ការពន្យល់សីលធម៌ចៅក្រមឥស្លាម

[ការមិនបង្ខំភរិយាឱ្យធ្វើនំប៉័ងឬចម្អិន] [១២៤៧] ប្រសិនបើចៅក្រមកំណត់ម្សៅនិងគ្រឿងម្ហូបហើយនាងនិយាយថា៖ «ខ្ញុំមិនធ្វើនំប៉័ងមិនចម្អិនឬរៀបចំម្ហូបអាហារឡើយ» នោះនាងមិនត្រូវបានបង្ខំឱ្យធ្វើការងារទាំងនោះឡើយ។ ស្វាមីត្រូវតែរៀបចំមនុស្សមកជួយដុតនំប៉័ងនិងចម្អិនម្ហូបជូននាង។ ពីព្រោះកាតព្វកិច្ចលើស្វាមីគឺអាហារដែលអាចបរិភោគបាន («ពីកម្រិតមធ្យមនៃអ្វីដែលអ្នកផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារ» គួរអាន ៥:៨៩) ហើយម្សៅឆៅមិនអាចបរិភោគបានទេបើគ្មានការចម្អិន។ កាតព្វកិច្ចរបស់នាងគឺការរួមរស់ក្នុងចំណងនរកមិនមែនការងារបម្រើផ្ទះបាយឡើយ។

[១២៤៨] ស្ត្រីរឹងរូស (ណាស៊ីហ្សះហ៍) គ្មានសិទ្ធិទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពឡើយក្នុងកំឡុងពេលនោះ។ អ្នកនិពន្ធបានពន្យល់និយមន័យណាស៊ីហ្សះហ៍ថា៖ «គឺស្ត្រីដែលចាកចេញពីផ្ទះស្វាមីរបស់ខ្លួននិងបដិសេធមិនព្រមរួមរស់ជាមួយគេ»។

[ករណីចាត់ទុកដូចនូស៊ូហ្ស] [១២៤៩] ប្រសិនបើផ្ទះជាកម្មសិទ្ធិរបស់នាងហើយស្វាមីរស់នៅជាមួយនាងរួចនាងរារាំងមិនឱ្យគេចូលផ្ទះនាងគ្មានការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពឡើយលើកលែងតែនាងបានទាមទារឱ្យគេនាំនាងទៅផ្ទះផ្ទាល់របស់គេឬជួលផ្ទះផ្សេងឱ្យនាងស្នាក់នៅ។ ប្រសិនបើនាងត្រូវគេចាប់ពង្រត់ឬជាប់គុកដោយអយុត្តិធម៌សេចក្តីសម្រេចតាមលោកអាល់-ខាស់សាហ្វគឺគ្មានការផ្គត់ផ្គង់ឡើយពីព្រោះការគ្រប់គ្រងក្នុងផ្ទះបានរលត់ដោយមិនមែនកំហុសស្វាមី។

[ភរិយាបំពេញកាតព្វកិច្ចហាជ្ជ (ការដើរយាងកាន់ម៉ាក្កះ)] [១២៥០] ប្រសិនបើនាងទៅបំពេញកាតព្វកិច្ចហាជ្ជជាមួយសាច់ញាតិម៉ះរ៉មដោយគ្មានស្វាមីនាងគ្មានសិទ្ធិទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ឡើយរហូតដល់នាងត្រឡប់មកវិញពីព្រោះការរួមរស់បានរលត់។ [១២៥១] ប្រសិនបើស្វាមីធ្វើដំណើរជាមួយនាងនាងទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់តាមអត្រាក្នុងផ្ទះធម្មតាមិនមែនថ្លៃចំណាយធ្វើដំណើរដ៏ខ្ពស់ឡើយ។ [១២៥២] ស្វាមីគ្មានកាតព្វកិច្ចចំណាយថ្លៃធ្វើដំណើរហាជ្ជឡើយ។ [១២៥៣] ស្ត្រីក្នុងនរកមិនស្របច្បាប់ (នីកាហ៍ហ្វាស៊ីដ) គ្មានសិទ្ធិទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ឡើយមិនថាកំពុងរួមរស់ឬបែកគ្នា។

