សេចក្តីសង្ខេបហ្វាតវ៉ាប្រទេសអេហ្ស៊ីប

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ការហាមឃាត់អ្នកនៅក្នុងការការពារមិនឱ្យបង្ហាញពិធីសាសនារបស់ពួកគេជាសាធារណ៖ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៤២]

ផ្នែក៖ ប្រសិនបើជនជាតិយូដាឬគ្រីស្ទានមានជំនាញខាងវិជ្ជាពេទ្យនិងជាមនុស្សគួរឱ្យទុកចិត្តចំពោះបុគ្គលម្នាក់នោះគេត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យទទួលការព្យាបាលជំងឺពីគេបានដូចដែលគេត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យផ្ញើប្រាក់កាសនិងធ្វើជំនួញជាមួយគេដូច្នោះដែរ។ ជាក់ស្តែងរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានជួលបុរសមិនជឿម្នាក់ (មុសស្ហ្រិក) នៅពេលដែលលោកបានធ្វើហ៊ីជរ៉ោះហ៍ (បន្លាស់ទី) ដោយបុរសនោះជាអ្នកនាំផ្លូវដ៏ចំណាននិងស្ទាត់ជំនាញហើយលោកបានទុកចិត្តគេលើអាយុជីវិតនិងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់លោក។ ហើយកុលសម្ព័ន្ធឃូហ្សាអាះហ៍ធ្លាប់ជាកន្លែងផ្តល់ដំបូន្មានដ៏ស្មោះត្រង់ដល់រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ទាំងអ្នកដែលជាមូស្លីមនិងអ្នកដែលមិនទាន់ជាមូស្លីម។ ហើយមានសេចក្តីរាយការណ៍ថាអាល់ហារីសពិនកាឡាដះហ៍ដែលជាអ្នកមិនជឿក៏រ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ បានបញ្ជាឱ្យទៅទទួលការព្យាបាលពីគេដែរ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើមានគ្រូពេទ្យមូស្លីមនោះគឺប្រសើរជាងហើយប្រសិនបើគ្មានអ្នកណាផ្សេងក្រៅពីអ្នកមិនជឿទេនោះគឺគេមានសិទ្ធិទទួលការព្យាបាលពីគេបានហើយប្រសិនបើនិយាយរាក់ទាក់ជាមួយគេដោយពាក្យសម្តីល្អប្រសើរនោះគឺជាការល្អ។ ហើយអ្នកនៅក្នុងការការពារ (អះលុហ្ស៊ិម្ម៉ះហ៍) គ្មានសិទ្ធិបង្ហាញនិមិត្តសញ្ញាណាមួយនៃសាសនារបស់ពួកគេនៅក្នុងទឹកដីរបស់មូស្លីមឡើយមិនថាក្នុងអំឡុងពេលនៃការសុំទឹកភ្លៀង (ឥស្ទិសក្វា) ឬនៅពេលមានគ្រោះមហន្តរាយកើតឡើងឡើយហើយក៏មិនត្រូវបង្ហាញគម្ពីរ (សៀវភៅធំរបស់មូស្លីម)សញ្ញាចាស់ (តាវរ៉ាត់) ឬបញ្ចេញសំឡេងខ្លាំងៗពេលសូត្រគម្ពីរនោះដែរហើយអ្នកដឹកនាំ (អាជ្ញាធរ) មានកាតព្វកិច្ចរារាំងពួកគេពីទង្វើទាំងនេះ។ ហើយថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ (Maundy Thursday) មិនមែនជាថ្ងៃបុណ្យរបស់មូស្លីមឡើយប៉ុន្តែវាជាថ្ងៃបុណ្យរបស់ពួកគ្រីស្ទានដូចជាបុណ្យណូអែល (Christmas) និងបុណ្យអេពីហ្វានី (Epiphany) ដូច្នោះដែរដ្បិតគ្រប់សហគមន៍សុទ្ធតែមានថ្ងៃបុណ្យរៀងៗខ្លួនដូចដែលគ្រប់សហគមន៍សុទ្ធតែមានទិសដៅគីបឡាត់រៀងៗខ្លួន។

