អ៊ុមដាតុល អាហ៍កាម (សសរស្តម្ភនៃច្បាប់ឥស្លាម)

ជំពូកទី ៩៖ ការផ្សះផ្សានិងសិទ្ធិរបស់អ្នកជិតខាង (អាល់-ស៊ុលហ៍) ៥៥៧ (២៨៧) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «កុំឱ្យអ្នកជិតខាងណាម្នាក់រារាំងអ្នកជិតខាងរបស់ខ្លួនក្នុងការស៊កឈើធ្នឹមលើជញ្ជាំងផ្ទះរបស់គាត់ឡើយ»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៥៥៨-៥៦០ - បណ្តាហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)ស្តីពីការផ្សះផ្សាទំនាស់៖ - ការផ្សះផ្សារវាងបងប្អូនមុស្លិមគឺជាអំពើដ៏ប្រសើរលើកលែងតែការផ្សះផ្សាណាដែលធ្វើឱ្យរបស់ហារ៉ាម (ហាមឃាត់សាសនា)ក្លាយជាហាឡាល់ឬធ្វើឱ្យរបស់ហាឡាល់ក្លាយជាហារ៉ាម។ - មនុស្សម្នាក់ៗត្រូវគោរពតាមលក្ខខណ្ឌដែលខ្លួនបានព្រមព្រៀងសន្យាលើកលែងតែលក្ខខណ្ឌដែលផ្ទុយនឹងច្បាប់របស់អល់ឡោះ ﷻ។

ជំពូកទី ១០៖ ភាពជាដៃគូសហការអាជីវកម្ម (អាល់-ស្យៀរកះ) ៥៦១-៥៦៤ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ ថាអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ បានមានបន្ទូល (ហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)កូដស៊ី)៖ «តថាគតគឺជាដៃគូទីបីនៃដៃគូអាជីវកម្មពីរនាក់ដរាបណាអ្នកទាំងពីរមិនក្បត់ទំនុកចិត្តគ្នានិងគ្នាប៉ុន្តែនៅពេលណាដែលម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកទាំងពីរក្បត់ទំនុកចិត្តតថាគតនឹងដកខ្លួនចេញពីអ្នកទាំងពីរ (ហើយពរជ័យនឹងរលាយបាត់)»។ (រាយការណ៍ដោយអាប៊ូដាវូត)

ជំពូកទី ១១៖ ការធ្វើកសិកម្មចែកផលនិងការជួលដីធ្លី (អាល់-មូហ្សារ៉ាអាត់វ៉ាគីរ៉ាអ៊ុល-អើឌ) ៥៦៥-៥៦៨ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប់ឌុលឡោះពិញឧមើរ ﵄ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានព្រមព្រៀងប្រគល់ដីធ្លីនិងចម្ការល្មើនៅខៃពារឱ្យពួកជ្វីហ្វធ្វើកសិកម្មដោយទទួលបានចំណែកកន្លះភាគ (៥០%) នៃផលដំណាំឬផ្លែឈើដែលផលិតបានចេញពីដីនោះ។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ហើយលោករ៉ាហ្វៀពិញខាឌីជបានពន្យល់ថាការហាមឃាត់ការជួលដីកាលពីមុនគឺដោយសារតែម្ចាស់ដីបានដាក់លក្ខខណ្ឌយកតែផលដំណាំដែលដុះនៅតាមមាត់ប្រឡាយទឹកដែលជាហេតុបង្កជាការកេងប្រវ័ញ្ចនិងជម្លោះ។

ជំពូកទី ១២៖ អំណោយជីវិត (អាល់-អ៊ុមរ៉ោះ (ការដើរយាងតូច)) ៥៦៩ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកហ្ចាបៀរពិញអាប់ឌុលឡោះ ﵄ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «អំណោយជីវិត (អ៊ុមរ៉ោះ - ការប្រគល់ផ្ទះឬទ្រព្យឱ្យរស់នៅពេញមួយជីវិត) គឺជារបស់អ្នកដែលទទួលបានអំណោយនោះនិងជារបស់កូនចៅជំនាន់ក្រោយរបស់គេវាមិនវិលត្រឡប់ទៅរកអ្នកដែលបានឱ្យវិញឡើយដ្បិតគេបានប្រគល់វាឱ្យហើយ»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

