សេចក្តីសង្ខេបហ្វាតវ៉ាប្រទេសអេហ្ស៊ីប

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការចេតនាបោះបង់ចោលការសឡាតបុណ្យអេដ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២២២]

ជំពូកស្តីពីសឡាតបុណ្យអេដ៖ ការតាក់បៀរនៅថ្ងៃបុណ្យអេដីលហ្វីត (Eid អាល់-Fitr) គឺត្រូវបានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់លាស់ដោយសារអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ បានបញ្ជាដោយផ្ទាល់នៅក្នុងគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)គួរអានថា៖ {ហើយដើម្បីឱ្យពួកអ្នកលើកតម្កើងអល់ឡោះចំពោះអ្វីដែលទ្រង់បានចង្អុលបង្ហាញដល់ពួកអ្នក}។ ចំណែកនៅថ្ងៃបុណ្យអេដីលអាដហា (Eid អាល់-Nahr) គឺត្រូវបានបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់ពីទិដ្ឋភាពដែលវាត្រូវបានចែងឱ្យអនុវត្តតាមក្រោយការសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)កាតព្វកិច្ចនានាត្រូវបានឯកភាពគ្នាជាឯកច្ឆន្ទនិងប្រមូលផ្តុំទាំងទីកន្លែងពិសិដ្ឋនិងពេលវេលាដ៏ពិសិដ្ឋ។ ហើយបុណ្យអេដីលអាដហាគឺប្រសើរជាង។ បុគ្គលណាដែលចេតនាបោះបង់ចោលការសឡាតបុណ្យអេដហើយទៅសឡាតនៅក្នុងផ្ទះឬវិហាររបស់ខ្លួនដោយគ្មានហេតុផលសមស្របតាមច្បាប់សាសនានោះគេគឺជាអ្នកបង្កើតភាពច្នៃប្រឌិតខុសឆ្គង (មុព្តាឌីអ៍)។ បុគ្គលណាដែលបានឃើញព្រះចន្ទខែហ្សុលហិជ្ជះតែម្នាក់ឯងប៉ុន្តែសក្ខីកម្មរបស់គេមិនត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការ៖ គេអាចបួសនៅថ្ងៃទីប្រាំបួន (ថ្ងៃអារ៉ាហ្វះ) តាមរូបភាពខាងក្រៅយោងតាមទស្សន៖របស់អ្នកដែលយល់ថាបុគ្គលម្នាក់មិនត្រូវដាច់បួសដោយសារការឃើញព្រះចន្ទខែសាវ៉ាល់តែម្នាក់ឯងនោះឡើយ។ ហើយអ្នកណាដែលអនុញ្ញាតឱ្យគេដាច់បួសជាសម្ងាត់នៅថ្ងៃទីសាមសិបនៃខែរ៉ាម៉ាដានគឺមិនអនុញ្ញាតឱ្យគេបួសនៅថ្ងៃនេះឡើយពីព្រោះតាមការយល់ឃើញរបស់គេថ្ងៃនេះគឺជាថ្ងៃបុណ្យអេដទៅហើយ។ ប៉ុន្តែគេមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យឈរនៅអារ៉ាហ្វះ (វ៉ូគូហ្វ) ឬធ្វើគូរបានមុនមនុស្សម្នានៅមីណាឬតាមទីប្រជុំជននានាឡើយផ្ទុយទៅវិញគេត្រូវតែឈរអារ៉ាហ្វះរួមជាមួយមនុស្សម្នានៅថ្ងៃដែលត្រូវបានប្រកាសជាផ្លូវការ...

