បញ្ហាច្បាប់រៀបរាប់ដោយអាប់ឌុលឡោះ អ៊ីប៊ីន អាហ៍ម៉ាត់

ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ទាក់ទងនឹងប្រាក់សំណងជីវិត (ឌីយ៉ាស់) នៃត្រចៀកទាំងពីរថា៖ ចំពោះត្រចៀកទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញ។ ហើយឪពុកខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពីវ៉ាគីអាពីស៊ុហ្វយ៉ានពីអាប៊ូអ៊ីសហាកពីអាស៊ីមពីអាលី ﵁ ថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចំពោះត្រចៀកម្ខាងមានពាក់កណ្តាលឌីយ៉ាស់»។ ហើយខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចំពោះចិញ្ចើមទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះបបូរមាត់ទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញនិងចំពោះពងស្វាសទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញ»។ ហើយខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ចំពោះបុរសដែលត្រូវបានគេកាត់ច្រមុះថា៖ «ចំពោះវាគឺមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញ»។ ចំពោះសំណងនៃទាសករខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ថា៖ «សំណងរបួសនៃទាសករគឺផ្អែកលើតម្លៃខ្លួនរបស់គេប្រសិនបើទាសកររងរបួសនោះចំពោះដៃដែលដាច់របស់គេគឺមានពាក់កណ្តាលនៃតម្លៃខ្លួន»។ ទាក់ទងនឹងអវយវ៖ពិការខ្វិននិងបញ្ហាផ្សេងទៀត៖ ខ្ញុំបានអានជូនឪពុកខ្ញុំស្តាប់ថា៖ បុរសម្នាក់បានប្រព្រឹត្តបទឧក្រិដ្ឋលើបុរសពីរនាក់ដោយបានកាត់ដៃស្តាំរបស់បុរសម្នាក់ៗដោយចេតនា។ បន្ទាប់មកជនរងគ្រោះម្នាក់ក្នុងចំណោមពីរនាក់នោះបានសងសឹកលើជនល្មើសនេះដោយបានវាយប្រហារបណ្តាលឱ្យដៃស្តាំរបស់ជនល្មើសខ្វិន...

លោក (អាះហ៍ម៉ាដ) បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ជនរងគ្រោះទាំងពីរមានជម្រើសប្រសិនបើអ្នកទាំងពីរចង់បានគឺម្នាក់ៗអាចយកប្រាក់សំណងនៃដៃរបស់ខ្លួនឬប្រសិនបើចង់អាចកាត់ដៃដែលខ្វិននោះជាការសងសឹកស្មើភាព (គីសសស្) ហើយពួកគេគ្មានសិទ្ធិលើដៃម្ខាងទៀតឡើយ។ ឪពុកខ្ញុំបានមានប្រសាសន៍ថា៖ មានមនុស្សមួយចំនួននិយាយថាប្រសិនបើជនរងគ្រោះវាយដៃជនល្មើសបណ្តាលឱ្យខ្វិននោះវាមានឌីយ៉ាស់ស្មើនឹងករណីភ្នែកដែលរងរបួសបាត់បង់គំហើញតែគ្រាប់ភ្នែកនៅដដែលដោយស្រវាំងមិនឃើញគឺវាបានបាត់បង់សំណងរបស់វាហើយដូច្នេះអ្នកណាដែលប្រកាន់ទស្សន៖នេះនៅពេលបុគ្គលនេះធ្វើឱ្យដៃជនល្មើសខ្វិនគឺហាក់បីដូចជាគេបានយកសំណងរួចហើយប្រសិនបើគេទាមទារឌីយ៉ាស់គឺគ្មានឌីយ៉ាស់ទៀតទេ។ ហើយលោកបានលើកឡើងអំពីភ្នែកស្រវាំងខ្វាក់ប្រសិនបើត្រូវគេខ្វេះចេញអំពីដៃខ្វិនប្រសិនបើត្រូវគេកាត់ផ្តាច់និងអំពីធ្មេញខ្មៅងាប់ប្រសិនបើត្រូវគេដកចេញ។ ហើយអ្នកណាដែលនិយាយថាប្រសិនបើវាត្រូវរងរបួសបន្ទាប់ពីបាត់បង់គំហើញឬធ្មេញត្រូវរងរបួសបន្ទាប់ពីវាខ្មៅងាប់ឬដៃខ្វិនត្រូវរងរបួសបន្ទាប់ពីវាពិការខ្វិននោះមានសំណងមួយភាគបីនៃឌីយ៉ាស់គឺត្រូវកាត់បន្ថយតាមសមាមាត្រប្រសិនបើគេទាមទារឌីយ៉ាស់។ ទាក់ទងនឹងឌីយ៉ាស់នៃអវយវ៖ដែលមានពីរនៅក្នុងខ្លួនមនុស្ស៖ ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចំពោះដៃទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះភ្នែកទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះជើងទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះត្រចៀកទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះចិញ្ចើមទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះបបូរមាត់ទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះពងស្វាសទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះអង្គជាតនិងចំពោះក្បាលលិង្គមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញ»។ ហើយខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ថា៖ «រាល់អ្វីដែលមានតែមួយនៅក្នុងខ្លួនមនុស្សគឺមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញដូចជាអង្គជាតនិងដូចជាច្រមុះ។ ហើយអ្វីដែលមានជាគូ (ពីរ) គឺចំពោះទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញហើយចំពោះម្ខាងមានពាក់កណ្តាលឌីយ៉ាស់។ រាល់អ្វីដែលមានពីរនៅក្នុងខ្លួនមនុស្សគឺចំពោះទាំងពីរមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញនិងចំពោះម្ខាងៗមានពាក់កណ្តាលឌីយ៉ាស់»...