ជំពូកទី ១៣៖ ការខ្ចីប្រើប្រាស់ដោយគ្មានតម្លៃឈ្នួល (អាល់-អារីយ៉ះ) ៥៧២ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូអ៊ុម៉ាម៉ះ ﵁ ថាគាត់បានឮរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ថ្លែងក្នុងទេសនកថាឆ្នាំធម្មយាត្រាលាគ្នា (ហាចជ៉ាតុល-វ៉ាដា) ថា៖ «របស់ដែលខ្ចីគេប្រើត្រូវតែប្រគល់សងគេវិញ, អ្នកធានាគឺជាអ្នកទទួលខុសត្រូវសង, និងបំណុលត្រូវតែសងឱ្យគ្រប់ចំនួន»។ (រាយការណ៍ដោយអាប៊ូដាវូតនិងទីរមីហ្ស៊ី) ៥៧៤ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្វាហ្វវ៉ានពិញអ៊ុម៉ៃយ៉ះ ﵁ ថាព្យាការី ﷺ បានខ្ចីអាវក្រោះដែកពីគាត់នៅថ្ងៃសមរភូមិហ៊ុនៃនគាត់បានសួរថា៖ តើជាការរឹបអូសយកដោយបង្ខំឬឱមូហាំម៉ាត់ (ﷺ)? ព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ទេ! គឺជាការខ្ចីប្រើប្រាស់ប្រកបដោយការធានាសងវិញ (អារីយ៉ះម៉ាដមូណះ) ប្រសិនបើវាបាត់បង់ឬខូចខាត»។ (រាយការណ៍ដោយអាប៊ូដាវូត)

ជំពូកទី ១៤៖ វត្ថុរើសបានដែលជ្រុះបាត់ (អាល់-លូក្វាត្វះ) ៥៧៧ (២៨៨) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកហ្សែដពិញខាលីដអាល់-ជុហានី ﵁ ថាបុរសម្នាក់បានសួររ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ អំពីវត្ថុរើសបានដែលជ្រុះបាត់ (លូក្វាត្វះ)? ទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «ចូរអ្នកចំណាំខ្សែចងនិងថង់ច្រករបស់វាឱ្យច្បាស់បន្ទាប់មកចូរប្រកាសស្វែងរកម្ចាស់របស់វារយ៖ពេលមួយឆ្នាំពេញប្រសិនបើម្ចាស់របស់វាមកទទួលចូរប្រគល់ឱ្យគេទៅប៉ុន្តែបើគ្មានម្ចាស់មកទេនោះវាជាកម្មសិទ្ធិរបស់អ្នក» គាត់បានសួរទៀតថា៖ ចុះបើជាសត្វចៀមដែលវង្វេងវិញ? ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «ចៀមនោះគឺសម្រាប់អ្នកឬសម្រាប់បងប្អូនរបស់អ្នកឬសម្រាប់សត្វចចក» គាត់បានសួរទៀតថា៖ ចុះបើជាសត្វអូដ្ឋដែលវង្វេងវិញ? ទ្រង់បានប្រែទឹកមុខក្រហមហើយមានបន្ទូលថា៖ «តើអ្នកមានការទាក់ទងអ្វីនឹងវា?! ព្រោះវាមានបាតជើងរឹងមាំនិងមានថង់ទឹកក្នុងខ្លួនស្រាប់វានឹងស៊ីស្លឹកឈើនិងផឹកទឹករហូតទាល់តែម្ចាស់របស់វារកវាឃើញដោយខ្លួនឯង!»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

ជំពូកទី ១៥៖ ការដណ្តើមយកទ្រព្យសម្បត្តិអ្នកដទៃដោយអយុត្តិធម៌ (អាល់-ហ្គាសប) ៥៨៣ (២៨៩) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកសាអ៊ីដពិញហ្សែដ ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «អ្នកណាដែលដណ្តើមយកដីរបស់អ្នកដទៃដោយអយុត្តិធម៌ត្រឹមតែមួយចំអាមនោះនៅថ្ងៃបរលោកអល់ឡោះនឹងយកដីទាំងប្រាំពីរប៉ែតនៃផែនដីមកមូររឹតបំពង់ករបស់គេ!»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៥៨៤ (២៩០) - និងពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ ដូចគ្នានេះដែរពីព្យាការី ﷺ។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