...ដែលតាមរូបភាពខាងក្រៅគឺជាថ្ងៃទីប្រាំបួនទោះបីជាតាមការមើលឃើញផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គេគឺជាថ្ងៃទីដប់ក៏ដោយ។ ពីព្រោះព្រះចន្ទប្រសិនបើវាមិនបានរះបង្ហាញឱ្យមនុស្សទូទៅឃើញច្បាស់និងមិនបានប្រកាសស្វាគមន៍វា (អៀស្តះហាលលូ) ទេនោះវាមិនត្រូវបានចាត់ទុកជាព្រះចន្ទស្របច្បាប់សាសនាឡើយ។ ដូចគ្នានេះដែរពាក្យថា "ខែ" (សះរ៍) គឺក្លាយមកពីពាក្យល្បីល្បាញជាសាធារណ៖ (ស៊ុហរ៉ះ)។ មនុស្សជាច្រើនតែងតែមានការភាន់ច្រឡំលើបញ្ហានេះដោយពួកគេស្មានថានៅពេលព្រះចន្ទមានវត្តមានលើមេឃយប់នោះគឺជាថ្ងៃដំបូងនៃខែភ្លាមៗ មិនថាវាបង្ហាញឱ្យមនុស្សឃើញឬអត់នោះឡើយ។ ប៉ុន្តែការពិតមិនមែនដូច្នោះទេពោលគឺវាត្រូវតែបង្ហាញឱ្យឃើញជាសាធារណ៖ និងត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយមនុស្សទូទៅ។ ហេតុដូច្នេះហើយទើបព្យាការី ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «ការបួសរបស់ពួកអ្នកគឺជាថ្ងៃដែលពួកអ្នកទាំងអស់គ្នាបួសការដាច់បួសរបស់ពួកអ្នកគឺជាថ្ងៃដែលពួកអ្នកទាំងអស់គ្នាដាច់បួសហើយបុណ្យគូរបានរបស់ពួកអ្នកគឺជាថ្ងៃដែលពួកអ្នកទាំងអស់គ្នាធ្វើគូរបាន» ពោលគឺ៖ វាគឺជាថ្ងៃដែលពួកអ្នកបានដឹងរួមគ្នាថាជាពេលវេលានៃការបួសការដាច់បួសនិងការធ្វើគូរបាន។ ដូច្នេះគេគប្បីបួសនៅថ្ងៃទីប្រាំបួនតាមរូបភាពខាងក្រៅទោះបីជាតាមការគិតរបស់គេជាថ្ងៃទីដប់ក៏ដោយ។ ការបួសនៅថ្ងៃដែលមានមន្ទិលសង្ស័យថាតើជាថ្ងៃទី ៩ ឬថ្ងៃទី ១០ នៃខែហ្សុលហិជ្ជះគឺត្រូវបានអនុញ្ញាតដោយគ្មានការខ្វែងគំនិតគ្នាក្នុងចំណោមអ្នកប្រាជ្ញឡើយពីព្រោះគោលការណ៍ដើមគឺមិនទាន់ដល់ថ្ងៃទី ១០ ឡើយដូចករណីដែលពួកគេសង្ស័យនៅយប់ទី ៣០ នៃខែរ៉ាម៉ាដានគឺត្រូវបានឯកភាពគ្នាថាមិនមែនជាថ្ងៃសង្ស័យឡើយខុសពីយប់ទី ៣០ នៃខែសះបានពីព្រោះគោលការណ៍ដើមគឺការបន្តនៃខែសះបាន។ ដូចគ្នានេះដែរបុគ្គលដែលឃើញព្រះចន្ទខែសាវ៉ាល់តែម្នាក់ឯងគឺមិនត្រូវដាច់បួសជាចំហឡើយដោយការឯកភាពគ្នារបស់អ្នកប្រាជ្ញ។ ចំណែកថាតើគេអាចដាច់បួសជាសម្ងាត់បានឬទេ? មានទស្សន៖ពីរដែលទស្សន៖ត្រឹមត្រូវបំផុតគឺគេមិនត្រូវដាច់បួសឡើយ។ ហើយវាមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យពឹងផ្អែកលើការគណនាតារាសាស្ត្រ (ហ៊ីសាបអាល់នូជូម) ឡើយដោយការឯកភាពគ្នារបស់បណ្តាសហាវ៉ាត់និងស៊ុនណះដូចដែលខ្ញុំបានបញ្ជាក់លម្អិតរួចមកហើយ។ សូម្បីតែអ្នកប្រាជ្ញតារាសាស្ត្រខ្លួនឯងក៏ដឹងដែរថាការមើលឃើញព្រះចន្ទមិនអាចកំណត់ឱ្យច្បាស់លាស់ដោយការគណនាតារាសាស្ត្រតែមួយមុខបានឡើយ។ ខ្ញុំបានពន្យល់ពីដែនកំណត់នៃថ្ងៃនិងការដែលវាមិនអាចកំណត់ដោយការគណនាបានពីព្រោះពន្លឺថ្ងៃកើតឡើងដោយសារចំហាយបរិយាកាស។ ប្រសិនបើគេចង់យកកាលកំណត់នៃអ៊ីស៊ាមកធៀបនឹងហ្វាហ្សើរនោះវានឹងត្រឹមត្រូវលុះត្រាតែកត្តាដែលធ្វើឱ្យពន្លឺលេចឡើងនិងបាត់ទៅវិញអាស្រ័យតែលើកម្រិតផ្តេកនៃមេឃដែលដឹងតាមការគណនាតែប៉ុណ្ណោះ។ ប៉ុន្តែនៅពេលដែលចំហាយបរិយាកាសមានឥទ្ធិពលហើយចំហាយនោះមានច្រើននៅរដូវរងានិងតំបន់សើមនោះវាមិនអាចកំណត់ដោយការគណនាបានឡើយ។ ហេតុនេះហើយទើបគេឃើញថារយ៖ពេលនៃហ្វាហ្សើរក្នុងរដូវរងាគឺវែងជាងរដូវក្តៅខណ៖ដែលការគណនាបែបធរណីមាត្រទាស់នឹងរឿងនេះពីព្រោះការគណនាចាត់ទុកថាហ្វាហ្សើរដើរតាមពន្លឺថ្ងៃ។ រឿងនេះត្រូវបានបកស្រាយយ៉ាងក្បោះក្បាយនៅកន្លែងរបស់វាហើយអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ដឹងច្បាស់បំផុត។

