥស្លាម)
អ៊ុមដាតុល អាហ៍កាម (សសរស្តម្ភនៃច្បាប់ឥស្លាម)
"អត្ថបទច្បាប់ឥស្លាម (ហ្វិក) បុរាណពីប្រភព Turath/OpenITI ដែលមានអត្ថបទភាសាអារ៉ាប់ពេញលេញ និងការបកប្រែជាភាសាខ្មែរ ចំនួន 200 ជំពូក។"
ជំពូកទី ៦៖ អ្វីដែលស៊ុណ្ណាត្រូវប្រើប្រាស់ក្នុងការស្រាយបួស ៣៨២ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាណាស់ពិញម៉ាលិក ﵁ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ តែងតែស្រាយបួសដោយផ្លែល្មើស្រស់ៗ (រ៉ូត្វាប់) មុនពេលទ្រង់ថ្វាយបង្គំសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ម៉ាហ្ហ្រិបប្រសិនបើគ្មានផ្លែល្មើស្រស់ទេទ្រង់ស្រាយបួសដោយផ្លែល្មើស្ងួត (តាមើរ) ហើយប្រសិនបើគ្មានផ្លែល្មើស្ងួតទៀតទេទ្រង់ក្រេបទឹកពីរបីក្អឹកដើម្បីស្រាយបួស។ (រាយការណ៍ដោយអាប៊ូដាវូតនិងទីរមីហ្ស៊ី)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٦ - باب الصائم إذا نسي فأكل أو شرب
ជំពូកទី ៧៖ ពាក្យឌុអា (ការអង្វរសុំព្រះ)បួងសួងនៅពេលស្រាយបួស ៣៨៣ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប់ឌុលឡោះពិញឧមើរ ﵄ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ នៅពេលដែលទ្រង់ស្រាយបួសទ្រង់តែងតែសូត្រថា៖ «ហ្សាអាប់បាហ្ស-ហ្សាម៉ាអ៊ូ, វ៉ាព្ទាល់ឡាតិល-អ៊ុរ៉ូក, វ៉ាសាបាតាល់-អាជរុអ៊ីនស្យាអល់ឡោះ» (ការស្រេកទឹកបានរលត់បាត់ទៅហើយសរសៃឈាមទាំងឡាយបានត្រជាក់ស្រួលឡើងវិញហើយនិងផលបុណ្យត្រូវបានបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់ហើយប្រសិនបើអល់ឡោះសព្វព្រះហឫទ័យ)។ (រាយការណ៍ដោយអាប៊ូដាវូត)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٧ - باب الجماع في شهر رمضان
ជំពូកទី ៨៖ អ្នកដែលហូបឬផឹកដោយភ្លេចខ្លួនក្នុងពេលកាន់បួស ៣៨៤ (១៩២) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ ថាព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «អ្នកណាដែលភ្លេចខ្លួនក្នុងពេលកំពុងកាន់បួសរួចគេបានហូបអាហារឬផឹកទឹកនោះចូរឱ្យគេបន្តបំពេញការបួសរបស់គេឱ្យចប់ពេញលេញចុះព្រោះពិតប្រាកដណាស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)ទេតើដែលបានបញ្ចុកអាហារនិងផ្តល់ទឹកផឹកដល់គេនោះ (ការបួសរបស់គេមិនខូចឡើយ)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٨ - باب الصوم في السفر
ជំពូកទី ៩៖ ការថើបភរិយាសម្រាប់អ្នកកាន់បួស ៣៨៥ (១៩៣) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ នាងបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ព្យាការី ﷺ ធ្លាប់ថើបនិងឱបភរិយាក្នុងពេលដែលទ្រង់កំពុងកាន់បួសប៉ុន្តែទ្រង់គឺជាអ្នកដែលអាចទប់ទល់អារម្មណ៍និងចំណង់របស់ទ្រង់បានល្អជាងគេបំផុតក្នុងចំណោមពួកអ្នក។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٩ - باب تأخير قضاء رمضان