៨ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីនរក (កិតាបុន-នីកាហ៍) ជំពូកទី ១៖ ការលើកទឹកចិត្តឱ្យរៀបនរក ៥៨៨ (២៩២) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប់ឌុលឡោះពិញម៉ាស់អ៊ូដ ﵁ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ពួកយើងជាយុវជននៅជាមួយព្យាការី ﷺ ដោយគ្មានទ្រព្យសម្បត្តិអ្វីឡើយរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលមកកាន់ពួកយើងថា៖ «ឱក្រុមយុវជនទាំងឡាយ! អ្នកណាដែលមានលទ្ធភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងចំណោមពួកអ្នក (លទ្ធភាពរាងកាយស្មារតីនិងហិរញ្ញវត្ថុ) ចូរឱ្យគេរៀបនរកចុះព្រោះពិតប្រាកដណាស់វាជួយបន្ទាបខ្សែភ្នែក (កុំឱ្យមើលអំពើបាប) និងជួយការពារព្រហ្មចារីយ៍ភាពឱ្យបរិសុទ្ធហើយអ្នកណាដែលគ្មានលទ្ធភាពនោះចូរឱ្យគេកាន់បួសព្រោះពិតប្រាកដណាស់ការបួសនឹងក្លាយជាខែលការពារចំណង់តណ្ហារបស់គេ»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៥៨៩ (២៩៣) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាណាស់ពិញម៉ាលិក ﵁ ថាមនុស្សបីនាក់បានមកសួរពីការគោរពសក្ការ៖របស់ព្យាការី ﷺ ដោយម្នាក់ថានឹងសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ពេញមួយយប់រហូត, ម្នាក់ថានឹងបួសរាល់ថ្ងៃមិនស្រាយ, និងម្នាក់ថានឹងនៅលីវមិនរៀបការពេលព្យាការី ﷺ បានឮទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «ខ្ញុំជាអ្នកកោតខ្លាចអល់ឡោះជាងគេក្នុងចំណោមពួកអ្នកប៉ុន្តែខ្ញុំបួសផងនិងស្រាយបួសផង, ខ្ញុំសឡាតផងនិងគេងផង, និងខ្ញុំរៀបការជាមួយស្ត្រីដូច្នេះអ្នកណាដែលងាកចេញពីមាគ៌ាស៊ុណ្ណារបស់ខ្ញុំគេមិនមែនជាពួកខ្ញុំឡើយ!»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៥៩០ (២៩៤) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ ថារ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ស្ត្រីត្រូវបានគេជ្រើសរើសរៀបការដោយសារកត្តាបួនយ៉ាង៖ ដោយសារទ្រព្យសម្បត្តិរបស់នាង, ដោយសារវង្សត្រកូលរបស់នាង, ដោយសារសម្រស់របស់នាង, និងដោយសារសាសនារបស់នាងដូច្នេះចូរអ្នកជ្រើសរើសយកស្ត្រីដែលមានសាសនា (មានចរិយាធម៌ល្អនិងកោតខ្លាចអល់ឡោះ) ចុះនោះដៃរបស់អ្នកនឹងទទួលបាននូវសេចក្តីសុខក្សេមក្សាន្ត»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

ជំពូកទី ២៖ ការហាមឃាត់ការរៀបការស្ត្រីជាបងប្អូនឬមីងក្មួយជាមួយគ្នានិងស្ត្រីដែលហាមឃាត់ដោយការបំបៅដោះ ៥៩៤ (២៩៦) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានហាមឃាត់មិនឱ្យរៀបការប្រមូលផ្តុំរវាងស្ត្រីម្នាក់និងម្តាយមីងខាងឪពុករបស់នាងឬរវាងស្ត្រីម្នាក់និងម្តាយមីងខាងម្តាយរបស់នាង (ក្នុងពេលតែមួយ) ឡើយ។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៥៩៧ (២៩៩) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ ថារ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «អ្វីៗដែលត្រូវបានហាមឃាត់មិនឱ្យរៀបការដោយសារតែចំណងឈាមបង្កើតគឺត្រូវបានហាមឃាត់ដូចគ្នាដោយសារតែការបំបៅដោះកាលពីកុមារភាព (រ៉ាឌ្វាអាត់)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