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ស្ម័គ្រចិត្តនិងការសឡាតស៊ុនណះបន្ថែម - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២២៧]

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការអានស៊ូរ៉ាត់អាល់អាន់អាមទាំងមូលក្នុងមួយរ៉កអាត់ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២២៧]

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ម្នាក់ឯងនៅយប់ពាក់កណ្តាលខែសះបាន - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២២៧]

ជំពូកស្តីពីការសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ស្ម័គ្រចិត្ត (សឡាតតាទ័វវុអ៍)៖ ការអានស៊ូរ៉ាត់អាល់អាន់អាមទាំងមូលក្នុងមួយរ៉កអាត់—មិនថានៅក្នុងខែរ៉ាម៉ាដានឬក្រៅពីនោះទេ—គឺជាការច្នៃប្រឌិតខុសឆ្គង (ប៊ីឌីអាហ៍) មិនថាពួកគេមានបំណងស្វែងរកផលបុណ្យនៃយប់ជាក់លាក់ណាមួយឬអត់នោះឡើយដូចដែលមនុស្សមួយចំនួនធ្លាប់ធ្វើដោយអានវានៅរ៉កអាត់ចុងក្រោយនៃសឡាតវីតិរដែលធ្វើឱ្យសឡាតអូសបន្លាយយូរពេកលើម៉ាអ៍មូមនិងអានយ៉ាងប្រញាប់ប្រញាល់ដែលជាការគួរឱ្យស្អប់ខ្ពើម (ម៉ាក្រូហ្វ)។ ហើយប្រសិនបើបុគ្គលម្នាក់សឡាតនៅយប់ពាក់កណ្តាលខែសះបានតែម្នាក់ឯងឬក្នុងចំណោមក្រុមគ្រួសារផ្ទាល់ខ្លួននោះគឺជាទង្វើដ៏ល្អដូចដែលអ្នកជំនាន់មុន (សាលាហ្វ) មួយចំនួនធ្លាប់បានធ្វើ។ ប៉ុន្តែការជួបជុំគ្នាជាសាធារណ៖នៅក្នុងវិហារដើម្បីសឡាតដែលត្រូវបានកំណត់ចំនួន ១០០ រ៉កអាត់ដោយអានស៊ូរ៉ាត់អាល់អ៊ីខ្លាស {Qul Huwa Allahu Ahad} ចំនួន ១០០០ ដងជារៀងរហូតនោះគឺជាការច្នៃប្រឌិត (ប៊ីឌីអាហ៍) ដែលគ្មានអ្នកប្រាជ្ញណាម្នាក់លើកទឹកចិត្តឡើយ។ ហើយវាជាការគួរឱ្យស្អប់ខ្ពើម (ម៉ាក្រូហ្វ) សម្រាប់មនុស្សម្នាក្នុងការប្រកាន់ខ្ជាប់ជាប្រចាំនូវការសឡាតជាជួរលើការសឡាតស្ម័គ្រចិត្តដែលគ្មានច្បាប់កំណត់ឱ្យសឡាតជាជួរ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើពួកគេជួបជុំគ្នាដើម្បីរស់ឡើងវិញនូវដប់យប់ចុងក្រោយនៃខែរ៉ាម៉ាដាននោះពួកគេបានធ្វើទង្វើដ៏ល្អប្រសើរហើយពីព្រោះនៅក្នុងនោះមានរាត្រីអាល់ក័ទរ (Laylat អាល់-Qadr)។ ហើយការជួបជុំគ្នាសឡាតស្ម័គ្រចិត្តម្តងម្កាលលើសឡាតដែលមិនត្រូវបានកំណត់ឱ្យសឡាតជាជួរគឺជារឿងល្អដរាបណា...