ជំពូកស្តីអំពីបុរសម្នាក់ដែលខាំដៃបុរសម្នាក់ទៀតហើយជនរងគ្រោះបានកន្ត្រាក់ដកដៃរបស់ខ្លួនចេញពីមាត់ជននោះបណ្តាលឱ្យធ្មេញមុខរបស់ជនខាំជ្រុះបាក់៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ថាគ្មានការសងសឹកស្មើភាព (គីសសស្) និងគ្មានប្រាក់សំណង (ឌីយ៉ាស់) ចំពោះធ្មេញដែលជ្រុះបាក់នោះឡើយដោយសារជនខាំបានប្រព្រឹត្តអំពើឈ្លានពានខុសឆ្គងហើយជនរងគ្រោះបានធ្វើសកម្មភាពការពារខ្លួនដោយស្របច្បាប់។

...ពីអ៊ីសហាកពីអាស៊ីមអ៊ីប៊ិនដមរ៉ោះហ៍ពីអាលី ﵁ ថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចំពោះអណ្តាតមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះច្រមុះមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះអង្គជាតមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញចំពោះពងស្វាសម្ខាងមានកន្លះឌីយ៉ាស់ចំពោះដៃម្ខាងមានកន្លះឌីយ៉ាស់ចំពោះជើងម្ខាងមានកន្លះឌីយ៉ាស់ចំពោះភ្នែកម្ខាងមានកន្លះឌីយ៉ាស់និងចំពោះត្រចៀកម្ខាងមានកន្លះឌីយ៉ាស់»។ ឪពុកខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថាវ៉ាគីអាបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថាហ្សាការីយ៉ាឬអ៊ីស្រាអ៊ីលបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាប៊ូអ៊ីសហាកពីអាស៊ីមអ៊ីប៊ិនដមរ៉ោះហ៍ពីអាលី ﵁ ថាលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចំពោះក្បាលលិង្គគឺមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញ»។ ឪពុកខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថាអ៊ីប៊ិនអាប៊ីហ្សាអ៊ីដាស់បានរៀបរាប់ប្រាប់យើងថាអាស្អាសបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអាសសាប់ប៊ីថាអ៊ីប៊ិនម៉អ៊ូដនិងហ៊្សែដអ៊ីប៊ិនសាបិតបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចំពោះក្បាលលិង្គគឺមានឌីយ៉ាស់ពេញលេញ»។ ទាក់ទងនឹងបុរសដែលខាំបុរសម្នាក់ទៀតហើយជនរងគ្រោះកន្ត្រាក់ដកធ្មេញមុខរបស់គេចេញ៖ ឪពុកខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំថាយ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនស៖អ៊ីដបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីប៊ិនជុរ៉ៃជថាអាត្វាបានប្រាប់ខ្ញុំថាសុហ្វវ៉ានអ៊ីប៊ិនយ៉ាឡាអ៊ីប៊ិនអ៊ូម៉ៃយ៉ាស់បានរាយការណ៍ពីឪពុករបស់លោកថា៖ បុរសម្នាក់បានឈ្លោះប្រកែកគ្នាជាមួយបុរសម្នាក់ទៀតហើយបានខាំដៃរបស់គេជននោះក៏បានកន្ត្រាក់ដកដៃចេញពីមាត់របស់គេបណ្តាលឱ្យធ្មេញមុខរបស់ជនខាំជ្រុះបាក់។ ជននោះក៏បានមកជួបព្យាការី ﷺ ហើយទ្រង់បានសម្រេចឱ្យធ្មេញនោះជាមោឃ៖ (ឥតសំណង) ហើយទ្រង់ ﷺ មានបន្ទូលថា៖ «តើគេគួរទុកដៃរបស់គេនៅក្នុងមាត់របស់អ្នកឱ្យអ្នកខាំដូចសត្វឈ្មោលទំពារស៊ីឬ?»។ ទាក់ទងនឹងអ្នកដែលសម្លាប់មនុស្សនៅក្នុងដែនដីបរិសុទ្ធ (អាល់ហារ៉ម)៖ ខ្ញុំបានអានជូនឪពុកខ្ញុំស្តាប់ពីវ៉ាគីអាថាស៊ុហ្វយ៉ានបានរៀបរាប់ប្រាប់យើងពីអ៊ីប៊ិនអាប៊ីណាជីហ៍ពីឪពុករបស់គាត់ថា៖ ស្ត្រីម្នាក់ត្រូវបានគេសម្លាប់នៅក្នុងដែនដីបរិសុទ្ធ (ហារ៉ម) នោះលោកអូសម៉ាន ﵁ បានកាត់សេចក្តីឱ្យបង់ប្រាក់សំណងឌីយ៉ាស់បូកបន្ថែមមួយភាគបីនៃឌីយ៉ាស់គឺស្មើនឹងប្រាំបីពាន់ (ឌៀរហាំ)។ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីបញ្ហានេះលោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំក៏និយាយដូច្នោះដែរគឺត្រូវបន្ថែមលើប្រាក់សំណងឌីយ៉ាស់របស់ជនរងគ្រោះស្របតាមអ្វីដែលលោកអូសម៉ានបានធ្វើ»។