ជំពូកទី ៣៖ ការហាមឃាត់នរកស៊ីហ្គារ (ការដោះដូរកូនស្រីដោយគ្មានម៉ាហារ) ៦០៦ (៣០៨) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប់ឌុលឡោះពិញឧមើរ ﵄ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានហាមឃាត់នរកបែបស៊ីហ្គារ (អាល់-ស្យីហ្គារ) គឺបុរសម្នាក់លើកកូនស្រីឱ្យទៅបុរសម្នាក់ទៀតដោយមានលក្ខខណ្ឌឱ្យបុរសនោះលើកកូនស្រីរបស់ខ្លួនឱ្យមកវិញដោយគ្មានការបង់ប្រាក់ម៉ាហារ (ថ្លៃបណ្ណាការ) ត្រឹមត្រូវដល់ស្ត្រីឡើយ។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

ជំពូកទី ៤៖ ការហាមឃាត់នរកបណ្តោះអាសន្ន (នីកាហ៍មុតអាត់) ៦១១ (៣១១) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាលីពិញអាប៊ីត្វលិប ﵁ ថាពិតប្រាកដណាស់រ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានហាមឃាត់នរកបណ្តោះអាសន្ន (នីកាហ៍មុតអាត់ - ការកំណត់កាលបរិច្ឆេទនៃការលែងលះទុកជាមុន) នៅថ្ងៃសមរភូមិខៃពារនិងបានហាមឃាត់ការទទួលទានសាច់សត្វលាស្រុក។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៦១២ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាល់-រ៉ាពីអ៊ីពិញសាប់រ៉ោះអាល់-ជុហានីពីឪពុករបស់លោកលោកបាននិយាយថា៖ ខ្ញុំបាននៅជាមួយរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ពេលទ្រង់បានប្រកាសថា៖ «ឱមនុស្សលោកទាំងឡាយ! កាលពីមុនខ្ញុំធ្លាប់បានអនុញ្ញាតឱ្យពួកអ្នករៀបការបណ្តោះអាសន្នជាមួយស្ត្រីប៉ុន្តែឥឡូវនេះអល់ឡោះ ﷻ បានហាមឃាត់វាជាដាច់ខាតរហូតដល់ថ្ងៃបរលោកដូច្នេះអ្នកណាដែលមានស្ត្រីបែបនេះនៅជាមួយចូរដោះលែងនាងឱ្យមានសេរីភាពចុះហើយកុំយកមកវិញនូវអ្វីដែលពួកអ្នកធ្លាប់បានផ្តល់ឱ្យនាងឡើយ»។ (រាយការណ៍ដោយមុស្លិម)

ជំពូកទី ៥៖ ការសុំការអនុញ្ញាតពីស្ត្រីមេម៉ាយនិងស្ត្រីព្រហ្មចារី (អាល់-អ៊ីស្ទិអ៊ហ្សា៊ន) ៦១៣ (៣១២) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ស្ត្រីមេម៉ាយ (ដែលធ្លាប់រៀបការ) គឺមិនត្រូវរៀបការឱ្យនាងឡើយរហូតទាល់តែបានពិគ្រោះយោបល់និងសុំបញ្ជាពីនាងផ្ទាល់ហើយស្ត្រីព្រហ្មចារីគឺមិនត្រូវរៀបការឱ្យនាងឡើយរហូតទាល់តែបានសុំការអនុញ្ញាតពីនាង» គេបានសួរថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះតើការអនុញ្ញាតរបស់នាងសម្គាល់ដូចម្តេចទៅ? ទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «គឺការនៅស្ងៀមរបស់នាង (ដោយភាពអៀនខ្មាស)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៦១៥ (៣១៣) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ អំពីភរិយារបស់លោករីហ្វាអាះអាល់-ក្វុរ៉ាឌ្វីដែលត្រូវបានប្តីលែងលះដាច់ស្រឡះ (បីតឡាក) រួចនាងបានរៀបការជាមួយបុរសម្នាក់ទៀតហើយចង់វិលត្រឡប់ទៅរកប្តីដើមវិញព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ទេ! នាងមិនអាចត្រឡប់ទៅវិញបានឡើយរហូតទាល់តែប្តីថ្មីបានរួមដំណេកជាមួយនាងនិងនាងបានរួមដំណេកជាមួយប្តីថ្មីសិន (ភ្លក្សរសជាតិផ្អែមល្ហែមគ្នាសិន)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៦១៨ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកហ្ចាបៀរពិញអាប់ឌុលឡោះ ﵄ ថារ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកណាម្នាក់ចូលស្តីដណ្តឹងស្ត្រីប្រសិនបើគេអាចសម្លឹងមើលនូវអ្វីដែលទាក់ទាញចិត្តគេឱ្យរៀបការជាមួយនាង (ដូចជាផ្ទៃមុខនិងដៃ) ចូរឱ្យគេធ្វើចុះ»។ (រាយការណ៍ដោយអាប៊ូដាវូត)