ហើយអ្នកនៅក្នុងការការពារ (អះលុហ្ស៊ិម្ម៉ះហ៍) គ្មានសិទ្ធិបង្ហាញពិធីបុណ្យរបស់ពួកគេនៅក្នុងទឹកដីរបស់មូស្លីមឡើយហើយមូស្លីមក៏គ្មានសិទ្ធិជួយឧបត្ថម្ភពួកគេក្នុងពិធីបុណ្យរបស់ពួកគេដែរមិនថាតាមរយ៖ការលក់ដូរនូវអ្វីដែលពួកគេយកទៅប្រើប្រាស់ក្នុងពិធីបុណ្យឬការជួលសត្វជំនិះឱ្យពួកគេជិះក្នុងពិធីបុណ្យឡើយពីព្រោះពិធីបុណ្យរបស់ពួកគេគឺជាអ្វីដែលអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) និងរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់ទ្រង់បានហាមឃាត់ដោយសារតែនៅក្នុងនោះមានការប្រឆាំងគ្មានជំនឿ (កុហ្វើរ) ការប្រព្រឹត្តអំពើបាបនិងការមិនស្តាប់បង្គាប់។ ចំណែកឯប្រសិនបើមូស្លីមចូលរួមប្រារព្ធពិធីបុណ្យជាមួយពួកគេដូចជា៖ ការធ្វើពងមាន់ពណ៌, ការលាបពណ៌សត្វពាហន៖ដោយដីក្រហមនិងការដុតគ្រឿងក្រអូប, ការចំណាយប្រាក់កាសនិងការធ្វើម្ហូបអាហារពិសេសៗ នោះទង្វើនេះគឺច្បាស់ក្រឡែតណាស់ដោយមិនបាច់សួរនាំឡើយ។ ផ្ទុយទៅវិញអ្នកប្រាជ្ញមួយក្រុមមកពីសាលាហាណាភីនិងម៉ាលីគីបានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថាបុគ្គលណាដែលប្រព្រឹត្តបែបនោះគឺបានប្រឆាំងគ្មានជំនឿ (កុហ្វើរ) ហើយអ្នកប្រាជ្ញមួយចំនួនបានមានប្រសាសន៍ថា៖ អ្នកណាដែលពុះផ្លែឪឡឹកមួយផ្លែដើម្បីអបអរបុណ្យរបស់ពួកគេគឺប្រៀបដូចជាគេបានអារកសត្វជ្រូកមួយក្បាលដូច្នោះដែរ។ ហើយប្រសិនបើបុរសម្នាក់ធ្វើការត្រាប់តាមពួកគេនៅក្នុងទំនៀមទម្លាប់ដែលមានលក្ខណ៖ផ្តាច់មុខសម្រាប់ពួកគេនោះគេត្រូវតែត្រូវបានហាមឃាត់តាមការឯកភាពគ្នានៃអ្នកប្រាជ្ញបើទោះបីជាទង្វើនោះជាទូទៅត្រូវបានអនុញ្ញាតប្រសិនបើវាមិនមែនជានិមិត្តសញ្ញារបស់ពួកគេក៏ដោយដូចជា៖ ការស្លៀកពាក់ពណ៌លឿងជាដើម។ ដ្បិតការស្លៀកពាក់ពណ៌លឿងតាមដើមហេតុគឺអនុញ្ញាតប៉ុន្តែនៅពេលដែលវាក្លាយជានិមិត្តសញ្ញានៃការប្រឆាំងគ្មានជំនឿនោះគ្មាននរណាម្នាក់ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យពាក់កន្សែងរុំក្បាលពណ៌លឿងឬពណ៌ខៀវឡើយពីព្រោះវាជាសម្លៀកបំពាក់ដែលញែកពួកគេឱ្យខុសពីគេចុះទម្រាំអ្នកដែលចូលរួមចំណែកក្នុងទំនៀមទម្លាប់និងនិមិត្តសញ្ញាសាសនារបស់ពួកគេតើត្រូវមានទោសយ៉ាងណាទៅ?! លើសពីនេះទៅទៀតគ្មានមូស្លីមណាម្នាក់ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យកំណត់រដូវកាលបុណ្យរបស់ពួកគេនូវអ្វីដែលពួកគេកំណត់នោះឡើយ។ ដូច្នេះមូស្លីមមិនត្រូវកំណត់ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ដ៏ទាបថោករបស់ពួកគេដោយការធ្វើម្ហូបអាហារថ្មីៗ ដូចជាបាយ, សណ្តែកក្រហម, ពងមាន់លាបពណ៌ឬរបស់ផ្សេងៗទៀតឡើយហើយក៏មិនត្រូវតុបតែងខ្លួនដោយសម្លៀកបំពាក់ថ្មីៗ, មិនត្រូវលាបពណ៌សត្វពាហន៖ និងមិនត្រូវហាលសំលៀកបំពាក់ពិសេសឡើយ។ អ្នកណាដែលប្រព្រឹត្តបែបនេះដោយមានបំណងសុំសិរីសួស្តី (តាបារ៉ុក) និងជឿជាក់ថាវាជាអំពើល្អនោះត្រូវតែពន្យល់ប្រាប់គេអំពីសាសនាឥស្លាមថាទង្វើនេះមិនមែនជារបស់ឥស្លាមឡើយហើយត្រូវទាមទារឱ្យគេតައូបាតប្រសិនបើគេតައូបាតនោះជាការប្រសើរបើមិនដូច្នេះទេត្រូវប្រហារជីវិត។ ហើយគ្មាននរណាម្នាក់ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យទទួលការអញ្ជើញរបស់មូស្លីមណាដែលធ្វើម្ហូបអាហារទាំងនេះក្នុងថ្ងៃបុណ្យរបស់ពួកគេឡើយហើយក៏មិនត្រូវបរិភោគរបស់ទាំងនោះដែរ។ លើសពីនេះទៅទៀតប្រសិនបើពួកគេអារកសត្វក្នុងថ្ងៃបុណ្យសម្រាប់ខ្លួនគេផ្ទាល់ក៏ការអនុញ្ញាតឱ្យមូស្លីមបរិភោគសាច់នោះមានការខ្វែងគំនិតគ្នារវាងអ្នកប្រាជ្ញដែរពីព្រោះសត្វនោះត្រូវបានអារកក្នុងនាមជាគ្រឿងសក្ការ៖បូជាដែលធ្វើឱ្យវាស្ថិតក្នុងប្រភេទសត្វដែលត្រូវអារកសម្រាប់រូបបដិមាបូជានិងអ្វីដែលត្រូវបានអារកសម្រាប់ព្រះដទៃក្រៅពីអល់ឡោះ។ ចំណែកឯប្រសិនបើមូស្លីមអារកសត្វសម្រាប់ខ្លួនឯងក្នុងថ្ងៃបុណ្យរបស់ពួកគេក្នុងនាមជាគ្រឿងសក្ការ៖បូជានោះគឺជាការប្រឆាំងគ្មានជំនឿ (កុហ្វើរ) យ៉ាងច្បាស់ក្រឡែតដូចជាការអារកសត្វថ្វាយរូបបដិមាដូច្នោះដែរហើយការបរិភោគសាច់សត្វនោះគឺហារ៉ាម (ហាមឃាត់សាសនា)ដាច់ខាតដោយឥតសង្ស័យ។ ហើយទោះបីជាគេមិនមានបំណងធ្វើសក្ការ៖បូជាក៏ដោយប៉ុន្តែធ្វើវាដោយសារតែទម្លាប់ឬដើម្បីឱ្យក្រុមគ្រួសារសប្បាយរីករាយនោះក៏នៅតែហារ៉ាមលើគេដែរហើយគេសមនឹងទទួលទណ្ឌកម្មយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរប្រសិនបើគេត្រឡប់មកប្រព្រឹត្តទង្វើបែបនេះទៀតដោយសារតែប្រសាសន៍របស់ព្យាការី ﷺ ថា៖ «មិនមែនជាពួកយើងឡើយអ្នកណាដែលត្រាប់តាមអ្នកដទៃក្រៅពីយើង» និងប្រសាសន៍ថា៖ «អ្នកណាដែលត្រាប់តាមក្រុមមនុស្សណាមួយនោះគេគឺជាសមាជិកនៃក្រុមនោះហើយ»។ យើងបានបកស្រាយរឿងនេះយ៉ាងក្បោះក្បាយនៅក្នុងសៀវភៅពេញលេញមួយ (Iqtida' អាល់-Sirat អាល់-Mustaqim) ដោយបានលើកឡើងនូវភស្តុតាងទាំងអស់។ ហើយមានបុរសម្នាក់បានសួររ៉សូលរបស់អល់ឡោះ ﷺ ថា៖ ខ្ញុំបានឌូអា (ការអង្វរសុំព្រះ)អារកសត្វនៅកន្លែងមួយដែលគេបានបញ្ជាក់ឈ្មោះតើខ្ញុំត្រូវបំពេញការឌូអារបស់ខ្ញុំដែរឬទេ? លោក ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «តើនៅទីនោះធ្លាប់មានពិធីបុណ្យណាមួយនៃពិធីបុណ្យរបស់ពួកពហុអាទិទេពឬធ្លាប់មានរូបបដិមាដែរឬទេ?»...

...លោកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ប្រសិនបើនៅទីនោះធ្លាប់មានពិធីបុណ្យណាមួយនៃពិធីបុណ្យរបស់ពួកពហុអាទិទេពឬធ្លាប់មានរូបបដិមានោះចូរអ្នកកុំអារកសត្វនៅទីនោះឡើយ»។ ព្យាការី ﷺ បានហាមឃាត់គេមិនឱ្យអារកសត្វនៅទីកន្លែងដែលពួកពហុអាទិទេពធ្លាប់យកធ្វើជាកន្លែងបុណ្យដើម្បីកុំឱ្យវាក្លាយជាមធ្យោបាយរស់ឡើងវិញនូវទំនៀមទម្លាប់នៃការប្រឆាំងគ្មានជំនឿ (កុហ្វើរ) ចុះទម្រាំអ្នកដែលបង្ហាញនិមិត្តសញ្ញានៃការប្រឆាំងគ្មានជំនឿនិងការភូតកុហករបស់ពួកគេតើត្រូវមានទោសយ៉ាងណាទៅ?! ហើយទោះបីជាជននោះមិនដឹងថាទង្វើនោះជាលក្ខណ៖ពិសេសនៃសាសនារបស់ពួកគេដោយគ្រាន់តែធ្វើវាស្របតាមទម្លាប់ក៏ដោយក៏វាជាការគោរពបូជាបែបសម័យល្ងង់ខ្លៅ (ចាហ៊ីលីយ៉ះហ៍) ដែលមានប្រភពចេញពីពួកគេហើយមិនមែនជាការគោរពប្រតិបត្តិរបស់បណ្តាមូស្លីមដែលបានទទួលពីបណ្តាអ្នកមានជំនឿពិតប្រាកដឡើយ។ ហើយសាសនាពុករលួយគឺជាទំនៀមទម្លាប់ខូចខាតដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយពួកវង្វេងមួយចំនួនចំណែកឯសាសនាត្រឹមត្រូវគឺជាទំនៀមទម្លាប់ដែលអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) និងរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់ទ្រង់បានកំណត់ជាច្បាប់។ អ្នកជំនាន់មុន (សាឡាហ្វ) ស្អប់ខ្ពើមការបួសនៅថ្ងៃបុណ្យរបស់ពួកគេទោះបីជាគ្មានបំណងលើកតម្កើងបុណ្យនោះក៏ដោយចុះទម្រាំការកំណត់ថ្ងៃបុណ្យនោះដោយការប្រព្រឹត្តនូវអ្វីដែលពួកគេប្រព្រឹត្តតើត្រូវមានទោសយ៉ាងណាទៅ?! ផ្ទុយទៅវិញបណ្តាអ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ)នៃសាសនាបានហាមឃាត់រឿងជាច្រើនដែលមនុស្សមួយចំនួនបានបង្កើតឡើងជាថ្ងៃបុណ្យបើទោះបីជាវាមិនមែនជាបុណ្យរបស់ពួកកាហ្វៀរក៏ដោយដូចជាអ្វីដែលពួកគេប្រព្រឹត្តនៅថ្ងៃទីដប់នៃខែមូហារ៉ម (អាស៊ូរ៉ាត់), ក្នុងខែរ៉ាចាប់, រាត្រីពាក់កណ្តាលខែសហ្វបាន (នីស្វហ្វសះបាន) និងថ្ងៃដទៃទៀត។ ដូច្នេះអ្នកប្រាជ្ញបានហាមឃាត់រាល់ការថ្វាយបង្គំ, ការជួបជុំគ្នា, ម្ហូបអាហារនិងការតុបតែងលម្អដែលទើបតែបង្កើតថ្មី (ប៊ីឌអាហ៍) ក្នុងថ្ងៃទាំងនោះចុះទម្រាំពិធីបុណ្យរបស់ពួកពហុអាទិទេពតើត្រូវហាមឃាត់យ៉ាងណាទៅ?! ហេតុនេះអ្នកដែលហាមឃាត់អំពើអាក្រក់ទាំងនេះគឺជាអ្នកដែលគោរពស្តាប់បង្គាប់អល់ឡោះនិងរ៉សូលរបស់ទ្រង់ហើយជាអ្នកតស៊ូ (ជីហាត) លើមាគ៌ារបស់ទ្រង់។ ហើយមូស្លីមត្រូវបានហាមឃាត់ពីគ្រប់ទង្វើណាដែលនាំឱ្យមានការបន្ទាបខ្លួនចំពោះពួកគ្រីស្ទានដូចជា៖ ការដើរសុំទាននៅមាត់ទ្វារផ្ទះរបស់ពួកគេ, ការបម្រើពួកគេដើម្បីទទួលបានប្រាក់កម្រៃដែលពួកគេផ្តល់ឱ្យ។ ហើយការជួលខ្លួនឯងឱ្យធ្វើជាអ្នកបម្រើផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គ្រីស្ទានគឺត្រូវបានស្អប់ខ្ពើមយ៉ាងខ្លាំងតាមការបញ្ជាក់នៃសេចក្តីរាយការណ៍មួយក្នុងចំណោមសេចក្តីរាយការណ៍ទាំងពីរហើយវាជាគោលជំហរនៃសាលាម៉ាលីគី។