សំណួរអំពីករណីដែលសត្វពាហន៖ជាន់ធាក់ឬសកម្មភាពជើងមិនមានជាប់សំណង (ជុបារ)៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្រស្តីអំពីការកំណត់ការទទួលខុសត្រូវនិងការលើកលែងសំណងចំពោះការជាន់ធាក់របស់សត្វពាហន៖នៅពេលមានឬគ្មានអ្នកជិះបញ្ជា។

សំណួរអំពីអ្នកដែលវាយបុរសម្នាក់ដោយឈើឬដុំថ្មបណ្តាលឱ្យស្លាប់៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្រស្តីអំពីភាពខុសគ្នារវាងអំពើឃាតកម្មគិតទុកជាមុនដោយចេតនា (អាំដ៍) និងអំពើអចេតនាឬពាក់កណ្តាលចេតនាដោយអាស្រ័យលើទំហំនៃអាវុធឬវត្ថុដែលយកមកវាយប្រហារ។

ឪពុកខ្ញុំត្រូវបានគេសួរអំពីការធាក់របស់សត្វពាហន៖ថាតើមានការលើកលែងសំណង (ជុបារ) ដែរឬទេ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធាក់របស់ជើងសត្វពាហន៖គឺត្រូវបានលើកលែងសំណង (ជុបារ) លើកលែងតែករណីវាជាន់ជើងលើគេប្រសិនបើវាជាន់លើគេខណ៖ដែលមានមនុស្សជិះលើវានោះអ្នកជិះត្រូវធានាសងសំណងការខូចខាត។ ប៉ុន្តែការភ្ញាក់ផ្អើលឬការផ្លុំរបស់វាគឺគ្មានបន្ទុកអ្វីលើអ្នកជិះឡើយ»។ ឪពុកខ្ញុំត្រូវបានគេសួរអំពីអ្នកដែលវាយបុរសម្នាក់ដោយឈើឬដុំថ្មក្នុងបំណងសម្លាប់ហើយបានសម្លាប់គេតើនេះជាឃាតកម្មដោយចេតនា (អាំដ៍) ឬទេ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើវត្ថុដែលគេយកមកវាយនោះមានទំហំធំជាងបង្គោលតង់នោះវាជាឃាតកម្មដោយចេតនា។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើវាតូចជាងនោះនោះមិនមែនជាឃាតកម្មដោយចេតនាឡើយ»។ លោកបានយោងទៅតាមហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់ព្យាការី ﷺ ដែលរាយការណ៍ដោយអាល់មូហ្គីរ៉ោះហ៍ថាស្ត្រីម្នាក់ត្រូវបានគេវាយដោយបង្គោលតង់ហើយមិនមានការកាត់ទោសប្រហារជីវិតសងសឹកស្មើភាព (ក័វ៉ាដ) លើជននោះឡើយ។ ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសម្នាក់ដែលវាយបុរសម្នាក់ទៀតដោយដំបងឈើបណ្តាលឱ្យស្លាប់តើគេត្រូវសងសឹកស្មើភាពពីជននោះយ៉ាងដូចម្តេច? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេត្រូវសងសឹកស្មើភាពពីជននោះដោយប្រើដាវ»។ ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំត្រូវបានគេសួរអំពីបុរសម្នាក់ដែលបានបរិហារកេរ្តិ៍ចោទប្រកាន់បុរសម្នាក់ទៀតហើយជនរងគ្រោះគ្មានភស្តុតាងតើត្រូវឱ្យជនជាប់ចោទស្បថដែរឬទេ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ទេ»។ ខ្ញុំបានសួរថា៖ ហើយចំពោះទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ (ហ៊ូឌូត) ទាំងអស់ក៏ដូច្នោះដែរឬ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកប្រាជ្ញមានទស្សន៖ខុសគ្នាលើបញ្ហានោះ»។