ជំពូកទី ៦៖ ម៉ាហារ (ថ្លៃបណ្ណាការនរក) និងពិធីជប់លៀងនរក (វ៉ាលីម៉ះ) ៦១៩ (៣១៤) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកសាហ៍លពិញសាអ៍ដអាល់-សាអ៊ីឌី ﵁ ថាស្ត្រីម្នាក់បានមកប្រគល់ខ្លួនជូនរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ពេលនោះបុរសម្នាក់បានក្រោកឈរជម្រាបសុំរៀបការជាមួយនាងព្យាការី ﷺ បានសួរថា៖ «តើអ្នកមានអ្វីសម្រាប់ធ្វើជាម៉ាហារឱ្យនាងទេ?» គាត់ឆ្លើយថាគ្មានអ្វីក្រៅពីសំពត់ចង្កេះរបស់គាត់ឡើយទ្រង់បានមានបន្ទូលថា៖ «ចូរអ្នកទៅស្វែងរកមើលទោះបីជាចិញ្ចៀនដែកមួយវង់ក៏ដោយ» លុះរកមិនបានទ្រង់បានសួរថា៖ «តើអ្នកចងចាំគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)គម្ពីរគួរអានស៊ូរ៉ាត់ណាខ្លះ?» គាត់បានរៀបរាប់ឈ្មោះស៊ូរ៉ាត់មួយចំនួនពេលនោះព្យាការី ﷺ ក៏បានមានបន្ទូលថា៖ «ខ្ញុំផ្សំផ្គុំអ្នកជាមួយនាងដោយសារតែចំណេះដឹងគម្ពីរគម្ពីរគួរអានដែលអ្នកមាន (ដោយអ្នកត្រូវបង្រៀនគម្ពីរគួរអានដល់នាង)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៦២៣ (៣១៧) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាណាស់ពិញម៉ាលិក ﵁ ថាលោកអាប់ឌុករ៉ោះម៉ានពិញអាវហ្វ ﵁ បានរៀបការដោយផ្តល់ម៉ាហារជាមាសទម្ងន់ប៉ុនគ្រាប់ផ្លែល្មើព្យាការី ﷺ ក៏បានមានបន្ទូលអបអរសាទរថា៖ «សូមអល់ឡោះប្រទានពរជ័យដល់អ្នក! ចូរអ្នករៀបចំពិធីជប់លៀងនរក (វ៉ាលីម៉ះ) ចុះទោះបីជាអារសត្វចៀមត្រឹមតែមួយក្បាលក៏ដោយ»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

ជំពូកទី ៧៖ ការបែងចែកពេលវេលាដោយយុត្តិធម៌រវាងភរិយានិងលក្ខខណ្ឌនរក ៦៣៥-៦៤៥ - ពីរាយការណ៍ដោយលោកឧកព៉ះពិញអាមៀរ ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «លក្ខខណ្ឌដែលសមស្របបំផុតនិងចាំបាច់បំផុតដែលពួកអ្នកត្រូវតែបំពេញគឺលក្ខខណ្ឌទាំងឡាយណាដែលពួកអ្នកបានធ្វើឱ្យការរួមរស់ជាមួយភរិយាក្លាយជាស្របច្បាប់»។ ហើយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ បានបញ្ជាក់ថាព្យាការី ﷺ តែងតែបែងចែកវេនយប់ស្មើៗគ្នារវាងបណ្តាភរិយារបស់ទ្រង់ដោយយុត្តិធម៌បំផុតហើយទ្រង់តែងតែបួងសួងថា៖ «ឱអល់ឡោះ! នេះជាការបែងចែករបស់ខ្ញុំក្នុងអ្វីដែលខ្ញុំអាចគ្រប់គ្រងបាន (ពេលវេលានិងការផ្គត់ផ្គង់) ដូច្នេះសូមទ្រង់មេត្តាកុំស្តីបន្ទោសខ្ញុំក្នុងអ្វីដែលទ្រង់គ្រប់គ្រងហើយខ្ញុំមិនអាចគ្រប់គ្រងបាន (គឺក្តីស្រឡាញ់ក្នុងបេះដូង) ឡើយ»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