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ជំពូកស្តីពីការបរបាញ់សត្វនិងការអារកសត្វ (សាយដ៍និងហ្សាព៉ាអៀហ៍) - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៤៦]

ជំពូកស្តីពីការបរបាញ់សត្វនិងការអារកសត្វ (សាយដ៍និងហ្សាព៉ាអៀហ៍)៖ ស្តីពីលក្ខខណ្ឌនៃការកាត់សរសៃករបស់សត្វមានទស្សន៖ជាច្រើន៖ ទស្សន៖ទីមួយ៖ កាតព្វកិច្ចគឺត្រូវកាត់បំពង់ខ្យល់ (ហ៊ុលគូម) និងបំពង់អាហារ (ម៉ារី) តែប៉ុណ្ណោះដូចជាទស្សន៖របស់សាហ្វ៊ីអ៊ីនិងជាសេចក្តីរាយការណ៍មួយពីអះម៉ាត់។ ហើយយោងតាមទស្សន៖នេះប្រសិនបើកាត់សរសៃឈាមធំទាំងពីរ (វ៉ាដាចាយន) ដោយមិនបានកាត់បំពង់ខ្យល់និងបំពង់អាហារតើអនុញ្ញាតឱ្យបរិភោគដែរឬទេ? គឺមានទស្សន៖ពីរ។ ហើយប្រសិនបើកាត់បំពង់ខ្យល់, សរសៃឈាមធំមួយនិងបំពង់អាហារនោះគឺកាន់តែសមស្របនឹងការអនុញ្ញាតជាងការកាត់សរសៃឈាមធំទាំងពីរតែប៉ុណ្ណោះ។ ផ្ទុយទៅវិញការកាត់សរសៃឈាមធំមួយនិងបំពង់ខ្យល់គឺកាន់តែសមស្របនឹងការអនុញ្ញាតជាងការកាត់បំពង់ខ្យល់និងបំពង់អាហារ។ ទស្សន៖ទីពីរ៖ កាតព្វកិច្ចគឺត្រូវកាត់សរសៃទាំងបួនតែម្តង (បំពង់ខ្យល់, បំពង់អាហារនិងសរសៃឈាមធំទាំងពីរ) ដូចជាសេចក្តីរាយការណ៍មួយទៀតពីអះម៉ាត់និងត្រូវបានរាយការណ៍ពីម៉ាលីក។ ទស្សន៖ទីបី៖ កាតព្វកិច្ចគឺត្រូវកាត់សរសៃបីក្នុងចំណោមសរសៃទាំងបួនដែលជាគោលជំហររបស់អាប៊ូហាណីហ្វះហ៍និងសិស្សរបស់លោក, ម៉ាលីកតាមអ្វីដែលសិស្សរបស់លោកបានរាយការណ៍និងជាទស្សន៖មួយនៅក្នុងសាលាអះម៉ាត់។ ប៉ុន្តែម៉ាលីកបានចាត់ទុកការកាត់បំពង់ខ្យល់និងសរសៃឈាមធំទាំងពីរជាលក្ខខណ្ឌដោយមិនគិតបំពង់អាហារឡើយ។ ចំណែកឯអាប៊ូហាណីហ្វះហ៍និងសិស្សទាំងពីររបស់លោកមានទស្សន៖ពីរ៖ មួយក្នុងចំណោមទស្សន៖ទាំងពីរ៖ ត្រូវកាត់បីក្នុងចំណោមសរសៃទាំងបួនដោយមានលក្ខខណ្ឌថាត្រូវតែមានបំពង់ខ្យល់រួមបញ្ចូលផង...