ជំពូកស្តីអំពីស្ត្រីព្រហ្មចារីនៅពេលដែលនាងត្រូវបានគេបរិហារកេរ្តិ៍ចោទប្រកាន់ពីបទផិតក្បត់ (ក័ហ្សាហ្វ)៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ថាជនបរិហារកេរ្តិ៍ត្រូវទទួលទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ដោយការវាយនឹងរំពាត់ដោយសារភាពបរិសុទ្ធស្អាតស្អំត្រូវបានការពារទាំងចំពោះស្ត្រីព្រហ្មចារីនិងស្ត្រីដែលធ្លាប់រៀបការរួច។

ជំពូកស្តីអំពីទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ចំពោះជនណាដែលប្រព្រឹត្តអំពើអនាចារជាមួយស្ត្រីជាសាច់ញាតិហាមឃាត់ (ហ្សាតម៉ះរ៉ម)៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ថាជនល្មើសត្រូវទទួលទោសប្រហារជីវិតស្របតាមសេចក្តីសម្រេចរបស់ព្យាការី។

គម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)នៃទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ (ហ៊ូឌូត)។ ទាក់ទងនឹងស្ត្រីព្រហ្មចារីនៅពេលដែលនាងត្រូវបានគេបរិហារកេរ្តិ៍ចោទប្រកាន់៖ ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍អំពីស្ត្រីព្រហ្មចារីដែលត្រូវបានគេចោទប្រកាន់ពីបទផិតក្បត់ថា៖ «អ្នកចោទប្រកាន់នាងត្រូវទទួលទណ្ឌកម្មវាយនឹងរំពាត់ហើយចំពោះស្ត្រីដែលធ្លាប់រៀបការរួចក៏ដូចគ្នាដែរគឺអ្នកចោទប្រកាន់នាងត្រូវទទួលទណ្ឌកម្មវាយនឹងរំពាត់»។ មានគេសួរលោកថា៖ ចុះប្រសិនបើមានសាក្សីបួននាក់បានធ្វើជាសាក្សីបញ្ជាក់ពីការផិតក្បត់ប៉ុន្តែគេពិនិត្យឃើញថានាងនៅតែជាស្ត្រីព្រហ្មចារី? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «សាក្សីទាំងនោះមិនត្រូវរងទណ្ឌកម្មវាយនឹងរំពាត់ឡើយពីព្រោះពួកគេបានបំពេញគ្រប់លក្ខខណ្ឌការពារខ្នងរបស់ពួកគេដោយចំនួនសាក្សីបួននាក់»។ ទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ចំពោះអ្នកដែលរួមដំណេកជាមួយស្ត្រីជាសាច់ញាតិហាមឃាត់ (ហ្សាតម៉ះរ៉ម)៖ ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជនណាដែលរួមដំណេកជាមួយស្ត្រីជាសាច់ញាតិហាមឃាត់គឺត្រូវទទួលទោសប្រហារជីវិតដោយផ្អែកលើហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់បុរសដែលបានរៀបការជាមួយភរិយារបស់ឪពុកខ្លួន»។ ទាក់ទងនឹងមូស្លីមម្នាក់ដែលបរិហារកេរ្តិ៍ចោទប្រកាន់គ្រិស្តសាសនិកម្នាក់៖ ឪពុកខ្ញុំត្រូវបានគេសួរខណ៖ដែលខ្ញុំកំពុងស្តាប់អំពីមូស្លីមម្នាក់ដែលបានបរិហារកេរ្តិ៍ចោទប្រកាន់គ្រិស្តសាសនិកម្នាក់ពីបទផិតក្បត់។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គ្មានទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ (ហ៊ូឌូត) លើគេឡើយ»។ មានគេសួរលោកថា៖ ចុះរវាងគេនិងម្ចាស់របស់គេវិញ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេមិនគួរធ្វើទង្វើបែបនោះឡើយវាជាទង្វើដ៏អាក្រក់ក្រៃលែង (ដែលត្រូវទទួលទោសប្រៀនប្រដៅ/តាក់ហ្សៀរ)»។ មានគេសួរលោកទៀតថា៖ ចុះប្រសិនបើគ្រិស្តសាសនិកម្នាក់បរិហារកេរ្តិ៍ចោទប្រកាន់មូស្លីមម្នាក់វិញ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជននោះត្រូវទទួលទណ្ឌកម្មវាយនឹងរំពាត់ពេញលេញតាមច្បាប់កំណត់ (ហ៊ូឌូត)»។

សំណួរអំពីអ្នកដែលរួមដំណេកជាមួយសត្វឬសាកសព៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្រស្តីអំពីទណ្ឌកម្មចំពោះជនដែលប្រព្រឹត្តអំពើថោកទាបរួមដំណេកជាមួយសត្វឬសាកសពនិងវិធានស្តីពីការបរិភោគសាច់សត្វនោះ។