[សិទ្ធិទទួលបានលំនៅឋានឯករាជ្យ] [១២៥៤] ប្រសិនបើម្តាយបងប្អូនស្រីឬកូនរបស់ស្វាមីជាមួយស្ត្រីផ្សេងរស់នៅជាមួយពួកគេភរិយាមានសិទ្ធិច្បាប់ទាមទារលំនៅឋានដាច់ដោយឡែកដើម្បីធានាភាពឯកជនក្នុងនរកនិងសុវត្ថិភាពទ្រព្យសម្បត្តិផ្ទាល់ខ្លួន។ បន្ទប់ដាច់ដោយឡែកដែលមានទ្វារចាក់សោត្រឹមត្រូវក្នុងផ្ទះធំគឺគ្រប់គ្រាន់។ [១២៥៥] ប្រសិនបើនាងប្តឹងពីការធ្វើបាបក្នុងភូមិចៅក្រមត្រូវស៊ើបអង្កេតតាមរយ៖អ្នកជិតខាងសុចរិតឬបង្គាប់ឱ្យគេរៀបចំផ្ទះឱ្យនាងរស់នៅក្បែរអ្នកជិតខាងដែលគួរឱ្យទុកចិត្ត។

[ការហាមឃាត់សាច់ញាតិមិនឱ្យចូលផ្ទះ] [១២៥៦] ស្វាមីមានសិទ្ធិហាមឃាត់ឪពុកម្តាយឬសាច់ញាតិរបស់ភរិយាមិនឱ្យចូលក្នុងផ្ទះផ្ទាល់របស់គេប៉ុន្តែមិនអាចហាមឃាត់ពួកគេមិនឱ្យជួបនាងសួរសុខទុក្ខឬនិយាយជាមួយនាងនៅមាត់ទ្វារឡើយ; ដ្បិតការកាត់ផ្តាច់ចំណងញាតិលោហិតត្រូវរងបណ្តាសា។ [១២៥៧] ដូចគ្នានេះដែរគេមិនអាចហាមឃាត់កូនរបស់នាងជាមួយប្តីមុនមិនឱ្យមកជួបនាងឡើយ។ សេចក្តីសម្រេចអនុញ្ញាតឱ្យឪពុកម្តាយចូលមកសួរសុខទុក្ខនាងក្នុងផ្ទះមួយសប្តាហ៍ម្តង។

[ការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពភរិយាមានជំងឺ] [១២៥៨] ប្រសិនបើភរិយាមានជំងឺមិនអាចរួមដំណេកបាននាងនៅតែមានសិទ្ធិទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាព (តាមវិធានអនុគ្រោះអ៊ីស្ទិះសាន) ពីព្រោះគុណធម៌និងអាណាព្យាបាលកិច្ចតម្រូវឱ្យផ្គត់ផ្គង់នាងពេលមានជំងឺដូចពេលមានសុខភាពល្អដែរហើយនាងនៅតែមើលថែផ្ទះសម្បែង។

[១២៥៩] ដូចគ្នានេះដែរភរិយាដែលមានទ្វារមាសបិទជិត (រ៉ាត់កា) ត្រូវទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពពីព្រោះការរួមរស់និងការគ្រប់គ្រងក្នុងផ្ទះនៅតែមាន។

[ការមិនកាត់សេចក្តីឱ្យបែកគ្នាដោយសារភាពក្រីក្រ] [១២៦០] ប្រសិនបើស្វាមីជាអ្នកក្រីក្រខ្វះខាតមិនមានលទ្ធភាពផ្គត់ផ្គង់ភរិយាពួកគេមិនត្រូវកាត់សេចក្តីឱ្យបែកគ្នាឡើយក្នុងមជ្ឈដ្ឋានហាណាភីរបស់យើង; នាងនៅតែជាភរិយារបស់គេ (ខុសពីលោកអាស្ហ-ស្ហាហ្វីអ៊ីដែលអនុញ្ញាតឱ្យផ្តាច់)។ [១២៦១] ចៅក្រមកំណត់ប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់លើគេនិងអនុញ្ញាតឱ្យនាងខ្ចីបុលដាក់បន្ទុកលើគេរហូតដល់គេធូរធារ។ [១២៦២] បំណុលដែលកកើតឡើងនៅតែចងកាតព្វកិច្ចលើស្វាមី។