ជំពូកទី ១០៖ ស្ថានភាពដែលភ្ញាក់ពីដំណេកពេលព្រឹកព្រលឹមទាំងមានជុនុប ៣៨៨ (១៩៦) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះនិងលោកស្រីអ៊ុម្មុសាឡាម៉ះ ﵂ ថាពេលវេលាហ្វាហ្សើរ (ស៊ុពហ៍) ធ្លាប់បានចូលមកដល់រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ខណ៖ដែលទ្រង់កំពុងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពជុនុបដោយសារការរួមដំណេកជាមួយភរិយា (មិនមែនដោយសារយល់សប្តិឡើយ) បន្ទាប់មកទ្រង់បានងូតទឹកសម្អាតខ្លួន (ហ្គុស្យល) ហើយបន្តកាន់បួសនៅថ្ងៃនោះយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٠ - باب من مات وعليه صوم
ជំពូកទី ១១៖ ការរួមដំណេកនៅពេលថ្ងៃក្នុងខែរ៉ម៉ាឌននិងការសងកាហ្វារ៉ាត់ ៣៨៩ (១៩៧) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ ថាខណ៖ដែលពួកយើងកំពុងអង្គុយជាមួយព្យាការី ﷺ ស្រាប់តែមានបុរសម្នាក់បានមកជួបទ្រង់ដោយភ័យស្លន់ស្លោហើយស្រែកថា៖ ឱរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)! ខ្ញុំវិនាសហិនហោចហើយ! ព្យាការី ﷺ បានសួរថា៖ «តើមានរឿងអ្វីកើតឡើងចំពោះអ្នក?» គាត់ឆ្លើយថា៖ ខ្ញុំបានរួមដំណេកជាមួយប្រពន្ធរបស់ខ្ញុំនៅពេលថ្ងៃក្នុងខែរ៉ម៉ាឌន! ព្យាការី ﷺ បានសួរថា៖ «តើអ្នកមានលទ្ធភាពរំដោះទាសករម្នាក់ដែរឬទេ?» គាត់ឆ្លើយថា៖ ទេ! ទ្រង់សួរបន្តថា៖ «តើអ្នកមានលទ្ធភាពកាន់បួសពីរខែជាប់ៗគ្នាដែរឬទេ?» គាត់ឆ្លើយថា៖ ទេ! ទ្រង់សួរទៀតថា៖ «តើអ្នកមានលទ្ធភាពផ្តល់អាហារដល់ជនក្រីក្រចំនួនហុកសិបនាក់ដែរឬទេ?» គាត់ឆ្លើយថា៖ ទេ! បន្ទាប់មកមានគេយកកញ្ជើផ្លែល្មើមួយមកជូនព្យាការី ﷺ ទ្រង់ក៏បានប្រគល់ឱ្យបុរសនោះហើយមានបន្ទូលថា៖ «ចូរអ្នកយករបស់នេះទៅធ្វើទានចុះ» បុរសនោះបានទូលសួរថា៖ តើឱ្យខ្ញុំយកទៅឱ្យអ្នកណាដែលក្រីក្រជាងខ្ញុំទៀត? ខ្ញុំសូមស្បថនឹងអល់ឡោះនៅចន្លោះភ្នំថ្មខ្មៅទាំងពីរនៃទីក្រុងម៉ាឌីណះគ្មានគ្រួសារណាដែលក្រីក្រជាងគ្រួសារខ្ញុំឡើយ! ពេលនោះព្យាការី ﷺ បានអស់សំណើចរហូតដល់លេចធ្មេញថ្គាមរបស់ទ្រង់រួចទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «ចូរអ្នកយកវាទៅបញ្ចុកគ្រួសាររបស់អ្នកចុះ!»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١١ - باب في القيء
ជំពូកទី ១២៖ ការកាន់បួសក្នុងពេលធ្វើដំណើរ ៣៩០ (១៩៨) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ ថាលោកហាំមហ្សាះពិញអាមរ៉ូអាល់-អាស្លាមីបានទូលសួរព្យាការី ﷺ ថា៖ តើខ្ញុំអាចកាន់បួសក្នុងពេលធ្វើដំណើរបានដែរឬទេ? ព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ប្រសិនបើអ្នកចង់ចូរអ្នកកាន់បួសចុះហើយប្រសិនបើអ្នកចង់ចូរអ្នកស្រាយបួសចុះ»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៣៩១ (១៩៩) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកហ្ចាបៀរពិញអាប់ឌុលឡោះ ﵄ ថាព្យាការី ﷺ បានទតឃើញមនុស្សម្នាកំពុងជួយបាំងម្លប់ឱ្យបុរសម្នាក់ដែលដួលសន្លប់ព្រោះតែការបួសក្នុងដំណើរដ៏ក្តៅខ្លាំងទ្រង់ក៏បានមានបន្ទូលថា៖ «វាមិនមែនជាអំពើល្អកុសលឡើយក្នុងការប្រឹងប្រែងបួសក្នុងពេលធ្វើដំណើរ (នៅពេលដែលវាបង្កជាការលំបាកវេទនាខ្លាំងបែបនេះ)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٢ - باب الحجامة
ជំពូកទី ១៣៖ ពេលវេលាដែលអនុញ្ញាតឱ្យស្រាយបួសពីរាយការណ៍ដោយលោកឧមើរពិញអាល់-ខាត់ត្វប ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «នៅពេលដែលរាត្រីបានមកដល់ពីទិសខាងកើតហើយពេលថ្ងៃបានរំកិលថយទៅទិសខាងលិចនិងព្រះអាទិត្យបានលិចបាត់ទាំងស្រុងនោះអ្នកកាន់បួសបានឈានដល់ពេលស្រាយបួសហើយ»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٣ - باب تعجيل الإفطار
ជំពូកទី ១៤៖ ការស្អប់ខ្ពើមការបួសបន្តគ្នាដោយមិនស្រាយបួសពេលយប់ (អាល់-វីស្វាល) ៣៩២-៣៩៦ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាណាស់, លោកអ៊ីព្នូឧមើរ, លោកស្រីអាអ៊ីស្យះ, លោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះនិងលោកអាប៊ូសreader អាល់-ឃុឌរី ﵄ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានហាមឃាត់ការបួសបន្តគ្នា (បួសថ្ងៃនិងយប់ជាប់ៗគ្នាដោយមិនស្រាយបួស) ដោយក្តីមេត្តាចំពោះពួកគេបណ្តាសហ្វាពហ៍បានជម្រាបថា៖ ចុះលោកផ្ទាល់ហេតុអ្វីបានជាបួសបន្តគ្នា? ទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «ខ្ញុំមិនដូចពួកអ្នកឡើយពិតប្រាកដណាស់ម្ចាស់របស់ខ្ញុំបានផ្តល់អាហារនិងទឹកដល់ខ្ញុំ (តាមរយ៖កម្លាំងចិត្តនិងវិញ្ញាណ)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٤ - باب في كراهية الوصال
ជំពូកទី ១៥៖ ការកាន់បួសដ៏ប្រសើរបំផុត (ការបួសរបស់ព្យាការីដាវូត ﵇) ៣៩៧ (២០២) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប់ឌុលឡោះពិញអាមរ៉ូ ﵄ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលមកកាន់ខ្ញុំថា៖ «ចូរអ្នកកាន់បួសមួយថ្ងៃហើយស្រាយបួសមួយថ្ងៃនោះគឺជាការកាន់បួសរបស់ព្យាការីដាវូត ﵇ ហើយវាគឺជាការកាន់បួសដ៏ល្អប្រសើរបំផុតគ្មានការបួសណាល្អលើសពីការបួសរបស់ដាវូតឡើយគឺស្មើនឹងកន្លះជីវិត»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٥ - باب أفضل الصيام