ឪពុកខ្ញុំត្រូវបានគេសួរអំពីអ្នកដែលរួមដំណេកជាមួយសត្វឬសាកសព។ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីអ្នកដែលរួមដំណេកជាមួយសត្វពាហន៖។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មានសេចក្តីរាយការណ៍ខុសគ្នាពីអ៊ីប៊ិនអាបបាស។ ចំពោះអាស៊ីមបានរាយការណ៍ពីអាប៊ូរ៉ាហ្ស៊ីនពីអ៊ីប៊ិនអាបបាសថា៖ គ្មានទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ (ហ៊ូឌូត) លើអ្នកដែលរួមដំណេកជាមួយសត្វឡើយ។ រីឯអាំរូអ៊ីប៊ិនអាប៊ីអាំរូបានរាយការណ៍ពីអ៊ីក្រីម៉ាស់ពីអ៊ីប៊ិនអាបបាសពីព្យាការី ﷺ ថា៖ «ជនណាដែលរួមដំណេកជាមួយសត្វចូរអ្នករាល់គ្នាសម្លាប់គេហើយសម្លាប់សត្វនោះចោល»។ ហើយហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់ដាវូដអ៊ីប៊ិនអាល់ហ៊ូសស័យនពីអ៊ីក្រីម៉ាស់ពីអ៊ីប៊ិនអាបបាសក៏មានខ្លឹមសារដូចគ្នាដែរ»។ ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍អំពីអ្នកដែលរួមដំណេកជាមួយសាកសពថា៖ «មនុស្សមួយចំនួននិយាយ—ហើយខ្ញុំស្មានថាលោកចង់សំដៅលើទស្សន៖របស់លោកផ្ទាល់—ថាជននោះត្រូវរងទណ្ឌកម្មពីរគឺទណ្ឌកម្មចំពោះការប្រមាថសាកសពនិងទណ្ឌកម្មនៃបទផិតក្បត់ (ហ្ស៊ីណា)»។ ហើយអាល់ហាស្សានបានមានប្រសាសន៍អំពីសត្វដែលត្រូវគេរួមដំណេកជាមួយថា៖ «ខ្ញុំមិនយល់ថាមានបញ្ហាអ្វីចំពោះការបរិភោគសាច់របស់វាឡើយ»។ ឪពុកខ្ញុំបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «រីឯខ្ញុំស្អប់ខ្ពើមវា (ចាត់ទុកថាគួរចៀសវាង) ហើយអ្វីដែលត្រូវបានរាយការណ៍ពីអាល់ហាស្សាននោះគឺគ្រាន់តែតាមរយ៖អាំរូអ៊ីប៊ិនអ៊ូបៃដ៍ពីអាល់ហាស្សានដែលគេមិនពេញចិត្តឬចាត់ទុកថាការរាយការណ៍របស់គេពីអាល់ហាស្សានមានភាពទន់ខ្សោយ»។ សំណួរអំពីថាតើស្ត្រីទាសីអាចធ្វើឱ្យបុរសសេរីមានភាពស្អាតស្អំស្របច្បាប់ (ឥះសន) ដែរឬទេ៖ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីស្ត្រីទាសីដែលរៀបការជាមួយបុរសសេរីតើនាងធ្វើឱ្យគេមានឋាន៖ឥះសនដែរឬទេ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នាងមិនធ្វើឱ្យគេមានឋាន៖ឥះសនឡើយ»។ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីស្ត្រីជ្វីហ្វនិងស្ត្រីគ្រិស្ត។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នាងមិនធ្វើឱ្យបុរសមូស្លីមសេរីមានឋាន៖ឥះសនឡើយដោយផ្អែកលើហាឌីសរបស់ព្យាការី ﷺ ថាទ្រង់បានគប់ដុំថ្មប្រហារជីវិតជនជ្វីហ្វហើយបុរសមូស្លីមសេរីប្រសិនបើគេបរិហារកេរ្តិ៍ចោទប្រកាន់ស្ត្រីជ្វីហ្វឬគ្រិស្តនោះគេមិនត្រូវរងទណ្ឌកម្មវាយនឹងរំពាត់ឡើយ»។

ជំពូកស្តីអំពីទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ចំពោះគ្រូមន្តអាគមអាបធ្មប់ (សាហៀរ)៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ពីកាតព្វកិច្ចកាត់ទោសប្រហារជីវិតចំពោះអ្នកដែលប្រព្រឹត្តអំពើអាបធ្មប់អាគមខ្មៅនៅពេលមានការសារភាពឬភស្តុតាងច្បាស់លាស់។

ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ទាក់ទងនឹងបុរសសេរីដែលរៀបការជាមួយស្ត្រីទាសីថា៖ «ប្រសិនបើគេប្រព្រឹត្តអំពើផិតក្បត់ (ហ្ស៊ីណា) នាងមិនធ្វើឱ្យគេមានឋាន៖ឥះសនឡើយហើយចំពោះស្ត្រីទាសីប្រសិនបើនាងប្រព្រឹត្តហ្ស៊ីណាគឺនាងត្រូវរងពាក់កណ្តាលនៃទណ្ឌកម្មរបស់ស្ត្រីសេរីគឺត្រូវរំពាត់ចំនួនហាសិបដង»។ ទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ចំពោះគ្រូមន្តអាគមអាបធ្មប់៖ ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើគេត្រូវបានគេស្គាល់ដោយសារទង្វើនោះហើយបានសារភាពនោះគេត្រូវទទួលទោសប្រហារជីវិតគឺសំដៅលើគ្រូអាបធ្មប់»។ ឪពុកខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពីស៊ុហ្វយ៉ានអ៊ីប៊ិនអ៊ូយៃណាស់ពីអាំរូដោយបានឮបាចាឡាស់និយាយថា៖ ខ្ញុំជាស្មៀនរបស់ជុស្អ៍អ៊ីប៊ិនមូអាវីយ៉ាស់ដែលជាមាខាងឪពុករបស់អាល់អះណាហ្វអ៊ីប៊ិនកែស។ មានសារលិខិតរបស់លោកអ៊ូមើរ ﵁ បានមកដល់យើងមួយឆ្នាំមុនពេលមរណភាពរបស់លោកថា៖ «ចូរអ្នករាល់គ្នាសម្លាប់គ្រូមន្តអាគមអាបធ្មប់ប្រុសគ្រប់រូប»—ហើយជួនកាលស៊ុហ្វយ៉ាននិយាយថា៖ «និងគ្រូមន្តអាគមអាបធ្មប់ស្រី»—ដូច្នេះយើងក៏បានសម្លាប់គ្រូមន្តអាគមអាបធ្មប់ស្រីចំនួនបីនាក់។ ឪពុកខ្ញុំបានរៀបរាប់ប្រាប់ខ្ញុំពីយ៉ះយ៉ាអ៊ីប៊ិនស៖អ៊ីដពីអ៊ូបៃឌុលឡោះហ៍ពីណាភីអាពីអ៊ីប៊ិនអ៊ូមើរថានាងហាហ្វសោះហ៍ ﵂ ត្រូវបានទាសីរបស់នាងធ្វើអំពើអាបធ្មប់ដាក់ហើយទាសីនោះបានសារភាពពីអំពើអាបធ្មប់របស់ខ្លួន។ នាងហាហ្វសោះហ៍ក៏បានបញ្ជាឱ្យអាប់ឌុររ៉ោះហ៍មានអ៊ីប៊ិនហ្សែដប្រហារជីវិតនាង។ ដំណឹងនោះបានទៅដល់លោកអូសម៉ាន ﵁ ហើយលោកបានជំទាស់។ លោកអាប់ឌុលឡោះហ៍ក៏បានមកជម្រាបលោកពីដំណើររឿងរបស់ទាសីនោះ។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ មូលហេតុដែលលោកអូសម៉ានជំទាស់គឺដោយសារតែការប្រហារជីវិតនោះត្រូវបានធ្វើឡើងដោយមិនបានសុំការអនុញ្ញាតពីលោក (ក្នុងនាមជាមេដឹកនាំ)។ ការកាត់ដៃចំពោះបទលួចស្របតាមបន្ទូលរបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ)ជាម្ចាស់ ﷻ ថា៖ ﴿ចំពោះចោរប្រុសនិងចោរស្រីចូរអ្នករាល់គ្នាកាត់ដៃរបស់ពួកគេទាំងពីរ﴾ [អាល់ម៉ាអ៊ីដាស់: ៣៨]៖ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីអាយ៉ាត់ដែលជាបទបញ្ញត្តិទូទៅដូចជាបន្ទូលរបស់ទ្រង់ថា៖ ﴿ចំពោះចោរប្រុសនិងចោរស្រីចូរអ្នករាល់គ្នាកាត់ដៃរបស់ពួកគេទាំងពីរ﴾។ ខ្ញុំបានជម្រាបលោកថាមានមនុស្សមួយក្រុមនិយាយថាប្រសិនបើគ្មានសេចក្តីរាយការណ៍ពីអ្នកនាំសារ ﷺ អំពីអាយ៉ាត់នេះទេនោះយើងនឹងផ្អាកមិនទាន់អនុវត្តកាត់ដៃឡើយរហូតទាល់តែអល់ឡោះដ៏មហិមានិងថ្កុំថ្កើងទ្រង់បញ្ជាក់និងជ្រើសរើសបញ្ជាក់ឱ្យយើងដឹង...