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ប្រឌិតនៃរាត្រីអាល់ក័ទរ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៣]

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការប្រមូលផ្តុំជាប្រចាំសម្រាប់សឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ស្ម័គ្រចិត្តគ្មានច្បាប់ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៣]

[ចំណងជើងជំពូក៖ សឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)តារ៉ាវីសជាស៊ុនណះ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៣]

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)រវាងអាហ្សាននិងអ៊ីកម៉ះ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៣]

[ចំណងជើងជំពូក៖ ពី៉កអាត់អង្គុយក្រោយវីតិរក្នុងស្វះហ៊ីះមូស្លីម - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៣]

...វាមិនត្រូវបានចាត់ទុកជាទម្លាប់ប្រចាំថ្ងៃឡើយនោះគឺជារឿងល្អ។ ដូចគ្នានេះដែរប្រសិនបើវាបម្រើដល់ផលប្រយោជន៍សាសនា—ដូចជាករណីដែលបុគ្គលម្នាក់មិនចេះសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ឱ្យបានល្អដោយខ្លួនឯងឬខ្វះការលើកទឹកចិត្តខាងផ្លូវចិត្ត—ការសឡាតជាជួរគឺប្រសើរជាងដរាបណាវាមិនត្រូវបានយកមកធ្វើជាកាតព្វកិច្ចជាប់លាប់ឡើយ។ ផ្ទុយទៅវិញការសឡាតស្ម័គ្រចិត្តនៅក្នុងផ្ទះគឺប្រសើរជាងលើកលែងតែមានផលប្រយោជន៍សាសនាដ៏ធំធេង។ ចំណែកការសឡាតដែលគេហៅថា "សឡាតល់ក័ទរ" ដែលគេសឡាតពី៉កអាត់បន្ទាប់ពីតារ៉ាវីសហើយបន្ទាប់មកនៅចុងបញ្ចប់នៃរាត្រីពួកគេនាំគ្នាសឡាតរហូតដល់គ្រប់ ១០០ រ៉កអាត់នោះគឺជាការច្នៃប្រឌិតដ៏គួរឱ្យស្អប់ខ្ពើម (ប៊ីឌីអាហ៍ម៉ាក្រូហះ)។ ហើយការជួបជុំគ្នាជាប្រចាំនៅក្នុងវិហារដើម្បីសឡាតដែលត្រូវបានកំណត់តាមការច្នៃប្រឌិតគឺជាប៊ីឌីអាហ៍។ សឡាតតារ៉ាវីសគឺជាស៊ុនណះដែលត្រូវបានបញ្ជាក់យ៉ាងរឹងមាំបន្ទាប់ពីសឡាតអ៊ីស៊ាចំណែកពួកហ្វារីឌះ (Rafidah / Shi'a) ស្អប់ខ្ពើមនិងប្រឆាំងនឹងសឡាតតារ៉ាវីស។ ហើយប្រសាសន៍របស់លោកដែលថា៖ «នៅចន្លោះការអាហ្សានទាំងពីរគឺមានការសឡាតមួយ» មានន័យថា៖ នៅចន្លោះការអាហ្សាននិងការអ៊ីកម៉ះដូច្នេះវាជាការគួរឱ្យប្រតិបត្តិនៅចន្លោះការអាហ្សាននិងអ៊ីកម៉ះនីមួយៗ ប៉ុន្តែវាមិនមែនជាស៊ុនណះរ៉កទីពះជាប់លាប់ឡើយ។ ហើយមានភស្តុតាងបញ្ជាក់នៅក្នុងសៀវភៅស្វះហ៊ីះមូស្លីមថាព្យាការី ﷺ ធ្លាប់សឡាតពី៉កអាត់ដោយអង្គុយបន្ទាប់ពីសឡាតវីតិរ។ ប៉ុន្តែរឿងនេះត្រូវបានពន្យល់នៅក្នុងហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)វែងក្នុងស្វះហ៊ីះមូស្លីម៖ គឺថាលោកធ្លាប់សឡាតវីតិរ ១១ រ៉កអាត់ហើយក្រោយមកនៅពេលដែលលោកសឡាតវីតិរ ៩ រ៉កអាត់លោកក៏បានសឡាតពី៉កអាត់ដោយអង្គុយបន្ទាប់ពីនោះដែលសរុបទៅគឺ ១១ រ៉កអាត់ដូចគ្នាហើយដូចគ្នានេះដែរនៅពេលលោកសឡាតវីតិរ ៧ រ៉កអាត់។ នេះជាភស្តុតាងជាក់ស្តែងបញ្ជាក់ថាលោកមិនបានប្រកាន់ខ្ជាប់ពី៉កអាត់អង្គុយនោះជាទម្លាប់ប្រចាំថ្ងៃឡើយ។ ហើយវិនាសហិនហោចចំពោះអ្នកប្រាជ្ញប្រសិនបើគាត់នៅស្ងៀមមិនព្រមបង្រៀនអ្នកល្ងង់ខ្លៅហើយវិនាសហិនហោចចំពោះអ្នកល្ងង់ខ្លៅប្រសិនបើគាត់មានះមិនព្រមទទួលយកចំណេះដឹង!

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការសាកសួរហ្វាត់វ៉ាពីអ្នកប្រាជ្ញដែលមានសមត្ថភាព - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៧]

[ចំណងជើងជំពូក៖ អាទិភាពនៃអ្នកចេះដឹងបំផុតលើគួរអាននិងស៊ុនណះក្នុងការធ្វើជាអ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ) - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៧]

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការហាមឃាត់អ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ)មិនឱ្យពន្យារពេលសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)រង់ចាំបុគ្គលជាក់លាក់ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៧]

មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យជនមូស្លីមសាកសួររកសេចក្តីសម្រេចសាសនា (ហ្វាត់វ៉ា) ឡើយលើកលែងតែពីបុគ្គលដែលគេដឹងច្បាស់ថាជាអ្នកមានចំណេះដឹងនិងសាសនាត្រឹមត្រូវហើយក៏មិនត្រូវយកនរណាម្នាក់ជាគំរូនោះដែរលើកលែងតែបុគ្គលដែលមានលក្ខណ៖សម្បត្តិសមស្របក្នុងការធ្វើជាគំរូ។ ប្រសិនបើបុរសពីរនាក់ជាអ្នកមានសាសនាដូចគ្នាបុគ្គលណាដែលចេះដឹងជាងគេលើគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) និងស៊ុនណះគឺត្រូវតែផ្តល់អាទិភាពជាកាតព្វកិច្ចឱ្យគេធ្វើជាអ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ)ដឹកនាំសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)។ ហើយអ៊ីម៉ាមមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យពន្យារពេលសឡាតហួសពីពេលវេលាដែលត្រូវបានលើកទឹកចិត្តឡើយបន្ទាប់ពីម៉ាអ៍មូមភាគច្រើនបានមកជួបជុំគ្នាដោយគ្រាន់តែរង់ចាំមនុស្សម្នាក់នោះឡើយផ្ទុយទៅវិញគេត្រូវបានហាមឃាត់ប្រសិនបើវាបង្កការលំបាកដល់មនុស្សម្នាហើយគេត្រូវតែយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះម៉ាអ៍មូមទាំងអស់។ លោកស៊ូឡៃម៉ានអ៊ីព្នូយ៉ាសារបានរៀបរាប់ថា៖ «ខ្ញុំបានឃើញលោកអ៊ីព្នូអ៊ូម៉ើរ ﵄ អង្គុយនៅលើកម្រាលថ្មខណ៖ដែលមនុស្សម្នាកំពុងសឡាត។ ខ្ញុំក៏បានសួរថា៖ "តើមានអ្វីកើតឡើងចំពោះលោកបានជាលោកមិនសឡាត?" លោកបានឆ្លើយតបថា៖ ខ្ញុំបានឮរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ "ការសឡាតមួយមិនត្រូវធ្វើឡើងវិញពីរដងក្នុងមួយថ្ងៃឡើយ"»។ ប៉ុន្តែលោក ﷺ ក៏ធ្លាប់មានប្រសាសន៍ទៅកាន់បុរសពីរនាក់ថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកទាំងពីរសឡាតនៅឯជំរំរបស់អ្នកហើយហើយបន្ទាប់មកអ្នកបានមកដល់វិហារដែលមានការសឡាតជាជួរចូរអ្នកទាំងពីរសឡាតជាមួយពួកគេចុះពីព្រោះវាគឺជាការសឡាតស្ម័គ្រចិត្តសម្រាប់អ្នក»។ ការផ្សះផ្សារវាងហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)ទាំងពីរគឺ៖ លោកអ៊ីព្នូអ៊ូម៉ើរគ្មានហេតុផលស្របច្បាប់ណាមួយដើម្បីសឡាតឡើងវិញឡើយខុសពីបុរសទាំងពីរនាក់ដែលបានសឡាតនៅឯជំរំរបស់ពួកគេហើយបន្ទាប់មកបានមកដល់វិហារដែលមានការសឡាតជាជួរជាប្រចាំវត្តមាននៃការសឡាតជាជួរជាប្រចាំនេះហើយគឺជាហេតុផលស្របច្បាប់ដើម្បីសឡាតឡើងវិញ។ ផ្ទុយទៅវិញការសឡាតឡើងវិញដោយគ្មានហេតុផលគឺជាការគួរឱ្យស្អប់ខ្ពើម (ម៉ាក្រូហ្វ)។ ក្នុងចំណោមហេតុផលស្របច្បាប់៖ ហាឌីសនៅក្នុងគម្ពីរស៊ូណាន់ (ប្រពៃណីរបស់ព្យាការី)អាប៊ីដាវូដដែលព្យាការី ﷺ មានប្រសាសន៍ថា៖ «តើគ្មានបុរសណាម្នាក់ធ្វើទានដល់បងប្អូនម្នាក់នេះទេឬ?» គឺអ្នកធ្វើទានបានសឡាតឡើងវិញដើម្បីជួយឱ្យអ្នកសឡាតម្នាក់ឯងនោះទទួលបានផលបុណ្យនៃការសឡាតជាជួរ។ ហើយក្នុងចំណោមហេតុផលស្របច្បាប់ផងដែរ៖ គឺអ្វីដែលមានចែងថាព្យាការី ﷺ ធ្លាប់បានសឡាតសឡាតភ័យខ្លាច (សឡាតអាល់-Khawf) ពីរដងនិងហាឌីសរបស់លោកមូអាហ្ស ﵁ ដែលធ្លាប់សឡាតជាមួយព្យាការី ﷺ ហើយបន្ទាប់មកបានត្រឡប់ទៅដឹកនាំកុលសម្ព័ន្ធរបស់លោកសឡាតម្តងទៀត។ ហើយករណីស្រដៀងគ្នានេះដែរគឺការសឡាតសព (ជ៉ាណាហ្សះ) ឡើងវិញសម្រាប់អ្នកដែលបានសឡាតវារួចហើយ៖ ការសឡាតឡើងវិញដោយគ្មានហេតុផលអ្វីទាល់តែសោះគឺមិនមានចែងក្នុងច្បាប់ឡើយដោយការឯកភាពគ្នារបស់អ្នកប្រាជ្ញ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើគេបានសឡាតលើសពម្តងហើយហើយមានអ្នកដែលមិនទាន់បានសឡាតទើបតែមកដល់តើពួកគេអាចសឡាតបានឬទេ? មានទស្សន៖ពីររបស់អ្នកប្រាជ្ញ៖ អ្នកខ្លះថា៖ អាចសឡាតបានដែលនេះជាទស្សន៖របស់លោកឆាភិអ៊ីនិងលោកអាhmad។ ចំណែកលោកម៉ាលិកនិងលោកអាប៊ូហាណីហ្វះយល់ថា៖ ត្រូវបានហាមឃាត់ដូចដែលពួកលោកហាមឃាត់ការបង្កើតការសឡាតជាជួរម្តងហើយម្តងទៀតនៅក្នុងវិហារដែរពីព្រោះកាតព្វកិច្ចរួម (ហ្វើរឌូគីហ្វាយ៉ះ) ត្រូវបានរួចផុតដោយការសឡាតលើកទីមួយហើយហើយសឡាតសពមិនអាចធ្វើជាសឡាតស្ម័គ្រចិត្តឡើយ។ រីឯបណ្តាសិស្សរបស់លោកឆាភិអ៊ីនិងលោកអាhmad បានឆ្លើយតបវិញពីរចំណុច៖ ទីមួយ៖ ការសឡាតលើកទីពីរធ្លាក់ជាកាតព្វកិច្ច (ហ្វើរឌូ) សម្រាប់អ្នកដែលកំពុងសឡាតដូចដែលពួកគេនិយាយអំពីកាតព្វកិច្ចរួមដទៃទៀតដែរថា៖ អ្នកណាដែលបានបំពេញវាគឺបានរួចផុតកាតព្វកិច្ចសម្រាប់ខ្លួនឯងទោះបីជាអ្នកដទៃបានបំពេញវារួចហើយក៏ដោយគឺគេមានជម្រើសរវាងការស្កប់ចិត្តនឹងការរួចផុតនោះឬការបំពេញកាតព្វកិច្ចដោយផ្ទាល់ខ្លួន...