ផ្នែកស្តីអំពីការសម្រុះសម្រួលលើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពដោយជំនួសដោយប្រាក់ឬទ្រព្យសម្បត្តិជាក់លាក់ណាមួយ។

នៅពេលដែលចៅក្រមបានចេញសាលក្រមអនុញ្ញាតឱ្យនាងខ្ចីបុលជំពាក់ប្រសិនបើស្វាមីបានស្លាប់ក្រោយពីនាងខ្ចីនិងចំណាយរួចសិទ្ធិទារប្រាក់សងពីកេរមរតករបស់គេមិនត្រូវរលត់ឡើយខុសប្លែកពីប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ធម្មតាដែលតុលាការកំណត់ដោយគ្មានការអនុញ្ញាតឱ្យខ្ចីបុល។ [ការសម្រុះសម្រួលលើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ដែលដឹងចំនួនច្បាស់] [១២៦៣] ប្រសិនបើស្វាមីបានព្រមព្រៀងសម្រុះសម្រួលលើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ជាក់លាក់ណាមួយរួចគេអវត្តមាននាងអាចទារប្រាក់ដែលជំពាក់កន្លងមកបានដរាបណាគេនៅរស់ពីព្រោះកិច្ចព្រមព្រៀងរបស់ពួកគេមានតម្លៃស្មើសាលក្រមតុលាការ។ [ការទារប្រាក់ក្រោយស្វាមីស្លាប់] [១២៦៤] ប៉ុន្តែប្រសិនបើស្វាមីបានស្លាប់ច្រើនខែក្រោយសាលក្រមកំណត់ប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ដោយមិនទាន់បានបង់ប្រាក់អ្វីសោះហើយនាងបានចំណាយពីទ្រព្យផ្ទាល់ខ្លួនដោយគ្មានការអនុញ្ញាតឱ្យខ្ចីបុលនោះនាងមិនអាចទារពីកេរមរតករបស់គេឡើយ។

ពីព្រោះប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពដែលកំណត់ដោយតុលាការត្រូវរលត់នៅពេលភាគីណាម្នាក់ទទួលមរណភាព។ [ការសម្រុះសម្រួលលើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ដែលមិនគ្រប់គ្រាន់] [១២៦៥] ប្រសិនបើស្ត្រីបានសម្រុះសម្រួលជាមួយស្វាមីលើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ដែលមិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់តម្រូវការរបស់នាងហើយក្រោយមកបានប្តឹងមកកាន់ចៅក្រម៖ នោះចៅក្រមត្រូវទុកកិច្ចសម្រុះសម្រួលនោះជាមោឃ៖ ហើយដំឡើងប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ឱ្យដល់កម្រិតគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់នាង។ ពីព្រោះការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពជាសិទ្ធិកើតឡើងជាបន្តបន្ទាប់ពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ; ការលះបង់សិទ្ធិមុនពេលវាកើតឡើងគឺគ្មានសុពលភាពឡើយដូចគ្នានឹងសាលក្រមតុលាការដែលកំណត់មិនគ្រប់គ្រាន់អាចកែសម្រួលដំឡើងបានដែរ។

[១២៦៦] ប្រសិនបើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ត្រូវបានកំណត់ក្នុងពេលស្វាមីក្រីក្រហើយក្រោយមកគេមានធនធានធូរធារនោះចៅក្រមត្រូវដំឡើងប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ឱ្យដល់កម្រិតអ្នកមាន។ [ភរិយាបដិសេធមិនព្រមផ្លាស់ទីលំនៅ] [១២៦៧] ប្រសិនបើស្ត្រីបដិសេធមិនព្រមផ្លាស់ទៅនៅផ្ទះស្វាមីឬមិនព្រមធ្វើដំណើរទៅជាមួយគេ៖ - ប្រសិនបើគេបានប្រគល់បណ្ណាការភ្លាមៗឱ្យនាងគ្រប់គ្រាន់ហើយ៖ នាងគ្មានសិទ្ធិទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពឡើយពីព្រោះការបដិសេធរបស់នាងគ្មានមូលដ្ឋានស្របច្បាប់និងចាត់ទុកជានូស៊ូហ្ស (រឹងរូស)។ - ប្រសិនបើគេមិនទាន់បានប្រគល់បណ្ណាការភ្លាមៗឱ្យនាងទេ៖ នាងនៅតែទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពពីព្រោះការបដិសេធរបស់នាងមានមូលដ្ឋានស្របច្បាប់រហូតដល់ទទួលបានបណ្ណាការ។ លោកអ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ) អាប៊ូហាណីហ្វះយល់ថានេះអនុវត្តទោះបីក្រោយការរួមដំណេករួចក៏ដោយរីឯសិស្សទាំងពីរយល់ថាក្រោយរួមដំណេកដោយស្ម័គ្រចិត្តនាងមិនអាចបដិសេធបានឡើយ។