ទីតាំងដែលត្រូវកាត់ដៃរបស់ចោរ៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ពីទីតាំងកំណត់សម្រាប់ការកាត់ដៃចោរគឺត្រង់កដៃ (គន្លាក់សន្លាក់ដៃ) មិនមែនត្រង់កែងដៃឡើយដោយផ្អែកលើការអនុវត្តរបស់ព្យាការីនិងទំនៀមទម្លាប់របស់អ្នកដើរតាមមាគ៌ាត្រឹមត្រូវ។

...និងការបញ្ជាក់របស់អ្នកនាំសារ ﷺ អំពីវា។ ឪពុកខ្ញុំបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷻ មានបន្ទូលថា៖ ﴿អល់ឡោះបានបង្គាប់បញ្ជាអ្នករាល់គ្នាទាក់ទងនឹងកូនចៅរបស់អ្នករាល់គ្នា﴾ [អាន់នីសា: ១១]—តើយើងត្រូវបង្អង់ចំពោះកូនដោយមិនចែកមរតកឱ្យគេរហូតទាល់តែអល់ឡោះបញ្ចុះបញ្ញត្តិថាឃាតកទាសករនិងអ្នកគោរពពហុអាទិទេពមិនទទួលមរតកឬ? នៅពេលដែលស៊ុនណាស់បានបកស្រាយអត្ថន័យនៃគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម) នោះរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មូស្លីមមិនទទួលមរតកពីអ្នកគ្មានជំនឿឡើយហើយអ្នកគ្មានជំនឿក៏មិនទទួលមរតកពីមូស្លីមដែរ» ហើយទ្រង់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ឃាតកមិនត្រូវទទួលមរតកឡើយ»។ ហើយមនុស្សទូទៅមិនមានការខ្វែងគំនិតគ្នាទេថាទាសករមិនទទួលមរតកពីព្រោះរ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ជនណាដែលលក់ទាសករដែលមានទ្រព្យសម្បត្តិនោះទ្រព្យសម្បត្តិរបស់គេជាកម្មសិទ្ធិរបស់អ្នកលក់» ដូច្នេះទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ទាសករគឺជារបស់ចៅហ្វាយនាយហើយគេគ្មានសិទ្ធិជាម្ចាស់លើវាឡើយ»។ ទីតាំងដែលត្រូវកាត់ដៃរបស់ចោរ៖ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីការកាត់ដៃចោរថាតើត្រូវកាត់ពីត្រង់ណា? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គឺកាត់ត្រង់កដៃ (គន្លាក់សន្លាក់ដៃ) ស្របតាមហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់យ៉ាហ្ស៊ីដអ៊ីប៊ិនឃូសៃហ្វាស់ពីអ៊ីប៊ិនថោវបានថាព្យាការី ﷺ ត្រូវបានគេនាំចោរម្នាក់មកជួបហើយទ្រង់បានកាត់ដៃរបស់គេនិងបានបញ្ជាឱ្យផ្សារបញ្ឈប់ឈាមនេះសបញ្ជាក់ពីគន្លាក់សន្លាក់ដៃ»។ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំថា៖ តើមាននរណានិយាយថាត្រូវកាត់ពីត្រង់កែងដៃដែរឬទេ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គឺពួកខាវ៉ារិច (ដែលនិយាយដូច្នោះ)»។ មេដឹកនាំ (អ៊ីម៉ាំ) មើលឃើញជនស្រវឹង៖ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីមេដឹកនាំប្រសិនបើលោកឃើញបុរសម្នាក់ស្រវឹងតើលោកត្រូវអនុវត្តទណ្ឌកម្មតាមច្បាប់កំណត់ (ហ៊ូឌូត) លើជននោះដែរឬទេ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចូរទុកបញ្ហានេះមួយឡែកសិនចុះ (ពីព្រោះវាទាមទារសាក្សីឬការសារភាព)»។ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីអ្នកដែលលួចទ្រព្យសម្បត្តិពីឃ្លាំងរតនាគារសាធារណ៖ (បៃតុលម៉ាល)៖ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «មិនត្រូវកាត់ដៃរបស់គេឡើយ (ដោយសារមានភាពស្រពិចស្រពិលលើចំណែកសិទ្ធិសាធារណ៖)»។ ឪពុកខ្ញុំបានបន្ថែមថា៖ «ប៉ុន្តែប្រសិនបើចោរនោះជាទាសករនោះត្រូវកាត់ដៃរបស់គេពីព្រោះគេគ្មានចំណែកអ្វីនៅក្នុងរតនាគារសាធារណ៖ឡើយ»។

អ្នកដែលលួចទ្រព្យពីឃ្លាំងរតនាគារសាធារណ៖ (បៃតុលម៉ាល)៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្រស្តីអំពីភាពខុសគ្នានៃការកាត់ដៃរវាងជនសេរីនិងទាសករដោយសារភាពស្រពិចស្រពិលនៃចំណែកសិទ្ធិនៅក្នុងទ្រព្យសម្បត្តិសាធារណ៖។

សំណួរអំពីតម្លៃអប្បបរមានៃទ្រព្យលួចដែលតម្រូវឱ្យមានការកាត់ដៃ (នីសອບ)៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្របញ្ជាក់ថាកម្រិតកំណត់ដែលតម្រូវឱ្យកាត់ដៃចោរគឺចាប់ពីតម្លៃមួយភាគបួនឌីណារឡើងទៅ។