[ចំណងជើងជំពូក៖ ការអានគួរអានដោយស្មោះត្រង់ដើម្បីអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) និងការទន្ទេញចាំកុំឱ្យភ្លេច - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៣៩]

...បានបំពេញវារួចហើយក៏ដោយគឺគេមានសិទ្ធិជ្រើសរើសរវាងការស្កប់ចិត្តនឹងការរួចផុតនៃកាតព្វកិច្ចនោះឬការបំពេញកាតព្វកិច្ចដោយខ្លួនឯងផ្ទាល់។ ហើយប្រសិនបើគេនិយាយថាវាជាការសឡាត (ការថ្វាយបង្គំព្រះ)ស្ម័គ្រចិត្ត (ណាផល) នោះពួកគេបានបដិសេធពាក្យរបស់អ្នកដែលនិយាយថា៖ "សឡាតសពមិនអាចធ្វើជាសឡាតស្ម័គ្រចិត្តបានឡើយ" ផ្ទុយទៅវិញវាអាចធ្វើជាសឡាតស្ម័គ្រចិត្តបានប្រសិនបើមានហេតុផលសមស្របតាមច្បាប់តម្រូវឱ្យធ្វើ។ ហើយដោយផ្អែកលើទស្សន៖ទាំងពីរនេះបញ្ហាច្បាប់ក៏បានបែកខ្ញែកចេញជា៖ ប្រសិនបើអ្នកដែលមិនទាន់បានសឡាតពីមុនមកបានសឡាតសពឡើងវិញតើអ្នកដែលបានសឡាតរួចហើយអាចចូលរួមសឡាតតាមក្រោយគាត់បានឬទេ? មានទស្សន៖ពីររបស់អ្នកប្រាជ្ញ៖ អ្នកខ្លះថា៖ មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឡើយនៅត្រង់នេះពីព្រោះទង្វើរបស់គាត់នៅទីនេះគឺជាការសឡាតស្ម័គ្រចិត្តដោយគ្មានការខ្វែងគំនិតគ្នាឡើយហើយសឡាតសពមិនអាចធ្វើជាសឡាតស្ម័គ្រចិត្តបានទេ។ និងអ្នកខ្លះទៀតថា៖ គាត់អាចសឡាតឡើងវិញជាមួយគាត់បានពីព្រោះនៅពេលដែលព្យាការី ﷺ បានសឡាតនៅលើផ្នូរសពថ្មីអ្នកដែលធ្លាប់បានសឡាតរួចហើយពីមុនក៏បានចូលរួមឈរតម្រៀបជួរសឡាតនៅពីក្រោយលោកដែរ។ ទស្សន៖នេះគឺជិតនឹងសេចក្តីពិតជាងពីព្រោះវាជាការសឡាតឡើងវិញដោយដើរតាមហេតុផលស្របច្បាប់មិនមែនជាការចេតនាសឡាតឡើងវិញដោយឯករាជ្យឡើយហើយរឿងនេះគឺត្រូវបានអនុញ្ញាតទាំងនៅក្នុងសឡាតកាតព្វកិច្ចប្រចាំថ្ងៃនិងនៅក្នុងសឡាតសព។ ហើយការអានគួរអានដោយស្មោះត្រង់ដើម្បីអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ គឺទទួលបានផលបុណ្យដ៏ធំធេងបំផុតសូម្បីតែបុគ្គលនោះមានបំណងអានដើម្បីកុំឱ្យភ្លេចក៏ដោយ។ ពីព្រោះការបំភ្លេចគួរអានបន្ទាប់ពីទន្ទេញចាំគឺជាបាបកម្មដូច្នេះប្រសិនបើគេមានបំណងបំពេញកាតព្វកិច្ចនៃការរក្សាការទន្ទេញចាំឱ្យបានជាប់លាប់និងជៀសវាងការហាមឃាត់នោះគេពិតជាមានបំណងធ្វើអំពើគោរពប្រតិបត្តិ (ត្វាអាត់) យ៉ាងពិតប្រាកដចុះហេតុអ្វីបានជាគេមិនទទួលបានផលបុណ្យនោះ?! ចំណែកពាក្យបួងសួងរបស់អ្នកដែលនិយាយថា៖ «ឱអល់ឡោះសូមទ្រង់ប្រទានសេចក្តីសុខក្សេមក្សាន្តដល់ពួកយើងពីការគ្រោងទុករបស់ទ្រង់ហើយសូមកុំធ្វើឱ្យពួកយើងមានអារម្មណ៍សុខក្សេមក្សាន្តពីការគ្រោងទុករបស់ទ្រង់ឡើយ» (អល់ឡាហុម្ម៉ាអាមមិនណាម៉ាករ៉ាកាវ៉ាឡាទូអាំមិនណាម៉ាករ៉ាកា) គឺមានអត្ថន័យពីរយ៉ាង៖ អត្ថន័យមួយគឺត្រឹមត្រូវហើយអត្ថន័យមួយទៀតគឺខុសឆ្គង។

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ការពន្យល់អំពីការបួងសួងទាក់ទងនឹងការគ្រោងទុករបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) និងរាត្រីនៃរ៉ាម៉ាដាន - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ២៤១]