ជំពូកទី ១៦៖ ការកាន់បួសនៅថ្ងៃចន្ទនិងថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ៣៩៨-៤០១ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូក្វាតាដះអាល់-អាន់ស្វារី ﵁ ថាព្យាការី ﷺ ត្រូវបានសួរអំពីការកាន់បួសនៅថ្ងៃចន្ទ? ទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «នោះគឺជាថ្ងៃដែលខ្ញុំបានចាប់កំណើតឡើងនិងជាថ្ងៃដែលវិវរណ៖ (វ៉ាហ៊ី) ត្រូវបានបញ្ចុះមកលើខ្ញុំដំបូងបង្អស់»។ ហើយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ បានបញ្ជាក់ថាព្យាការី ﷺ តែងតែជ្រើសរើសកាន់បួសនៅថ្ងៃចន្ទនិងថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ព្រោះរាល់ទង្វើការងាររបស់មនុស្សលោកត្រូវបានលើកបង្ហាញទៅកាន់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ក្នុងថ្ងៃទាំងពីរនេះ។ (រាយការណ៍ដោយមុស្លិមនិងទីរមីហ្ស៊ី)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٦ - باب النهي عن صيام يوم الجمعة
ជំពូកទី ១៧៖ ការកាន់បួសប្រាំមួយថ្ងៃក្នុងខែស្យាវ៉ាល់ ៤០២ (២០៥) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូអៃយូបអាល់-អាន់ស្វារី ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «អ្នកណាដែលបានកាន់បួសក្នុងខែរ៉ម៉ាឌនរួចហើយគេបានបន្តកាន់បួសប្រាំមួយថ្ងៃទៀតនៅក្នុងខែស្យាវ៉ាល់នោះវាស្មើនឹងការកាន់បួសពេញមួយឆ្នាំទាំងមូល (ដ្បិតអំពើល្អមួយទទួលបានផលបុណ្យគុណនឹងដប់)»។ (រាយការណ៍ដោយមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٧ - باب لا يصام يوم عرفه بعرفة
ជំពូកទី ១៨៖ ការកាន់បួសនៅថ្ងៃអារ៉ាហ្វះនិងថ្ងៃអាស្យូរ៉ា ៤០៣-៤០៨ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូក្វាតាដះ ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ការកាន់បួសនៅថ្ងៃអារ៉ាហ្វះ (សម្រាប់អ្នកមិនបានធ្វើធម្មយាត្រាហាច) ខ្ញុំសង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំលើអល់ឡោះថានឹងជួយលុបលាងបាបកម្មមួយឆ្នាំមុននិងមួយឆ្នាំក្រោយហើយការកាន់បួសនៅថ្ងៃអាស្យូរ៉ា (ថ្ងៃទី ១០ នៃខែមូហារ៉ម) ខ្ញុំសង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំលើអល់ឡោះថានឹងជួយលុបលាងបាបកម្មមួយឆ្នាំមុន»។ ហើយលោកអ៊ីព្នូអាព្ពាស ﵄ បានបញ្ជាក់ថាព្យាការី ﷺ បានផ្តាំឱ្យបួសថ្ងៃទី ៩ និងទី ១០ នៃខែមូហារ៉មដើម្បីកុំឱ្យដូចពួកជ្វីហ្វ។ (រាយការណ៍ដោយមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٨ - باب كراهية الصوم يومي العيدين
ជំពូកទី ១៩៖ ការហាមឃាត់ការកាន់បួសនៅថ្ងៃបុណ្យទាំងពីរនិងថ្ងៃតាសស្រ៊ីក ៤០៩-៤១៥ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ, លោកអាប៊ូសreader, និងលោកឧមើរ ﵄ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានហាមឃាត់ដាច់ខាតមិនឱ្យកាន់បួសនៅថ្ងៃពីរថ្ងៃគឺ៖ ថ្ងៃបុណ្យអ៊ីឌុល-ហ្វ៊ីត្រនិងថ្ងៃបុណ្យអ៊ីឌុល-អាឌហា។ ហើយថ្ងៃតាសស្រ៊ីកទាំងបី (ទី ១១, ១២, ១៣ នៃខែហ្ស៊ុលហ៊ីជ្ជះ) គឺជាថ្ងៃនៃការទទួលទានអាហារភេសជ្ជ៖ និងការរំលឹកដល់អល់ឡោះ ﷻ មិនអនុញ្ញាតឱ្យបួសឡើយ។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١٩ - باب صوم أيام التشريق