៩ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីការលែងលះការសុំលែងលះនិងការស្បថប្រកែកគ្នា (កិតាបុល-ត្វឡាក, អាល់-ឃុលអ៊, វ៉ាល់-លីអាន) ៦៤៦ (៣២៤) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប់ឌុលឡោះពិញឧមើរ ﵄ ថាគាត់បានលែងលះប្រពន្ធរបស់គាត់ក្នុងពេលដែលនាងកំពុងមានរដូវលោកឧមើរក៏បានលើករឿងនេះទូលសួររ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ពេលនោះព្យាការី ﷺ បានខឹងសម្បារហើយមានបន្ទូលថា៖ «ចូរបង្គាប់ឱ្យគេទៅទទួលនាងមកវិញចុះរួចទុកនាងឱ្យនៅជាមួយរហូតទាល់តែនាងស្អាតពីឈាមរដូវបន្ទាប់មកឱ្យនាងមានរដូវម្តងទៀតហើយស្អាតម្តងទៀតបន្ទាប់មកប្រសិនបើគាត់នៅតែចង់លែងលះចូរគាត់លែងលះនាងក្នុងពេលដែលនាងស្អាតដោយមិនបានប៉ះពាល់រួមដំណេកជាមួយនាងឡើយនោះហើយគឺជាកាលកំណត់អ៊ិដដះដែលអល់ឡោះបានបង្គាប់»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៦៥៣ (៣២៨) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអ៊ីព្នូអាព្ពាស ﵄ ថាភរិយារបស់លោកសាពិតពិញកៃស៍ ﵁ បានមកជួបព្យាការី ﷺ ហើយទូលថា៖ ឱរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ! ខ្ញុំមិនបន្ទោសសាពិតលើចរិយាធម៌ឬសាសនាឡើយប៉ុន្តែខ្ញុំមិនអាចស្រឡាញ់គាត់បានទេនិងខ្លាចប្រព្រឹត្តអំពើមិនដឹងគុណក្នុងឥស្លាមព្យាការី ﷺ បានសួរថា៖ «តើនាងព្រមប្រគល់ចម្ការដែលជាម៉ាហារឱ្យគាត់វិញដែរឬទេ?» នាងឆ្លើយថា៖ ព្រម! ព្យាការី ﷺ ក៏បានមានបន្ទូលទៅកាន់សាពិតថា៖ «ចូរអ្នកទទួលយកចម្ការនោះមកវិញចុះហើយលែងលះនាងមួយត្វឡាកទៅ (អាល់-ឃុលអ៊)»។ (រាយការណ៍ដោយពូខរី)

១០ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីការស្បថប្រកែកគ្នារវាងប្តីប្រពន្ធលើការផិតក្បត់ (កិតាបុល-លីអាន) ៦៦៦ (៣៣១) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកសាហ៍លពិញសាអ៍ដអាល់-សាអ៊ីឌី ﵁ អំពីដំណើររឿងនៃការស្បថប្រកែកគ្នា (លីអាន) រវាងប្តីនិងប្រពន្ធដែលប្តីបានចោទប្រកាន់ប្រពន្ធរបស់ខ្លួនថាផិតក្បត់ដោយគ្មានសាក្សីបួននាក់៖ ព្យាការី ﷺ បានឱ្យអ្នកទាំងពីរមកស្បថនៅចំពោះព្រះភក្ត្រអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ដោយប្តីត្រូវស្បថបួនដងដោយនាមអល់ឡោះថាខ្លួននិយាយពិតហើយលើកទីប្រាំស្បថថា «សូមបណ្តាសារបស់អល់ឡោះធ្លាក់លើខ្លួនប្រសិនបើខ្លួនកុហក» ហើយប្រពន្ធត្រូវស្បថបួនដងដោយនាមអល់ឡោះថាប្តីកុហកហើយលើកទីប្រាំស្បថថា «សូមកំហឹងរបស់អល់ឡោះធ្លាក់លើខ្លួនប្រសិនបើប្តីនិយាយពិត» បន្ទាប់មកព្យាការី ﷺ បានបំបែកអ្នកទាំងពីរឱ្យដាច់ស្រឡះពីគ្នាជារៀងរហូត។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