[ចំណងជើងផ្នែក៖ សត្វព្រៃដែលត្រូវព្រួញរបួសហើយរត់បាត់និងការបរិភោគសត្វហ៊ីណា (ឆ្កែព្រៃធ្មេញស្មើ) - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៤៨]

...និងទស្សន៖ទីពីរ៖ ត្រូវកាត់បីក្នុងចំណោមសរសៃទាំងបួនទោះបីជាមានបំពង់ខ្យល់ឬមិនមានក៏ដោយដែលជាទស្សន៖នៅក្នុងសាលាអះម៉ាត់។ ដូច្នេះប្រសិនបើកាត់សរសៃឈាមធំទាំងពីរនិងបំពង់អាហារដោយមិនបានកាត់បំពង់ខ្យល់នោះមានការខ្វែងគំនិតគ្នាតាមអ្វីដែលបានលើកឡើងពីមុនហើយទស្សន៖ដែលជាក់ស្តែងជាងគេគឺអនុញ្ញាតឱ្យបរិភោគ (ហាឡាល់)។ ហើយប្រសិនបើសត្វព្រៃត្រូវបានបាញ់ត្រូវរបួសរួចហើយបានរត់បាត់ហើយគេរកឃើញវាដោយគ្មានស្នាមរបួសណាផ្សេងក្រៅពីព្រួញរបស់គេឡើយនោះវាគឺហាឡាល់តាមទស្សន៖ដ៏ត្រឹមត្រូវរបស់អ្នកប្រាជ្ញ។ ហើយនេះគឺជាអ្វីដែលរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ បានចេញហ្វាតវ៉ានៅពេលដែលលោកអាឌីពិនហាតឹមបានសួរលោកថា៖ ពួកយើងបានបាញ់សត្វព្រៃរួចហើយបានតាមដានដានជើងរបស់វារយ៖ពេលពីរឬបីថ្ងៃបន្ទាប់មកបានប្រទះឃើញវាស្លាប់ដោយមានព្រួញជាប់នឹងខ្លួន? លោក ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «គេអាចបរិភោគវាបានប្រសិនបើគេមានបំណង»។ ហើយនៅក្នុងហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់លោកអាប៊ូសាឡាបះហ៍លោក ﷺ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលអ្នកបានបាញ់ព្រួញរបស់អ្នករួចហើយសត្វនោះបានបាត់ខ្លួនរយ៖ពេលបីថ្ងៃហើយអ្នកបានតាមទាន់វាចូរអ្នកបរិភោគចុះដរាបណាវាពុំទាន់ធុំក្លិនស្អុយរលួយ»។ ហាឌីសទាំងពីរនេះសុទ្ធតែពិតប្រាកដ (សាហ៊ីហ៍)៖ ហាឌីសទីមួយនៅក្នុងពូខគ័ររីនិងហាឌីសទីពីរនៅក្នុងមូស្លីមដែលអ្នកប្រាជ្ញពឹងផ្អែកលើពីព្រោះព្យាការី ﷺ បានចេញហ្វាតវ៉ាលើករណីទាំងពីរនេះហើយអ្នកណាដែលចេញហ្វាតវ៉ាផ្ទុយពីនេះគឺដោយសារតែហាឌីសនេះមិនបានទៅដល់គេ។ ចំណែកឯប្រសិនបើវាធុំក្លិនស្អុយរលួយនោះការបរិភោគវាត្រូវបានស្អប់ខ្ពើម (ម៉ាក្រូហ៍)។ ចំណែកឯសត្វហ៊ីណា (ឆ្កែព្រៃធ្មេញស្មើ - ឌ៉ាប៊ូ) គឺត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យបរិភោគនៅក្នុងសាលាម៉ាលីក, សាហ្វ៊ីអ៊ីនិងអះម៉ាត់ប៉ុន្តែវាហារ៉ាម (ហាមឃាត់សាសនា)នៅក្នុងសាលាអាប៊ូហាណីហ្វះហ៍ដោយសារតែវាជាសត្វមានចង្កូម។ ប៉ុន្តែអ្នកប្រាជ្ញភាគច្រើនបានយកភស្តុតាងតាមប្រសាសន៍របស់ព្យាការី ﷺ ថា៖ «ពិតប្រាកដណាស់វាជាសត្វព្រៃសម្រាប់បរបាញ់» ហើយលោកបានបញ្ជាឱ្យបរិភោគវាដែលត្រូវបានកត់ត្រាដោយអ្នកប្រាជ្ញស៊ូណាន់ (ប្រពៃណីរបស់ព្យាការី) និងបញ្ជាក់ភាពត្រឹមត្រូវដោយអាល់ទៀរមីហ្ស៊ី។ ហើយពួកគេបានបញ្ជាក់ថា៖ វាមិនមានចង្កូមមុតស្រួចឡើយដ្បិតធ្មេញថ្គាមរបស់វាមានរាងរាបស្មើដោយគ្មានចង្កូមមុតស្រួចឡើយ។