ជំពូកទី ២០៖ រាត្រីលៃឡាតុល-ក្វាឌរ (រាត្រីប្រកបដោយមហិទ្ធិឫទ្ធិ) ៤១៦-៤២៣ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះនិងលោកអ៊ីព្នូឧមើរ ﵄ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ចូរពួកអ្នកស្វែងរករាត្រីលៃឡាតុល-ក្វាឌរនៅក្នុងរាត្រីថ្ងៃសេសនៃដប់យប់ចុងក្រោយនៃខែរ៉ម៉ាឌន»។ ហើយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ បានសួរថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះប្រសិនបើខ្ញុំដឹងថារាត្រីណាជារាត្រីលៃឡាតុល-ក្វាឌរតើខ្ញុំត្រូវសូត្រពាក្យអ្វី? ទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «ចូរនាងពោលថា៖ អាល់ឡាហុម្ម៉ាអ៊ីនណាកាអាហ្វូវ្វុនទុហ៊ីព្ពុល-អាហ្វវ៉ាហ្វាអ៍ហ្វុអា៊ននី (ឱអល់ឡោះ! ពិតប្រាកដណាស់ទ្រង់ជាម្ចាស់ដ៏មហាអភ័យទោសទ្រង់ស្រឡាញ់ការអភ័យទោសដូច្នេះសូមទ្រង់មេត្តាអភ័យទោសដល់ខ្ញុំផង)»។ (រាយការណ៍ដោយទីរមីហ្ស៊ីនិងពូខរី)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٢٠ - باب ليلة القدر
ជំពូកទី ២១៖ ការស្នាក់នៅក្នុងវិហារម៉ាស្ជិទដើម្បីគោរពសក្ការ៖ (អាល់-អ៊ិកតិកាហ្វ) ៤២៤ (២១៣) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ តែងតែស្នាក់នៅក្នុងវិហារម៉ាស្ជិទ (អ៊ិកតិកាហ្វ) ក្នុងកំឡុងដប់ថ្ងៃចុងក្រោយនៃខែរ៉ម៉ាឌនរហូតទាល់តែទ្រង់បានទទួលមរណភាពហើយបន្ទាប់ពីទ្រង់ទទួលមរណភាពបណ្តាភរិយារបស់ទ្រង់ក៏បានបន្តធ្វើអ៊ិកតិកាហ្វដូចគ្នាដែរ។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៤២៥-៤២៨ - បណ្តាហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)ស្តីពីសីលធម៌នៃការធ្វើអ៊ិកតិកាហ្វ៖ ការមិនចេញក្រៅវិហារលើកលែងតែមានការចាំបាច់បន្ទាន់និងការការពារខ្លួនពីការសង្ស័យដូចដែលព្យាការី ﷺ បានដើរជូនលោកស្រីសាហ្វ៊ីយ៉ះទៅគេហដ្ឋានវិញរួចបានប្រាប់សហ្វាពហ៍ពីរបីនាក់ថា «នេះគឺជាសាហ្វ៊ីយ៉ះ (ភរិយាខ្ញុំ) ព្រោះអារក្សស្យៃតនធ្វើដំណើរក្នុងខ្លួនមនុស្សដូចលំហូរឈាម»។
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٢١ - باب ما يفطر عليه وما يقال عند الفطر
៤២៩ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ នាងបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ស៊ុណ្ណាសម្រាប់អ្នកធ្វើអ៊ិកតិកាហ្វ (ស្នាក់ក្នុងវិហារ) គឺ៖ មិនត្រូវចេញទៅសួរសុខទុក្ខអ្នកជំងឺ, មិនត្រូវចូលរួមដង្ហែសព, មិនត្រូវប៉ះពាល់ឬរួមដំណេកជាមួយស្ត្រី, និងមិនត្រូវចេញក្រៅវិហារឡើយលើកលែងតែសម្រាប់តម្រូវការបន្ទោបង់ដែលមិនអាចខានបាន។ ហើយការធ្វើអ៊ិកតិកាហ្វត្រូវតែធ្វើឡើងនៅក្នុងវិហារម៉ាស្ជិទជូម៉ាអ៊ះធំ។ (រាយការណ៍ដោយអាប៊ូដាវូត)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٢٢ - باب الاعتكاف