១១ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីការបំបៅដោះកុមារ (កិតាបុរ-រ៉ាឌ្វា) ៦៧៨ (៣៣៦) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ នាងបានមានប្រសាសន៍ថា៖ ក្នុងចំណោមព្រះបន្ទូលគម្ពីរគម្ពីរគួរអានដែលត្រូវបានបញ្ចុះមកពីដំបូងគឺការបំបៅដោះដប់ដងដែលគេដឹងច្បាស់ទើបធ្វើឱ្យជាប់ខ្សែញាតិហាមឃាត់បន្ទាប់មកវាត្រូវបានកែសម្រួលមកត្រឹមការបំបៅដោះប្រាំដងដែលគេដឹងច្បាស់វិញហើយរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានទទួលមរណភាពខណ៖ដែលការអនុវត្តនេះនៅជាច្បាប់ជាធរមាន។ (រាយការណ៍ដោយមុស្លិម) ហើយការបំបៅដោះដែលធ្វើឱ្យជាប់ខ្សែញាតិនោះគឺត្រូវតែធ្វើឡើងក្នុងវ័យកុមារភាពដែលអាហារចម្បងរបស់ទារកគឺទឹកដោះ (មុនអាយុពីរឆ្នាំ)។

១២ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពនិងសិទ្ធិថែទាំកូន (កិតាបុន-ណាស្វាក្វាត) ៦៨៨ (៣៤១) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកស្រីអាអ៊ីស្យះ ﵂ ថាលោកស្រីហ៊ីនដ៍ប៊ីនត៍ឧតព៉ះ (ភរិយារបស់លោកអាប៊ូស៊ូហ្វយ៉ាន) បានមកទូលសួរព្យាការី ﷺ ថា៖ ឱរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)! អាប៊ូស៊ូហ្វយ៉ានគឺជាបុរសកំណាញ់ម្នាក់គាត់មិនផ្តល់ការផ្គត់ផ្គង់ដែលគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ខ្ញុំនិងកូនៗរបស់ខ្ញុំឡើយលើកលែងតែខ្ញុំលួចយកពីទ្រព្យរបស់គាត់ដោយគាត់មិនដឹងតើខ្ញុំមានបាបដែរឬទេ? ព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ចូរនាងយកពីទ្រព្យរបស់គាត់នូវអ្វីដែលគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់នាងនិងកូនៗរបស់នាងដោយយុត្តិធម៌និងសមរម្យចុះ (ពៀល-ម៉ាអ៍រូហ្វ)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៦៨៩ (៣៤២) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ ថារ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ទានដ៏ល្អប្រសើរបំផុតគឺទានដែលចេញពីទ្រព្យសម្បត្តិស្តុកស្តម្ភហើយចូរចាប់ផ្តើមធ្វើទានផ្គត់ផ្គង់ដល់អ្នកដែលស្ថិតក្រោមបន្ទុករបស់អ្នកមុនគេ»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