[ចំណងជើងផ្នែក៖ សត្វដែលឆ្កែប្រមាញ់បានស៊ីនិងច្បាប់ស្តីពីការបរបាញ់ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៥៤]

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ការបរបាញ់សត្វសម្រាប់សេចក្តីត្រូវការនិងការបរបាញ់សម្រាប់តែការលេងកម្សាន្ត - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៥៤]

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ការហាមឃាត់ការបរបាញ់ដោយគ្រាប់ដីឥដ្ឋ (ប៊ុនឌុក) - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៥៤]

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ច្បាប់ស្តីពីការបរិភោគឆ្កែទឹក (ភេទឹក) - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៥៤]

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ការប្រកួតប្រជែងសេះនិងបាញ់ធ្នូដោយមានរង្វាន់ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៥៤]

ហើយអ្វីដែលឆ្កែប្រមាញ់បានស៊ីពីសត្វព្រៃគឺមិនត្រូវបរិភោគឡើយតាមទស្សន៖ដ៏ត្រឹមត្រូវបំផុតរបស់អ្នកប្រាជ្ញប៉ុន្តែមិនធ្វើឱ្យសត្វដែលវាធ្លាប់ចាប់បានកាលពីមុនក្លាយជាហារ៉ាម (ហាមឃាត់សាសនា)ឡើយតាមទស្សន៖ដ៏ត្រឹមត្រូវបំផុតរបស់អ្នកប្រាជ្ញផងដែរ។ ហើយការបរបាញ់សត្វសម្រាប់សេចក្តីត្រូវការស្បៀងអាហារគឺត្រូវបានអនុញ្ញាតប៉ុន្តែការបរបាញ់ដែលគ្មានគោលបំណងអ្វីក្រៅពីការសប្បាយលេងកម្សាន្តគឺត្រូវបានស្អប់ខ្ពើម (ម៉ាក្រូហ៍) ហើយប្រសិនបើនៅក្នុងនោះមានការរំលោភបំពានលើដំណាំដាំដុះនិងទ្រព្យសម្បត្តិរបស់អ្នកដទៃនោះវាគឺជាហារ៉ាម។ ហើយមានសេចក្តីរាយការណ៍ពីលោកអ៊ូសម៉ាន ﵁ ថាលោកបានហាមឃាត់ការបាញ់ដោយគ្រាប់ដីឥដ្ឋ (ប៊ុនឌុក)។ ហើយសត្វដែលត្រូវស្លាប់ដោយសារគ្រាប់ដីឥដ្ឋគឺហារ៉ាមតាមការឯកភាពគ្នានៃបណ្តាមូស្លីមប៉ុន្តែប្រសិនបើគេតាមទាន់វានៅរស់ហើយបានអារកវាឱ្យបានត្រឹមត្រូវនោះវាហាឡាល់។ ហើយចំពោះសត្វឆ្កែទឹក (ភេទឹក) គឺមានការខ្វែងគំនិតគ្នាហើយការបោះបង់ចោលការបរិភោគវាគឺប្រសើរជាង។ ផ្នែក៖ ប្រសិនបើរង្វាន់ភ្នាល់ (សាបាក់) ក្នុងការប្រកួតប្រណាំងសេះឬបាញ់ធ្នូចេញមកពីភាគីម្ខាងក្នុងចំណោមភាគីទាំងពីរឬពីភាគីទីបីនោះមិនចាំបាច់មានអ្នកចូលរួមប្រកួតកណ្តាល (មូហាល់លីល) ឡើយ។ ហើយពួកគេអាចធ្វើឱ្យភាគីទីមួយចេញរង្វាន់លើកទីមួយ...