[តើចៅក្រមលក់ទំនិញនិងអចលនទ្រព្យដើម្បីបង់ប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ឬទេ?] [១២៦៨] ប្រសិនបើស្ត្រីត្រូវបានកាត់សេចក្តីឱ្យទទួលបានប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ហើយស្វាមីនៅទីនោះប៉ុន្តែខ្វះខាតគេត្រូវបង្គាប់ឱ្យនាងខ្ចីបុលដាក់បន្ទុកលើគេ។ ប្រសិនបើគេមានប្រាក់សុទ្ធ (ឌៀរហាំឬឌីណារ) នៅចំពោះមុខចៅក្រមដកប្រគល់ឱ្យនាងដោយផ្ទាល់ពីព្រោះប្រាក់សុទ្ធជាប្រភេទដូចគ្នានៃសិទ្ធិរបស់នាង។ ប្រសិនបើទ្រព្យរបស់គេជាទំនិញឬអចលនទ្រព្យ (ដីធ្លីផ្ទះសម្បែង)៖ លោកអ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ) អាប៊ូហាណីហ្វះ ﵀ បានមានប្រសាសន៍ថាចៅក្រមមិនត្រូវលក់ទំនិញឬអចលនទ្រព្យរបស់គេដើម្បីបង់ប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ឬបំណុលឡើយ។

រីឯលោកអាប៊ូយូសុហ្វនិងមូហាំម៉ាត់ (ﷺ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ចៅក្រមអាចលក់ទំនិញនិងអចលនទ្រព្យរបស់គេដើម្បីទូទាត់បំណុលនិងប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់ជីវភាព។ [រយ៖ពេលនៃការឃុំខ្លួន] [១២៦៩] ការឃុំខ្លួនក្នុងមជ្ឈដ្ឋានរបស់យើងគ្មានកាលកំណត់ជាក់លាក់ឡើយគឺត្រូវបន្តរហូតដល់គេទូទាត់សងបំណុលរួចរាល់ឬទាល់តែគេបង្ហាញភស្តុតាងបញ្ជាក់ពីភាពក្ស័យធនទីទ័លក្រពិតប្រាកដ។ ប្រសិនបើគេបង្ហាញភាពក្រីក្រពិតប្រាកដការឃុំខ្លួនគេត្រូវហាមឃាត់ផ្អែកលើព្រះបន្ទូលអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ ថា៖ «ហើយប្រសិនបើជនណាម្នាក់ស្ថិតក្នុងភាពលំបាកខ្វះខាតចូរពន្យារពេលឱ្យគេរហូតដល់មានភាពធូរធារ» (គួរអាន ២:២៨០)។

ផ្នែក៖ ស្ត្រីសេរីមូស្លីមទាសីនិងស្ត្រីមិនមែនមូស្លីម (ឌីម្មីយ៍) គឺស្មើភាពគ្នាក្នុងការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពមូលដ្ឋាន។

[ស្ត្រីសេរីទាសីនិងឌីម្មីយ៍ស្មើគ្នា] [១២៧០] ប្រសិនបើបុរសម្នាក់មានភរិយាជាស្ត្រីសេរីមូស្លីមជាទាសីឬជាស្ត្រីឌីម្មីយ៍ពួកគេគឺស្មើភាពគ្នាក្នុងការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាពមូលដ្ឋានដូចគ្នានឹងថ្លៃបណ្ណាការដែរលើកលែងតែស្ត្រីសេរីមានសិទ្ធិទទួលបានការផ្គត់ផ្គង់អ្នកបម្រើរីឯទាសីមិនមានឡើយ។ [ទំនាស់រឿងមាននិងក្រ] [១២៧១] ប្រសិនបើស្វាមីអះអាងថាខ្លួនក្រហើយភរិយាអះអាងថាគេមាននោះពាក្យសម្បថរបស់ស្វាមីត្រូវទទួលយកពីព្រោះស្ថានភាពដើមរបស់មនុស្សគឺភាពអត់ធនធាន។ [១២៧២] ប៉ុន្តែប្រសិនបើភរិយាបង្ហាញសាក្សីបញ្ជាក់ពីទ្រព្យសម្បត្តិស្តុកស្តម្ភរបស់គេនោះភស្តុតាងរបស់នាងមានអាទិភាពជាងសាក្សីបញ្ជាក់ពីភាពក្រីក្ររបស់គេពីព្រោះភស្តុតាងរបស់នាងបញ្ជាក់ពីការពិតជាក់ស្តែង។