១៣ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មការសងសឹកជីវិតនិងប្រាក់សំណងជីវិត (កិតាបុល-ជីណាយ៉ាត, អាល់-គីស្វាស, វ៉ាឌ-ឌីយ៉ាត) ៦៩៥ (៣៤៥) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប់ឌុលឡោះពិញម៉ាស់អ៊ូដ ﵁ ថារ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «ឈាម (ជីវិត) របស់បុរសជាមុស្លិមដែលបានធ្វើសាក្សីថាគ្មានម្ចាស់ណាក្រៅពីអល់ឡោះនិងមូហាំម៉ាត់ (ﷺ)ជារ៉សូលរបស់អល់ឡោះគឺមិនអនុញ្ញាតឱ្យសម្លាប់ឡើយលើកលែងតែក្នុងករណីមួយក្នុងចំណោមករណីទាំងបីនេះ៖ មនុស្សដែលធ្លាប់រៀបការហើយបានប្រព្រឹត្តការផិតក្បត់ (ហ្ស៊ីណា), ជីវិតសងជីវិត (ការសម្លាប់គេដោយចេតនាគីស្វាស), និងអ្នកដែលបោះបង់ចោលសាសនាឥស្លាមរបស់ខ្លួននិងបែកចេញពីសហគមន៍មុស្លិម (ក្បត់ជាតិក្បត់សាសនា)»។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៦៩៦ (៣៤៦) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាណាស់ពិញម៉ាលិក ﵁ ថាជនជាតិជ្វីហ្វម្នាក់បានយកដុំថ្មពីរកំទេចក្បាលក្មេងស្រីតូចម្នាក់ដើម្បីប្លន់យកគ្រឿងអលង្ការប្រាក់របស់នាងពេលគេចាប់ខ្លួនបានព្យាការី ﷺ ក៏បានបញ្ជាឱ្យគេសងសឹកយកជីវិតគាត់វិញដោយយកដុំថ្មសង្កត់ក្បាលគាត់ដូចគ្នា។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម) ៧០១ (៣៥១) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកអាប៊ូហ៊ូរ៉យរ៉ោះ ﵁ អំពីស្ត្រីពីរនាក់នៃកុលសម្ព័ន្ធហ៊ុហ្សែលដែលបានឈ្លោះប្រកែកគ្នារួចម្នាក់បានគប់ដុំថ្មទៅលើម្នាក់ទៀតដែលកំពុងមានផ្ទៃពោះបណ្តាលឱ្យស្លាប់ទាំងម្តាយទាំងគភ៌ក្នុងពោះព្យាការី ﷺ បានវិនិច្ឆ័យឱ្យបង់សំណងកូនក្នុងពោះជាទាសករម្នាក់ (ហ្គុរ៉ោះ) និងសំណងជីវិតម្តាយ (ឌីយ៉ះ) ធ្លាក់លើសាច់ញាតិខាងឪពុករបស់ស្ត្រីដែលបានសម្លាប់ (អាល់-អាគីឡះ)។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)

១៤ - គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)ស្ដីពីការស្បថបញ្ជាក់ភាពស្អាតស្អំក្នុងករណីឃាតកម្មរកឃាតកមិនឃើញ (កិតាបុល-ក្វាសាម៉ះ) ៧០៦ (៣៥៥) - ពីរាយការណ៍ដោយលោកសាហ៍លពិញអាប៊ីហាសម៉ះ ﵁ អំពីករណីរបស់លោកអាប់ឌុលឡោះពិញសាហ៍លដែលត្រូវបានគេសម្លាប់ទម្លាក់ក្នុងអណ្តូងទឹកនៅខៃពារពេលបងប្អូនជីដូនមួយរបស់គាត់ទៅជួបព្យាការី ﷺ ព្យាការី ﷺ បានមានបន្ទូលថា៖ «តើពួកអ្នកមានសាក្សីបញ្ជាក់ពីឃាតកទេ?» ពួកគេឆ្លើយថា៖ គ្មានទេ! ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «បើដូច្នោះចូរពួកអ្នកស្បថចំនួនហាសិបដងបញ្ជាក់ពីអ្នកសម្លាប់» ពួកគេជម្រាបថា៖ តើពួកយើងអាចស្បថលើអ្វីដែលពួកយើងមិនបានឃើញដោយផ្ទាល់ភ្នែកដូចម្តេចបាន? ទ្រង់មានបន្ទូលថា៖ «បើដូច្នោះពួកជ្វីហ្វហាសិបនាក់ត្រូវស្បថបញ្ជាក់ភាពស្អាតស្អំរបស់ពួកគេ» ពួកគេជម្រាបថា៖ ពួកជ្វីហ្វជាពួកគ្មានជំនឿពួកគេហ៊ានស្បថកុហក! ពេលនោះរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ក៏បានចេញថ្លៃសំណងជីវិត (ឌីយ៉ះ) ជំនួសដោយសត្វអូដ្ឋចំនួនមួយរយដក្បាលចេញពីរតនាគារផ្ទាល់របស់ទ្រង់ដើម្បីបញ្ចប់ជម្លោះ។ (ឯកភាពដោយពូខរីនិងមុស្លិម)