...ហើយភាគីម្ខាងទៀតចេញរង្វាន់លើកទីពីរហើយភាគីទីមួយចេញរង្វាន់លើកទីបីនិងភាគីទីពីរចេញរង្វាន់លើកទីបួនជាបន្តបន្ទាប់។ ប្រសិនបើពួកគេអនុវត្តបែបនេះនោះវាគឺជាយុត្តិធម៌រវាងភាគីទាំងពីរនិងមិនចាំបាច់មានអ្នកចូលរួមប្រកួតកណ្តាល (មូហាល់លីល) ឡើយហើយពួកគេអាចបង្កើនការបាញ់ព្រួញហ្វឹកហាត់បានកាន់តែច្រើន។ ចំណែកឯការឱ្យខ្ចីអាវុធនិងសេះដល់អ្នកដែលត្រូវចូលរួមក្នុងការត្រួតពលយោធាប្រសិនបើបុគ្គលនោះជាអ្នកដែលទទួលបានប្រាក់បៀវត្សរ៍ពីរតនាគាររដ្ឋ (បៃតុលម៉ាល់) ប៉ុន្តែបានយកទៅចំណាយខុសពីផ្លូវច្បាប់ឥស្លាមឬធ្វេសប្រហែសក្នុងកាតព្វកិច្ចជីហាតនោះមិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យជួយឧបត្ថម្ភគេក្នុងអំពើបាបការបោកប្រាស់និងការក្លែងបន្លំឡើយ។ ដូចគ្នានេះដែរចំពោះទាហានដែលចំណាយខ្ជះខ្ជាយឬចំណាយលើអំពើបាបនិងអំពើអាក្រក់រហូតដល់មិនអាចបំពេញកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួនបាន។ និងដូចគ្នានេះដែរចំពោះអ្នកដែលសន្សំព្រលប់មាសប្រាក់ហើយមិនបានចំណាយលើមាគ៌ារបស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ឬយកទៅទិញអចលនទ្រព្យដែលគ្មានប្រយោជន៍សម្រាប់ជីហាតរហូតដល់មិនអាចបំពេញកាតព្វកិច្ចរបស់ខ្លួនបាន។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើអ្នកដែលមកខ្ចីនោះជាអ្នកដែលមានការលើកលែងឬត្រូវបានគេរំលោភបំពានដូចជា៖ សេះរបស់គេបានងាប់ដោយសារគ្រោះអចេតនាដោយគ្មានការធ្វេសប្រហែសពីគេឬប្រាក់ចំណូលរបស់គេមិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ទិញសេះថ្មីឬគេមានបន្ទុកគ្រួសារច្រើនដែលរារាំងគេមិនឱ្យបំពេញការងារបានពេញលេញឬគេត្រូវបានគេរំលោភបំពានដោយមិនបានទទួលប្រាក់បៀវត្សរ៍ពីរតនាគាររដ្ឋតាមសិទ្ធិរបស់គេដូច្នេះប្រសិនបើគេព្រួយបារម្ភថានៅពេលបង្ហាញខ្លួនខ្វះខាតគេនឹងរងការគាបសង្កត់កាន់តែខ្លាំងឬត្រូវគេកាត់ផ្តាច់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភទាំងដែលគេសមនឹងទទួលបានឬគេយកប្រាក់នោះទៅឱ្យអ្នកដែលផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់មូស្លីមតិចជាងគេនោះការឱ្យគេខ្ចីនូវអ្វីដែលជួយកែលម្អកិត្តិយសរបស់គេគឺមិនអីឡើយផ្ទុយទៅវិញវាគឺជាទង្វើគួរឱ្យសរសើរ...

...ហើយត្រូវបានបញ្ជាឱ្យធ្វើប្រសិនបើការឱ្យខ្ចីនោះគឺដើម្បីបង្ហាញកម្លាំងទ័ពមូស្លីមចំពោះមុខភ្នែករបស់សត្រូវនិងមានបំណងបំពេញបន្ថែមភាពរឹងមាំនៃកងទ័ពមូស្លីមនោះគឺជាទង្វើល្អប្រពៃនិងគួរឱ្យសរសើរ។ ចំណែកឯការលេងកីឡាបាល់លើខ្នងសេះ (ប៉ូឡូ - អាល់អ៊ូក្កុរ៉ោះហ៍) ប្រសិនបើអ្នកលេងមានបំណងផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់សេះនិងមនុស្សដើម្បីឱ្យវាជួយសម្រួលដល់ការវាយលុកការដកថយការចូលនិងការចេញក្នុងការធ្វើសង្គ្រាមជីហាតនិងមានគោលបំណងជួយដល់ជីហាតដែលអល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) និងរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់ទ្រង់បានបញ្ជានោះគឺជាទង្វើល្អប្រពៃ។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើវាបង្កឱ្យមានគ្រោះថ្នាក់ដល់សេះនិងមនុស្សនោះវាត្រូវបានហាមឃាត់។

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ជំពូកស្តីពីការអារកសត្វគួរបាន (អាល់អុឌហ៊ីយ៉ះហ៍) - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៥៨]