ទាក់ទងនឹងអ្នកដែលលួចពីឃ្លាំងរតនាគារសាធារណ៖៖ ខ្ញុំបានឮឪពុកខ្ញុំត្រូវបានគេសួរអំពីអ្នកខ្ចីរបស់របរដែលបានបដិសេធមិនព្រមទទួលស្គាល់។ លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើគេខ្ចីរបស់របរហើយបដិសេធរួចក្រោយមកបានសារភាពនោះត្រូវកាត់ដៃរបស់គេផ្អែកលើហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)»។ ហើយនៅក្នុងអ្វីដែលខ្ញុំបានអានជូនឪពុកខ្ញុំស្តាប់ខ្ញុំបានសួរថា៖ តើលោកប្រកាន់យកហាឌីសរបស់លោកអ៊ូមើរដែលថាស្ត្រីម្នាក់ធ្លាប់ខ្ចីរបស់របរគេហើយបដិសេធរួចព្យាការី ﷺ បានកាត់ដៃនាងដែរឬទេ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំមិនដឹងថាមានអ្វីអាចបដិសេធរឿងនេះឡើយ»។ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំថា៖ តើនាងមានឋាន៖ដូចជាចោរចំពោះលោកដែរឬទេ? លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលនាងយកហើយបដិសេធនោះព្យាការី ﷺ បានកាត់ដៃនាង»។ សំណួរអំពីតម្លៃដែលតម្រូវឱ្យកាត់ដៃ៖ ចំណេះដឹងភាគច្រើនរបស់ខ្ញុំគឺឪពុកខ្ញុំប្រកាន់យកទស្សន៖ថាការកាត់ដៃគឺអនុវត្តចំពោះតម្លៃមួយភាគបួនឌីណារឡើងទៅ។ សំណួរអំពីចោរប្លន់តាមផ្លូវ (អាល់មូហារ៉ាប់)៖ ខ្ញុំបានសួរឪពុកខ្ញុំអំពីចោរប្លន់តាមផ្លូវដែលត្រូវគេចាប់ខ្លួនបានហើយបទឧក្រិដ្ឋប្លន់ (ហ៊ីរ៉ាបាស់) ត្រូវបានបញ្ជាក់ប៉ុន្តែគេមិនបានសម្លាប់មនុស្សទេគឺគ្រាន់តែគំរាមកំហែងបំភិតបំភ័យអ្នកដំណើរតាមផ្លូវឬគំរាមកំហែងនិងប្លន់យកទ្រព្យសម្បត្តិតើលោកយល់ថាមេដឹកនាំមានសិទ្ធិជ្រើសរើសរវាងការប្រហារជីវិតការឆ្កាងការកាត់ដៃជើងឆ្លាស់ឬការនិរទេសដែរឬទេ? ចំពោះចម្លើយលើបញ្ហានេះឪពុកខ្ញុំបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ចំពោះចោរប្លន់តាមផ្លូវ៖ ប្រសិនបើគេបានសម្លាប់មនុស្សគេត្រូវទទួលទោសប្រហារជីវិត។ ប្រសិនបើគេសម្លាប់មនុស្សផងនិងប្លន់យកទ្រព្យសម្បត្តិផងគេត្រូវទទួលទោសប្រហារជីវិតនិងត្រូវគេឆ្កាង។ ហើយជនណាដែលប្លន់យកទ្រព្យសម្បត្តិប៉ុន្តែមិនបានសម្លាប់មនុស្សគេត្រូវកាត់ដៃជើងឆ្លាស់គ្នា។ ហើយជនណាដែលគ្រាន់តែគំរាមកំហែងបំភិតបំភ័យអ្នកដំណើរតាមផ្លូវប៉ុន្តែមិនបានសម្លាប់មនុស្សនិងមិនបានយកទ្រព្យសម្បត្តិនោះគេត្រូវទទួលទោសនិរទេស»។ ខ្ញុំបានអានសេចក្តីនេះជូនឪពុកខ្ញុំស្តាប់ហើយលោកបានយល់ព្រមបញ្ជាក់ទទួលស្គាល់វា។

សំណួរអំពីថាតើត្រូវផ្តល់ឱកាសឱ្យជនក្បត់សាសនាលាក់ពុត (ហ្ស៊ីនឌីក) សុំការអភ័យទោសកែខ្លួន (តោវបាត់) ដែរឬទេ៖ បទបញ្ញត្តិនីតិសាស្ត្រស្តីអំពីការកំណត់ថាតើជនហ្ស៊ីនឌីកដែលលាក់ពុតលាក់បាំងការក្បត់សាសនាគួរត្រូវបានផ្តល់ឱកាសឱ្យសារភាពកំហុសកែប្រែខ្លួនឬត្រូវអនុវត្តទោសប្រហារជីវិតភ្លាមៗ។