៦ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីធម្មយាត្រាហាចនិងអ៊ុមរ៉ោះ (ការដើរយាងតូច) (កិតាបុល-ហាច)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٦ - كتاب الحج
៦ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីធម្មយាត្រាហាចនិងអ៊ុមរ៉ោះ (ការដើរយាងតូច) (កិតាបុល-ហាច) ជំពូកទី ១៖ កាតព្វកិច្ចនៃធម្មយាត្រាហាច (វុជូបុល-ហាច) ៤៣០-៤៣១ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប់ឌុលឡោះពិញឧមើរនិងលោកអាលី ﵄ ថាបុរសម្នាក់បានសួរព្យាការី ﷺ ថា៖ តើអ្វីខ្លះដែលតម្រូវឱ្យជាប់កាតព្វកិច្ចហាច? ព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ស្បៀងអាហារនិងមធ្យោបាយធ្វើដំណើរ (អាល់-ហ្សាដវ៉ារ-រ៉ាហ៊ីឡះ)» ស្របតាមព្រះបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ក្នុងគម្ពីរគម្ពីរគួរអាន (ស៊ូរ៉ាត់អាលីអ៊ីមរ៉នទី ៩៧)៖ ﴿وَلِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا﴾ (ហើយជាកាតព្វកិច្ចសម្រាប់មនុស្សលោកចំពោះអល់ឡោះក្នុងការបំពេញធម្មយាត្រាហាចទៅកាន់គេហដ្ឋានកាអ៍បះចំពោះអ្នកណាដែលមានលទ្ធភាពស្វែងរកមធ្យោបាយធ្វើដំណើរទៅកាន់ទីនោះ)។ (រាយការណ៍ដោយទីរមីហ្ស៊ី)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
١ - باب وجوب الحج
ជំពូកទី ២៖ ព្រំដែនមីក្វាតនៃការស្លៀកពាក់អៀហ៍រ៉ម (អាល់-ម៉ាវាគីត) ៤៣២ (២១៦) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអ៊ីព្នូអាព្ពាស ﵄ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានកំណត់ព្រំដែនមីក្វាតសម្រាប់អ្នកស្រុកម៉ាឌីណះគឺ៖ ហ្ស៊ុល-ហ៊ុឡៃហ្វះ, សម្រាប់អ្នកស្រុកស៊ីរី (និងអេហ្ស៊ីប) គឺ៖ អាល់-ជុហ៍ហ្វះ, សម្រាប់អ្នកស្រុកណាចដ៍គឺ៖ ក្វារនុល-ម៉ាណាហ្ស៊ីល (អាល់-សៃលុល-កាពៀរ), និងសម្រាប់អ្នកស្រុកយេម៉ែនគឺ៖ យ៉ាឡាំឡាំ។ «ព្រំដែនទាំងនេះគឺសម្រាប់អ្នកស្រុកទាំងនោះផ្ទាល់និងសម្រាប់អ្នកដំណើរណាដែលមកកាត់តាមទីនោះដោយមានបំណងបំពេញហាចឬអ៊ុមរ៉ោះ (ការដើរយាងតូច) ចំណែកឯអ្នកណាដែលរស់នៅខាងក្នុងព្រំដែនទាំងនេះគឺត្រូវចាប់ផ្តើមស្លៀកពាក់អៀហ៍រ៉មចេញពីគេហដ្ឋានរបស់ខ្លួនរហូតដល់អ្នកស្រុកម៉ាកកះគឺស្លៀកពាក់អៀហ៍រ៉មចេញពីទីក្រុងម៉ាកកះផ្ទាល់»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៤៣៥ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអ៊ីព្នូឧមើរ ﵄ ថាលោកឧមើរពិញអាល់-ខាត់ត្វប ﵁ បានកំណត់ «ហ្សាតុអៀរក៍» ជាព្រំដែនមីក្វាតសម្រាប់អ្នកស្រុកអ៊ីរ៉ាក់ (បាដាដ, គូហ្វានិងបាសរ៉ា)។ (រាយការណ៍ដោយពូខរី)
មើលអត្ថបទយោងជាភាសាអង់គ្លេស (English Reference)
٢ - باب المواقيت