ជំពូកស្តីពីការអារកសត្វគួរបាន (អាល់អុឌហ៊ីយ៉ះហ៍)៖ នៅក្នុងសៀវភៅ «ស៊ូណាន់ (ប្រពៃណីរបស់ព្យាការី) អាល់ណាសាអ៊ី» ពីលោកអ៊ីប៊ិនអាប់បាស ﵄ បានរៀបរាប់ថា៖ ពួកយើងធ្លាប់នៅជាមួយរ៉សូល (អ្នកនាំសារពីព្រះ)របស់អល់ឡោះ (ព្រះអល់ឡោះ) ﷺ ក្នុងការធ្វើដំណើរមួយហើយថ្ងៃអារកសត្វ (អ៊ីដុលអះឌ្ហ្វា) បានមកដល់ដូច្នេះពួកយើងបានចូលរួមចំណែកក្នុងសត្វអូដ្ឋមួយក្បាលសម្រាប់មនុស្សដប់នាក់និងសត្វគោមួយក្បាលសម្រាប់មនុស្សប្រាំពីរនាក់។ ប៉ុន្តែអ្វីដែលមាននៅក្នុងសៀវភៅសាហ៊ីហ៍គឺថានៅក្នុងឆ្នាំនៃសន្ធិសញ្ញាហូដាយប៊ីយ៉ះហ៍ពួកគេបានអារកសត្វអូដ្ឋមួយក្បាលសម្រាប់មនុស្សប្រាំពីរនាក់ដែលនេះជាគោលជំហររបស់អ្នកប្រាជ្ញភាគច្រើន។ ចំណែកឯលោកអ៊ីម៉ាម (មេដឹកនាំការថ្វាយបង្គំ) ម៉ាលីកបានមានប្រសាសន៍ថា៖ សត្វមួយក្បាលមិនអាចតំណាងឱ្យលើសពីមនុស្សម្នាក់ឡើយ។ រីឯការអារកសត្វអូដ្ឋមួយក្បាលសម្រាប់មនុស្សដប់នាក់គឺគ្មានអ្នកប្រាជ្ញណាម្នាក់ក្នុងចំណោមអ៊ីម៉ាមទាំងបួនបានប្រកាន់យកឡើយ។ ហើយចំពោះហាឌីស (ប្រសាសន៍របស់ព្យាការី)របស់អាល់ណាសាអ៊ីត្រូវបានគេបកស្រាយថាដើមហេតុរបស់វាគឺកើតឡើងនៅក្នុងការបែងចែកផលសង្គ្រាមដែលត្រូវបានបែងចែករវាងពួកគេដោយគេបានកំណត់ឱ្យសត្វអូដ្ឋមួយក្បាលស្មើនឹងសត្វចៀមដប់ក្បាលពោលគឺមិនមែននៅក្នុងពិធីសក្ការ៖គួរបាន (នូស៊ូក) ឡើយ។ ពីព្រោះលោកអ៊ីប៊ិនអាប់បាសមិនធ្លាប់បាននៅជាមួយព្យាការី ﷺ ក្នុងការធ្វើដំណើរក្នុងថ្ងៃបុណ្យអារកសត្វឡើយលើកលែងតែនៅក្នុងពិធីបុណ្យហាជ្ជីលាគ្នា (ហាច់ជ៉ះតុលវ៉ាដា) តែមួយគត់ដ្បិតលោកបានរស់នៅជាមួយឪពុករបស់លោកនៅម៉ាក្កះហ៍រហូតដល់ឆ្នាំនៃការរំដោះទីក្រុងម៉ាក្កះហ៍ដូច្នេះលោកមិនធ្លាប់បានចូលរួមក្នុងថ្ងៃបុណ្យជាមួយលោក ﷺ មុនពេលនោះឡើយមិនថាក្នុងពេលស្នាក់នៅឬពេលធ្វើដំណើរឡើយ។ ហើយបន្ទាប់ពីការរំដោះទីក្រុងម៉ាក្កះហ៍ព្យាការី ﷺ បានប្រារព្ធពិធីបុណ្យតែបីដងប៉ុណ្ណោះគឺនៅឆ្នាំទីប្រាំបី, ទីប្រាំបួននិងទីដប់ហើយលោកមិនធ្លាប់បានធ្វើដំណើរទៅធ្វើបុណ្យហាជ្ជីក្រៅពីហាជ្ជីលាគ្នានោះឡើយនិងការធ្វើដំណើរធ្វើសង្គ្រាមពីរលើកគឺសង្គ្រាមខៃពើរនិងសង្គ្រាមតាប៊ូក។ ហើយលោកអ៊ីប៊ិនអាប់បាសនៅពេលនោះនៅជាក្មេងមិនទាន់ពេញវ័យដែលមិនបានចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមទាំងនោះឡើយប៉ុន្តែលោកបានចូលរួមជាមួយលោក ﷺ ក្នុងពិធីបុណ្យហាជ្ជីលាគ្នា...

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ការហាមឃាត់ការអារកសត្វគួរបាននៅក្នុងវិហារគ្រីស្ទានឬក្បែរផ្នូរ - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៦១]

[ចំណងជើងផ្នែក៖ ទស្សន៖ពីររបស់អ្នកប្រាជ្ញស្តីពីកាតព្វកិច្ចនៃសត្វគួរបាន - សូមមើលសេចក្តីលម្អិតនៅលេខ ១២៦១]