[ពាក្យពេចន៍នៃការធានាលើការផ្គត់ផ្គង់] [១២៧៣] ប្រសិនបើអ្នកធានានិយាយថា៖ «ខ្ញុំធានាលើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់របស់អ្នករាល់ខែ (គុលឡាស្ហះរ៍)» នោះគេជាប់កាតព្វកិច្ចត្រឹមតែមួយខែប៉ុណ្ណោះពីព្រោះពាក្យថា «រាល់» កាលណាកំណត់លើអនាគតគ្មានទីបញ្ចប់គឺត្រូវកាត់មកត្រឹមកម្រិតអប្បបរមាគឺមួយខែ។ [១២៧៤] ប្រសិនបើគេនិយាយថា៖ «ខ្ញុំធានាលើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់របស់អ្នកមួយឆ្នាំ» នោះគេជាប់កាតព្វកិច្ចមួយឆ្នាំពេញ។ [១២៧៥] ប្រសិនបើគេនិយាយថា៖ «ខ្ញុំធានាលើប្រាក់ផ្គត់ផ្គង់របស់អ្នកជាអចិន្ត្រៃយ៍ (អាប់បាដាន់)» នោះវាចងកាតព្វកិច្ចស្របច្បាប់រហូតពេញមួយជីវិតនរករបស់អ្នកទាំងពីរ។

[សម្លៀកបំពាក់ក្នុងស្ថានភាពមាននិងក្រ] [១២៧៦] ចំពោះសម្លៀកបំពាក់ចៅក្រមកំណត់សម្រាប់ភរិយារបស់បុរសក្រីក្រនូវអាវវែងក្រណាត់ទទូរនិងអាវផាយដែលសមស្របតាមកម្រិតរបស់គេ; បើជាអ្នកមានសម្លៀកបំពាក់ល្អប្រណីតជាងនេះត្រូវបានកំណត់។ [១២៧៧] នេះសម្រាប់រដូវក្តៅ; ឯក្នុងរដូវរងាត្រូវបន្ថែមអាវរងាក្រាស់ (ជុប្បះ) និងខោជើងវែង (សារ៉ាវីល) តាមធនធាន។ [១២៧៨] ប្រសិនបើនាងទាមទារភួយរដូវរងា (លីហាហ្វ) ឬពូកកម្រាលដេកដើម្បីចៀសវាងការដេកលើដីត្រជាក់ដែលអាចធ្វើឱ្យនាងឈឺនោះចៅក្រមបង្គាប់ឱ្យស្វាមីផ្តល់ជូនតាមកម្រិតសមរម្យ។

[ការខូចខាតសម្លៀកបំពាក់] [១២៧៩] ប្រសិនបើគេបានផ្តល់សម្លៀកបំពាក់ឱ្យនាងហើយវាត្រូវបានខូចខាតបាត់បង់ត្រូវចោរលួចឬរហែកមុនកាលកំណត់នោះស្វាមីគ្មានកាតព្វកិច្ចផ្តល់ជំនួសឡើយរហូតដល់ផុតកំណត់រយ៖ពេលដែលបានកំណត់លើកលែងតែវាសឹករហែកដោយសារការប្រើប្រាស់ធម្មតាជាទូទៅ (ដែលបង្ហាញថាតុលាការបានប៉ាន់ស្មានរយ៖ពេលខុស)។ គោលការណ៍ដូចគ្នានេះអនុវត្តចំពោះស្បៀងអាហារផ្គត់ផ្គង់ផងដែរ។